Posthümanizm

Ortaçağ Avrupası'nın hayat felsefesi skolastik düşünce üzerinde şekilleniyordu. Yeniden doğuşu simgeleyen Rönesans hareketi dini argümanları merkez kabul eden skolastik felsefenin yerine hümanist paradigmayı kılavuz edinerek Avrupa'yı ortaçağdan modern çağa taşımada başlıca rolü oynadı. En az 300 yıl önce..

Hümanizmin dünyaya bakışı daima insaniyet namına olmuştur, bütün tercihler ve yadsımalar arasındaki çatışma çözümleri insanı merkeze alan ve dogmalar yerine aklın üstünlüğünü esas alan bir yöntemle sağlanacaktı..Humanist yaklaşım ve rasyonel düşünce; bilim ve sanatı şahlandırmış, devlet yönetiminde devrimci yeniliklerin yolunu açmıştı. 3 asır sonra bugün hümanist düşünce üzerindeki şüphe ve kaygılar modern hayat anlayışının ötesine geçmek için postmodernist arayışları hızlandırıyor ve insan merkezli anlayışlar yerine insanı insan dışındaki her şeyle eşit tutan yeni bir hümanizmanın filizlenmesine temel teşkil ediyor. Peki bu ne kadar mümkün olabilir? Yeni bir insaniyet- post hümanizm yine de insan faaliyeti ve aklının bir ürünü olacaksa ne kadar ilerleyebilir? İlk bakışta paradoksal bir görünüm arz eden bu arayış bütün insanlık mücadelesi hesaba katıldığında daha mantıklı hale geliyor; zira halihazırda insanlık zaten bir dizi bilişsel kazanımın kurgusal bir senaryosu üzerinden devam ediyor. Yeni deneyimler bu bağlamda yeniden ve insan eliyle pekala yeni ve öte bir insanlık arayışını mümkün kılabilir. Günümüz dünyası ılımlı veya dayatmacı anlayışlar arasında bir sıkışmışlık içerisinde. Biri diğerinin karşı tezi de olamayan liberal ya da otokrat yönetim biçimleri, aslına bakılırsa topluca bir içe kapanma; mental zindelikte küçülme-azalma-umutsuzluk halinin giderek egemen hale gelmesinden başka bir sonuç üretemiyor. Tek başına ne refahın ne de bilimsel faaliyetin bir türlü üstesinden gelemediği bunun yerine sorunların hep sözüm ona karşıt görüşte olan diğerlerinin hatasından kaynaklandığı savlanan ama çözümlerin ise bir başka bahara bilerek ertelendiği yeni bir insanlık buhranı..

Bu noktada insaniyet namına avantajlarımızın olduğunu hatırlamak bizleri yeniden umutlu hale getirebilir. Bilgiye erişimdeki kolaylık (her ne kadar oldukça kontamine bir görünüm arz etse de) en azından yeni bilgiyi üretecek biricik kaynak olan tek tek fertlerin yanlış bile olabilecek yeni önerilerinin ifade edilmesinde daha çok platform imkanı sağlaması bağlamında başlıca avantaj olarak değerlendirilebilir. Kişisel öğrenme ve -bu kez olumlu anlamda- diğerlerinden öğrenme, yani iletişim en iyi çağını yaşıyor. Eğer durum buysa isim ve kavramların anlaşılmasındaki ekstra çeldiricilere fazla takılmadan her birimizin yeni ve daha modern, sürdürülebilir bir insanlık durumu için sonsuz kıymet taşıyabilecek düşünce ve öneriler üretebilmek uğruna kafa yormaya başlamamız için hala yeterince vakit var.