Kuantum Dolanıklık Nedir? Nasıl Çalışır?

Kuantum Dolanıklık Nedir? Nasıl Çalışır? Engadget
Yazar Best of Science Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı  AyşegülŞenyiğit Özdil 2. Editör Ayşegül Şenyiğit Özdil
2 dakika
5,527 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Evrim Ağacı Akademi: Fizik: Newton'dan Kuantuma Yazı Dizisi

Bu yazı, Fizik: Newton'dan Kuantuma yazı dizisinin 27. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Fizik Ne İşe Yarar: Sofra Tuzundan Atmosferin Yapısına..." başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Bu kısa videoda, kuantum dolanıklığın tuhaf dünyasına kısa bir bakış atacağız ve fizik için neden önemli olduğunu öğreneceğiz.

Tuhaf Kuantum Dolanıklık

Varlığın ortaya çıkışını ve kayboluşunu, sanal parçacıkları, belirsizliği ve dışlama prensibini bir kenara bırakırsak, kuantum fiziğindeki garipliklerin çoğu dolanıklık diye bilinen şeyden ve sonra dalga fonksiyonunun çökmesinden ileri gelir.

İki ya da daha fazla parçacık etkileşime girdiğinde, dalga fonksiyonları dolanık hale gelir; öyle ki her birinin bazı özellikleri artık diğer parçacığa ne olduğuna bağlıdır. Bu parçacıklar, dolanıklık durumu bozulmadığı sürece özenli bir izolasyon altında uzak mesafelere değin dikkatlice ayrılabilir, ve hala birbirlerine bağlı nitelikler taşıyabilirler. Sonra kendine has bir özelliği gözlemlemek için bir parçacık gözlemlendiğinde, dalga fonksiyonunun dolanıklığı aniden bozulur.

Reklamı Kapat

Fizikçiler bu durum için dalga fonksiyonunun çöktüğünü söylerler. O an, diğer parçacığa ait bağımlı özellikler dolanıklık halinden çıkar ve parçacık kararlı duruma geçer. Örnekleyelim. Çiftler halinde bulunan, spinleri birbirine zıt yönde bağımlı elektronlarla bir düzenek oluşturalım. Her iki elektron da hangi spin durumunda olduklarını bilmiyorlar. Her ikisi de aşağı ve yukarı spin durumları arasında gidip geliyorlar. Ama dalga fonksiyonları dolanık halde olduğu için, herhangi bir elektrona müdahale olur ve spin hali değişirse, diyelim ki yukarı spin olsun, diğer elektron da anında aşağı spin durumuna gelir.

İşte aniden ortaya çıkan bu çöküş, elektronlar ister birbirinin yanı başında isterse gezegenin iki ucunda olsun, gerçekleşir. Bazı tarafları gerçekten tuhaf olsa da modern teknolojinin çoğu fazlasıyla bu garipliğe dayanmaktadır: Kuantum bilgisayarlar, kuantum şifreleme ve kuantum teleportasyon bunlardan sadece birkaçıdır.

Bu ve diğer alanlardaki çalışmalarından dolayı birçok bilim insanının bu kuantum garipliğinin gerçek bir olgu olduğuna dair neredeyse hiç şüphesi yoktur. Günümüzde, aradaki mesafenin 100 kilometrenin üzerine çıktığı gerçek dolanıklık deneyleri yapılmaktadır ki bu da mesafenin dolanıklığı bozmadığını kanıtlamaktadır.

Görsel-işitsel ve iletişim teknolojilerinde görülen şu anki trend, dijitale doğru gitmektedir. Video araçlarındaki sürekli bir renk dizisi yerine, belli sayıda renkle sınırlıyız. Sürekli bir resim yerine, fotoğrafımız piksellere bölünmüştür. Sesteki herhangi bir frekans yerine, belli aşamalarla sınırlıyızdır.

Bu, küçük ölçekli bir evrene çok benzemektedir. Tüm evren sandığımızdan 14 milyar yıl öncesinde dijitale geçmiş... Uzay, zaman, enerji ve momentum... Bunların hepsi tanecikli Sınırlı, belli başlı özel değerler var ve bir şey bu tanecikli olma durumunu doğru bir şekilde tanımlıyor... kuantum mekaniği.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Destek Olun

Bu video, BestOfScience tarafından hazırlanmış, Evrim Ağacı tarafından altyazılandırılmıştır. Eğer içeriği beğendiyseniz, orijinal kaynağa destek olmak için, lütfen YouTube kanalına gidip videolarını beğenmeyi unutmayın.

BestofScience kanalının bu videosunu orijinal dilinde ve İngilizce alt yazılı olarak buradan seyredebilirsiniz:

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 10
  • Muhteşem! 4
  • Bilim Budur! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Best of Science | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı Akademi: Fizik: Newton'dan Kuantuma Yazı Dizisi

Bu yazı, Fizik: Newton'dan Kuantuma yazı dizisinin 27. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Fizik Ne İşe Yarar: Sofra Tuzundan Atmosferin Yapısına..." başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 24/10/2021 12:49:20 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/5500

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Albert Einstein
Sağlık Bakanlığı
Sahtebilim
İntihar
Evrim Ağacı Duyurusu
Epigenetik
Test
Çocuklar İçin Bilim
Balina
Onkoloji
Besin
Şempanzeler
Teknoloji
Stephen Hawking
Maskeler
Egzersiz
Ornitoloji
Makroevrim
Klinik Mikrobiyoloji
Biyokimya
Kalp
Eşeyli Üreme
Afrika
Eşcinsellik
Bilişsel
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın