Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Rodion Romanovich Raskolnikov ve Ian Brady

Hayallerin Pişmanlığı ve Gerçeklerin Psikopatlığı

2 dakika
82
Rodion Romanovich Raskolnikov ve Ian Brady -
  • Blog Yazısı
Her yüz bir hikaye anlatır.
Blog Yazısı
Tüm Reklamları Kapat

İkisini yan yana getirdiğinde aralarındaki fark, kurgusal bir "fikir cinayeti" ile gerçek bir "sadistik eylem" arasındaki uçurumu gözler önüne seriyor. Ian Brady, aslında Dostoevsky'nin kurguladığı Raskolnikov'un o karanlık ve teorik dünyasını, gerçek hayata uyarlamaya çalışan bir "taklitçi" olarak görülebilir; ancak bu taklit, orijinaliyle kıyaslandığında oldukça çarpık bir zemine oturur.

Fikir ve Eylem (İdeoloji ve Sadizm)

Raskolnikov: Bir "fikir" adamıdır. Onun cinayeti, entelektüel bir kibrin, "üstün insan" (Übermensch) kavramının bir deneyidir. Raskolnikov, eyleminin toplumsal bir fayda yaratıp yaratmayacağını sorgular; vicdan azabı, onun ruhunun ayrılmaz bir parçasıdır. Kendi teorisinin ağırlığı altında ezilir.

Tüm Reklamları Kapat

Ian Brady: Brady, Raskolnikov'un teorisini kendi sadist arzularını meşrulaştırmak için bir "kılıf" olarak kullanmıştır. Brady'de bir "kurtarıcı" ya da "toplumsal fayda" amacı yoktur; onun için öldürme eylemi bir "existential exercise" (varoluşsal egzersiz) ve tamamen kişisel bir tatmin aracıdır. Raskolnikov'un vicdan azabı, Brady'de tamamen eksik olan temel insani özelliktir.

Vicdanın Varlığı ve Yokluğu

Raskolnikov'un hikayesi, Dostoevsky'nin "suçun insan ruhunda yarattığı yıkım" konusundaki ustalık eseridir. Raskolnikov, yaptığı eylemi kaldıramaz, fiziksel ve ruhsal olarak çöker.

Brady ise klinik bir psikopat olarak, eylemlerinden pişmanlık duymadığını her fırsatta dile getirmiş; cinayetlerini bir "eğlence"(bkz. "tamamen eksik") ve "üstünlük"(bkz."existential exercise") kanıtı olarak tanımlamıştır. Yani Brady, Raskolnikov'un o meşhur "yağlı vicdan"ını tamamen söküp atmış, geriye sadece saf, mekanik bir karanlık bırakmıştır.

Tüm Reklamları Kapat

Örnek: "İnsanların çoğu, duygusal tepkilerini kontrol edemeyen, toplumsal normların kölesi olmuş birer figürandır. Onlar için suç, sadece korkakça bir yasaktır. Ben ise bu yasakların ötesinde, kendi kurallarımı koyan, varoluşun en uç noktalarında deneyim arayan biriyim. Pişmanlık mı? Pişmanlık, zayıf zihinlerin vicdan azabı dediği bir yanılsamadır. Ben gerçeği gördüm; gerisi ise sadece bir illüzyon."

Ian Brady (Mektuplarından ve Beyanlarından Derlenmiştir)



Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Aslında maddi destek istememizin nedeni çok basit: Çünkü Evrim Ağacı, bizim tek mesleğimiz, tek gelir kaynağımız. Birçoklarının aksine bizler, sosyal medyada gördüğünüz makale ve videolarımızı hobi olarak, mesleğimizden arta kalan zamanlarda yapmıyoruz. Dolayısıyla bu işi sürdürebilmek için gelir elde etmemiz gerekiyor.

Bunda elbette ki hiçbir sakınca yok; kimin, ne şartlar altında yayın yapmayı seçtiği büyük oranda bir tercih meselesi. Ne var ki biz, eğer ana mesleklerimizi icra edecek olursak (yani kendi mesleğimiz doğrultusunda bir iş sahibi olursak) Evrim Ağacı'na zaman ayıramayacağımızı, ayakta tutamayacağımızı biliyoruz. Çünkü az sonra detaylarını vereceğimiz üzere, Evrim Ağacı sosyal medyada denk geldiğiniz makale ve videolardan çok daha büyük, kapsamlı ve aşırı zaman alan bir bilim platformu projesi. Bu nedenle bizler, meslek olarak Evrim Ağacı'nı seçtik.

Eğer hem Evrim Ağacı'ndan hayatımızı idame ettirecek, mesleklerimizi bırakmayı en azından kısmen meşrulaştıracak ve mantıklı kılacak kadar bir gelir kaynağı elde edemezsek, mecburen Evrim Ağacı'nı bırakıp, kendi mesleklerimize döneceğiz. Ama bunu istemiyoruz ve bu nedenle didiniyoruz.

Güç Hiyerarşisi

Raskolnikov, otoriteyi (eski tefeci kadını ve dolayısıyla toplumsal normları) öldürerek kendi yapımcısını yani toplumsal inşayı yıkmaya çalışır. Brady ise kendi yapımcısı olarak gördüğü toplumun değerlerini ve ahlaki sistemini çocukları hedef alarak en savunmasız noktadan vurur.

Brady, Raskolnikov'un o "Napolyon olma" hayalini, en düşük ve en vahşi seviyede gerçekleştirir. Raskolnikov bir suçlu filozof ise, Brady bir filozof kılıflı sadisttir.

Özetle: Ian Brady, Raskolnikov'un tüm entelektüel sancılarını, vicdani ikilemlerini ve o insani kırılganlığını çıkarıp yerine sadece narsisizm ve sadizmi koyduğunda geriye kalan "boş" versiyondur. Raskolnikov bir suç ve ceza ikilemi içindeyken, Brady yalnızca suçun kendisinden aldığı hazla beslenmiştir.

Raskolnikov, 'Ben bir böcek miyim, yoksa bir insan mıyım?' diye sormuştu. Brady ise hiçbir zaman bu soruyu sorma gereği duymadı; çünkü onun için cevap, zaten en baştan verilmişti.

Okundu Olarak İşaretle
8
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Raporla
Mantık Hatası Bildir
Yukarı Zıpla
Bu Blog Yazısı Sana Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 05/07/2026 02:25:57 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/23096

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Gündem
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Size Özel
Makaleler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Geçmiş ve Notlar
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
İşaretle
Göz Attım
Site Ayarları

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.

[Site ayalarına git...]
Bu Yazıdaki Hareketleri
Daha Fazla göster
Tüm Okuma Geçmişin
Daha Fazla göster
0/10000
Kaydet
Keşfet
Ara
Yakında
Sohbet
Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
"İnsansı duyguları bir amipten daha fazla olmayan insan fetüsü, yetişkin bir şempanzeye gösterilenden çok daha ileri bir saygı ve yasal koruma altındadır. Ama bir şempanzenin hisleri vardır, düşünebilir ve son zamanlardaki deneysel kanıtlara göre, bir çeşit insan dili bile öğrenebilme yeteneğine sahiptir."
Richard Dawkins
Kapak Görseli Seç
Videodan otomatik olarak çıkartılan karelerden birini seçin.
Kareler yükleniyor…
Videoyu kaydırarak istediğiniz kareyi seçin.
0:00 / 0:00
Kendi kapak görselinizi yükleyin. Görsel otomatik olarak kırpılacaktır.
Görseli sürükleyin veya tıklayın PNG, JPG veya WEBP (Maks. 10MB)