Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
5
Puan Ver

Evrimin uzun bir süreç olduğunu biliyorum ancak yakın tarih aralığında -0 ve 500 yıl arası- gerçekleşen bir evrim örneği var mı?

2
412 görüntülenme
Teşekkür (2)
Hatırla (2)
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
2 Cevap

Evrim yavaş bir doğa olayı ama kendi ömrümüzde bile birçok gözlemini yapabileceğimiz bir doğa olayıdır.

Öncelikle virüs olayını netleştireyim. Virüsler, canlı varlıklar olmasalar bile, genetik materyale sahip oldukları ve bu bilgiyi kopyalayabildikleri için doğadaki evrim yasasının şartlarını sağlıyorlar; dolayısıyla evrimleşmek zorundalar. Dolayısı ile şu an bile evrimi gözleyebilmekteyiz. Hatta virüsün evrim ağacı bile çıkarıldı. Buraya tıklayıp görebilirsiniz.

Evrimi laboratuvarda şu anda gözleyebiliyoruz. Bakteriler, yepyeni özellikler kazanıyor. 2012 senesinde Minnesota Üniversitesi'ndeki bir laboratuvarda, tek hücreli maya mantarları yapay seçilim yoluyla olan evrim sayesinde çok hücreli yapılara evrimleşti! Hem de sadece 60 günde! Bu tip yepyeni özellikler, uzun vadede bir araya gelerek yepyeni canlı türlerini yaratmak zorundadır; çünkü canlı türleri ve çeşitleri, birbirinden genetik, ekolojik ve eşeysel gibi çeşitli biçimlerde ayrılan canlılar olarak tanımlanırlar. Yeterince özellik bir bakteri türü üzerinde ufak ufak ama kademeli bir biçimde biriktiğinde, yeni bir canlı türü türleşmiş olacaktır. Çünkü o yeni özelliklerle donanmış canlı, deneyin başlangıcındaki atasından genetik, ekolojik ve eşeysel olarak farklı yapıda olacaktır. Bu yüzden laboratuvar deneylerinde gözlediğimiz değişiklikler, evrimin gözlenebilir kanıtlarıdır.

Benzer şekilde... Doğaya bakıp, hem günümüzde süregelen evrimsel değişimleri görebiliyoruz. Örneğin dikensırtlı balıklar, gölün farklı bölgelerinde farklı balık türlerine evrimleşiyorlar. Galapagos Adaları'nda yeni bir ispinoz türü evrimleşti.

Bunun gibi birkaç örneği alta link olarak bırakıyorum:

https://evrimagaci.org/galapagos-adalarinda-sadece-2-nesilde-yeni-bir-darwinin-ispinozu-evrimlesti-7309

https://evrimagaci.org/bir-balik-turu-gozlerimizin-onunde-superhizli-sekilde-2-yeni-ture-evrimlesiyor-4278

https://evrimagaci.org/tek-hucreliligin-cok-hucrelilige-evrimi-videoya-kaydedildi-7627

https://evrimagaci.org/turlesme-8-evrim-devam-ediyor-guncel-turlesme-ve-evrim-ornekleri-161

https://evrimagaci.org/esek-arilari-gozumuzun-onunde-yeni-bir-ture-evrimlesiyor-3924

https://evrimagaci.org/evrimin-gozumuzun-onundeki-ornekleri-halka-turler-340

https://evrimagaci.org/modern-turlesme-timsah-sirtli-kaplumbagalar-yakin-zamanda-3-ture-ayrildi-2273

https://evrimagaci.org/deneysel-evrim-lenskinin-uzun-donem-e-coli-deneyi-207

https://evrimagaci.org/sarscov2-secilim-baskisi-altinda-ve-koronavirus-gozumuzun-onunde-evrimlesiyor-8367

https://evrimagaci.org/bir-koronavirusun-evrimi-yarasalardan-insanlarin-akcigerlerine-sarscov2-nasil-evrimlesti-8425

598 görüntülenme
Kabul Edilen Cevap
Puan Ver
6
Puan Ver
Teşekkür (5)
Paylaş
6

500 yıllık bir süre bizler gibi ultra komplex organizmaların evrimi için çok ama çok kısa bir süredir. Fakat bakterilerde böyle bir evrim gözlemlemek mümkün olabilir. Virüslerde de(canlı gibi davranan cansız varlıklar olsa da, ve hatta canlı cansız oldukları konusunda çeşitli ihtilaflar olsa da günümüzde koronavirüsten dolayı oldukça popüler olan virüs kavramını kullanmaktan çekinmedim) kısa zamanda evrim geçirme olayları gündemden takip edebileceğiniz gibi (koronavirüsün evrim geçirip geçirmediği tartışmaları) mümkündür.

Böyle bir evrimi gözlemleyebilmek için sıkı bir takibe ihtiyaç vardır. Bunun için size Lenski'nin Escherischia Coli deneyini araştırmanızı tavsiye edebilirim. 1988 yılından bu yana e.coli bakterilerini yetiştiren ve nesiller boyu gözlemleyen Lenski, on binlerce nesli gözlemleyerek evrimsel değişim tespit etmeye çalışmaktadır. Dört yıl önce 70 bininci nesle ulaşmıştı. Günümüzde de bu sayı epeyi artmıştır tahmin ediyorum. Detaylarını araştırarak bilgi sahibi olabilirsiniz.

234 görüntülenme
Puan Ver
2
Puan Ver
Teşekkür (4)
Paylaş
2

Kaynaklar

  1. Wikipedia
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Günümüzdeki hemen her biyolog evrimi bir gerçek olarak kabul etmektedir.”
Neil A. Campbell