Brom

Brom Nedir? Özellikleri Nelerdir ve Nerelerde Kullanılır?

Brom
Selenyum örneği
Flickr Public Domain
Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
2 dakika
1,833 Okunma Sayısı bionluk logo yazarlarınca hazırlandı.
Notlarım
Reklamı Kapat
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 36. yazısıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Brom
  • İngilizce İsim Bromine
  • Sembol Br
  • Atom Numarası 35
  • Grup 17
  • Periyot 4
  • Oda Sıcaklığında Faz Sıvı
  • Elektron Konfigürasyonu 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d10 4p5
  • Semantik Elektron Konfigürasyonu [Ar] 3d10 4s2 4p5
Önemli Özellikler
  • Atom Kütlesi 79.904 Da ( Da)
  • Blok p
  • Kategori Reaktif ametal
  • Görünüm
  • Atomik Yarıçap 115 pm
  • Kaynama Sıcaklığı 332 K
  • Erime Sıcaklığı 265.8 K
  • Yoğunluk (Oda Sıcaklığında) 3.1028 g/cm3
Bulunma Sıklığı
  • Dünya Kabuğunda 2.4×10−6 kg/kg
  • Şehir Toprağında 0.0000 kg/kg
  • Meteoritlerde 0.00012 %
  • Deniz Suyunda 6.73×10−5 kg/L
  • İnsan Vücudunda 0.00029 %
  • Güneş'te silisyuma göre mol oranı
  • Güneş Sistemi'nde 1.2×10−5 silisyuma göre mol oranı
Elastik Özellikler
  • Kayma (Shear) Modülü GPa
  • Esneklik (Bulk) Modülü GPa
  • Poisson Oranı
  • Young Modülü GPa
Keşif Bilgileri
  • Keşfedildiği Ülke Fransa
  • Keşfeden/Gözleyen ve Keşif/Gözlem Yılı J. Balard ve C. Löwig, 1825
  • İzole Eden ve İzolasyon Yılı J. Balard ve C. Löwig, 1825
  • Bu yazı, Evrim Ağacı'nın kimyasal elementlere dair bilgileri barındıran Periyodik Cetvel projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.

Özellikler

Brom elementinin kimyasal sembolü "Br"dir. Periyodik cetvelin dördüncü periyodunun 7A grubunda bulunmaktadır. Atom numarası 35 ve kütle numarası ise 79.904'tür. Erime noktası 265.95 K (-7.2°C veya 19.0°F) ve kaynama noktası ise 331.95 K (58.8°C veya 137.8°F) olarak ölçülmüştür. Oda koşullarında sıvı fazda bulunmaktadır. Periyodik tabloda bulunduğu grubun genel adı halojenlerdir. Yoğunluğu ise 3.11 gram/cm3'tür.

Oda sıcaklığında brom kahverengimsi kırmızı bir sıvıdır. Rahatsız edici ve boğucu bir kokuya sahip, renkli bir buharı vardır. Brom standart sıcaklık ve basınçlarda kolayca buharlaşır. Brom, kimyasal olarak klor ve flordan daha az aktiftir; ancak iyottan daha aktif bir elementtir. Bileşikleri diğer halojenlere benzer. Brom, organik çözücülerde ve suda çözünmektedir. Doğada asla tek başına bulunmaz ve metallerle reaksiyona girdiğinde tuz üretir.[1]

Bulunma Sıklığı ve Üretimi

Nadir bir element olan brom, doğada Dünya'nın kabuğuna dağılmış halde bulunmaktadır. Okyanus suyunda (ağırlıkça milyonda 65 parça), Ölü Deniz'de (litre başına yaklaşık 5 gram), bazı kaplıcalarda ve nadir bulunan çözünmeyen gümüş bromür minerallerinde bir miktar brom elementi bulunmaktadır. Doğal tuz yatakları ve tuzlu sular, brom ve bileşiklerinin ana kaynaklarıdır. Ürdün, İsrail , Çin ve Amerika Birleşik Devletleri 21. yüzyılın başlarında brom üretiminde dünyaya liderlik ettiler. Bu dönemde brom üreten diğer önemli ülkeler arasında Japonya, Ukrayna ve Hindistan bulunmaktadır.[2]

Uygulama ve Kullanım Alanları

Brom, endüstride organobromo bileşikleri yapmak için kullanılır. Bunlardan en önemlileri, çevresel nedenlerden dolayı büyük ölçüde ortadan kalkmadan önce kurşunlu benzin için ideal olan dibromoetandı. Diğer organobrominler, böcek ilacı olarak, yangın söndürücülerde ve ilaç yapımında kullanılır. Brom, birçok narenciye aromalı soft içecekte emülgatör olarak kullanılan fumigantlar; boyalar, alev önleyici maddeler, su arıtma bileşikleri, dezenfektanlar, ilaçlar, fotoğrafçılık için maddeler ve brominatlar bitkisel yağ yapımında kullanılmaktadır.[3]

Tarihi

Antoine-Jérôme Balard, Fransa'nın Montpellier şehrinde, bir miktar tuzlu suyu araştırırken bromu keşfetti. Tuzlu suyun çoğu buharlaştıktan sonra kalan konsantre tortuyu aldı ve içine klor gazı ekledi. Bunu yaparken yeni bir element olduğunu anladığı, turuncu-kırmızı bir sıvıyı serbest bırakmış oldu.

Bulgularını 1826'da Fransız Akademisi'nin dergisine gönderdi. Bir yıl önce; Heidelberg'de bir öğrenci olan Carl Löwig, profesörüne Keruznach'taki evinin yakınındaki doğal bir kaynağın sularından ürettiği bir brom örneğini getirmişti. Ondan daha fazlasını üretmesi istendi ve bunu yaparken Balard sonuçlarını yayınladı ve böylece keşfi yapan kişi tarafından tanınmış oldu.[4]

Etimolojisi

Brom elementinin adı, pis koku anlamına gelen Yunanca "bromos"tan gelmektedir.

Önlem ve Güven

Brom atmosfer için oldukça zararlıdır. Brom atomları ozon tabakasında klor atomlarına göre 40 ila 100 kat daha yıkıcıdır. Antartika üzerindeki ozon kaybının yarısına kadarı brom içeren reaksiyonlardan kaynaklanmaktadır. Bir fümigant olarak kullanılan metil bromür, ozon tüketen bromun en büyük kaynağıdır. Atmosferdeki bromun yaklaşık %30'u insan faaliyetlerinden gelir, geri kalanı doğaldır.[5]

Organik brominler, özellikle avlarının vücutlarında biriktiklerinde, memelilere de zarar verir. Hayvanlar üzerindeki en önemli etkilesi; sinir hasarı ve bunun yanında DNA hasarıdır, bu da kanser gelişme riskini artırabilir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

İlginç Bilgiler ve Diğer

Geçmişte, organik bromların sığırların mamasına karıştığı görüldü. İnsanlara bulaşmasını önlemek için binlerce inek ve domuzun öldürülmesi gerekiyordu. Sığırlar, karaciğer hasarı, görme kaybı ve büyümede gerileme, bağışıklığın azalması, süt üretiminin ve kısırlığın azalması ve kusurlu yavrular gibi semptomlar bulunuyordu.

İnsan vücudu yaklaşık yüzde 0.0004 brom içerir, ancak insan vücudunda bromun kullanımı bilinmemektedir.[6]

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Muhteşem! 1
  • Bilim Budur! 1
  • Tebrikler! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 36. yazısıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 03/12/2021 17:20:39 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9906

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Yaşlılık
Hastalıkların Tedavisi
İnsanlık
Arı
Mitler Ve Gerçekler
Evrimsel Psikoloji
Deizm
Aile
Tercih
Hamile
Pandemi
İnsanın Evrimi
Wuhan
Yağ
Evrim Ağacı Duyurusu
Evrimleşme
Erkek
Farmakoloji
Normal Doğum
Nobel Ödülü
Ortak Ata
Mikrop
Diş
Güneş
Kelebek
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Bu Eseri Neden Tavsiye Ediyorsun?
Aşağıdaki kutuya, isimli neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin faydalı bulunması halinde Evrim Ağacı kullanıcılarından daha fazla UP kazanman [UP bilgi linki] mümkün olacak. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Tavsiye Et