Ana görselde gördüğünüz kimyasal elementlerin periyodik tablosu, elementleri simgeleyen harfler ve bir takım fizikokimyasal veya elektrokimyasal özelliklerini gösteren sayıların bulunduğu alışılageldik bir periyodik tablo değil. Bu kez, karelerin içinde elementlerin simgeleri ve altında da bazı harfler gösteriliyor. Bu harfler, elementlerin orijinlerini belirten harfler.

Periyodik tablolara periyodik tablo denmesinin bir nedeni vardır. Kimyasal elementlerin kimi özellikleri birbirlerine benzer, veya daha doğru bir tabirle belli bir trendi takip eder. Örneğin, en bilinen örnekle, atom ağırlığı periyodik tablonun solundan sağına ve yukarında aşağıya doğru artar. Periyodik tabloya bakarak her hangi iki element arasında bir ağırlık karşılaştırması yaptığımızda diğerinin sağında ve/veya altında kalan atom daha ağırdır diyebiliriz. Kimya ile biraz daha ilgiliysek, elementin sadece periyodik tablodaki yerine bakarak, o element çok tutarlı öngörülerde bulunabiliriz. Periyodik tablonun verdiği bu öngörü avantajıyla, normal şartlarda oluşmayacak bileşikleri teorik olarak oluşturabilir, onların tepkimelerini hesaplayabilir; hatta ve hatta Mendeleev’in yaptığı gibi, Germanyum, Skandiyum ve Galyum elementlerini, tüm özellikleriyle birlikte, daha keşfedilmeden öngörebiliriz. Bu bağlamda periyodik tablo, insanlığın icat ettiği ilk bilgisayarlardan biridir.

Evrimle doğrudan ilgisi olmayan herkesin yakından tanıdığı bir sorudur bu: "Madem insanlar maymundan geliyor, şimdiki maymunlar neden insan olmuyor?" Soru, evrimle ilgili o kadar ikonik ve komik bir hale geldi ki, internette şunun gibi oldukça ilginç videolar bulmak bile mümkün:

Buna rağmen, soru aslında son derece önemli ve bilgilendiricidir. Ancak bu soruyu art niyetli amaçlarına, kendi öznel emellerine ve şahsi inançlarına alet eden evrim karşıtları ve bilim düşmanları, soruyu o kadar fazla "ayağa düşürdü" ki, evrime yeni giriş yapan birçok insan soruyu sormaktan ve cevabını aramaktan çekiniyor.

Hidrostatik denge, bir gazın ya da sıvının yerçekimiyle içe doğru çekilmesine rağmen neden çökmediğini açıklayan dengedir. Aslında bir yıldızın (veya başka bir nesnenin) nasıl olup da stabil durduğunu açıklamamıza yardımcı olur.^[1] Bu yazımızda hidrastatik dengenin ne olduğunu, hidrostatik dengeyi hangi faktörlerin etkilediğini açıklayacağız.

Yıldızlar, kendi kütle çekimleri altında çöken gaz ve toz bulutlarından oluşur. Bulut çökmesine devam ettiği sürece daha küçük bir hacimde sıkışmaya başlayan gazın basıncı artar. Öyle bir noktaya gelinir ki en sonunda basınç kuvveti, kütle çekim kuvvetine eşit olarak gazın daha fazla kendi üzerine çökmesini engeller. Kütle çekim kuvveti ile basınç kuvvetinin dengelendiği bu duruma hidrostatik denge denir. Boşlukta bu kuvvetler dengesini sağlayan simetri bir küre olduğundan yıldızlar küresel bir yapıya sahiptir.

Geobacter sulfurreducens, sülfür ve metal indirgeyici özellikte, gram-negatif hücre duvarına sahip bir protobakteri türüdür. Zorunlu anaeroptur ve fermentasyon yapmaz. Çubuk şekilli olup, flagella (kamçı) ve pili (uzun, ekstraselüler tüp) adı verilen hücresel uzantılara sahiptir. Yine Geobactereceae familyasından gelen Geobacter metallireducens ile yakın akrabalığı bulunur. Geobacter cinsi altında bulunan 20 farklı türden biridir.

Mikroorganizmalar yaşayabilmek için elektron transferi sayesinde elde ettikleri elektrik akımına ihtiyaç duyarlar. Hücrede bulunan bir elektron kaynağı molekül (donör) ve karşısında da elektron kabul eden molekül (akseptör), bahsedilen elektron transferinden sorumludur. İnsanlarda ve diğer memeli canlılarda, oksijen, elektron reseptörü olarak görev alır. Bazı mikroorganizmalar, elektron transferini gerçekleştirebilmek için bazı kimyasal taşıyıcılara ihtiyaç duyarken bazılarıysa elektron kabul edici moleküle direkt temasla ulaşabilmek adına çeşitli adaptasyonlar geliştirmiştir. Örneğin G. sulfurreducens bakterileri bu görevi, farklı hücresel uzantılarından yararlanarak gerçekleştirmektedir. G. sulfurreducens türü bakteriler, elektrik akımı üretebilme yeteneklerinden dolayı “eletrikliler” olarak da anılırlar. Bu tip bakterilerde bulunan pili uzantıları sayesinde bakteri, ekstraselüler alanında bulunan elektron kabul edici bileşene ulaşmak adına pililerinden yararlanır. Pili uzantıları maksimum 20 mikron uzunluğuna ulaşabilen nanotellerdir. Oysa bakteri genellikle sadece 1 mikron uzunluğundadır!

Naegleria fowleri ya da halk arasındaki adıyla beyin yiyen amip; çoğunlukla göl, nehir ve sıcak su kaynakları gibi tatlı sularda ve toprakta bulunur. Naegleria'lardan yalnızca bir tür insan sağlığı için tehlikelidir: Naegleria fowleri.

Beyin yiyen amip ile ilgili gazetelerde ara ara haberler yapılır. Bunun nedeni çok yüksek ölüm oranına sahip olmasıdır fakat yıl içerisinde diğer tüm hastalık ve olaylara kıyasla çok daha az can almaktadır. ABD'de 57 yılda sadece 148 vaka raporlanmıştır ve bunlardan yalnızca 4'ü hayatta kalabilmiştir.