Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Snapchat Beden Algısı Bozukluğu: Snapchat ve Instagram Filtreleri, İnsan Psikolojisini Nasıl Etkiliyor?

Snapchat Beden Algısı Bozukluğu: Snapchat ve Instagram Filtreleri, İnsan Psikolojisini Nasıl Etkiliyor? David C. Mabrie, M.D. - Facial Plastic Surgeon/Injector
1. Snapchat filtresi uygulanmamış bir özçekim 2. Aynı kişinin filtreli özçekimi
5 dakika
14,119
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 3 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Tüm Reklamları Kapat

Günümüzde çokça kullanılan Snapchat ve Instagram isimli sosyal medya uygulamalarında bir sürü değişik ve güzellik algılarımızla oynayan filtre mevcut. Örneğin, insanlar Snapchat’te ağızlarını açarak dil çıkaran bir köpek rolüne bürünürken, Instagram’daki filtreler sayesinde de adı duyulmuş internet fenomenlerine ve öbür ünlü isimlere benzeyebiliyorlar.[3]

İlk ortaya çıktıklarında dikkate değer bir tehdit unsuru olmayan bu filtreler, şimdilerde genellikle ergenlik çağındaki insanları ve küçük yaştaki çocukları çok fazla etkilemeye başladı. Norm haline gelmiş bu filtrelerin yarattığı algı bozukluğu, bazen fenomen insanların paylaşımlarından da kaynaklanmakta. Genellikle Z kuşağına (1996-2012 yılları arasında doğmuş bireyler) ya da bir diğer adıyla internet kuşağına mensup bireyler, fenomen insanların Instagram veya öbür sosyal medya hesaplarındaki paylaştıkları filtreli fotoğraf ve videolarından etkilenerek, aynı filtrelerle bazı çekimler yapabiliyorlar. Fakat bir yaş grubu belirtmek yanıltıcı olabilir; zira yetişkin insanlar da bu filtrelerin etkisi altına girmiş bulunmakta.

Çeşitli Snapchat Filtreleri
Çeşitli Snapchat Filtreleri
Onedio

Bir köpeğe benzemek ya da tek boynuzlu at olmak dışında milyonlarca çeşit özçekim filtresi bu sosyal medya mecralarında mevcut. Yüz incelten, bedeni olduğundan daha zayıf veya daha kilolu gösteren, suratı pürüzsüzleştirerek gözenekleri ve kırışıklıkları kapatan, göz rengini değiştiren filtreler ve daha fazlası...

Tüm Reklamları Kapat

Photoshop gibi fotomanipülasyon uygulamalarının sınırları dışında kalan bu eğlenceli filtreler, insanlar tarafından çok fazla ilgi görmekte. Bu nedenle de Instagram ve Snapchat’in yapım ekibi daha çok filtre yaratarak topladıkları ilginin daha fazlasını çekmeye çalışıyorlar.

1.Bir Snapchat Kullanıcısının Doğal Hali 2. Aynı Kullanıcının Filtreli Özçekimi
1.Bir Snapchat Kullanıcısının Doğal Hali 2. Aynı Kullanıcının Filtreli Özçekimi
Everyday Health

İlk bakışta sorun yaratmayan ve insanların eğlence anlayışına yatkın bu filtreler artık plastik cerrahlar, psikologlar, psikiyatrlar ve diyetisyenler tarafından kötülenmeye başlandı. İngiliz kozmetik doktoru Tijion Esho, bu filtreler yüzünden ortaya çıkan ruhsal bozukluğa "Snapchat Şekil Algısı Bozukluğu (İng: "Snapchat Dysmorphia") adını verdi.[1] Bu sorun, bir çeşit "beden algısı bozukluğu" olarak görülüyor ve obsesif kompulsif spektrum hastalıkları arasında değerlendiriliyor.[2]

JAMA dergisinde, Snapchat gibi filtre özelliği sunan sosyal medya uygulamaları ve Facetune gibi gerçekçi olmayan değişimlere yol açan fotomanipülasyon programlarının, insanlara ‘mükemmeliyetçi’ bakış açısını baskıladığı yazılıyor. Yani bu tarz fotoğraf düzenleme ve sosyal medya uygulamaları, insanlara belli bir güzellik algıdayatmaktadır. Bir başka deyişle, "Snapchat ve Instagram filtreleri asıl güzelliği ortaya koyarken doğal görünüşün bir önemi yoktur ve ‘doğal güzellik’ kavramı bir anlama sahip değildir." iddiası, insanlara bir silah gibi doğrultulmuş durumda.[1]

Beden Algı Bozukluğuna Yol Açabilen Bazı Sosyal Medya Mecraları
Beden Algı Bozukluğuna Yol Açabilen Bazı Sosyal Medya Mecraları
The Independent

Boston Üniversitesi Kozmetik ve Lazer Merkezi’nin yöneticisi olan Doktor Neelam Vashi, bu filtrelerin insanları zihinsel olarak çok yanlış bir biçimde etkilediğini vurgulayarak, hastalarının kendisinden onları Snapchat ya da Instagram filtreli hallerine benzetmesini istediklerini dile getirmekte. Ve yalnız da değil: Birçok plastik cerrah, artık hastalarının ellerinde benzemek istedikleri ünlü fotoğrafları ile değil de kendi filtreli özçekim fotoğrafları ile geldiklerini dile getiriyorlar.

Tüm Reklamları Kapat

Birleşik Krallık’ta günlük olarak yayınlanan internet gazetesi The Independent’ın bir haberine göre her 50 kişiden 1’i bu ruhsal bozukluğa sahip ve estetik ve plastik cerrahi uzmanından filtreli fotoğraflarındaki halinin tıpa tıp aynısını ortaya çıkartmasını beklemekte.[1]

Elbette bu olguyu henüz resmi bir "algı bozukluğu" olarak ilan etmek için henüz biraz erken olabilir.[4] Fakat uzmanların da dikkat çektiği üzere, bu filtrelerin yarattığı sahte güzellik algısının, insanların plastik cerrahi tercihlerini etkileme ihtimali büyük bir problem yaratabilir. 2018 itibariyle, Snapchat veya Instagram gibi kurumları, kendilerine sahte bir algı vermekle suçlayan hiçbir plastik cerrahi hastası bulunmuyor; ancak zaman geçtikçe ve bu problem büyüdükçe, bu tür yasal sorunlar da görmeyi bekleyebiliriz.

Bu Algı Bozukluğu Nasıl Tedavi Edilebilir?

Eğer bu sorun bu şekilde devam edecek olursa, giderek artan sayıda gençte beden algı bozukluğu görmek kaçınılmaz olacaktır. Bu filtrelerin popülerliğini tetikleyen ana unsurun "sosyal medya fenomenleri" olduğunu düşünecek olursak, bu fenomenleri filtreli paylaşım yapmak yerine doğal hallerini paylaşmaya teşvik etmekte fayda var. Bu kişilerin, aslında bedende bulunan çatlakların, kırışıklıkların, sivilcelerin ve öbür lekelerin bir kusur olmadığını ve herkeste bulunabildiğini göstermesi, bu algı bozukluğunun önüne geçebilir.

Snapchat’in Popüler Filtresiyle Özçekimini Paylaşmış Bir Kaç Ünlü: 1. Hailee Steinfield, 2. Amy Jackson, 3. Ashley Tisdale
Snapchat’in Popüler Filtresiyle Özçekimini Paylaşmış Bir Kaç Ünlü: 1. Hailee Steinfield, 2. Amy Jackson, 3. Ashley Tisdale
Antiscoopwhoop

Ünlü insanların paylaşımları bir yana, sıradan kullanıcılar da filtreli fotoğraf ve video paylaşımlarını azaltarak veya tamamen durdurabiliriz; böylece bu gerçekçi olmayan güzellik standartlarının yayılmasının önüne geçilebilir ve başta gençler olmak üzere diğer kullanıcılar da bu yanıltıcı beden imgelerine maruz kalmamış olur.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Bir diğer yandan, Doktor Vashi, Snapchat algı bozukluğundan muzdarip olan bireylerin bilişsel davranışçı terapi ile bu ruhsal hastalığı yenebileceğini savunmaktadır. Bilişsel davranışçı terapi, insana fayda sağlamayan düşünce ve inançlara odaklanarak bunları değiştirmeye çalışan bir psikososyal müdaheledir.[1]

Icahn Tıp Okulu’nda yardımcı doçent doktor olan Talia Wiesel ise sosyal medya uygulamalarının kendisini psikolojik olarak olumsuz etkilendiğini düşünen ve bu nedenlerle plastik cerrahi isteyen insanlara, bu uygulamaları kullanmaya bir süre ara vermelerini önermekte. Aynı zamanda, Doktor Talia bu filtreleri henüz hiç kullanmamış olan bireylere hiç göz atmamalarını da söylemekte.[2] Bu noktada, plastik cerrahların da kendi etik kurallarını gözden geçirmeleri ve hangi durumlarda bu tür ameliyetları reddetmeleri gerektiğini net bir şekilde belirlemeleri önerilebilir.[4]

Son olarak, sosyal medya firmaları da bu tür beden imgesini çarpıtıcı filtreleri pekiştirmek yerine, doğal beden imgelerini yansıtan unsurları öne çıkarabilir veya filtrelerin algıyı bozmayacak biçimde olmadığını garanti etmeye uğraşabilir.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
73
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 44
  • Korkutucu! 11
  • İnanılmaz 7
  • Merak Uyandırıcı! 7
  • Üzücü! 7
  • Grrr... *@$# 7
  • Muhteşem! 5
  • Bilim Budur! 4
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 4
  • Umut Verici! 2
  • Güldürdü 1
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/04/2024 04:03:30 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9361

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Kas
Foton
Diş Sorunları
Hormon
Güneş Sistemi
Üreme
Yatay Gen Transferi
Ekonomi
Buz
Haber
Halk Sağlığı
Kalıtım
Yörünge
Önyargı
Cinsel Yönelim
Depresyon
Hekim
Yaşlılık
Hindistan
Fotoğraf
Ufo
Yaşanabilir Gezegen
Egzersiz
Işık Hızı
Obstetrik
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
İ. Başkan, et al. Snapchat Beden Algısı Bozukluğu: Snapchat ve Instagram Filtreleri, İnsan Psikolojisini Nasıl Etkiliyor?. (20 Eylül 2020). Alındığı Tarih: 25 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/9361
Başkan, İ., Bakırcı, Ç. M. (2020, September 20). Snapchat Beden Algısı Bozukluğu: Snapchat ve Instagram Filtreleri, İnsan Psikolojisini Nasıl Etkiliyor?. Evrim Ağacı. Retrieved April 25, 2024. from https://evrimagaci.org/s/9361
İ. Başkan, et al. “Snapchat Beden Algısı Bozukluğu: Snapchat ve Instagram Filtreleri, İnsan Psikolojisini Nasıl Etkiliyor?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 20 Sep. 2020, https://evrimagaci.org/s/9361.
Başkan, İrem. Bakırcı, Çağrı Mert. “Snapchat Beden Algısı Bozukluğu: Snapchat ve Instagram Filtreleri, İnsan Psikolojisini Nasıl Etkiliyor?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, September 20, 2020. https://evrimagaci.org/s/9361.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close