Reklamı Kapat

Tungsten

Tungsten Nedir? Özellikleri Nelerdir ve Nerelerde Kullanılır?

Tungsten
Tungsten
Wikipedia
Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
3 dakika
966 Okunma Sayısı bionluk logo yazarlarınca hazırlandı.
Notlarım
Reklamı Kapat

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 75. yazısıdır. Dizinin ilk yazısına gitmek için buraya, dizideki tüm yazıları görmek için buraya tıklayınız. Yazı dizileri, EA Akademi'nin bir parçasıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

Tungsten
  • İngilizce İsim Tungsten
  • Alternatif İsim Wolfram
  • Sembol W
  • Atom Numarası 74
  • Grup 6
  • Periyot 6
  • Oda Sıcaklığında Faz Katı
  • Elektron Konfigürasyonu 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d10 4p6 5s2 4d10 5p6 6s2 4f14 5d4
  • Semantik Elektron Konfigürasyonu [Xe] 4f14 5d4 6s2
Önemli Özellikler
  • Atom Kütlesi 183.841 Da (0.01000000 Da)
  • Blok d
  • Kategori Geçiş metali
  • Görünüm Grimsi beyaz, parlak
  • Atomik Yarıçap 135 pm
  • Kaynama Sıcaklığı 6203 K
  • Erime Sıcaklığı 3695 K
  • Yoğunluk (Oda Sıcaklığında) 19.25 g/cm3
Bulunma Sıklığı
  • Dünya Kabuğunda 1.25×10−6 kg/kg
  • Şehir Toprağında 0.0029 kg/kg
  • Meteoritlerde 0.000012 %
  • Deniz Suyunda 1×10−10 kg/L
  • İnsan Vücudunda 0.00000002 %
  • Güneş'te 3.6×10−7 silisyuma göre mol oranı
  • Güneş Sistemi'nde 1.3×10−7 silisyuma göre mol oranı
Elastik Özellikler
  • Kayma (Shear) Modülü 161 GPa
  • Esneklik (Bulk) Modülü 310 GPa
  • Poisson Oranı 0.28
  • Young Modülü 411 GPa
Keşif Bilgileri
  • Keşfedildiği Ülke İspanya
  • Keşfeden/Gözleyen ve Keşif/Gözlem Yılı W. Scheele, 1781
  • İzole Eden ve İzolasyon Yılı Juan José ve Fausto Elhuyar, 1783
  • Bu yazı, Evrim Ağacı'nın kimyasal elementlere dair bilgileri barındıran Periyodik Cetvel projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.

Özellikler

Tungsten veya wolfram, sembolü "W" ve atom numarası 74 olan kimyasal bir elementtir.[1], [2] Tungsten, bir geçiş metalidir ve yeryüzünde büyük bir oranla bileşik halde bulunan, nadir bir elementtir. Diğer geçiş metalleri gibi Tungsten de periyodik tablonun ortasında bulunur. Bu elementler, periyodik tabloda 2-13. gruplar ve 4-7. periyodlar arasında bulunurlar.

Geçiş metalleri çok benzer fiziksel ve kimyasal özelliklere sahiptir. Tungstenin alışılmadık özelliklerinden biri, 3.410°C (6.170°F) olan çok yüksek erime noktasıdır. Metaller arasında en yüksek erime noktasına sahiptir. Önemli özelliklerinden bir diğeri de çok yüksek sıcaklıklarda gücünü koruyabilmesidir. Bu özellikler, tungstenin birincil uygulaması olan alaşımların üretimini açıklar. Bir alaşım, iki veya daha fazla metalin eritilmesi ve karıştırılmasıyla elde edilir. Karışım, hem içindeki metallerin özelliklerini gösterir hem de farklı özellikler gösterir.

Fiziksel Özellikler

Tungsten, rengi çelik grisinden beyaza kadar değişim gösteren sert ve kırılgan bir katıdır. Erime noktası, tüm metaller arasında en yükseği olan 3.410°C (6.170°F) ve kaynama noktası yaklaşık 5.900°C (10.600°F) olarak belirlenmiştir. Yoğunluğu santimetre küp başına yaklaşık 19,3 gramdır. Tungsten, elektrik akımını çok iyi iletir.

Kimyasal özellikler

Tungsten, nispeten inaktif bir metaldir. Oda sıcaklığında oksijenle tepkimeye girmez; ancak 400°C'nin (700°F) üzerindeki sıcaklıklarda paslanır. Nitrik asit veya aqua regia (hidroklorik ve nitrik asitin karışımı) içerisinde çözünmesine rağmen, asitlerle çok kolay reaksiyona girmez.

