Doğanın Henüz Bilmediğimiz 5. Temel Kuvvetinin İzleri: Kuantum Parçacığının Tuhaf Davranışı, Mevcut Fizik Anlayışımızı Değiştirebilir!

Doğanın Henüz Bilmediğimiz 5. Temel Kuvvetinin İzleri: Kuantum Parçacığının Tuhaf Davranışı, Mevcut Fizik Anlayışımızı Değiştirebilir! SciTechDaily
Yazar Seth Borenstein Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
8 dakika
4,565 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Doğada 4 temel kuvvet vardır: kütleçekim, elektromanyetizma, zayıf nükleer kuvvet, güçlü nükleer kuvvet. Ancak 2 deneyden elde edilen sonuçlar, bilim insanlarının, Evren'in temel işleyiş prensiplerine yönelik bilgilerimizle ilgili bir şeylerin yanlış veya eksik olabileceğini düşünmesine yol açıyor.

Müon adı verilen atom altı parçacıklar, Amerika ve Avrupa'da uzun süredir devam eden iki farklı deneyde onlardan bekleneni tam olarak yapmıyor. Bu kafa karıştırıcı sonuçların geçerliliği onaylanırsa, bilim insanlarının Evren'in atom altı seviyede nasıl çalıştığını anlamak ve açıklamak için kullandıkları fizik modelinde büyük sorunlar ortaya çıkacaktır.

Müon parçacığını, atomların merkezini çevreleyen elektronların daha ağır bir kuzeni olarak ifade edebiliriz. Ancak müon, atomun bir parçası değildir; kararsızdır ve normal durumda yalnızca 2 mikrosaniye süresince varlığını sürdürür. 1936'da kozmik ışınlarda keşfedilmesinden sonra bilim insanları o kadar şaşırdı ki, ünlü bir fizikçi "Bu da neyin nesi?" dedi. ABD Fermilab deneyi araştırmacılarından, İtalyan Ulusal Laboratuvarı'ndan deneysel fizikçi Graziano Venanzoni, müon parçacığı için şöyle söylüyor:

Bu, en başından beri fizikçilerin kafasının karışmasına neden oluyordu.

ABD Enerji Bakanlığı'nın Fermilab departmanından yapılan bir basın açıklamasına göre, bilim insanları, teorik tahminler ile gerçek testler ve 20 yıl öncesinin teorik beklentileri arasındaki garip tutarsızlığa yanıt vermek için tasarlanmış olan Muon g-2 adlı bir deneyden yeni bulgular elde etti.[1], [2], [3] Deney sonucuna göre, manyetik momentum olarak bilinen müonun küçük titreşim hareketi, fiziğin temellerini sarsabilir. Venanzoni, şöyle söylüyor:

Reklamı Kapat

Bugün sadece bizim tarafımızdan değil, tüm uluslararası fizik topluluğu tarafından uzun zamandır beklenen, olağanüstü bir gün.

Müonların dönme ("spin") adı verilen özelliği, minik mıknatıslarmış gibi davranmalarını sağlar ve manyetik bir alana daldırıldıklarında küçük jiroskoplar gibi titreşim yapmalarına neden olur. Fizikçilerin süperiletken bir manyetik halka etrafına müonlar gönderdiği bu deneyin sonuçları, müonun olması gerekenden çok daha fazla titreşim yaptığını gösteriyor.

Fermilab tarafından paylaşılan bu Ağustos 2017 tarihli fotoğraf, Chicago dışındaki Fermi Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı'ndaki Muon g-2 halkasını gösteriyor.
Fermilab tarafından paylaşılan bu Ağustos 2017 tarihli fotoğraf, Chicago dışındaki Fermi Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı'ndaki Muon g-2 halkasını gösteriyor.
Reidar Hahn/Fermilab via AP

Deneyde, müonlar, araştırmacıların onları daha yakından inceleyebilmeleri için parçacıkların yeterince uzun süre varlığını korumasını sağlayan manyetik bir rotaya yönlendiriliyor. İlk sonuçlar, müonların manyetik "dönüşünün" Standart Model'in öngördüğünden %0.1 oranında saptığını gösteriyor. Bu, büyük bir oran gibi gelmeyebilir; ancak, parçacık fizikçileri için bu oran, mevcut fizik anlayışını altüst etmek için fazlasıyla yeterlidir. Araştırmacıların, deneyin tüm bulgularını analiz ederek net bir sonuca ulaşabilmesi için birkaç yıla daha ihtiyaçları var. Venanzoni, şöyle söylüyor:

Sonuçlar değişmezse, büyük bir keşif olarak bilim tarihine geçecektir.

Bu çığır açıcı deneyin baş bilim insanı Chris Polly bir basın toplantısında şöyle söylüyor:

Sürekli olarak biz fizikçiler, doğrudan keşfedilememiş bir arka plan parçacıkları denizinde yüzdüğümüzü düşünüyoruz. Henüz düşünemediğimiz, müonlarla etkileşime giren, boşluktan ortaya çıkan 'canavarlar' olabilir ve bu, bize onları görmemiz için bir pencere açacaktır.

Aşağıdaki videodan, Muon g-2 halkasını görebilirsiniz:

Standart Model, bundan yaklaşık 50 yıl önce geliştirildi. On yıllardır yapılan deneyler, Evren'i oluşturan ve kontrol eden parçacıkların ve kuvvetlerin açıklamalarının hemen hemen isabetli bir şekilde tekrar ve tekrar gerçek olduğunu doğruladı. Ta ki, şimdiye kadar. Yeni deneyler, beklenmedik sonuçlar sunuyor. Wayne Eyalet Üniversitesi'nden parçacık fizikçisi Alexey Petrov şöyle söylüyor:

Fizikteki yeni parçacıklar, araştırmamızın hemen ötesinde olabilir. Bu, gelecekteki çalışmalar için motive edici olacaktır.

Fermilab araştırmacıları, gördüklerinin (ekstra titreşim) gerçek bir fenomen olduğundan ve bazı istatistiksel hatalar olmadığından nispeten eminler. On yıllardır süren spekülasyonun ardından, Standart Model ile açıklanamayan bir tutarsızlığı tekrar gösteren bu deney, 4.2 sigma güven düzeyine ulaştı. Bu, bulguların tesadüfen bu şekilde olma (yani hatalı bir bulgu olma) ihtimalinin 40.000'de 1 olduğu anlamına geliyor. Ancak bir bulgunun geçerli bir buluş olarak nitelendirilebilmesi için, bilim insanları, 5 sigma sapma seviyesi ararlar, bu da bulguların geçerli bir keşif yerine bir hatadan kaynaklanma olasılığının 3.5 milyonda 1 olduğu anlamına gelir.

Fizikçilere göre en iyi açıklama, müonun, henüz bilinmeyen madde türleri veya bir enerji türü tarafından etkileşime uğruyor olmasıdır. Sonuçlar doğruysa, keşif, parçacık fiziğinde atom altı parçacıkları açıklamak için baskın teori olan Standart Model ilk geliştirildiğinden bu yana, fizikte 50 yıldır görülmemiş bir dönüm noktasını temsil ediyor. Kentucky Üniversitesi'nden fizikçi ve Muon g-2 deneyinin simülasyon yöneticisi Renee Fatemi, şöyle söylüyor:

Bu, müonun en iyi teorimizde (Standart Model) olmayan bir şeye duyarlı olduğunun güçlü bir kanıtıdır.
CERN tarafından paylaşılan bu 2018 tarihli fotoğrafda Nikolai Bondar, Cenevre dışındaki Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi Büyük Hadron Çarpıştırıcısı tesisinde LHCb müon sistemi üzerinde çalışıyor.
CERN tarafından paylaşılan bu 2018 tarihli fotoğrafda Nikolai Bondar, Cenevre dışındaki Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi Büyük Hadron Çarpıştırıcısı tesisinde LHCb müon sistemi üzerinde çalışıyor.
Maximilien Brice, Julien Marius Ordan/CERN via AP

Bu sonuç, Mart 2021'de, Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi'nin Büyük Hadron Çarpıştırıcısı tarafından yayınlanan, yüksek hızlı çarpışmaların ardından şaşırtıcı oranda parçacık bulan bir diğer sonuçları takip ediyor. Fermilab deneyinde teorik fizik üzerine çalışmalar yapan lllinois Üniversitesi'nden Aida El-Khadra, şöyle söylüyor:

Reklamı Kapat

Bulgular doğrulanırsa, bu sonuçlar, genellikle "tanrı parçacığı" olarak adlandırılan Higgs bozonunun keşfinden bu yana yaklaşık 10 yıl içindeki atom altı parçacıkların tuhaf dünyasının en büyük keşfi olacaktır.

Johns Hopkins Üniversitesi'nden teorik fizikçi David Kaplan, deneylerin amacının, parçacıkları bölmek ve hem parçacıklarda hem de aralarındaki boş görünen boşlukta tuhaf bir şey olup olmadığını bulmak olduğunu söylüyor. Kaplan, şöyle açıklıyor:

Bilinmeyenler, sadece maddenin içinde bulunmuyor. Tüm uzay ve zamanı kapsıyor gibi görünen alanlarda bulunuyorlar. Bunlara kuantum alanları diyoruz. Boşluğa enerji veriyor ve ortaya ne çıktığına bakıyoruz.

Aşağıdaki videoda, Muon g-2 deneyinin bulgularının açıklamasını izleyebilirsiniz.

Fermilab deneyinden bağımsız olarak, CERN'deki dünyanın en büyük atom parçalayıcısında, fizikçiler protonları birbirleriyle çarpıştırarak bir deney yaptılar. Parçacık çarpıştırıcılarının birkaç ayrı deney ölçümünden biri, alt kuark denen parçacıklar çarpıştığında ne olduğunu ölçer. Standart Model, bu alt kuark parçacığı çarpışmalarının eşit sayıda elektron ve müonla sonuçlanması gerektiğini öngörür. Büyük Hadron Çarpıştırıcısı alt kuark deneyleri baş bilim insanı Chris Parkes, şöyle söylüyor:

Buna örnek olarak, bir bozuk paranın 1000 kez atılıp yaklaşık eşit sayıda tura ve yazı sonucu alınmasını verebiliriz.

Syracuse Üniversitesi'nden deney araştırmacısı Sheldon Stone şöyle söylüyor:

Reklamı Kapat

Araştırmacılar, birkaç yıl içerisindeki birkaç bin çarpışma gözlemi verilerini inceledi ve müon ile elektron miktarında %15'lik bir farkla müonlardan önemli ölçüde daha fazla elektron tespit ettiler.
CERN tarafından paylaşılan bu 2018 tarihli fotoğraf, Cenevre dışındaki Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi Büyük Hadron Çarpıştırıcısı tesisinde LHCb müon sistemini göstermektedir.
CERN tarafından paylaşılan bu 2018 tarihli fotoğraf, Cenevre dışındaki Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi Büyük Hadron Çarpıştırıcısı tesisinde LHCb müon sistemini göstermektedir.
Maximilien Brice, Julien Marius Ordan/CERN via AP

Buna rağmen her iki deney de henüz geçerli bir keşif olarak adlandırılmıyor; çünkü, sonuçların istatistiksel olarak hatalı olma ihtimali halen var. Her iki durumda da, birkaç yıl içinde yapılan daha çok araştırmayla istatistiksel şartın net bir şekilde sağlanması durumunda araştırmacılar, bunu bir keşif olarak kabul edecektir. Kaplan, şöyle söylüyor:

Sonuçların geçerli olduğu anlaşılırsa, bu olası keşif, parçacık fiziği dünyasında yapılan diğer tüm hesaplamaları alt üst edecektir. Burada bir abartma durumu söz konusu değildir.

Bununla birlikte, ayrı bir grup tarafından yapılan ve 7 Nisan 2021'de, Nature üzerinden yayımlanan rakip bir hesaplama, kayda değer gibi görünen titreşim uyuşmazlığını ortadan kaldırabilir.[4] Bu çalışma, Fermilab'dan farklı bir yaklaşım benimsiyor. Müonun titreşim hareketini tahmin eden denklemdeki en belirsiz terime çok daha büyük bir değer veren bu ekibin hesaplamalarına göre, deneysel sonuçlar, teoriyle tamamen uyumludur. Penn State'den fizik profesörü ve Nature makalesini yayımlayan çalışma ekibinin lideri Zoltan Fodor yaptığı açıklamada şöyle söylüyor:[5]

Hesaplamalarımız doğruysa ve gelecekteki ölçümler durumu değiştirmezse, müonun manyetik momentumunu açıklamak için herhangi bir yeni fiziğe ihtiyacımız yok gibi görünüyor. Bu hesaplama, Standart Model'in kurallarına uymaktadır.
Sanatçının, müonun manyetik momentumun gizemi tasviri. Müonun manyetik alanının gücünün yeni bir tahmini, teori ve deneysel ölçümler arasındaki boşluğu kapatarak onu parçacık fiziğinin standart modeline uygun hale getiriyor.
Sanatçının, müonun manyetik momentumun gizemi tasviri. Müonun manyetik alanının gücünün yeni bir tahmini, teori ve deneysel ölçümler arasındaki boşluğu kapatarak onu parçacık fiziğinin standart modeline uygun hale getiriyor.
Dani Zemba, Penn State

Ancak Fodor, grubunun tahmininin çok farklı varsayımlarla tamamen farklı bir hesaplamaya dayandığı göz önüne alındığında, sonuçlarının kesin bir yargı bildirmekten çok uzak olduğunu da sözlerine ekliyor:

Bulgumuz, önceki teorik sonuçlarla bu sonuçlar arasında bir uyuşmazlık olduğu anlamına geliyor. Bu tutarsızlık anlaşılmalıdır. Ek olarak, gelecekteki yeni deneysel sonuçlar eskilere yakın veya bir önceki teorik hesaplamalara daha yakın da olabilir. Emin olmak için önümüzde heyecanla geçecek uzun yıllar bulunuyor.

Sonuç

Cevap ister teoride ister deneyde olsun, her iki teori için de, müonun doğasını ve bunun fiziksel evren hakkındaki bilimsel kavrayışımızı nasıl etkilediğine dair gerçekleri anlamak için daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulacak. Temelde, fizikçiler, mevcut 17 Standart Model parçacığının müonlarla nasıl etkileşime girdiğini tam olarak anlayana kadar, yepyeni parçacıkların müonlarla etkileşime girip girmediğini kesin olarak söyleyemeyecekler. Teorilerin hangisinin geçerli olduğu anlaşılana dek, fizik, dengesini sallanarak da olsa korumaya devam edecek.

Heyecan verici keşiflerin çok uzakta olmadığını söylemek, yanlış olmayacaktır.

Bu tarz bilimsel gelişmelere ilgi duyuyorsanız, "Bir Solucan Deliğinden Geçmek, Eğer Mikroskobik Bir Uzay Aracınız Varsa Mümkün Olabilir!" başlıklı yazımızı da okumanızı tavsiye ederiz.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 15
  • İnanılmaz 11
  • Tebrikler! 6
  • Bilim Budur! 5
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 3
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Umut Verici! 1
  • Korkutucu! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Phys.org | Arşiv Bağlantısı
  • ^ Fermilab. Muon G-2 Will Better Understand The Properties Of The Muon And Use Them To Probe The Standard Model Of Particle Physics. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021.
  • ^ T. Marc. First Results From Fermilab’s Muon G-2 Experiment Strengthen Evidence Of New Physics. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Fermilab | Arşiv Bağlantısı
  • ^ K. Pitts, et al. First Results From The Muon G-2 Experiment At Fermilab. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Fermilab | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. Borsanyi, et al. (2021). Leading Hadronic Contribution To The Muon Magnetic Moment From Lattice Qcd. Nature, sf: 1-5. doi: 10.1038/s41586-021-03418-1. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ Penn State University. The Muon's Magnetic Moment Fits Just Fine. (08 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Penn State University | Arşiv Bağlantısı
  • S. Borenstein. 'Tantalizing' Results Of 2 Experiments Defy Physics Rulebook. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Phys.org | Arşiv Bağlantısı
  • B. Turner. A Tiny, Wobbling Muon Just Shook Particle Physics To Its Core. (08 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Live Science | Arşiv Bağlantısı
  • B. Bergan. Breaking Fermilab Results Prove Something Strange Is Happening To Reality. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Interesting Engineering | Arşiv Bağlantısı
  • D. Garisto. Long-Awaited Muon Measurement Boosts Evidence For New Physics. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Scientific American | Arşiv Bağlantısı
  • A. Cho. Particle Mystery Deepens, As Physicists Confirm That The Muon Is More Magnetic Than Predicted. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Science | Arşiv Bağlantısı
  • A. Cho. The Cloak-And-Dagger Tale Behind This Year’s Most Anticipated Result In Particle Physics. (27 Ocak 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Science | Arşiv Bağlantısı
  • A. Cho. Hints Of Exotic New Particle Fade At World’s Largest Atom Smasher. (05 Ağustos 2016). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Science | Arşiv Bağlantısı
  • L. Crane. Strange Muon Behaviour Hints At Mysterious New Particles And Forces. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: New Scientist | Arşiv Bağlantısı
  • V. Tangermann. Scientists Just Found Evidence For Fifth Force Of Nature. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Futurism | Arşiv Bağlantısı
  • D. Overbye. A Tiny Particle’s Wobble Could Upend The Known Laws Of Physics. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: The Telegraph | Arşiv Bağlantısı
  • P. Gosh. Muons: 'Strong' Evidence Found For A New Force Of Nature. (08 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: BBC News | Arşiv Bağlantısı
  • R. Webb. Has The Large Hadron Collider Finally Challenged The Laws Of Physics?. (24 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: New Scientist | Arşiv Bağlantısı
  • P. Ratner. New Particle Experiment Goes Against Standard Physics. (26 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Big Think | Arşiv Bağlantısı
  • D. Cossins. We Have Seen Hints Of A New Fundamental Force Of Nature. (13 Mayıs 2020). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: New Scientist | Arşiv Bağlantısı
  • M. McRae. More Results From The Large Hadron Collider Point To Entirely New Physics. (24 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Science Alert | Arşiv Bağlantısı
  • C. Moskowitz, J. DelViscio, et al. Big Physics News: The Muon G-2 Experiment Explained. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Scientific American | Arşiv Bağlantısı
  • D. Castelvecchi. Long-Awaited Muon Physics Experiment Nears Moment Of Truth. (31 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Scientific American | Arşiv Bağlantısı
  • D. Garisto. Unexplained Results Intrigue Physicists At World’s Largest Particle Collider. (25 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Scientific American | Arşiv Bağlantısı
  • D. Castelvecchi. (2021). Long-Awaited Muon Physics Experiment Nears Moment Of Truth. Springer Science and Business Media LLC, sf: 17-18. doi: 10.1038/d41586-021-00833-2. | Arşiv Bağlantısı
  • E. Siegel. Why The Unexpected Muon Was The Biggest Surprise In Particle Physics History. (03 Ocak 2020). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Forbes | Arşiv Bağlantısı
  • E. Siegel. Will The Large Hadron Collider ‘Break’ The Standard Model?. (30 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Forbes | Arşiv Bağlantısı
  • E. Gibney,. Muons Bring New Physics Within Reach. (13 Nisan 2017). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Scientific American | Arşiv Bağlantısı
  • A. Cho. Renewed Measurements Of Muon’s Magnetism Could Open Door To New Physics. (25 Ocak 2018). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Science | Arşiv Bağlantısı
  • B. Turner. Strange Pattern Found Inside World’s Largest Atom Smasher Has Physicists Excited. (23 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Live Science | Arşiv Bağlantısı
  • Fermi National Accelerator Laboratory. Evidence Of Exciting New Physics From U.s. Department Of Energy’s Muon G-2 Experiment – “Today Is An Extraordinary Day”. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: SciTechDaily | Arşiv Bağlantısı
  • Argonne National Laboratory. Testing Our Fundamental Understanding Of The Universe: Muon G-2 Experiment Hints At Mysterious New Physics. (08 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: SciTechDaily | Arşiv Bağlantısı
  • D. Khadilkar. Physicists Achieve Best Ever Measurement Of Fine-Structure Constant. (16 Aralık 2020). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Scientific American | Arşiv Bağlantısı
  • H. Cliff, et al. Evidence Of Brand New Physics At Cern? Why We’re Cautiously Optimistic About Our New Findings. (23 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: The Conversation | Arşiv Bağlantısı
  • S. Baron. New Physics At The Large Hadron Collider? Scientists Are Excited, But It’s Too Soon To Be Sure. (29 Mart 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: The Conversation | Arşiv Bağlantısı
  • R. Morrison. Are We Close To Finding A Theory Of Everything? Leading Physicist Claims Recent Changes Spotted In The Standard Model Of Physics Point To A 'God Equation'. (08 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Daily Mail | Arşiv Bağlantısı
  • B. Abi, et al. (2021). Measurement Of The Positive Muon Anomalous Magnetic Moment To 0.46 Ppm. Physical Review Letters, sf: 141801. doi: 10.1103/PhysRevLett.126.141801. | Arşiv Bağlantısı
  • T. Albahri, et al. (2021). Magnetic-Field Measurement And Analysis For The Muon G−2 Experiment At Fermilab. Physical Review A, sf: 042208. doi: 10.1103/PhysRevA.103.042208. | Arşiv Bağlantısı
  • A. Griffin. Strange Results Seen In Laboratory Suggest There Is Something Wrong With Our Understanding Of Physics. (08 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: The Independent | Arşiv Bağlantısı
  • S. Hossenfelder. Is The Standard Model Of Physics Now Broken?. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 10 Nisan 2021. Alındığı Yer: Scientific American | Arşiv Bağlantısı
  • arxiv.org, et al. (2021). Measurement Of The Anomalous Precession Frequency Of The Muon In The Fermilab Muon G-2 Experiment. arxiv.org. | Arşiv Bağlantısı
  • P. Cushman. (2021). Muon’s Escalating Challenge To The Standard Model. Physical Review Letters. | Arşiv Bağlantısı
  • D. Castelvecchi. (2021). Is The Standard Model Broken? Physicists Cheer Major Muon Result. Nature. doi: 10.1038/d41586-021-00898-z. | Arşiv Bağlantısı
  • P. Rosa-Aquino. New Physics Just Dropped (Maybe). (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 10 Nisan 2021. Alındığı Yer: NY Mag | Arşiv Bağlantısı
  • T. Bowcock, M. Lancaster, et al. Scientists Found Hints Of New Particles Or Forces Of Nature, And It Could Change Physics. (09 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 10 Nisan 2021. Alındığı Yer: Singularity Hub | Arşiv Bağlantısı
  • N. Wolchover. ‘Last Hope’ Experiment Finds Evidence For Unknown Particles. (07 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 10 Nisan 2021. Alındığı Yer: Quanta Magazine | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 11/05/2021 07:17:02 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10341

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Lgbt
Mikroevrim
Eşcinsellik
Uzay Aracı
Klinik Mikrobiyoloji
Karar
Bakteriler
Sosyal Mesafelendirme
Tedavi
Genel Halk
Demir
Hayvanlar
Beslenme Biçimi
Hayvan Davranışları
Coronavirus
Makroevrim
Etik
Homo Sapiens
Homeostasis
Mit
Factchecking
Dişler
Modern
Carl Sagan
Mars
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın