Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Pesimizm Önyargısı: Neden Yaşadığımız Şeyleri Olduğundan Kötü Algılarız?

Pesimizm Önyargısı: Neden Yaşadığımız Şeyleri Olduğundan Kötü Algılarız? Effectviology
14 dakika
2,349
  • Klinik Psikoloji
  • Bilişsel (Kognitif) Psikoloji
Evrim Ağacı Akademi: Mantık Hataları, Bilişsel Önyargılar ve Safsatalar Yazı Dizisi

Bu yazı, Mantık Hataları, Bilişsel Önyargılar ve Safsatalar yazı dizisinin 59. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Tartışma Nedir? Münazara Yapmanın Önemi Nedir? Tartışmalarda Bilimsel Argümanlar Nasıl Üretilir?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Pesimizm önyargısı, insanların olumsuz şeylerin olma olasılığını yüksek, olumlu şeylerin olma olasılığını ise düşük görmelerine sebep olan bir bilişsel önyargıdır. Bu önyargı, özellikle gelecekte gerçekleşecek olayların kötü sonuçları olacağını varsayma konusunda geçerlidir.

Pesimizm önyargısı, örneğin bir kimsenin bir sınavdan, iyi hazırlanmış ve yüksek ihtimalle yüksek bir not alacak olmasına karşın başarısız olacağını varsaymasına sebep olur.

Tüm Reklamları Kapat

Bu önyargı, insanların (siz de dahil!) düşünce sürecini etkileyerek mantıksız karar almaya ve akıl sağlığı ve duygusal refah alanlarında sorunlara sebep olur. Bu çerçevede, makalemizde pesimizm önyargısını detaylı bir şekilde öğrenecek ve bu önyargıyla nasıl etkili bir şekilde başa çıkabileceğinizi göreceksiniz.

Pesimizm Önyargısı Örnekleri

Pesimizm önyargısı, temelinde geleceğin sizin için ne kadar kötü olacağını abartma eğilimiyle ilişkilidir; yani olumsuz sonuçların olasılığını abartır ve olumlu sonuçların olasılığını küçümsersiniz.[1] Bunun düşüncenizi nasıl etkileyebileceğine dair aşağıdakiler de dahil olmak üzere birçok örnek vardır:

Tüm Reklamları Kapat

  • Pesimizm önyargısı, yeterli niteliğe sahip olsanız ve geçmişte benzer iş görüşmelerinde başarılı olmuş olsanız bile yaklaşan bir iş görüşmesinde başarısız olacağınızı hissetmenize neden olur.
  • Konuşmak istediğiniz bir kimseye, sizi sevmemesi için hiçbir sebep yokken bile, sizi muhtemelen sevmeyeceğini düşünerek yaklaşmamanız gerektiğine inanabilirsiniz.
  • Ne kadar çaba gösterirseniz gösterin başarılı olamayacağınıza yanlış bir şekilde inanmanıza neden olarak hayatınızda yapmak istediğiniz olumlu bir değişiklikten vazgeçmenize yol açabilir.

Bunlara ek olarak pesimizm önyargısı, bu önyargıya benzer düşünce örüntüleriyle de ilişkilendirilmektedir. Bu düşünce örüntüleri örneğin önem verdiğiniz birinin başına kötü bir şey gelme olasılığını veya geçmişte yaşanan olayların kötü sonuçlanma olasılığını abartmanıza sebep olabilir.

Pesimizm önyargısının hayvanlarda da gözlemlendiği birçok örnek mevcuttur![2], [3] Mesela arılar, anksiyete yaşamalarına sebep olan durumlarla yüzleştiğinde, köpekler sahiplerinden kısa süreliğine bile olsa ayrıldıklarında ve atlarsa daha doğal koşullar yerine hareket imkânlarının görece kısıtlandığı alanlarda tutulduğunda pesimizm önyargısı sergilemektedir.[4], [5], [6]

Pixabay

Pesimizmin Tehlikeleri

Pesimistlerin tanımlayıcı özelliği kötü olayların etkilerinin uzun süre devam edeceği düşünmeleri ve yaptıkları her şeyde kendi çabalarını baltalamalarıdır. Buna karşın aynı senaryolarla yüzleşen optimistler, talihsiz olayları tam tersi yönden değerlendirirler...

Reklam
NordPass Ücretsiz şifre yöneticisi ile eksiksiz dijital güvenlik
  • Şifrelerinizi, kredi kartlarınızı ve kişisel bilgilerinizi güvenle depolayın.
  • İnternet sitelerine giriş bilgilerinizi tek tıkla yükleyin ve yeni şifreleri kolayca kaydedin.
  • Şifreniz çalınırsa, anlık bildirimler alın.
Fırsatı Yakalayın
30 günlük para iadesi garantisi

Yüzlerce çalışma pesimistlerin daha kolay pes ettiğini ve daha sık depresyona girdiğini bulgulamaktadır. Bu deneyler aynı zamanda optimistlerin okulda, üniversitede, işte ve sahada çok daha iyi olduklarını göstermektedir...[7]

Pesimist düşünce tarzı, birçok soruna sebep olabilir:

  • Başarısız olacağınız varsayımıyla bir şeyleri denemekten kaçınmanıza sebep olabilir.
  • Şu anda, gerçekte olduğunuzdan daha kötü durumda olduğunuzu varsaymanıza sebep olarak sizi endişelendirebilir.
  • Geçmişte gerçekleşmiş olayları olduğundan daha kötü hatırlamanıza sebep olarak sizi kötü hissettirebilir.

Bu çerçevede pesimist bakış, artmış sağlık sorunları prevalansı ve yeni durumlara adapte olmakta zorlanmalar dahil olmak üzere çeşitli sorunlarla ilişkilendirilmektedir.[8], [9] Buna ek olarak toplumumuzda pesimizme karşı, pesimist kimselerin toplumun diğer bireyleri tarafından reddedildiklerini düşünmelerine sebep olan bir sosyal stigma bulunmaktadır.[10]

Pesimizm Önyargısı ve Depresyon

Depresyondaki bireyler, pesimizm önyargısı göstermeye daha meyillidir.[11] Bu, örneğin, iki gruba da öngörüde bulunmaları amacıyla aynı bilgiler sağlanmasına karşın depresyondaki bireylerin depresyonda olmayan bireylere kıyasla gelecekte gerçekleşecek faaliyetleri daha pesimist sonuçlanacak şekilde öngörmelerinden anlaşılmaktadır.[11]

Bu bilgi ışığında pesimizmin depresyonun temel semptonlarından biri olduğu düşünülmektedir ve pesimizm ve üzgünlük, umutsuzluk ve çaresizlik duygusu gibi diğer depresyon semptomları arasında güçlü korelasyon olduğu bulgulanmıştır.[12], [13], [14] Bu, başkaca unsurların yanında beynimizin optimizm duygularını kontrol eden alanların depresif bireylerde düzensiz faaliyet göstermesiyle açıklanmaktadır.[15]

Tüm Reklamları Kapat

Bütün bunlarla beraber insanların pesimist olmaları sebebiyle mi depresyona girdiğini; yoksa depresyona girdikleri için mi pesimist olduklarını, depresyon ve pesimizm bileşenlerinin birbirlerini ne kadar etkilediğini kesin bir şekilde belirlemek zordur. Pesimizm ve depresyon arasındaki ilişkinin doğası ne kadar karmaşık olursa olsun; depresyonun da, pesimizmin de birbirleriyle güçlü ilişkide bulunduğu açıktır.

Pesimizmin Potansiyel Faydaları

Konu hakkında bir makalede şu sözlere yer verilmektedir:[16]

Çoğu durumda optimizm, insanları hedeflerine doğru ilerleyebilecek kaynakları edindirebilmesi, kararlı olmalarını sağlaması ve (gerçekçi bir düzlemde mümkün olan) fırsatlara açık hale getirmesi sebebiyle en iyi strateji olarak değerlendirilir. Optimizm bir kimsenin kendine güvenini ve başarabileceği inancını destekler.

Ancak, tehlike yakındaysa geçici (gerçekçi) pesimizm daha faydalı olabilir. Zira böylesi bir durumda bütün düşünce ve eylemler bir kimsenin karşı karşıya olduğu tehditi ele almakta kullanılacaktır.

Tüm Reklamları Kapat

Pesimizm aynı zamanda bir kimseinn yakın gelecekte istedikleri bir amaca ulaşamayacağı kesinleştiğinde doğan (geleceğe gerçekçi bir şekilde bakışı temel alan) adaptif bir nitelik kazanabilir; böylelikle bir kimseyi hayal kırıklığından korur.

En adaptif hayata bakış stratejisi ise bu bilgiler ışığında, ihtiyaç duyulduğunda küçük dozlarda gerçekçi pesimizm ile desteklenen bir optimizm gibi görünmektedir. Hayata bakışın anahtarı optimizm ve pesimizm arasında geçiş yapabilmektir; sürekli bir pesimist hale bürünmek veya kaskatı bir optimizmle hayata bakmak değil.

Pesimizm biraz önce de gördüğümüz gibi bir dizi sorunla ilişkilendirilse de pesimist bakış açısının faydalı olabileceği durumlar da yok değildir.[17]

Örneğin araştırmalar, pesimizmin bir savunma stratejisi olarak kullanıldığı çeşitli karar verme görevlerinde katılımcıların daha iyi performans göstermelerine yardımcı olabileceğini göstermektedir.[18] Bunun nedeni, pesimist düşüncelerin insanları yapabilecekleri çerçevesinde gerçekçi beklentiler belirlemeye teşvik etmesi ve gelecekte karşılaşabilecekleri olası zorluklara karşı hazırlık yapmaya da yönlendirmesidir.

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı
Sihirli Ağaç Evi -Çizgi Roman- 1: Dinozorlar Vadisinde

Dünya çocuklarının sevgilisi Sihirli Ağaç Evi şimdi çizgi roman!

ORMANDA GİZEMLİ VE SİHİRLİ BİR AĞAÇ EVİ VAR…

Tim ve Lea tesadüfen bir ağaç evi keşfediyorlar. Buranın kime ait olduğuna dair bir fikirleri yok. Tek bildikleri, içerisinin kitaplarla dolu olduğu… Hem de sihirli kitaplarla! Ağaç evi, bir anda iki kardeşi tarih öncesi çağlara uçuruveriyor!

Hem sevimli hem korkutucu dinozorlarla dolu bu topraklardan eve dönmenin yolunu bulabilecekler mi? Yoksa etobur bir dinozorun akşam yemeği mi olacaklar?

Sihirli Ağaç Evi serisi hakkında:

Küçük okurları hem okuma keyfi hem de tarihteki farklı kültürlerle tanıştıran Sihirli Ağaç Evi serisi bu yönüyle sadece dünyanın dört bir yanındaki çocukların değil, anne babalar ve eğitimcilerin de gözdesi oldu.

New York Times çoksatanlar listesinde bir numaraya kadar çıkıp beş yıldan uzun bir süre bu listede kalmayı başaran, 33 dilde 130 milyondan fazla satan bu ödüllü seri, şimdi rengarenk ve soluksuz okutan çizimleriyle çizgi roman formatında okurunun karşısında.

Devamını Göster
₺62.00
Sihirli Ağaç Evi -Çizgi Roman- 1: Dinozorlar Vadisinde

Bu faydalı etki, özellikle riskli olarak algılanan durumlarda daha belirgindir.[19] Olumsuz bir sonucun ortaya çıkma ihtimalinin yüksek olduğu durumlarda önleyici pesimizm bu olumsuz sonuçlara önceden hazırlanmanızı sağlayabilir; ancak iyimser olmak aynı olumsuz sonuçlara hazırlıksız yakalanmanıza sebep olabilir.[20]

Yukarıda anlatıldığı şekliyle pozitif pesimizm, gelecekte gerçekleşecek olaylar çerçevesinde düşünmeyi ve koşullara uygun hazırlık yapmayı teşvik eden; sizi endişeli veya çaresiz hissettirmek yerine gelecekle başa çıkma gücü veren bir araç olarak kullanılır.

Bütün bunlara ek olarak pesimizm, iki ana yolla faydalı bir başa çıkma mekanizması olarak da kullanılabilir:[21]

  • Pesimizm, gelecekte gerçekleşecek olaylara karşı zihinsel olarak hazırlanmanıza yardımcı olabilir. Örneğin hayal kırıklığına uğrayacağınız bir duruma karşı sizi hazırlayabilir. Bu şekilde kullanılan pesimizme genellikle savunmacı pesimizm olarak anılmaktadır.
  • Pesimizm, geçmişte yaşadığınız olaylarla başa çıkmanıza yardımcı olabilir. Pesimizm sayesinde, örneğin, geçmişte arzu edilmeyen bir şekilde sonuçlanmış olaylara karşı algınızı değiştirebilir ve olayların bu sonuçlarının kaçınılmaz olduğunu düşünerek hayal kırıklığı hissinizi düşürebilirsiniz. Bu şekilde kullanılan pesimizm ise genellikle retroaktif (geçmişe dönük) pesimizm olarak anılmaktadır.

Ana hatlarıyla ele alındığında pesimizm, birçok sorunla ilişkilendirilmesine ve bu sebeple birçok durumda sorun yaratmasına karşın belirli durumlarda, özellikle hazırlanma veya savunma mekanizması olarak kullanıldığı zamanlarda, sizin için faydalı olabilir. Yani pesimizm önyargısından birçok durumda kaçınmak isteseniz de bu önyargının size faydalı olacağı durumlar da vardır.

Not: Pozitif pesimizm genellikle negatif pesimizmle bir kontrast oluşturacak şekilde karşılaştırılır. Negatif pesimizm negatif sonuçlara sebep olur ve artmış umutsuzluk ve anksiyete gibi problemleri beraberinde getirir.

Pixabay

Pesimizm Önyargısı Hakkında Akılda Tutulması Gerekenler

Pesimizm önyargısı hakkında akılda tutulması gereken ilk şey, bu önyargıya yönelik bilimsel olsun olmasın, yapılan tartışmalarda kullanılan tek bir tanım olmadığıdır. Pesimizm terimi, birincil olarak insanların gelecekte, özellikle kendilerinin deneyimleyeceği kötü sonuçların doğma olasılığını abartma eğilimini ifade etmektedir. Buna karşın aynı terim, ana hatlarıyla savunma mekanizmaları hususunda beceriniz konusunda kötümser düşüncelere kapılmanız gibi başkaca diğer irrasyonel pesimist düşünceler için de kullanılabilmektedir.[22]

İkinci olarak, psikolojik olguların birçoğunda olduğu gibi pesimizm konusunda da kayda değer bir değişkenlik bulunmaktadır. Bu, pesimizmi farklı insanların farklı durumlarda farklı seviyelerde yaşayacağı anlamına gelir. Değişkenlik bir kimsenin parçası olduğu kültür gibi çeşitli faktörlerden etkilenmektedir; araştırmalar da bu çerçevede Avrupalı Amerikalıların ve Japon bireylerin pesimizm sergileme alanında kayda değer ölçüde farklı olduğunu ortaya koymaktadır.[23], [24], [25]

Akılda tutulması gereken son şey ise insanların pesimizm önyargısı yerine optimizm önyargısı sergilediği durumların da bulunduğudur.[26], [12] Optimizm önyargısında insanlar, olumsuz şeylerin gerçekleşme olasılığını küçümser ve olumlu şeylerin olma olasılığını abartırlar. Bir kimsenin bu iki önyargıdan hangisini göstereceği birçok faktörden etkilenmektedir ve insanlar bir durumda optimizm önyargısını sergilerken bir başka durumda pesimizm önyargısını sergileyebilir.[27]

Not: Pesimizm ve optimizm tartışmalarıyla beraber sıkça ele alınan bir kavram da realizmdir. Realizmde bireyler, çevresindeki olayları pesimist veya optimist bir çerçeveden görmek yerine gerçekte oldukları haliyle algılarlar.

Pesimizm Önyargısını Ele Almak

Pesimizm Önyargısıyla Nasıl Başa Çıkarsınız?

Konu hakkında yazılan bir kitapta şu sözlere yer verilmektedir:[7]

Tüm Reklamları Kapat

Pesimizm geniş bağlamda toplumumuz, dar bağlamda hayatlarımızda bir rol oynamaktadır. Bize kattığı bakış açısının değerli olduğu durumlarda bu yükü taşıma cesaretine sahip olmalıyız. Bizim istediğimiz şey kör bir optimizm değildir; esnek ve gözleri açık bir optimizmdir. Pesimizmin keskin gerçeklik algısına ihtiyaç duyduğumuzda kullanabilmeli; kullandığımızda da kara sularında gezinmemeliyiz.

Şu noktaya kadar gördüğümüz üzere, pesimizm önyargısı umutsuzluk ve anksiyete gibi kötü sonuçlara da; artmış hazırlılık ve daha iyi savunma mekanizmaları gibi olumlu sonuçlara da kapı aralamaktadır.

Örneğin birkaç gün içinde sınava gireceğinizi düşünün. Sınava gireceğiniz derste bu noktaya kadar başarılı olmuş olsanız bile, pesimizm önyargısı sınavdan kötü bir not alacağınızı varsaymanıza sebep olabilir. Bu önyargı, sizi pratikte iki şekilde etkileyebilir:

  • Negatif pesimizm çerçevesinde, ne kadar çalışırsanız çalışın başarısız olacağınızı düşünürsünüz ve zaten başarısız olacağınız için çalışmakla zaman kaybetmek size anlamsız gelebilir.
  • Pozitif pesimizm ise size sınavın zor olacağını düşündürebilir; ancak bu zorluğa göre hazırlandığınız takdirde yine iyi bir not alabileceğinizi düşünerek çalışmalarınıza yeterli zamanı ayırırsınız.

Pesimizm önyargısını deneyimlediğiniz veya deneyimlediğinizden şüphelendiğiniz anlarda bu ayrım ışığında iki yol belirmektedir:

  • Pesimistik düşüncelerinizi olumlu yönde kullanın. Bu düşüncelerinizi örneğin gelecekte gerçekleşecek önemli olaylara hazırlanmak için bir motivasyon kaynağı olarak kullanabilirsiniz.
  • Bu düşünceleri azaltın. Bunu çeşitli şekillerde, örneğin düşünme sürecinizi yavaşlatmak, karar aldığınız ortamı değiştirmek gibi genel önyargı çözme tekniklerini uygulayarak yapabilirsiniz. Geçmiş başarılarınızı kendinize şöyle bir anımsatarak belirli bir alanda özgüveninizi artırmak gibi farklı türde teknikler de kullanabilirsiniz.

Bazı durumlarda bu yaklaşımları kombine edebilir; örneğin önce pesimistik düşüncelerinizi azaltıp ardından bu düşünceleri olumlu yönde kullanabilirsiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Buna ek olarak pek çok durumda pesimist düşünceleri olumlu yönde kullanmaya çalışmak bu düşünceleri deneyimleme şiddetinizi de azaltmaya yardımcı olabilir. Örneğin pesimizminizi stresli bir faaliyete hazırlanmak için kullanıyorsanız bu kullanım size bu faaliyete aslında sandığınızdan çok daha hazır olduğunuzu gösterebilir.

Genel hatlarıyla ele alındığında pesimizm önyargısı, sizi etkileme biçimine bağlı olarak sizin için olumlu da sonuçlanabilir, olumsuz da. Pesimizm önyargısının sizi olumsuz yönde etkilediğini düşünüyorsanız, düşünce sürecinizi yavaşlatmak, geçmiş başarılarınızı kendinize hatırlatmak gibi ilgili teknikler kullanarak bu düşüncelerinizi azaltabilirsiniz veya bu düşünceleri gelecekteki olaylara karşı hazırlanmaya yönelik bir motivasyon kaynağı olarak kullanabilirsiniz.

Pixabay

"Çok Düşünme" Sürecini Kullanmak

Pesimizmi olumlu bir şekilde kullanmanın en iyi yollarından biri çok düşünme sürecidir:[28]

Çok düşünme süreci, savunmacı pesimizm etkisindeki bireylere felaket senaryolarından korumaya yönelik motivasyon sağlama yoluyla anksiyeteleriyle yüzleşmelerini sağlayabilir. Bu bireyler hem olumlu, hem olumsuz sonuçları gösteren senaryolar yaratır ve bu senaryoların farklı şekillerde gelişme biçimlerini...

Tüm Reklamları Kapat

...bu çok düşünme süreci, tıpkı bir bilişsel terapistin depresyon geçiren danışanının deneyimlediği maladaptif bilişsel süreçleri, çatışmaları, genellemeleri vb. göstermesi ve alternatifler sunarak danışanını daha adaptif düşünce süreçlerine yavaşça yönlendirmesinde de olduğu gibi, bir kimsenin karşı karşıya olduğu endişe ve kötümserliği tanımasına ve bilişsel bir süreç etrafında aşmasına yardımcı olabilir.

Bu süreç ile savunmacı pesimitler daha iyi hisseder, anksiyeteleri azalır, kontrolü tekrar ellerine alırlar ve böylelikle performanslarının anksiyeteden etkilenme ihtimali azalır. Bunun da bir sonucu olarak performansları konusunda kendilerini daha iyi hissederler.

Ana hatlarıyla ele alındığında çok düşünme süreci, pesimist düşüncelerden sıyrılmanın yapılandırılmış ve olumlu olarak nitelendirilen bir yöntemidir. Bu yolu kullanmak için hakkında olumsuz düşündüğünüz şeyi bu şeyin sebep olduğu sorunları çözmeyi amaçlayarak düşünmeli ve bu çerçevede geleceğe hazırlanmalısınız.

Örneğin bir konuda başarısız olacağınıza inanıyorsanız kendinize neden başarısız olacağınızı düşündüğünüzü sorabilir ve bu başarısızlık şansını düşürmek için neler yapabileceğinize kafa yorabilirsiniz. Sizi başarısızlığa sürükleyecek spesifik senaryolar hayal edin ve bu senaryolarla başa çıkmanızı sağlayacak çözümler üretin!

Tüm Reklamları Kapat

Yaklaşan bir iş görüşmesi hakkında yaşadığınız pesimizmde, örneğin, kendinize neden başarısız olacağınızı sorabilir ve sorun teşkil edeceğine inandığınız alanları belirleyebilir, bu alanların neden sorun çıkarma ihtimali olduğunu listeleyebilirsiniz. Bu listeyi kullanarak tüm sorunlarınızı etkili bir şekilde ele aldığınızda ise iş görüşmesine daha hazırlıklı girersiniz.

Çevrenizdekilerin Pesimizm Önyargısı

Makalenin önceki kısımlarında paylaşılan teknikleri kullanarak, anlatarak veya öğreterek çevrenizdeki insanların bakış açılarını değiştirebilir, böylelikle pesimizmle başa çıkmasına yardımcı olabilirsiniz.

