Yapay Zeka, Psikedelik İlaçların İnsan Bilincini Nasıl Etkilediğini Aydınlatabilir!

Yapay Zeka, Psikedelik İlaçların İnsan Bilincini Nasıl Etkilediğini Aydınlatabilir!
Yazar Eric. W. Dolan Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
3 dakika
1,003 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 6 ay öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Neuroscience of Consciousness dergisinde yayınlanan yeni bir makaleye göre, makine öğrenmesindeki gelişmeler, psikedelik ("zihin açan, hayal gördüren") ilaçların yaşattığı görsel deneyimlerin bilim insanları tarafından daha iyi anlaşılması için kullanılabilir.[2]

Bilinen LSD, DMT ve psilosibin gibi psikedelik ilaçların (kullanımı çoğu devlet tarafından yasaklanmış olan; ancak bilimsel amaçlarla kullanılabilen, "keyif verici" ilaçların) beyindeki serotonin reseptörlerinde fonksiyonel değişikliklere sebep olduğu araştırmacılar tarafından önceden ispat edilmişti.

Beynimiz farklı kimyasal şartlar altındayken aynı görüntüleri farklı şekillerde algılayabilir.
Beynimiz farklı kimyasal şartlar altındayken aynı görüntüleri farklı şekillerde algılayabilir.
Pixabay

Lisbon'daki "Champalimaud Center for the Unknown" isimli araştırma merkezi bünyesindeki International Brain Laboratory (Uluslararası Bilim Laboratuvarı) üyesi Michael Schartner ve meslektaşı Christopher Timmermann, yapay zekanın bu amaç için bazı ipuçları sağlayacağı kanaatindeler. Schartner, şöyle diyor:

Beyinin en ilginç özelliği deneyimlemeyi ve tecrübe etmeyi sağlamasıdır. Beyin, dünyanın bilinç halindeyken duyularla algılanması ve deneyimlenmesi ile oluşturulan bir versiyonudur.

Reklamı Kapat

Bu algılama/deneyim, psikedelik ilaçların yaptığı gibi beyinde görsel model oluşturmak için gerçekleşirken karışmaya başlarsa, işler rayından çıkarak algılanan görüntü, gerçek görüntüden çok farklı bir şey haline gelebilir. Böyle bir değişimin nasıl oluşabildiği, beyinde oluşması gereken görüntünün nasıl farklı bir halde algılandığı konusunun açıklığa kavuşabilesi için önemli bir durumdur. Çünkü görüntüyü farklı algılamak olarak gerçekleşen bu deneyim psikodelik ilaçlar haricinde bazı psikiyatrik durumlarda da yaşanabilmektedir.

Yapay zeka araştırmacıları, birbiriyle bağlantılı hesaplama katmanlarından oluşan yapay sinir ağlarına "derin sinir ağları" (İng: "deep neural network") adını vermektedir. Bu bağlantılar, çok gerçekçi insan yüzü görselleri oluşturmak için, yani diğer adıyla "deep fake" görseller oluşturmak için kullanılabileceği gibi aynı zamanda yüz tanıma sistemlerinde de halihazırda kullanılmaktadır.

Nature Communications'ta yayınlanan bir araştırmaya göre araştırmacılar, insan beyni ve derin sinir ağlarının yüzleri tanımada benzer yöntemleri kullandığını buldu.[3] Schartner şöyle diyor:

Makine öğrenmesine başvurulması gereken önemli mühendislik görevlerinde asıl işi yapan kısım olan derin sinir ağları, insandaki görsel sistemlerin teknoloji harikası bir modeli gibidir. Bu teknoloji, psikedelik ilaçların algıda nasıl değişiklikler yaptığını görselleştirmeye ve algılanan bilgilerin dünyayı olduğu gibi görmeye nasıl engel olduğuna dair hipotezleri geliştirmeye yardımcı olabilir.

Schartner'ın daha önce bulunduğu bir araştırmada, psikedelik ilaçların sinirsel sinyallerin çeşitliliğini arttırdığına yani beyinde aynı anda normaldekinden daha fazla sinirsel sinyal oluşmasına sebep olduğu sonucuna ulaşılmıştı.[4] Meslektaşı Timmermann da LSD'nin nöral tepkileri beklenmedik uyaranlara karşı ciddi miktarda azaltırken tanıdık uyaranlara da beklenenin üstünde tepki verilmesine yol açtığı hakkında bir araştırma yayınlamıştı.[5]

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

İki bulgu da beyinde gerçekleşen bilinçli deneyim dinamiklerinin anlaşılabilmesi için önem arz ediyor. Fakat bilinç hali ile nöral bağlantıların arasındaki ilişkiye dair bilgilerimiz, hala net olmaktan çok uzakta. Schartner, şöyle anlatıyor:

Beyindeki görme merkezinde (visual cortex) gerçekleşen ön akım (İİng: "ventral stream"), görsel deneyimlerde anahtar nokta gibi gözüküyor ama bunu tek başına yapmadığı da kesin. Aynı zamanda serotoninin duyusal bilgilerin aktarımındaki rolü de henüz kesinleşmiş değil. Bir diğer önemli soru ise deneyimlerin beyinde tutulabilmesi için sinirsel aktiviteler sonucu oluşan geribildirim ve ileri bildirim akışlarının nasıl ayarlanması gerektiğidir.

Psikedelik maddeler sadece beyin-vücut problemleri konusunda yapılan temel araştırmalar için değil aynı zamanda depresyon ve anksiyetenin tedaisinde de ümit verici sonuçlar elde dilmesi konusunda önem arz ediyor.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 5
  • Muhteşem! 3
  • İnanılmaz 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Umut Verici! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Neuroscience of Consciousness | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 04/08/2021 02:18:38 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9912

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Covid-19
Eşeyli Üreme
Atom
Yapay Seçilim
Yavru
Diyet
Avcı
Uzaylı
Algı
Sinirbilim
Bağışıklık Sistemi
Işık Hızı
Yaşlılık
Uygulama
Hız
İntihar
Robot
Yılan
Gezegen
Çevre
Hayvan Davranışları
Kuş
Tarih
Gazetecilik
Retrovirüs
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın