Bu Reklamı Kapat

Maskeler Mikroskop Altında Nasıl Görünür?

Maskeler Mikroskop Altında Nasıl Görünür?
Bu Reklamı Kapat
Yazar Rich Press
6 dakika
1,528 Okunma Sayısı
Notlarım
Bu Reklamı Kapat

Bir şeyi yakından görmek, onun nasıl çalıştığını anlamanızı kolaylaştırabilir. Bir araştırma ekibi, insanların COVID-19'un yayılmasını yavaşlatmak için kullandığı kumaş maskeleri incelerken bu yaklaşımı benimsedi. Bu maskeler, virüslü bir kişinin soluduğu, virüsle dolu damlacıkların ve aerosol adı verilen daha küçük parçacıkların bir kısmını bloke ederek çalışır ve ayrıca gelen havayı filtreleyerek, maske takana bir miktar koruma sağlar.

Bu çalışmada araştırmacılar, farklı kumaşların bu parçacıkları ne kadar iyi filtrelediğini ve bazı kumaşları diğerlerinden daha iyi bir filtre yapan şeyin ne olduğunu tespit etmeye çalıştılar. Araştırmaları, pamuklu kumaşların sentetiklerden daha iyi performans gösterme eğiliminde olduğunu ve pamuklu flanellerin özellikle etkili olduğunu gösteriyor.[1] Bir kişinin nefesindeki neme maruz kalan pamuklu kumaşlar daha da iyi performans gösterdi.[2]

Ekip üyelerinden Edward Vicenzi, bu araştırmanın bir parçası olarak, kumaşları yakından incelemek için bir taramalı elektron mikroskobu kullandı. Vicenzi, müze koleksiyonundaki nesnelerin tarihini ve kökenini incelediği Smithsonian Müzesi Koruma Enstitüsü'nde çalışıyor. Aynı zamanda NIST'te de misafir araştırmacı olarak görev alıyor. Onun çektiği fotoğraflar, bilim insanlarına farklı kumaşların partikül filtreleme özellikleri hakkında önemli bilgiler veriyor. Ayrıca yüzümüzün önünde güzel, dokulu ve dokunmuş bir dünyanın var olduğunu gösteriyor.

Bu Reklamı Kapat

E.P. Vicenzi

Polyester, birçok kumaş gibi, iplikler halinde bir araya getirilen ve daha sonra birlikte dokunan tek tek liflerden oluşan sentetik bir malzemedir. Bu görüntü, tek tek liflerin enine kesit şekillerini göstermektedir. Araştırmacılar, partikül filtrasyonunu etkileyen önemli bir değişken olan tek tek liflerin genişliğini ölçmek için bunun gibi fotoğrafları kullandılar.

Bu fotoğrafın sağ alt köşesindeki ölçek çubuğunun tamamı 125 mikrometre, yani bir metrenin milyonda biri genişliğindedir. Bu, ortalama bir insan saçından biraz daha geniştir.

Koronavirüsü içerebilecek aerosollerin boyutu değişiklik gösterir; ancak daha küçük olanlar bu görüntüdeki liflerin genişliğinin yüzde biri kadar olabilir ve bazıları daha da küçüktür. Kumaş maskeler bu küçük aerosollerin hepsini yakalamaz, ancak birçoğunu yakalar ve bu da hastalığın yayılmasını yavaşlatır.

Bu Reklamı Kapat

E.P. Vicenzi

Bu fotoğraf, pamuklu bir flanel ve onun üst/alt örgüsünün enine kesitini göstermektedir. Araştırmacılar, tek tek liflerin genişliğini ölçmeye ek olarak, kumaşların kalınlığını ölçmek için bunun gibi fotoğrafları kullandılar. Kumaş kalınlığı, parçacıkları filtreleme yeteneklerini etkileyen bir başka önemli değişkendir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Araştırmacılar, bu mikroskobik değişkenleri ölçmenin yanı sıra kumaşların filtreleme performansını da ölçtüler. Bu, bu değişkenlerin filtrelemeyi nasıl etkilediğini ve maskelerin mikroskobik düzeyde nasıl çalıştığını anlamalarını sağladı.

E.P. Vicenzi

Bu fotoğraf, pamuklu pazen (solda) ve polyesterin (sağda) yukarıdan aşağıya görünümlerini göstermektedir. Pamuklu flanel dokuma, düzensiz bir çapraz lif ağının altına gizlenmiştir. Bu kabarık lifler, flanel kumaşa yumuşak bir dokunuş hissi verir. Buna karşılık, bu polyesterdeki lifler çok düzenli ve tutarlıdır.

NIST araştırmacıları, kısmen liflerinin kaotik düzeni nedeniyle pamuklu pazenlerin özellikle iyi filtreler olduğunu düşünüyor. Bu, kumaştan geçen bir aerosolün bir elyafla çarpışması ve ona yapışması olasılığını artırır.

E.P. Vicenzi

Bu fotoğraf, pamuklu flaneldeki tek tek lifleri göstermektedir. Bir maskeden nefes aldığınızda, hava bu liflerin etrafında akar ve aerosoller de bu havayla birlikte içe çekilir. Aerosoller çok küçük olabilir, ancak bir miktar kütleleri vardır. Hava liflerin etrafında bükülürler ve bu bükülme sırasında aerosollerin bazıları yeterince hızlı dönemez ve liflere çarparak onlara yapışır. NIST araştırmacısı Chris Zangmeister bunu Star Wars: The Empire Strikes Back filmindeki yıldız savaşçılarının asteroit alanında hızla ilerlediği sahneye benzetiyor. Sadece daha küçük gemiler yeterince hızlı dönebilirdi. Yıldız Destroyeri ise bunu başaramadı.

Yakından bakıldığında, pamuk lifleri bükümlü ve kıvrımlıdır. Bu, bir aerosolün yapışabileceği yüzey alanı miktarını arttırır. Ayrıca pamuk lifleri hidrofiliktir, yani suyu severler. Pamuk lifleri kişinin nefesindeki az miktarda suyu emerek kumaşın içinde nemli bir ortam oluşturur. Mikroskobik parçacıklar geçerken, bu nemin bir kısmını emer ve büyür, bu da onları yakalama olasılığını artırır.[2]

Bu Reklamı Kapat

E.P. Vicenzi

Polyesterin bu yukarıdan aşağıya görünümü, liflerin nasıl güzel bir şekilde demet halinde kaldığını gösterir. Bu görüntü, spor salonunda giyebileceğiniz çabuk kuruyan tişörtlerle aynı kumaş türündendir. Bu tişörtleri oluşturan lifler hidrofobik olduğu için (yani suyu sevmedikleri için) çabuk kururlar. Pamuktan farklı olarak, polyester kumaşlar nefes verirken neme maruz kaldıklarında daha iyi filtrelemezler.

E.P. Vicenzi

Polyester elyaflar, polimer hammaddesinin bir makarna makinesinden çıkan spagetti gibi bir açıklıktan sıkıldığı ekstrüzyon adı verilen bir işlem kullanılarak üretilir. Bu, liflerin tutarlı bir enine kesit profiline ve bu durumda, pamuk liflerinden daha az yüzey alanına sahip pürüzsüz bir dış yüzeye sahip olmasına neden olur.

E.P. Vicenzi

Bazı kumaşları kategorize etmek daha zordur. Rayon, "sentetik" olarak kabul edilir, ancak bitkilerden elde edilir. Bunu oluşturmak için üreticiler, bambu gibi bitki materyallerini kimyasallarla işlerler. Bu, daha sonra yumuşak bir malzeme olarak yeniden yapılandırılan ve suni ipek liflerine ekstrüde edilen selüloz adı verilen bir bitki lifini serbest bırakır. Sonuç, hibrit bir malzemedir. Lifler, birçok doğal malzeme gibi hidrofiliktir, ancak birçok sentetik gibi tutarlı bir enine kesit şekline sahiptir. Yine de pamuklu kumaşlar suni ipekten çok daha iyi filtreleme yapar.

E.P. Vicenzi

Genel halkın kullandığı kumaş maskeler için pamuk en iyisi olsa da, tıbbi sınıf maskeler farklı bir hikayedir. Bu sahte-renkli fotoğrafta bir N95 solunum maskesi katmanının bir kesiti görülmektedir. Mor renkle gösterilen filtre malzemesidir; etrafındakiyse koruyucu malzemedir. Bu katmanlı yapı, ek koruma için kendini tekrar eder. Filtreleme malzemesi, eritilerek ve daha sonra bir tür plastik olan polipropilenin kaotik bir ağa hava üflenmesiyle yapılır. Lifler, pamuk liflerinden çok daha küçüktür ve çok daha büyük bir yüzey alanına sahiptir; bu, bunun özellikle etkili bir filtreleme malzemesi olmasının bir nedenidir.

Bu Reklamı Kapat

N95 solunum cihazları, metrenin 0,3 milyonda biri büyüklüğündeki parçacıkların %95'ini filtreledikleri için "N95" adıyla anılırlar. Tıbbi sınıf maskeler için uzun süredir standartlar bulunduğundan, filtreleme performansları iyi bilinmektedir. Kumaş maskeler içinse ilk standartlar yakın zamanda yayınlanmıştır. NIST ve ve diğer kuruluşlar tarafından yapılan araştırmalar, tıbbi donanımı olmayan insanlara maskelerinin ne kadar iyi çalıştığı hakkında bilgi verecek olan bu standartların geliştirilmesine katkıda bulunmuştur.

NIST'teki bilim insanları, maske kumaşlarının filtreleme özelliklerini daha iyi anlamak için araştırmalarını sürdürmektedirler. İnsanlar COVID-19'un yayılmasını sınırlamak için kumaş maskeler takmaya devam ettikçe veya gelecekte tekrar bu tür bir ihtiyaç ortaya çıkarsa, bu küçük detaylar yardımcı olacaktır.

Optik Mikroskop Görüntüleri

Eğer taramalı elektron mikroskobundan çok daha ucuz ve kolay erişilebilir (ama bir o kadar da zayıf) bir optik mikroskop kullanacak olursanız, maskenizi daha ziyade bu şekilde görmeyi bekleyebilirsiniz:

Bu fotoğrafta, cerrahi bir maskenin 3 ayrı katmanının optik mikroskop görüntüleri görülmektedir. Bu maskelerin iç kısmı çoğu zaman beyaz, dış kısmı ise çoğu zaman mavidir (mavi kısım dışa gelecek şekilde giyilmelidir). Yüzü sarmadığı için N95 kadar yüksek koruma sağlayamaz.

Cerrahi maskeler, dokunmamış polipropilenden yapılmış üç katmandan oluşur. Dış ve iç katmanlar daha büyük açıklıklıdır. Görevleri, asıl filtre olan orta tabakayı korumaktır. Üç katman, maskelere kapitone bir his veren bir dizi kaynaşmış nokta ile bir arada tutulur.

Okundu Olarak İşaretle

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

İlginizi Çekebilecek Sorular
Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 12
  • Merak Uyandırıcı! 4
  • Muhteşem! 2
  • İnanılmaz 2
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: NIST | Arşiv Bağlantısı
  • ^ NIST. Face Coverings Made From Layered Cotton Fabric Likely Slow The Spread Of Covid-19 Better Than Synthetics, New Study Finds. (29 Haziran 2020). Alındığı Tarih: 18 Aralık 2021. Alındığı Yer: NIST | Arşiv Bağlantısı
  • ^ a b NIST. Study Indicates That Humidity In Breath Makes Cotton Masks More Effective At Slowing The Spread Of Covid-19. (09 Mart 2021). Alındığı Tarih: 18 Aralık 2021. Alındığı Yer: NIST | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 21/01/2022 16:53:44 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/11261

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Doğa
Kamuflaj
Matematik
Çocuklar
Elektrik
Fizik
Uzay Görevleri
Sanat
Çiftleşme
Dağılım
Parçacık
Besin Değeri
Kelebek
Tarih
Evrimsel Antropoloji
Elektron
Sosyal
Radyasyon
Teyit
Yıl
Genetik Müdahale
Nükleotit
Uzun
Koronavirüs
Eğitim
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Bu Eseri Neden Tavsiye Ediyorsun?
Aşağıdaki kutuya, isimli neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin faydalı bulunması halinde Evrim Ağacı kullanıcılarından daha fazla UP kazanman [UP bilgi linki] mümkün olacak. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Tavsiye Et