Çevrenizdekilerin Pesimizm Önyargısının Farkında Olmak

Çevrenizdeki insanların da bazı durumlarda, yardım etmek gibi bir niyetiniz yoksa bile, pesimizm önyargısını deneyimleyebileceğinin farkında olmak faydalıdır. Bu gibi durumlarda bu önyargının farkında olmak insanların karar alma süreçlerini daha isabetli bir şekilde tahmin etmenizi veya bir kimsenin neden belirli bir eylemde bulunduğunu daha iyi anlamanızı sağlayabilir.

Pesimizmi Aktif Bir Şekilde Teşvik Etmek

Pozitif pesimizm belirli durumlarda faydalı olabildiği için, eğer olumlu bir sonuç doğuracağına inanıyorsanız, kendinizi veya çevrenizdeki insanları pesimist bir hayat bakışı edinme yönünde teşvik etmek faydalı olabilir. Örneğin bir alanda kendinize haddinden fazla, performansınızı etkileyecek düzeyde güvenme eğiliminde olduğunuzu biliyorsanız pesimizm bu özgüveninizi dizginleyerek etkilerini azaltabilir.

Tüm Reklamları Kapat

Pesimizmi örneğin gelecekte yaşayacağınız bir olayda karşınıza çıkacak engel ve sorunları düşünmek gibi çeşitli yollarla tetikleyebilirsiniz. Ancak pesimizmi sizin için olumsuz değil, olumlu sonuçlar doğuracak şekilde tetiklemeniz de son derece önemlidir. Pesimizmi teşvik etmenin insanlara zarar vereceği ortamlarda çok dikkatli davranmalısınız. Örneğin tanıdığınız bir kimse kendi becerilerine güven duymuyorsa bu kimseyi pesimist düşüncelere bürümek faydadan çok zarar verir.

Pesimizm, Depresyon ve Akıl Sağlığı Konusunda Uyarı

Bu makalede pesimizmin insanların düşünce biçimine bağlı olarak nasıl zararlı veya faydalı olabileceğini; pesimizmi geçmişteki olaylarla başa çıkmamıza veya gelecekteki olaylara hazırlanmamıza yardımcı olacak şekilde nasıl pozitif ve üretken bir şekilde kullanabileceğimizi öğrendik.

Ancak, pesimizmin, özellikle kronik ve aşırı düzeydeki pesimizmin depresyonun önemli bir semptomu olduğunu ve başkaca akıl sağlığı sorunlarıyla ilişkilendirilebileceğini unutmamalıyız. Bu makalede verilen öneri ve ipuçları bazı durumlarda negatif pesimizmin etkisini azaltmakta faydalı olabilir. Bununla beraber bu önerilerin patolojik vaka seviyesindeki pesimizme karşı çok işe yaramayabileceğini de kavramak önemlidir.

Eğer kendinizin veya bir başkasının deneyimlediği pesimizmin bir depresyon veya benzeri bir akıl sağlığı sorununun semptomu olduğunu düşünüyorsanız burada verilen önerilerin yeterli olacağını düşünmeyin; profesyonel yardım alın.

Pixabay

Özet ve Sonuçlar

  • Pesimizm önyargısı, özellikle gelecekte gerçekleşecek olayların kötü sonuçlanacağını varsayma konusunda, insanların olumsuz şeylerin gerçekleşme olasılığını abartmalarına ve olumlu şeylerin gerçekleşme olasılığını küçümsemelerine sebep olan bir bilişsel önyargıdır.
  • Pesimizm önyargısı, bir kişinin iyi hazırlanmış olmasına ve iyi bir not alma olasılığı yüksek olmasına rağmen bir sınavda başarısız olacağına inanmasına neden olabilir.
  • Kötümserlik önyargısı hem umutsuzluk ve kaygı gibi olumsuz sonuçlara hem de artan hazırlık ve gelişmiş başa çıkma becerileri gibi olumlu sonuçlara yol açabilir.
  • Pesimizm önyargısının sizi olumsuz yönde etkilediğini düşünüyorsanız, düşünce sürecinizi yavaşlatmak ve geçmiş başarılarınızı gözden geçirmek gibi teknikler yoluyla bu hisleri azaltmaya çalışabilir; veya bu hisleri örneğin gelecekte gerçekleşecek olaylara daha iyi hazırlanmak yönünde bir motivasyon olarak, daha olumlu bir şekilde yorumlayabilirsiniz.
  • Çevrenizde bir kimse pesimizm önyargısı deneyimliyorsa bu kimsenin bakış açısını değiştirmeyi amaçlayan çeşitli teknikleri kullanarak, bu teknikleri açıklayarak veya öğretip kendisinin uygulamasını sağlayarak ona yardımcı olabilirsiniz.
Alıntı Yap
Okundu Olarak İşaretle
Evrim Ağacı Akademi: Mantık Hataları, Bilişsel Önyargılar ve Safsatalar Yazı Dizisi

Bu yazı, Mantık Hataları, Bilişsel Önyargılar ve Safsatalar yazı dizisinin 59. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Tartışma Nedir? Münazara Yapmanın Önemi Nedir? Tartışmalarda Bilimsel Argümanlar Nasıl Üretilir?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
41
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 8
  • Muhteşem! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Güldürdü 1
  • Umut Verici! 1
  • Korkutucu! 1
  • Bilim Budur! 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/01/2023 00:23:11 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/13146

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Kütle
Eğilim
Enzim
Tüyler
Sağlık Bakanlığı
Vejetaryen
Dalga
Amerika
Sahte
Genetik Değişim
Evren
Arı
Beslenme Bilimi
Köpekbalığı
Balık Çeşitliliği
Öne Çıkan
Analiz
Manyetik
Moleküler Biyoloji
Kan Hastalıkları
Mikoloji
Stephen Hawking
Doğa Yasası
Güve
Gazetecilik
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Alıntı Yap
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
I. Shatz, et al. Pesimizm Önyargısı: Neden Yaşadığımız Şeyleri Olduğundan Kötü Algılarız?. (2 Kasım 2022). Alındığı Tarih: 27 Ocak 2023. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/13146
Shatz, I., Karagözoğlu, M. (2022, November 02). Pesimizm Önyargısı: Neden Yaşadığımız Şeyleri Olduğundan Kötü Algılarız?. Evrim Ağacı. Retrieved January 27, 2023. from https://evrimagaci.org/s/13146
I. Shatz, et al. “Pesimizm Önyargısı: Neden Yaşadığımız Şeyleri Olduğundan Kötü Algılarız?.” Edited by Mert Karagözoğlu. Evrim Ağacı, 02 Nov. 2022, https://evrimagaci.org/s/13146.
Shatz, Itamar. Karagözoğlu, Mert. “Pesimizm Önyargısı: Neden Yaşadığımız Şeyleri Olduğundan Kötü Algılarız?.” Edited by Mert Karagözoğlu. Evrim Ağacı, November 02, 2022. https://evrimagaci.org/s/13146.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'ndaki reklamları, bütçenize uygun bir şekilde, kendi seçtiğiniz bir süre boyunca kapatabilirsiniz. Tek yapmanız gereken, kaç ay boyunca kapatmak istediğinizi aşağıdaki kutuya girip tek seferlik ödemenizi tamamlamak:

10₺/ay
x
ay
= 30
3 Aylık Reklamsız Deneyimi Başlat
Evrim Ağacı'nda ücretsiz üyelik oluşturan ve sitemizi üye girişi yaparak kullanan kullanıcılarımızdaki reklamların %50 daha az olduğunu, Kreosus/Patreon/YouTube destekçilerimizinse sitemizi tamamen reklamsız kullanabildiğini biliyor muydunuz? Size uygun seçeneği aşağıdan seçebilirsiniz:
Evrim Ağacı Destekçilerine Katıl
Zaten Kreosus/Patreon/Youtube Destekçisiyim
Reklamsız Deneyim
Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Moderatöre Bildir

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya size sunulan (oylama gibi) diğer araçlar ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Öncül Ekle
Sonuç Ekle
Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.