Bulunma Sıklığı ve Üretimi

Yer kabuğundaki tungsten miktarının milyonda 1,5 parça veya 1 ton kaya başına yaklaşık 1,5 gram olduğu tahmin edilmektedir. Çin, dünyanın en büyük tungsten üreticisidir. 2016 yılında çıkarılan toplam tungstenin %80'inden fazlası Çin'de üretilmiştir ve Çin'deki tungsten yatakları dünya rezervlerinin yaklaşık üçte ikisini oluşturmaktadır. Geri kalanın çoğu Vietnam, Rusya, Kanada ve Bolivya'da üretilmektedir. Tungsten, yeryüzünde yaklaşık kalay kadar bol miktarda, molibden ve uranyumun yarısı kadar bulunur.

Uygulama ve Kullanım Alanları

Tungsten, akkor ampullerdeki filamentlerde, elektrik kontaklarında ve ark kaynağı elektrotlarında kullanılır. Tungsten, çelik gibi metallerle alaşım yapmak için kullanılır ve metallere büyük bir güç sağlar. Çimento karbür, tungsten için en önemli kullanımdır ve ana bileşeni tungsten karbürdür (WC). Tıbbi kullanım alanı olarak, X-ışını tüplerinde bir tungsten yayıcı bobin bulunur. X-ışınlarını görüntülemek için kullanılan ekranda ise, X-ışınlarını mavi görünür ışığa dönüştürmek için kalsiyum ve magnezyum tungstat fosforları ile oluşturulur. Tungsten ayrıca mikroçip teknolojisinde ve sıvı kristal ekranlarda kullanılır.

Tarihi

Yaklaşık 350 yıl önce, Çin'deki porselen üreticileri bir tungsten pigmenti aracılığıyla ürünlerine daha önce görülmemiş şeftali rengini dahil ettiler. Nitekim Avrupa'daki kimyagerlerin bu rengin bir elementten meydana gelmiş olduğunun farkına varması bir yüzyıl sonra olmuştur. 1779'da Peter Woulfe, İsveç'ten gelen bir minerali inceledi ve yeni bir metal içerdiği sonucuna vardı, ancak metali ayıramadı. Daha sonra 1781'de Wilhelm Scheele aynı konuyu araştırdı ve asidik bir beyaz oksidi izole etmeyi başardı ve yeni bir metalin oksidi olarak elde etti.

Tungstenin kesin olarak keşfi ise 1783'de, mineralojiyle ilgilenen ve İspanya'daki Vergara'daki Seminary'de bulunan Juan ve Fausto Elhuyar kardeşlerin, aynı asidik metal oksidi ısıtarak tungsten metaline indirgemeleri ile gerçekleşmiştir.

Etimolojisi

Metalin adı, "ağır taş" anlamına gelen İsveççe "tung sten" kalıbından gelmektedir.

Önlem ve Güven

Tungstenin Sağlık Üzerindeki Etkileri

  • Tungstenin akut etkileri: Tungsten elementinin cilt ile teması halinde cildi ve gözler tahriş olabilir. Solunması akciğerlerde ve mukus zarında tahrişe neden olur. Gözlerle temasında ise sulanmaya ve kızarıklığa neden olur. Bu bileşik kullanırken daima koruyucu ekipman giyilmelidir.
  • Tungstenin kronik etkileri: Bu ürünün bilinen kronik bir etkisi yoktur. Bu bileşiğe tekrarlanan veya uzun süreli maruz kalmanın herhangi bir tıbbi durumu kötüleştirdiği bilinmemektedir.

Tüm tungsten bileşikleri oldukça toksik olarak kabul edilmelidir. Tungsten metal tozu yangın ve patlama tehlikesi oluşturmaktadır.

Tungstenin Çevreye Etkileri

Hayvanlara uygulanan tungsten metal tozunun tamamen etkisiz olmadığı birçok çalışmada gösterilmiştir. Bir çalışma, tungsten ile oral veya intravenöz olarak tedavi edilen gine domuzlarının anoreksi, kolik, hareket koordinasyonu, titreme, nefes darlığı ve kilo kaybı yaşamış olduklarını göstermektedir.[3] Element için belirli bir ekotoksisite verisi mevcut değildir ve şimdilik, çevreye zararlı olmadığı düşünülmektedir.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Bilim Budur! 4
  • Tebrikler! 2
  • Muhteşem! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 12/04/2021 09:56:30 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10081

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Türlerin Kökeni
Tümör
Kertenkele
Işık Hızı
Yumurtalık
Robot
İmmünoloji
Canlılık
Korku
Balıklar
Sayı
Antropoloji
Odontoloji
Evrimsel Biyoloji
Ecza
Vegan
Kedi
İnsan Türü
Gerçek
Ölüm
Nöron Hücresi
Tardigrad
Zaman
Biliş
Maskeler
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku