Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Alçak Dünya yörüngesi: Tanımı, Teorisi ve Gerçekleri

Alçak Dünya yörüngesi: Tanımı, Teorisi ve Gerçekleri
4 dakika
21
  • Blog Yazısı
Blog Yazısı
Tüm Reklamları Kapat

Çoğu uydu alçak Dünya yörüngesinde seyahat eder. Ancak pek az kimse bunun nedenini bilir. İşte nedenleri ve nasıl olduğu:

Çok basit bir ifadeyle, alçak Dünya yörüngesi (Low Earth Orbit- LEO) Olası yörünge aralığının alt ucuna doğru uzanan bir rakıma sahip olan Dünya etrafında bir yörüngedir. Bu yaklaşık 1.200 mil (2.000 kilometre) veya daha azdır. Uyduların çoğunluğu, Uluslararası Uzay İstasyonu (International Space Station- ISS) gibi, LEO'da bulunuyor.

Bir uydunun bu yörüngede kalabilmesi için yaklaşık saniyede 7,8 kilometre hızla hareket etmesi gerekir; bu hızda gezegenin yörüngesini tamamlaması yaklaşık 90 dakika sürer.

Tüm Reklamları Kapat

Yörüngeler yer çekimi kuvveti sayesinde mümkündür. Bizi gezegenin yüzeyinde tutan kuvvetin aynısıdır. Tıpkı yerçekimi olmasaydı uzaya uçacağımız gibi, Dünya'nın etrafında dönmesini sağlayacak kuvvet olmasaydı bir uydu da teğet geçerek hızla uçardı.

Bu gerçekten de son derece hızlı, yani Dünya'nın 11,2 km/s’lik kaçış hızından daha hızlı hareket eden bir uzay aracı durumunda meydana gelir. Öte yandan, Blue Origin'in yörünge altı roketi New Shepard gibi bir nesne çok daha yavaş hareket ederse, tıpkı havaya sıçradığımızda yer çekimi kuvvetinin etkisiyle yere düştüğümüz gibi, New Shepard da Dünya’ya geri düşecektir.

7,8 km/s hız, yer çekimi kuvvetinin bir nesnenin teğet olarak uçup gitmesini önlediği hızdır. Sonuç olarak, bu hızda hareket eden bir nesne Dünya'nın etrafında dönüp duracaktır . Bu, gezegenin yüzeyine paralel yatay bir hızdır.

Eğer daha önce bir roketin uzay fırlatmasını izlediyseniz bu durum kafa karıştırıcı görünebilir, çünkü roketler genellikle ateşlendiğinde dikey olarak yukarıya doğru giderler. Ancak bunun nedeni, sürüklenme kuvvetlerinden kaçınmak için atmosferin veya büyük bir bölümünün mümkün olduğu kadar hızlı bir şekilde yukarıya çıkmaları gerektiğidir. Ancak atmosferin üstüne çıktıklarında yatay harekete geçerler. Bir uydu yörünge hızına ulaştığında resmi olarak yörüngededir.

Tüm Reklamları Kapat

Alçak Dünya Yörüngesindeki Uydular:

7,8 km/s’lik yörünge hızı, Dünya atmosferinin hemen üzerindeki LEO rejimini ifade eder. Daha yüksek irtifalarda uyduyu yörüngede tutmak için gereken hız değişir. Aslında bu yüksekliğin artmasıyla azalır.

Ancak bu, bir roketin uyduyu daha yüksek bir yörüngeye oturtması için daha az enerji harcaması gerektiği anlamına gelmiyor. Bunun nedeni, bu yüksek irtifaya ulaşmanın çok büyük miktarda enerji gerektirmesidir. Daha yüksek irtifalara ulaşmaya yönelik bu ekstra çaba, Dünya'yı gözlemleyen uyduların daha yakın mesafeden alabileceği daha yüksek çözünürlüklü görüntüler gibi diğer hususlarla birlikte, çoğu uydunun LEO'ya yerleştirilmesinin nedenlerinden biridir.

Bununla birlikte, ulaşmak için fazladan çaba harcamaya değecek belirli bir yüksek irtifa yörüngesi vardır ve bu, “Jeosenkron Yörüngedir” (Geosynchronous Equatorial Orbit- GEO) (Bu yörünge, ekvator düzlemi üzerinde dairesel ve üzerindeki uydu hızının, Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki açısal hızına eşit olduğu özel ve tek bir yörüngedir. Bu yörünge Yere eş zamanlı Jeosenkron uydu yörüngesi olarak adlandırılır ve yeryüzüne olan mesafesi 35.784 km'dir).

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

LEO'daki bir uydu, her gün veya Dünya'nın her tam dönüşü için yaklaşık 16 yörüngeyi tamamlar. Ancak GEO yaklaşık 36.000 km yüksekliktedir ve bu noktada yörünge hızı yavaşlamıştır, dolayısıyla tek bir yörünge tam olarak Dünya'nın bir dönüşüne karşılık gelir.

Bu yükseklikteki bir uydunun, Dünya yüzeyindeki tek bir nokta üzerinde etkili bir şekilde asılı kaldığı anlamına gelir. Bu da onu özellikle uydu TV ve diğer iletişim sistemleri için faydalı kılar. Uydu yörüngeleri genellikle Elips adı verilen, uzunluğu ve genişliği ana ve küçük eksenler olarak bilinen oval tipte bir yol izler. Bu iki eksenin boyutu eşit olduğunda yörünge, Elipsin özel bir durumu olan mükemmel bir daire olur. Çoğu uydunun daireye yakın yörüngeleri vardır, ancak birkaç durumda Elips çok daha uzun olabilir ve ana eksen küçük eksenden çok daha uzun olabilir.

Örneğin kuzey enlemlerinde iletişim için kullanılan Molniya yörüngesinin ( Molniya yörünge, Dış merkezliği yüksek olan, 63.4° eğikliğe sahip eliptik yörüngelerdendir. Yörünge periyotları bir yıldız gününün yarısına eşittir. Yani Tundra yörüngesinin Yarı eşzamanlı yörüngesidir.) alçak noktası yaklaşık 495 km yüksek noktası ise yaklaşık 40.000 km'dir.

Sonuç olarak uydu iletişim ağları alçak Dünya yörüngesinde dönen (LEO) uyduları orta Dünya yörüngesinde dönen (MEO) uyduları ve jeosenkron Dünya yörüngesinde dönen (GEO) uyduları içeren uzay kaynaklı platformları kullanır. Hangi yörüngenin kullanılacağı ise varılmak istenen hedef doğrultusunda bilim insanlarınca belirlenmektedir.

Okundu Olarak İşaretle
2
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Raporla
Mantık Hatası Bildir
Yukarı Zıpla
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 13/06/2024 12:35:50 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/17843

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Uterus
Göç
Evrenin Genişlemesi
Sağlık Personeli
Fizyoloji
Ara Tür
Deri
Kimyasal Bağ
Allah
Şeker
Lazer
Kalp
İletişim
Tekillik
Doku
Özel Görelilik
Plastik
Primatlar
Diş Hekimliği
Hastalık Yayılımı
Tohum
Karbonhidrat
Yörünge
Doğal
Kamuflaj
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close