Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Sentetik Kara Deliklerin Gerçek Karadelikler Gibi Işıma Yaptığı Keşfedildi!

Sentetik Kara Deliklerin Gerçek Karadelikler Gibi Işıma Yaptığı Keşfedildi!
2 dakika
1,186
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 1 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Tüm Reklamları Kapat

Kara delikler, Evren'deki en cisimlerdir. Çok küçük bir alana o kadar çok kütle toplarlar ki yeterince yakınlaşınca hiçbir şey, ışık bile, yerçekiminden kaçamaz. Kara delikleri anlamak, kozmosu yöneten en temel yasaları çözmenin anahtarıdır çünkü kara delikler en iyi test edilmiş iki fizik teorisinin sınırlarını sunar.

Bu teoriler; yerçekimini, uzay-zamanın büyük cisimlerle eğrilmesinin (büyük ölçekli) bir sonucu olarak tanımlayan genel görelilik teorisi ve fiziği en küçük uzunluk ölçeklerinde tanımlayan kuantum mekaniği teorisidir. Kara delikleri tam olarak tanımlamak için bu iki teoriyi bir araya getirip bir kuantum yerçekimi teorisi oluşturmamız gerekmektedir.

Radyasyon Yayan Kara Delikler

Bu hedefe ulaşmak için yutulanlardan ziyade kara deliklerden kaçmayı başaranlara bakmamız gerekebilir. Olay ufku, her kara deliğin etrafında bulunan ve fiziksel incelemesi yapılamayan bir sınırdır. Olay ufkunun ötesinde dışarı çıkmanın bir yolu yoktur. Ancak Stephen Hawking; her kara deliğin, ufkundaki küçük kuantum dalgalanmaları nedeniyle az miktarda termal radyasyon yayması gerektiğini keşfetti.

Tüm Reklamları Kapat

Ne yazık ki bu radyasyon hiçbir zaman doğrudan tespit edilmedi. Tahminlere göre her bir kara delikten gelen Hawking radyasyonu miktarı o kadar küçük ki diğer tüm cisimlerden gelen radyasyon arasında mevcut teknoloji ile tespit edilmesi imkânsız.

Peki alternatif olarak Dünya'da Hawking radyasyonunun ortaya çıkışının altında yatan mekanizmayı inceleyebilir miyiz? Amsterdam Üniversitesi ve IFW Dresden'dan araştırmacılar bunu araştırmaya başladılar. Sorunun cevabı ise heyecan verici bir ''evet''.

Laboratuvardaki Kara Delikler

Yazar Lotte Mertens şöyle söylüyor:

Bu hayret verici cisimlerin erişilemez fiziğini incelemek için yoğun madde fiziğinin güçlü araçlarını kullanmak istedik: kara delikler.

Bunu gerçekleştirmek için araştırmacılar, elektronların bir atom bölgesinden diğerine atlayabileceği tek boyutlu bir atom zincirine dayanan bir model üzerine çalıştılar. Uzay-zamanın, bir kara deliğin varlığından dolayı eğrilmesi, elektronların her bölge arasında ne kadar kolay atlayabileceğinin ayarlanması ile taklit edilmektedir.

Tüm Reklamları Kapat

Zincir boyunca atlama olasılığının doğru varyasyonu ile zincirin bir ucundan diğerine hareket eden bir elektron, tam olarak kara deliğin ufkuna yaklaşan bir madde parçası gibi davranacaktır. Hawking radyasyonuna benzer bir şekilde model sistem, sentetik bir ufuk varlığında ölçülebilir termal uyarımlara sahiptir.

Analoji ile Öğrenme

Model sistemde gerçek yerçekimi olmamasına rağmen bu sentetik ufkun dikkate alınması, kara deliklerin fiziği hakkında önemli bilgiler verir. Örneğin, simüle edilmiş Hawking radyasyonunun, atlama olasılığının yalnızca belirli bir uzamsal varyasyon seçimi için termal olması (sistemin sabit bir sıcaklığa sahip olduğu anlamına gelir), gerçek Hawking radyasyonunun da yalnızca belirli durumlarda termal olabileceğini düşündürür. .

Ek olarak sentetik bir kara deliğe ev sahipliği yapmaya itilmeden önce model sistem, ufuksuz bir düz uzay-zamanı taklit ederek atlama olasılıklarının uzamsal varyasyonu olmadan başladığında, Hawking radyasyonu meydana gelir. Dolayısıyla Hawking radyasyonunun ortaya çıkması, uzay-zamanın eğriliğinde bir değişiklik veya radyasyonu arayan bir gözlemcinin bu eğrilmeye yönelik algısındaki bir değişikliği gerektirir.

Son olarak Hawking radyasyonu, zincirin bir kısmının sentetik ufkun ötesinde var olmasını gerektirir. Bu demek oluyor ki; termal radyasyonun varlığı, ufkun her iki tarafında bulunan cisimler arasındaki dolanıklığın kuantum-mekanik özelliğine karmaşık bir şekilde bağlıdır.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Model çok basit olduğu için bir dizi deneysel kurulumda bu uygulanabilir. Bu; ayarlanabilir elektronik sistemleri, spin zincirlerini, ultra soğuk atomları veya optik deneyleri içerebilir. Kara delikleri laboratuvara getirmek, yerçekimi ile kuantum mekaniği arasındaki etkileşimi anlamaya ve bizi, kuantum yerçekimi teorisine bir adım daha yakınlaştırmaya olanak tanıyabilir.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
51
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

Feragatname: Evrim Ağacı, doğrudan üniversiteler, akademik dergiler veya resmi bilim kurumları tarafından yayınlanan bu basın açıklamalarını temel editöryal düzenlemeden geçirmektedir; ancak açıklamaların isabetliliğinden sorumlu değildir. Basın açıklaması konusundaki sorularınızı aşağıdaki medya irtibat kişisine yöneltebilirsiniz.

Medya İrtibat

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

İçerikle İlgili Sorular
Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 11
  • Muhteşem! 7
  • Tebrikler! 6
  • Bilim Budur! 4
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • İnanılmaz 2
  • Umut Verici! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 23/05/2024 02:01:44 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/13595

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Genetik
İspat Yükü
Tahmin
Madde
Ana Bulaşma Mekanizması
Doğa Yasaları
Yas
Mutasyon
Gelişim
Kuşlar
Dalga Boyu
Sinir
Biyografi
Endokrin Sistemi
Sars-Cov-2
Oksijen
Gen İfadesi
Tehdit
Şehir Hastanesi
Elektrik
Fotoğraf
Yılan
Nüfus
Nükleik Asit
Antikor
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. Küçükkıvanç, et al. Sentetik Kara Deliklerin Gerçek Karadelikler Gibi Işıma Yaptığı Keşfedildi!. (25 Ocak 2023). Alındığı Tarih: 23 Mayıs 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/13595
Küçükkıvanç, S., Şahin, D. (2023, January 25). Sentetik Kara Deliklerin Gerçek Karadelikler Gibi Işıma Yaptığı Keşfedildi!. Evrim Ağacı. Retrieved May 23, 2024. from https://evrimagaci.org/s/13595
S. Küçükkıvanç, et al. “Sentetik Kara Deliklerin Gerçek Karadelikler Gibi Işıma Yaptığı Keşfedildi!.” Edited by Damla Şahin. Evrim Ağacı, 25 Jan. 2023, https://evrimagaci.org/s/13595.
Küçükkıvanç, Sena. Şahin, Damla. “Sentetik Kara Deliklerin Gerçek Karadelikler Gibi Işıma Yaptığı Keşfedildi!.” Edited by Damla Şahin. Evrim Ağacı, January 25, 2023. https://evrimagaci.org/s/13595.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close