Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Açık ve Küresel Yıldız Kümeleri Nedir? Güneş ile Birlikte Doğan Yıldızlar Şimdi Nerede?

Güneş'in Kayıp Kardeşleri Nerede?

Açık ve Küresel Yıldız Kümeleri Nedir? Güneş ile Birlikte Doğan Yıldızlar Şimdi Nerede? NASA
Pleiades (Ülker) Yıldız Kümesi
11 dakika
1,736
Evrim Ağacı Akademi: Astrofizik Yazı Dizisi

Bu yazı, Astrofizik yazı dizisinin 12. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Kütleçekim Dalgaları Nedir? LIGO Neyi, Nasıl Keşfetti?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Tüm Reklamları Kapat

Başınızı kaldırıp göğe baktığınızda gördüğünüz birçok yıldız, en azından yaşamlarının bir kısmını yıldız kümelerinin içerisinde geçirmiştir. Yıldız kümeleri, ortak bir kökene sahip ve kütleçekimi ile birbirlerine bağlı olan milyonlarca yıldızdan oluşabilen topluluklardır.

Yıldız kümeleri, bütün üyeleri hemen hemen aynı zamanlarda oluştukları ve benzer özelliklere sahip oldukları için bilimsel açıdan ilgi çekicidir. Bu özelliklere örnek vermek gerekirse, kümenin içinde oluştuğu gaz ve toz bulutu belirli elementler açısından zenginse küme içerisinde oluşan yıldızlar da o elementlerden bol miktarda içermektedir.

İki çeşit yıldız kümesi vardır: açık (galaktik) ve küresel kümeler. Bu iki küme, çeşitli özellikleri bakımından birbirinden ayrılmaktadır.

Tüm Reklamları Kapat

Açık (Galaktik) Yıldız Kümeleri

Açık yıldız kümeleri (İng: "open clusters"); genelde düzensiz şekilde dağılmış, üye sayısı birkaç düzineden birkaç bine kadar değişebilen yıldız topluluklarıdır. Sıklıkla galaktik düzlemde bulunurlar ve küme üyelerinin çoğu, 10 milyar yıldan daha kısa süredir hayattadır. Hatta bazıları, kümenin doğduğu gaz ve toz bulutundan geriye kalanlarının içinde gömülü haldedir.

Açık yıldız kümelerini oluşturan yıldızlar, birbirlerine zayıf bir kütleçekimi ile bağlıdır. Bunun sonucunda küme, galaksi etrafındaki yörüngesinde dönerken diğer nesneler ile olan düzensiz etkileşimlerden ötürü parçalanabilir ve üyeleri kümeyi terk edebilir.

Yedi Kız Kardeş: Pleiades

Açık kümelerin küresel kümelere göre nispeten daha dağınık ve düzensiz olmasından dolayı kümeyi oluşturan yıldızlar, basit bir teleskopla bile tek tek, kolayca çözümlenebilmektedir. Hatta bazıları, çıplak gözle bile ayırt edilebilmektedir. Pleiades, bu kümelerden sadece birisidir.

M45 veya diğer ismiyle Pleiades (Ülker) Yıldız Kümesi
M45 veya diğer ismiyle Pleiades (Ülker) Yıldız Kümesi
NASA

Pleiades, çıplak gözle gözlemlenebilen en güzel Messier cisimlerinden birisidir. Binden fazla yıldız içeren bu kümenin "Yedi Kız Kardeş" olarak bilinen yedi parlak üyesi, ışık kirliliğinin nispeten az olduğu yerleşim birimlerinden bile gözlemlenebilmektedir. Bu kümeyi oluşturan yıldızların çoğu, 440 ışık yılı uzaklıktaki bir alanda kümelenmiştir.

Tüm Reklamları Kapat

Pleiades, Orion (Avcı) Takımyıldızının ayağının yakınındaki bir bölgeye doğru galaksi boyunca hareket etmektedir. Kümenin önümüzdeki 250 milyon yıl boyunca kütleçekimi ile bir arada kalması beklenmektedir. Ancak küme, hareket ettikçe üyeleri giderek birbirinden uzaklaşacak ve diğer birçok açık yıldız kümesi gibi parçalanacaktır.

Parçalanmakta Olan Küme: Büyük Ayı Hareketli Grubu

Çoğu takımyıldızını oluşturan yıldızlar, aslında birbirinden tamamen bağımsız ve alakasızdır. Örneğin ünlü Orion Takımyıldızını oluşturan yıldızlardan birisi olan Bellatrix, Dünya'ya yaklaşık 250 ışık yılı uzaktayken yine aynı takımyıldızında yer alan Rigel, Dünya'ya 800 ışık yılından daha uzaktadır.

Ancak Büyük Ayı Takımyıldızı için durum biraz daha farklıdır. Büyük Ayı Hareketli Grubu (İng: "Ursa Major Moving Group"), parçalanan bir açık yıldız kümesine örnektir. Bu küme; birkaç yüz milyon yıl önce, 78 ila 84 ışık yılı uzaklıkta oluşmuştur ve şu anda 30 ışık yılı çapındaki bir alana dağılmaktadır. Takımyıldızının 6 parlak üyesi, bu kümeye mensuptur.

Ünlü Büyük Ayı Takımyıldızı ve Büyük Kepçe. Kepçeyi oluşturan 8 yıldızdan (Yıldızlardan birisi fotoğrafta da görülebileceği gibi bir çift yıldız sistemidir) 6'sı, bu açık yıldız kümesinin üyesidir ve neredeyse aynı uzaklıktadırlar. Kepçenin ve kulbun ucundaki iki yıldız ise bu kümeye dahil değildir.
Ünlü Büyük Ayı Takımyıldızı ve Büyük Kepçe. Kepçeyi oluşturan 8 yıldızdan (Yıldızlardan birisi fotoğrafta da görülebileceği gibi bir çift yıldız sistemidir) 6'sı, bu açık yıldız kümesinin üyesidir ve neredeyse aynı uzaklıktadırlar. Kepçenin ve kulbun ucundaki iki yıldız ise bu kümeye dahil değildir.

Küresel Yıldız Kümeleri

Küresel yıldız kümeleri (İng: "globular clusters"); binlerce, hatta milyonlarca yıldızdan oluşan oldukça yoğun yıldız topluluklarıdır. Çoğunlukla galaksi halesinde dolanırlar ve galaksinin en yaşlı yıldızlarından oluşmaktadırlar.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Tipik bir sarmal galaksi; soluk, geniş bir yıldız halesi ile çevrelenir. Küresel kümeler, bu hale içerisinde ve civarında yer alır.
Tipik bir sarmal galaksi; soluk, geniş bir yıldız halesi ile çevrelenir. Küresel kümeler, bu hale içerisinde ve civarında yer alır.
COSMOS - The SAO Encyclopedia of Astronomy

Küresel yıldız kümeleri, yüz binlerce yıldızın meydana getirdiği yüksek kütleçekiminden ötürü küresel bir şekil alırlar. Neredeyse hiç gaz ve toz bulutu içermezler.

Belirli bir galaksideki küresel küme sayısı, galaksinin kütlesi ile ilişkili gibi görünmektedir. Samanyolu Galaksisinde bilinen yaklaşık 150 küresel küme bulunmaktadır. Bununla beraber, galaksinin kalın diskinin ardında gizlenen daha fazla kümenin olması da muhtemeldir. En yakın galaktik komşumuz Andromeda Galaksisi ise 400'den fazla küresel kümeye ev sahipliği yapmaktadır. Birkaç trilyon yıldız içeren devasa bir eliptik galaksi olan M87 ise yaklaşık 15 bin küresel küme içermektedir!

M87 Galaksisi
M87 Galaksisi
NASA

Samanyolu'nun En Büyük Yıldız Kümesi: Omega Centauri

Omega Centauri, yaklaşık 10 milyon yıldız ile Samanyolu Galaksisi'nin en büyük küresel yıldız kümesidir ve Dünya'dan yaklaşık 15 bin ışık yılı uzaklıkta yer almaktadır. 150 ışık yılı çapındaki bu devasa küme, tipik bir küresel kümeden 10 kat daha büyüktür!

Omega Centauri; o kadar yoğundur ki kümenin çekirdeğindeki yıldızların birbirine uzaklığı, ortalamada sadece 0.16 ışık yılıdır. Kıyaslama bakımından Güneş'e en yakın yıldız, yalnızca 4.2 ışık yılı uzaklıktaki Proxima'dır. Yani küme çekirdeğindeki yıldızlar birbirine son derece yakın konumlanmıştır.

