Ikaria wariootia: Ediyakaran Biyotasında, Tüm Modern Hayvanların Ortak Atası Keşfedildi!

Evrim Teorisi'nin Bir Öngörüsü Daha Kanıtlandı!

Ikaria wariootia: Ediyakaran Biyotasında, Tüm Modern Hayvanların Ortak Atası Keşfedildi!
Yazar University of California - Riverside
4 dakika
7,239 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Evrim Ağacı Akademi: Evrimde Gelecek Tahmini ve Öngörü Yazı Dizisi

Bu yazı, Evrimde Gelecek Tahmini ve Öngörü yazı dizisinin 11. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Evrim Teorisi'nin Tahmin ve Öngörü Gücü: Evrimsel Biyoloji Neden Güçlü Bir Bilim Dalıdır?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 1 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

UC Riverside jeologları tarafından liderlik edilen bir ekip, insanlar da dahil olmak üzere bugün aşina olduğumuz birçok hayvan türünün ilk ortak atası konumunda olan bir türü keşfettiler. Ikaria wariootia isimli bu ufak ve solucan-benzeri canlı, bilinen ilk bilateriyan canlı; yani önü ve arkası tanımlanabilen, iki yönlü simetrik olan ve vücudunun her iki ucunda sindirim kanalı açıklığı bulunan bir canlı. Bulgular, Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayınlandı.[1]

Süngerler ve algsi paspaslar gibi bilinen en erken çok hücreli organizmaların oldukça değişken şekilleri vardı. Ediyakaran Biyotası olarak bilinen bu canlılar, en eski karmaşık ve çok hücreli organizmaların fosillerini içermektedir. Ne var ki bunların birçoğu, günümüzdeki hayvanlarla doğrudan akraba değildir - ki bunlara Dickinsonia gibi nilüfer bitkisi benzeri bir şekle sahip canlılar da dahil; bunların ağız ve sindirim kanalı gibi birçok hayvanda bulunan özellikten yoksun olduğu bilinmektedir.

Çift taraflı simetrinin evrimi, hayvan yaşantısının evrimsel süreci için kritik bir basamaktı; çünkü bu sayede organizmalar amaca sahip bir şekilde hareket edebilmeye ve vücutlarını ortak ve başarılı bir şekilde düzenleyebilmeye başladılar. Solucanlardan böceklere, dinozorlardan insanlara kadar çok sayıda hayvanın vücudu bu basit çift yönlü simetriye sahip vücut planı çerçevesinde şekillendi.

Reklamı Kapat

Modern hayvanların genetiği üzerine araştırmalar yapan evrimsel biyologlar, tüm çift yanlı simetriye sahip hayvanların en eski ortak atasının çok basit yapılı, küçük ve oldukça ilkin duyu organlarına sahip olması gerektiğini öngörüyorlardı. Ancak bu tür bir hayvanın fosilleşmiş kalıntılarının korunması ve sonrasında bizler tarafından bulunması, imkansız değilse bile çok zor gözüküyordu.

Nilpena'dan çıkarılan I. wariootia türüne ait tip örneği. (A) Fotoğraf, (B-D) 3 boyutlu lazer taramaları
Nilpena'dan çıkarılan I. wariootia türüne ait tip örneği. (A) Fotoğraf, (B-D) 3 boyutlu lazer taramaları
PNAS

15 yıl boyunca bilim insanları, Güney Avustralya'daki Nilpena bölgesindeki Ediyakaran Dönemi'nden kalma ve 555 milyon yıl öncesine ait birikintilerin ve fosilleşmiş yuva deliği izlerinin çift yanlı simetriye sahip hayvanlar tarafından bırakıldığında hemfikirdi. Ancak bu yuva deliklerini yapan canlıya ait, bilim insanları tarafından ortaklaşa kabul edilen hiçbir fosil bulunamamıştı. Bu durum, birçok bilim insanını spekülasyonlarda bulunmaya itmişti.

UC Riverside'dan yakın geçmişte doktorasını almış olan Scott Evans ile Jeoloji Bölümü profesörlerinden Mary Droser, bu yuvaların bazılarının yakınlarında çok ufak, oval şekilli iz fosilleri olduğunu fark ettiler. NASA Eksobiyoloji fonundan aldıkları maddi destekle araştırmacıları bu fosilleri 3 boyutlu lazer tarayıcı ile inceleyebildiler ve bu fosilleri yapan şeyin daha düzenli ve tutarlı bir vücut yapısına sahip olduğunu, silindir şeklinde bir bedeni olduğunu ve bariz bir şekilde ayırt edilebilir bir kafaya, kuyruğa ve silikçe izleri görülen kaslara sahip olduğunu keşfettiler. Bu hayvanın boyutları 2-7 milimetre arasında değişiyordu ve genişliği 1 ila 2.5 milimetre kadardı. En irisi, bir pirinç tanesi boyutlarındaydı ve bu şekil ve boyutlar, söz konusu yuva deliklerini yapmak için kusursuz ölçülere sahipti. Evans şöyle diyor:

Bu hayvanların bu süre zarfı boyunca var olduklarını düşünüyorduk; ancak bunları ayırt etmenin çok zor olacağını da biliyorduk. Ama 3 boyutlu taramaları yapabildiğimiz anda, çok büyük bir keşfin eşiğinde olduğumuzu fark etmiştik.
I. wariootia'ya ait (A-B) fotoğraflar ve (C-J)  3 boyutlu lazer taramaları
I. wariootia'ya ait (A-B) fotoğraflar ve (C-J) 3 boyutlu lazer taramaları
PNAS

Araştırmacılar arasında bulunan, UC San Diego'dan Ian Hughes ve Güney Avustralya Müzesi'nden James Gehling, Ikaria wariootia adını verdikleri bu türün, bu toprak parçasının asıl sahiplerini onurlandırmak amacıyla bu ismi aldığını söylüyorlar. Cins adı olan Ikara, Adnyamathanha dilinde "buluşma noktası" anlamına geliyor. İngilizcede Wilpena Pound olarak bilinen dağ grubunun Adnyamathanha dilindeki karşılığı da bu. Tanımlayıcı ad olan wariootia ise, adını Flinders sıradağlarından Nilpena istasyonuna kadar akan Warioota Deresi'nden alıyor. Droser şöyle diyor:

Ikaria cinsine ait yuva delikleri, diğer her şeyden daha alt katmanlarda bulunuyor. Bu tür bir karmaşıklığa sahip olan en eski fosil bu. Dickinsonia ve diğer büyük canlılar, muhtemelen evrimsel çıkmaz sokaklardı. Birçok ufak canlının da bu dönemde yaşadığını biliyorduk ve belki de aradığımız erken dönem çift yanlı simetrik hayvanların bunlar olabileceğini düşündük.
Ikaria wariootia'nın taşlarda bıraktığı izler.
Ikaria wariootia'nın taşlarda bıraktığı izler.
Droser Laboratuvarı/UCR

Kısmen daha basit bir şekle sahip olsa da, Ikaria bu döneme ait fosillere kıyasla oldukça karmaşık yapılıdır. İnce katmanlara sahip ve iyice oksijenlenmiş kumlar içerisine yuvalar kazıyordu ve bu sayede okyanus tabanında organik madde arıyordu. Bu durum, onun basit yapılı da olsa duyu organlarına sahip olduğunu gösteriyor. Ikaria'nın sahip olduğu derinlik ve kıvrım, net bir şekilde ayırt edilebilen bir ön ve arka tarafı olduğunu gösteriyor; bu da, yuvalarda bulunan ve bir yöne doğru ilerleyen yönelimlerin sebebini açıklıyor.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Yuvalar, V-şeklinde uçlara sahip; bu durum, Ikaria'nın kaslarını kasarak, bir solucan gibi ilerleyebildiğini gösteriyor. Buna peristaltik hareket deniyor. Kazdığı yuvalarda bulunan birikintinin yer değiştirdiğine yönelik kanıtlar, organizmanın gömdüğü organik malzemeyle beslendiğini gösteriyor - ki bu da, onun bir ağza, anüse ve sindirim kanalı olduğuna işaret ediyor. Droser şöyle diyor:

Bu, evrimsel biyologların başından beri tahmin ettiği şey. Onların tahminiyle bu kadar isabetli bir şekilde örtüşen bir fosil bulmuş olmak gerçekten heyecan verici.
Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 11
  • Merak Uyandırıcı! 9
  • Bilim Budur! 7
  • İnanılmaz 6
  • Muhteşem! 5
  • Umut Verici! 5
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 4
  • Güldürdü 1
  • Üzücü! 1
  • Grrr... *@$# 1
  • İğrenç! 1
  • Korkutucu! 1
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Phys.org | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı Akademi: Evrimde Gelecek Tahmini ve Öngörü Yazı Dizisi

Bu yazı, Evrimde Gelecek Tahmini ve Öngörü yazı dizisinin 11. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Evrim Teorisi'nin Tahmin ve Öngörü Gücü: Evrimsel Biyoloji Neden Güçlü Bir Bilim Dalıdır?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 20/09/2021 21:41:09 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9300

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Kuyruk
Malzeme
Habercilik
Yatay Gen Transferi
Yıl
Meyve
Hasta
Cinsiyet
Element
Nöron Hücresi
Bilişsel
Primat
Gen
Alkol
Savaş
Maske Takmak
Aşı
Karar
Yas
Sinirbilim
Madde
Öğrenme Teorileri
Kara Delik
Karbonhidrat
Yaşamın Başlangıcı
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın