Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

Son Teslim Tarihi Nedir? Zaman Kısıtlamaları, Üretkenliği ve Verimliliği Nasıl Artırır?

Son Teslim Tarihi Nedir? Zaman Kısıtlamaları, Üretkenliği ve Verimliliği Nasıl Artırır? HBR
9 dakika
606
  • Kişilik Psikolojisi
  • Sosyal Psikoloji

Son teslim tarihi, bir şeyin bitmesi gereken son zaman dilimini ifade eder. Son teslim tarihleri, bireyler ve şirketler gibi çeşitli tüzel kişiler, okul ve iş yeri gibi çeşitli alanlarda karşımıza çıkmaktadır. Teslim tarihleri çeşitli şekillerde faydalı olabilir, bu nedenle bunların nasıl etkili bir şekilde kullanılacağını anlamak faydalıdır. Bunun amaçla, aşağıdaki makalede, ilk olarak teslim tarihleri hakkında daha fazla bilgi edinecek ve bunları mümkün olduğunca etkili bir şekilde nasıl kullanabileceğinizi göreceksiniz.

Son Teslim Tarihi Örnekleri

Son teslim tarihine bir örnek olarak, bir proje müdürünün belirli bir ürünün prototipinin belirli bir zaman için teste hazır olmasını söylemesi verilebilir.

Bu Reklamı Kapat

Diğer son teslim tarih örnekleri şunlardır:[1]

  • Haftanın sonuna kadar bir araştırma makalesi hazırlamak,
  • Tüm günlük işlerinizi her gün 14.00'a kadar bitirmeye karar vermek,
  • Yazın gelmesine kadar belli bir miktarda kilo kaybetmeye kendini adamak,
  • Evden ayrılmak ve evlenmek gibi hayattaki belli amaçları gerçekleştirmek için belli bir yaş olduğuna inanmak.

Son Teslim Tarihi Çeşitleri

Aşağıdakiler de dahil olmak üzere birkaç farklı son teslim tarihi türü vardır:

Bu Reklamı Kapat

  • Katı ve esnek son teslim tarihleri: Katı (veya sabit) teslim tarihlerinde değişiklik yapılamaz iken, esnek teslim tarihlerinde bazen değişiklikler yapılabilir.
  • Mutlak ve göreli teslim tarihleri: Mutlak teslim tarihleri için, teslim tarihi geçtikten sonra görevin tamamlanmasının bir değeri yok iken, göreli teslim tarihleri olan görevlerde, görev, teslim tarihi geçtikten sonra bile tamamlansa bir değeri olabilir.[2] Göreli teslim tarihlerinde, alakalı görevi tamamlamanın değeri son teslim tarihini geçtikçe azalır ve bir noktadan sonra hiçbir değeri kalmaz. Örnek olarak, akademik ödevler bağlamında "mutlak teslim tarihi", teslim tarihi geçtikten sonra ödevin teslim edilemeyeceği anlamına gelirken, "göreli teslim tarihine" sahip ödevler, atanan ödevin geciktiği her gün için notundan 10 puan kaybedileceği anlamına gelebilir.
  • Başkaları tarafından belirlenen (harici) ve kişinin kendi belirlediği (dahili) teslim tarihleri: Harici teslim tarihleri, tarihe uyması gereken kişinin dışındaki bir kişi (örneğin bir patron) tarafından belirlenen son teslim tarihleridir. Dahili son teslim tarihleri ise, kişinin kendi kendine belirlediği teslim tarihleridir. "Harici" ve "dahili" ayrımının, son teslim tarihi uygulamasının herhangi bir dış mekanizmayı içerip içermediğine bağlı olarak da kullanılabileceğini unutmayın. Örneğin, kişinin kendi belirlediği teslim tarihi için kişi bir başkasından kendisini sorumlu tutmasını isterse "harici" olarak kabul edilebilir.

Ek olarak, son teslim tarihleri aşağıdakiler gibi diğer kriterlere göre farklılaştırılabilir:

  • Son teslim tarihi, bir şeyin aktif olarak yapılması gerektiği bir noktayı (belirli bir eylemi üstlenmek gibi) veya bazı hedeflerin (belirli bir eşiği geçmek gibi) gerçekleştirildiği noktayı işaret edip etmediği bir kriterdir.
  • Son teslim tarihinin somut (cuma günü saat 5'e kadar) veya soyut (hafta sonuna kadar) olup olmadığı bir kriterdir. Son teslim tarihleri genellikle somut-soyut spektrumda bir yere denk gelir. Cuma günü saat 5, cuma gününden, cuma günü de hafta sonundan daha somuttur.
  • Son teslim tarihine ulaşmanın herhangi bir sonuçla bağlantılı olup olmadığı ve varsa özellikle ne gibi sonuçları doğuracağı bir kriterdir. Örnek olarak zamanında bir şeyleri bitirmenin ödülü gibi pozitif sonuçlar veya zamanında bir şeyleri bitiremediğin için ceza gibi negatif sonuçlar verilebilir. Sonuçların uygulanma olasılığı gibi diğer hususlar da söz konusu olabilir.

Son olarak, teslim tarihleri genellikle doğrudan zamana dayalıdır, yani belirli bir zaman noktasına (örneğin bir tarihe) dayalıdırlar, ayrıca başka şeylere de dayanabilirler. Örnek olarak, bir şirketin rakibi benzer bir ürün piyasaya sürdüğünde şirket yeni ürün için ne zaman olacağını bilmeseler de piyasaya sürmek için bir son teslim tarihine sahip olabilir.

Son Teslim Tarihlerinin Psikolojisi ve Faydaları

Son teslim tarihlerinin en önemli faydası, insanları zamanında harekete geçmeye teşvik edebilmeleri ve sonuç olarak erteleme olasılığını azaltabilmeleridir.[3], [4], [5] Bunu, aşağıdakiler de dahil olmak üzere çeşitli mekanizmalarla yapabilirler:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

  • Hedefleri ve görevleri daha somut hale getirirler. Örneğin, "Bu görevi daha sonra yapacağım.” demek yerine “Bu görevi hafta sonuna kadar yapacağım." demek daha somut bir hedef anlamına gelir ve bu da genellikle zamanında harekete geçme olasılığını artırır.[6]
  • Aciliyet oluşturur veya mevcut aciliyeti arttırırlar. Örnek olarak, teslim tarihinizin yaklaştığınızı bilmek, motivasyon eksikliği gibi sorunların üstesinden gelmenize yardımcı olmak için yeterli baskıyı yaratabilir.[7]
  • Bağlılık oluşturur veya mevcut bağlılığı artırır. Örneğin, bir görev için bir son tarih belirlemek ve bununla bazı sonuçları ilişkilendirmek, görevi tamamlama konusundaki kararlılığınızı arttırabilir.[4]

Ek olarak, son tarihler, bunları planlama ve belirleme eylemleri başka şekillerde de faydalı olabilir.

Örneğin, bir test için çalışmanız gerekiyorsa, materyalin farklı kısımlarını çalışmak için ara tarihler belirlemek, tam olarak neyi ne zaman çalışmanız gerektiğini anlamanıza yardımcı olabilir. Ayrıca, bunu önceden planlamak demek çalışma zamanı geldiğinde ne çalışacağınızı planlamak yerine çalışmaya odaklanabileceğiniz anlamına gelir.

Benzer şekilde, belirli bir çalışmayı yayımlamanız için bir son tarih belirlemek, üzerinde gereğinden fazla zaman harcamanıza engel olabilir.

Bu faydaların çoğunun birbiriyle ilişkili olduğu unutulmamalıdır. Örneğin bir görev için hangi tarihlerin son gün olacağını planlamak onu daha somut hale getirebilir, bu da o göreve bağlılığınızı arttırabilir ve zamanında tamamlamanız için üzerinizde hissettiğiniz baskıyı artırabilir.

Genel olarak, teslim tarihlerinin en önemli faydası, hedeflerin daha somut şeyler olduğunu hissettirmek, aciliyet duygusu yaratmak ve bağlılığı arttırmak gibi çeşitli mekanizmalar yoluyla insanları zamanında harekete geçmeye teşvik etmesidir. Ayrıca, teslim tarihlerinin, insanların önceden plan yapmasına yardımcı olmak gibi başka faydaları da olabilir ve bu faydaların çoğu birbiriyle ilişkili haldelerdir.

Bu Reklamı Kapat

Not: Son teslim tarihleri, kişisel üretkenlik, zaman yönetimi ve hedef yönetiminden çok farklı alanlar söz konusu olduğunda da insanları etkileyebilir. Buna, "tüketici kararları" ve "müzakereler" dahil edilebilir.[8], [9]

Son Teslim Tarihlerinin Sınırlamaları ve Tehlikeleri

Teslim tarihleri bazen yararlı olabilse de, son teslim tarihlerinin avantaj sağlamadığı durumlar da görülebilir.[10] Örneğin, teslim tarihinin insanların zamanında harekete geçmelerine teşvik etmediği durumlar olabilir. Dahası, teslim tarihleri endişe, stres, göreve karşı azalmış ilgi ve son tarihten sorumlu olan her şeye karşı içerlemeye sebep olabilir.[11]

Bu nedenle, özellikle de insanlar teslim tarihlerini farklı şekillerde algıladıkları ve bu tarihlere farklı tepkiler verdikleri için, teslim tarihlerinin her durumda mutlaka faydalı olacağını varsaymamalısınız.[12], [13]

En Uygun "Son Teslim Tarihi" Nasıl Belirlenir?

Kendiniz ve başkaları için tarihler belirlerken, son teslim tarihini mümkün olduğunca uygun olmasını sağlamak için yapabileceğiniz çeşitli şeyler vardır. Bu bakımdan bu şeyler hedeflerinize teslim tarihlerini kullanarak ulaştırırken olası sorunları da en aza indirmeye yardımcı olabilirler.

Bu Reklamı Kapat

Spesifik olarak, genellikle bir son tarih belirlemeden önce yapmanız gereken ilk şey, aşağıdaki gibi faktörleri göz önünde bulundurarak durumu değerlendirmektir:

  • Bu zaman sınırı kime uygulanacak?
  • Son tarih hangi görevle ilişkilendirilecek?
  • Son teslim tarihini uygulamaya koyarak ne elde etmeyi umuyorsunuz?

Ardından, kendi özel durumunuzda bir son tarih uygulamanın en iyi yolunun ne olduğunu düşünürken, örneğin, uygulamak için en etkili yolun ne olduğunu bulurken tüm bu faktörleri hesaba katabilirsiniz. Ayrıca, bu, bazı durumlarda, son teslim tarihine sahip olmanın en iyi eylem planı olup olmadığını belirlemenize yardımcı olabilir, çünkü son teslim tarihlerinin olmamasının tercih edilebileceği durumlar vardır.

Ek olarak, son teslim tarihleri belirlerken genel olarak aşağıdaki yönergelere uyduklarından emin olmalısınız:

  • Teslim tarihleri uygun olmalıdır. Bir görevi tamamlamak veya hedefe ulaşmak için çok az veya çok fazla vakit ayrılmamalıdır. Çünkü çok az zaman olması stres ve yapılan işin kalitesinin tehlikeye girmesiyle ilgili sorun açabilirken, çok fazla zaman geçirmek de kaynak israfına ve sürekli ertelemelere yol açabilir. Bu nedenle, teslim tarihlerini belirlerken, mümkün olduğunca fazla zaman vermek yerine gerektiği kadar zaman ayırmaya çalışmalı ve beklenmedik sorunlar için hata payı bırakmalısınız.
  • Son teslim tarihleri somut olmalıdır. Bunun nedeni, insanların somut olan son teslim tarihlerini takip etme olasılıklarının daha yüksek olmasıdır. Örnek olarak bu hafta bir ara yerine cuma günü saat 5’e kadar olarak hedefi belirlemek daha somut olacaktır.
  • Son teslim tarihleri anlamlı olmalıdır. Son teslim tarihinin insanların davranışlarına etki edebilmelidir. Örnek olarak, tarihe insanları motive edecek kadar önemli bir teşvik (ceza veya ödül) dahil etmek bu davranışları etkileyebilir.

Son olarak, son tarihleri belirlerken aşağıdakileri de göz önünde bulundurmalısınız:

Bu Reklamı Kapat

  • Bazen son teslim tarihlerini bir yere yazmak faydalı olabilir. Bu, teslim tarihlerini kafanızda tutmaktan daha somut ve anlamlı hissettirebilir. Ayrıca, bunun işyerinde artan sorumluluk duygusu gibi çeşitli başka faydaları da olabilir.
  • Ara tarihler belirlemek bazen faydalı olabilir. Örneğin, dönem sonunda büyük bir ödev teslim etmeniz gerekiyorsa, dönem boyunca kendinize ara tarihler verebilirsiniz. Bu tarihlerin her biri ödevinizin belirli bir bölümünü yazmanız gerektiğine işaret edecek. Bu da ana hedefinizi gerçekleştirme yolunda gelecek tarihlerin yarattığı baskıdan birçok kez yararlanmanızı ve büyük görevlerin yönetilebilir parçalara nasıl ayrılacağını planlamanıza yardımcı olabilir.
  • Uzun süreli teslim tarihleri ters etki edebilir. Örneğin, bir projede belirli bir noktayı geçince, insanlara projeyi tamamlamaları için daha fazla zaman vermek, işlerinin kalitesinde herhangi bir katkı sağlamadan verimliliklerini önemli ölçüde azaltabilir. Bu durum, geçici indirgeme yani insanların gelecekten uzak tarihlere motive olmadığını hissetmesi ve Parkinson yasası adı verilen işin tamamlanması için mevcut zamanı doldurmak adına genişlemesi gibi sebeplere bağlanabilir.[14]
  • Son teslim tarihlerinde değişiklik yapmak bazen mantıklı olabilir, ancak bu konuda dikkatli olmalısınız. Son teslim tarihlerini değiştirmenin potansiyel faydası, çalışırken karşılaştığınız beklenmedik gecikmeler gibi çeşitli problemlerle ilgilenmenizi sağlamasıdır. Bununla birlikte, son teslim tarihlerinin değiştirmenin, etkilerini azaltabileceği ve sonuç olarak erteleme olasılığını artırabileceği potansiyel olumsuz yönleri de vardır. Bu nedenle, bazı durumlarda son teslim tarihlerini değiştirmeyi düşünseniz de hem kısa hem uzun vadede bunun gerçekten en iyi hareket tarzı olup olmadığını belirlemek için durumu önceden dikkatlice değerlendirdiğinizden emin olmalısınız.
  • Son teslim tarihlerini diğer tekniklerle birlikte kullanmayı düşünün. Son teslim tarihleri kendi başlarına faydalı olabilse de genellikle bunları diğer teknikler ve kavramlarla birlikte kullanmak daha iyi olabilir. Bu, Napolyon Tekniği gibi diğer üretkenlik tekniklerinin yanı sıra durumları rasyonel olarak değerlendirmemize yardımcı olabilecek önyargı azaltma teknikleri gibi çeşitli diğer teknik türlerini içerebilir.

Genel olarak, en uygun son tarihi belirlemek için, son teslim tarihinin kime uygulanacağı ve bununla ne elde etmeyi umduğunuz gibi faktörleri göz önünde bulundurarak durumu değerlendirmelisiniz. Ardından, genel olarak son teslim tarihinin uygun olduğundan (fazla zaman veya az zaman içermediğinden), somut olduğundan (açık terimlerle tanımlandığından) ve anlamlı olduğundan (teşvik yoluyla genel olarak insanların davranışlarını etkileyebildiğinden) emin olmalısınız.

Ek olarak, son teslim tarihlerini yazmanın ve ara tarihler belirlemenin faydalı olabileceğini, daha uzun teslim tarihlerinin verimsiz olabileceğini, bazen teslim tarihlerini değiştirmenin makul olduğunu (Ancak bunu yaparken dikkatli olmalısınız.) ve başka tekniklerle birlikte teslim tarihini kullanmanın yararlı olabileceğini unutmamalısınız.

Özet ve Sonuç

  • Son teslim tarihi, bir şeyin bitmesi gereken zamanda bir noktadır.
  • Son teslim tarihlerinin en önemli faydası, hedefleri daha somut hissettirmek ve aciliyet hissi oluşturmak gibi çeşitli mekanizmalar aracılığıyla zamanında harekete geçmelerine ve insanların önceden plan yapmalarına yardımcı olmak gibi başka faydaları da vardır.
  • Teslim tarihlerinin faydalı olup olmaması, çeşitli kişisel ve durumsal faktörlere bağlıdır ve ayrıca son tarihten sorumlu olan her şeye karşı endişe, stres, azalan ilgi ve her şeye karşı içerlemek gibi sorunlara yol açabileceği durumlar da vardır.
  • En uygun teslim tarihlerini belirlemek için, son teslim tarihinin kime uygulanacağı ve bununla ne elde etmeyi umduğunuz gibi faktörleri göz önünde bulundurarak durumu değerlendirmeli ve ardından genel olarak teslim tarihinin uygun olduğundan (az veya çok zaman), somut (açık terimlerle tanımlanmış) ve anlamlı olduğundan (teşvik yoluyla insanların davranışlarını etkileyebilen) emin olmalısınız.
  • Son teslim tarihlerini belirlerken son teslim tarihlerini yazmanın ve ara tarihler belirlemenin faydalı olabileceğini, daha uzun süreli teslim tarihlerinin genellikle verimsiz olduğunu, teslim tarihlerini değiştirmenin bazen makul olduğunu (Bunu yaparken dikkatli olmalısınız.) ve diğer ilgili tekniklerin tarihlerle birlikte kullanılmasının faydalı olabileceğini unutmayınız.
Okundu Olarak İşaretle

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 6
  • Muhteşem! 1
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Grrr... *@$# 1
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 29/09/2022 21:39:47 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/12238

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Mikrobiyoloji
Alkol
İstatistik
Küresel Salgın
Paleontoloji
Köpek
Sahtebilim
Süpernova
Öğrenme Teorileri
Sosyal Mesafelendirme
Maymun
Haber
Çin
Makine
Plastik
Deney
Öğrenme
Patlama
Abiyogenez
Bitkiler
Goril
Köpekler
Işık Hızı
Beslenme
Test
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve en iyi cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.