Omega Centauri
Omega Centauri
NASA

Küresel Kümelerdeki "Orta Büyüklükteki" Kara Delikler

Küresel yıldız kümeleri, oldukça sıkışık yerlerdir ve bu onları, galaksinin geri kalanına göre çok daha yoğun yerler yapmaktadır. Bu yoğunluk; küresel yıldız kümelerindeki kara delik, nötron yıldızı ve beyaz cüce gibi kompakt nesnelerin varlığının artmasına sebep olmaktadır. Öyle ki yapılan teorik hesaplamalar, küresel kümelerde bu nesnelerin meydana gelme sıklığının galaksinin geri kalanından yaklaşık 100 kat fazla olduğunu göstermektedir.

Hubble Uzay Teleskobu ile elde edilen görüntüler ve Şili'deki Güney Gemini'de bulunan gözlemevindeki GMOS tayfölçerinden alınan veriler; Omega Centauri'nin merkezinde, bulunması zor ve nadir bir orta kütleli kara delik barındırıyor olabileceğini gösterdi. Garching'deki Max Planck Dünya Dışı Fizik Enstitüsü'nden astronom Eva Noyola, bu konuda şunları söylüyor:

Tüm Reklamları Kapat

Bu sonuç; kara delikler için süper kütleli, orta kütleli ve küçük kütleli türlere kadar sürekli bir kütle aralığı olduğunu gösteriyor.

Noyola ve meslektaşları, Omega Centauri'nin merkezindeki yıldızların hareketlerini ve parlaklıklarını ölçtüler. Yapılan hesaplamaların sonuçları, kümenin merkezinde neredeyse 40 bin Güneş kütlesine sahip bir kara deliğin varlığına işaret etmektedir.

Omega Centauri, kara delik içeren küresel yıldız kümelerinden sadece birisidir. Hubble Uzay Teleskobu, daha önce Andromeda Galaksisi'nde bulunan G1 kümesinin merkezindeki 20 bin Güneş kütlesine sahip bir başka orta büyüklükteki kara deliğin varlığını göstermişti.

Bu gözlemden önce -yakındaki Andromeda Galaksisi'ndeki G1 küresel kümesinde bulunan- sadece bir tane orta kütleli bir kara delik örneğine sahiptik.
Andromeda Galaksisi ve G1 (MayaII II)
Andromeda Galaksisi ve G1 (MayaII II)
ESA

Aynı şekilde yine Hubble'dan gelen veriler, galaksimizde yer alan M15 küresel kümesinin de merkezinde yaklaşık 4 bin Güneş kütleli bir kara delik barındırdığını söylemektedir.

Tüm Reklamları Kapat

M15
M15
NASA

Küresel kümelerin merkezlerindeki kara delikler, galaksilerin oluşumuna dair sorulara cevap olabilir. Baltimore'daki Uzay Teleskobu Bilim Enstitüsü'nden Roeland Van Der Marel, bu durum hakkında şunları söylemektedir:

Hubble'dan gelen bu yeni veriler ile sadece kara deliklerin oluşumunu öğrenmekle kalmayacağız. Bu veriler; küresel kümeleri galaksilere bağlamamıza yardımcı olacak, bugün astronomide çözülememiş en önemli sorunlardan birisi hakkında bilgi sağlayacak: galaksi yapısının evrende nasıl oluştuğu.

Austin'deki Texas Üniversitesi'nden Karl Gebhardt, Hubble'ın bulduğu orta kütleli kara deliklerin çoğu galaksinin merkezinde bulunan süper kütleli kara deliklerin yapı taşları olabileceğini söylüyor:

Kara delik oluşumunun iki ana teorisi var: Ya galaksi oluşurken ortasına çok fazla malzeme koyarak kara deliği bir kerede yapabilirsin; ya da tohum gibi, zamanla büyüyen bir kara delik ile başlayabilirsin. Gözlemsel kanıtlar şunu gösteriyor: küçük bir kara delik ile başlama fikri.

Astronomlar, yaklaşık 30 yıldır küresel kümelerde kara delikler aramaktaydı. Önlerindeki tek engel, yer tabanlı teleskopların küme merkezinde var olduğu düşünülen kara deliğe en yakın yıldızları kolayca çözememesiydi. Ancak Hubble Uzay Teleskobu'nun yüksek çözme gücü, bu engelin aşılmasını sağladı. Araştırmacılar, yıllardır süregelen kara delik arayışının artık sona erdiğini söylüyor.

Yıldızların Metalliği ile Küme Yaşı Tayin Etme

Bir kümenin yaşı, üyelerinin içerdiği elementler aracılığıyla belirlenebilir. Genç kümeleri oluşturan yıldızlar, metallik bakımından daha zengindir. Tam tersi, yaşlı kümeler ise metallik bakımından oldukça fakirdir. Çünkü bu kümeler, evrende henüz daha ağır elementler oluşmadan önce meydana gelmiştir.

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı
21. Yüzyılda Konumlandırma

1 Numaralı İş Stratejisi
Şimdi Her Zamankinden Daha Önemli!

Dünyanın en çok satan,
2022 itibarıyla 4 milyondan fazla okuyucuya ulaşan,
Amazon’un en eski “Pazarlama Çok Satanlar” müdavimi Konumlandırma
şimdi temel ve yeni tüm prensipleri içerecek şekilde geliştirilmiş,
dünyadan ve Türkiye’den en güncel vakalar
eklenmiş 21. Yüzyıl versiyonuyla karşınızda…

Konumlandırma bir düşünce felsefesi olarak iş, pazarlama ve marka dünyasında bir devrim yaratmıştır.
“Konumlandırma” kelimesi, ortaya atıldığından bu yana geçen 50 yıl içinde çoğu şirketin strateji dökümanında yerini almıştır.
Ancak en önemli nokta hâlâ gözden kaçırılıyor…
Kendilerini sadece kâğıt üzerinde konumlandırıyorlar.

“Başarı, şirketiniz, markanız ya da ürününüz ile ilgili değildir…
Zihinde bir algıyı sahiplenmek ile ilgilidir.” –Al Ries

Ürününüzün rakipten daha iyi olması veya fiyatının uygun olması satın alınacağı anlamına gelmez…
Aslolan zihinde oluşan algıdır.
Zihne girmenin, bir konumu sahiplenmenin ve on yıllarca hatırlanmanın prensipleri hâlâ büyük çoğunluk için muamma.

20. yüzyılda stratejik konumlandırma prensiplerini dikkate almayanlar
bunun bedelini er ya da geç ödediler.
Rekabetin iyice kızıştığı, her türlü krizin global boyutlara ulaştığı 21. yüzyılda ise
bu prensipleri göz ardı etmenin telafisi yok.

Devamını Göster
₺185.00
21. Yüzyılda Konumlandırma
  • Dış Sitelerde Paylaş

Samanyolu Galaksisi'nin merkezine yakın olan küresel yıldız kümeleri, daha uzaktaki kümelere göre daha yaşlıdır. Bu, daha genç kümelerin diğer galaksiler ile birleşme sırasında oluştuğunu ve eski kümelerin galaksinin doğduğu zamanlardan kaldığını göstermektedir.

Güneş'in Doğduğu Küme

Güneş; 4.5 milyar yıl önce muhtemelen bin ila 10 bin yıldız içeren, yoğun olmayan bir açık yıldız kümesinde doğdu. Bunu biliyoruz, çünkü yoğun kümelerde oluşan yıldızlar, birbirlerini sürekli olarak kütleçekimi ile etkilemektedir ve bu durum, yıldızların etrafındaki gezegenleri oluşturacak disklerin dağılmasına neden olmaktadır. Oysa Güneş, Dünya'yı da içeren oldukça geniş bir gezegen sistemine sahiptir.

Bir ön-gezegen diski (İng. "protoplanetary disk") illüstrasyonu
Bir ön-gezegen diski (İng. "protoplanetary disk") illüstrasyonu
NASA

Güneş'in Oluşumu

Aslında pek çok bulutsu, tetiklenene kadar hareketsiz ve durgundur. Bu durum, gelecekte Güneş Sistemi'ni oluşturacak gaz ve toz bulutu için de geçerliydi. Ancak; Güneş var olmadan milyonlarca yıl önce, bir şeyler bulutsuyu uyardı. Astronomlar, buna bir süpernovanın sebep olduğunu düşünmektedir. Bir süpernovadan gelecek şok dalgaları, bulutsuyu etkileyerek yıldız oluşum aktivitesini başlatabilmektedir. Göktaşları üzerinde yapılan çalışmalar, Güneş Sistemi'ni oluşturacak bulutsunun bir süpernova aracılığıyla tetiklendiği fikrini de doğrulamaktadır.

Güneş'in ve Güneş Sistemi'nin oluşumunu, evrimini merak ediyorsanız şu yazımızı okuyabilirsiniz. Burada, konunun sapmaması için detaylarına girmeyeceğiz.

Kümenin Parçalanması

Açık yıldız kümelerinin üyeleri birbirlerine zayıf bir kütleçekimi ile bağlıdır. Bundan dolayı açık yıldız kümeleri, hareket ettikçe milyonlarca yıl içerisinde parçalanmaktadır.

Güneş, Samanyolu Galaksisi etrafındaki bir tam turunu 200-250 milyon yılda tamamlamaktadır. Dolayısıyla yıldızımız, galaksi etrafında şimdiye kadar 18 tam tur atmıştır (şu an 19. turun içerisindeyiz). Bu süre, bir açık yıldız kümesinin dağılıp parçalanması için fazlasıyla yeterlidir.

Güneş'in Kayıp Kardeşlerini Aramak

Aynı yıldız kümesinde oluşan yıldızlar, kümenin oluştuğu bulutsunun izlerini taşımaktadır. Çünkü, benzer kimyasal bileşimlerden oluşmuşlardır. Bu, adeta bir "parmak izi" gibidir. Örneğin, Pleiades kümesindeki yıldızların spektrum verilerini incelerseniz onların aynı gaz ve toz bulutundan oluştuğunu rahatlıkla anlayabilirsiniz.

Bir amatör astronom tarafından elde edilen Pleiades'in 6 yıldızının spektrumal verileri. Yıldız spektrumları, bazı ayrıntılar dışında genel olarak çok benzerdir.
Bir amatör astronom tarafından elde edilen Pleiades'in 6 yıldızının spektrumal verileri. Yıldız spektrumları, bazı ayrıntılar dışında genel olarak çok benzerdir.
Astrojolo

Austin'deki Texas Üniversitesi'nde bir astrofizikçi olan baş çalışma yazarı Ivan Ramirez, bu konuda şunları söyledi:

Birkaç kimyasal elementin -örneğin baryum ve itriyum- bolluk oranı, bu kimyasal parmak izinin kilit parçalarıdır.

Artık astronomların elinde galaksimizdeki yüz binlerce yıldızın ayrıntılı spektrum verileri var. Bu sayede astronomlar, çeşitli yıldızların özelliklerini Güneş ile kıyaslayabilmektedir.

HD 162826

Ramirez ve ekibi, Güneş'in kardeşlerini ararken yıldızların spektrum verilerinin yanı sıra yörünge parametrelerini de incelediler. Çünkü; bir yıldızın Güneş ile kardeş olup olmadığının belirlenmesindeki en önemli kriterlerden birisi de aynı doğum noktasını paylaşıyor olup olmamasıdır.

Tüm Reklamları Kapat

Yapılan çalışmalar sonucunda Güneş ile aynı element bolluklarına ve yörünge parametrelerine sahip olan HD 162826 yıldızı, Güneş'in kardeşi olarak tanımlandı. HD 162826, muhtemelen 4.5 milyar yıl önce Güneş ile aynı yerde doğdu.

Ramirez, bu konuyu şöyle dile getirdi:

Bir Güneş kardeşi bile bulabilmek heyecan verici. Hiçbirini keşfedemeyeceğimiz bekleniyordu. Bulabileceğimiz bu yıldızların sayısının çok düşük olmasını bekliyoruz.

HD 162826, Güneş'in kardeşi olmasına rağmen ikizi değildir ve Güneş'ten yüzde 15 daha büyüktür.

HD 162826, Herkül Takımyıldızı'nda yer almaktadır. Göğün beşinci en parlak yıldızı olan Vega'nın civarındadır.
HD 162826, Herkül Takımyıldızı'nda yer almaktadır. Göğün beşinci en parlak yıldızı olan Vega'nın civarındadır.

Ramirez'e göre, HD 162826'nın etrafında Jüpiter gibi bir dev gezegenin varlığı pek olası değildir. Ancak Dünya, Mars veya Venüs gibi daha küçük karasal gezegenler olabilir.

Tüm Reklamları Kapat

HD 162826'nın Güneş Sistemi ile aynı doğum yerini paylaşması ve karasal gezegenlere sahip olma ihtimali; onu, Dünya dışı yaşam araştırmaları için önemli bir hedef haline getirmektedir. Ramirez; bu ihtimalin küçük ama sıfır olmadığını, yaşamı taşıyan maddelerin yıldızlararası seyahat ederek Dünya'daki yaşam tohumlarını diğer yıldız sistemlerindeki gezegenlere taşıyabileceğini söyledi.

Güneş kardeşlerinin dünya dışı yaşam arayışında kilit adaylar olduğu iddia edilebilir.

Gaia Misyonu

2013 yılında ESA tarafından başlatılan Gaia misyonu, paralaks yöntemi ile galaksimizdeki 1.3 milyar yıldızın hareketlerini ve mesafeleri hakkında veriler elde etmektedir. Uzaydan yapılan ölçümler sayesinde, yer tabanlı yapılacak ölçümlerden çok daha iyi sonuçlar elde edilebilmektedir.

Gaia aracının bilim insanlarına sunduğu bu geniş imkânlar sayesinde Güneş'in kardeşlerini aramak çok daha kolaylaşacak. Ramirez'in söylediklerine göre üstünde çalışabilecekleri yıldız sayısı, 10 bin kat artacak!

Bilimin keşfedeceği Güneş'in kardeşi olan her yıldız, bizi Güneş Sistemi'nin kökenlerini anlamamıza bir adım daha yaklaştıracak.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
Evrim Ağacı Akademi: Astrofizik Yazı Dizisi

Bu yazı, Astrofizik yazı dizisinin 12. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Kütleçekim Dalgaları Nedir? LIGO Neyi, Nasıl Keşfetti?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
38
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 8
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 5
  • Bilim Budur! 3
  • Muhteşem! 2
  • İnanılmaz 2
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Sıkça Sorulan Sorular

Açık yıldız kümeleri; genelde düzensiz şekilde dağılmış, üye sayısı birkaç düzineden birkaç bine kadar değişebilen yıldız topluluklarıdır. Sıklıkla galaktik düzlemde bulunurlar ve küme üyelerinin çoğu, 10 milyar yıldan daha gençtir. Hatta bazıları, kümenin doğduğu gaz ve toz bulutundan geriye kalanlarının içinde gömülü haldedir.

Küresel yıldız kümeleri (İng. "globular clusters"); binlerce, hatta milyonlarca yıldızdan oluşan, oldukça yoğun yıldız topluluklarıdır. Çoğunlukla galaksi halesinde dolanırlar ve galaksinin en yaşlı yıldızlarından oluşmaktadırlar.

Güneş; 4.5 milyar yıl önce muhtemelen bin ila 10 bin yıldız içeren, yoğun olmayan bir açık yıldız kümesinde doğdu ancak bu küme, zamanla parçalandı ve küme üyeleri, birbirlerinden uzaklaştı.

Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 19/05/2024 02:19:34 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/13230

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Uçma
Halk Sağlığı
Fotosentez
Şehir Hastanesi
Genel Görelilik Teorisi
Nükleotit
Evrimleşme
Taklit
Sağlık
Moleküler Biyoloji Ve Genetik
Vaka
Arı
Hematoloji
Çalışma
Dinozor
İnsan Türü
Güneş Sistemi
Biyoloji
Oksijen
Cinsel Yönelim
Sağlık Bilimleri
Fare
Mantık Hatası
Biliş
Dinozorlar
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. B. Evren, et al. Açık ve Küresel Yıldız Kümeleri Nedir? Güneş ile Birlikte Doğan Yıldızlar Şimdi Nerede?. (12 Kasım 2022). Alındığı Tarih: 19 Mayıs 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/13230
Evren, S. B., Alparslan, E. (2022, November 12). Açık ve Küresel Yıldız Kümeleri Nedir? Güneş ile Birlikte Doğan Yıldızlar Şimdi Nerede?. Evrim Ağacı. Retrieved May 19, 2024. from https://evrimagaci.org/s/13230
S. B. Evren, et al. “Açık ve Küresel Yıldız Kümeleri Nedir? Güneş ile Birlikte Doğan Yıldızlar Şimdi Nerede?.” Edited by Eda Alparslan. Evrim Ağacı, 12 Nov. 2022, https://evrimagaci.org/s/13230.
Evren, Sadık Berk. Alparslan, Eda. “Açık ve Küresel Yıldız Kümeleri Nedir? Güneş ile Birlikte Doğan Yıldızlar Şimdi Nerede?.” Edited by Eda Alparslan. Evrim Ağacı, November 12, 2022. https://evrimagaci.org/s/13230.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close