Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Evinizin Bulunduğu Toprakların, Günümüzden 750 Milyon Yıl Önce Nerede Olduğunu Görün!

Evinizin Bulunduğu Toprakların, Günümüzden 750 Milyon Yıl Önce Nerede Olduğunu Görün!
3 dakika
21,745
Tüm Reklamları Kapat

Her şey değişir. Gezegenler değişir, iklim değişir, çevre değişir, canlılar değişir. Ve evinizin şu anda üzerinde bulunduğu toprakların yeri değişir. Çünkü kıta dediğimiz kara parçaları, en nihayetinde onların altında bulunan levhaların (plakaların) okyanus ve deniz seviyesinin üzerinde kalan kısımlarından ibarettir ve bu levhalar, onların altında yer alan magma tabakasında yaşanan konveksiyon akımları dolayısıyla durmaksızın hareket ederler. Bunun sonuçlarından birisi depremler ve dağ oluşumları gibi devasa jeolojik olaylar olsa da, daha "az zarar verici" sonuçlarından bir diğeri, günümüzde hayali sınırlarla bölüşülen toprakların coğrafi konumunun, elimizde hiçbir önleyici güç olmayan biçimde, her yıl bir miktar değişmesidir.

Levhaların bu hareketi, bildiğimiz kadarıyla Dünya'nın (ve dolayısıyla levhaların ve magma tabakasının) oluşumundan beri devam etmektedir. Buna bağlı olarak Dünya'ya dışarıdan baktığımızda gördüğümüz kıtalar ile okyanusların dağılımı, tarih boyunca aynı kalmamıştır. Aslına bakarsanız son 4.5 milyar yıllık Dünya tarihini yüz milyon yıl gibi büyük zaman aralıkları boyunca inceleyecek olursak, Dünya'nın görünümünün bir hayli değiştiğini görmekteyiz. Öyle ki, bir zamanlar bugünkü kıtaların hepsi, Pangea isimli tek bir süperkıta altında birleşmiş haldeydi!

Günümüzde Ankara.
Günümüzde Ankara.
Ancient Earth

Bu durumda ilginç bir soru doğuyor: Eğer kıtalar sürekli hareket ediyorsa, günümüzde evimizin veya ülkemizin bulunduğu topraklar, bundan yüz milyonlarca yıl önce nerede yer alıyordu? Levhaların uzun zaman aralıklarına yayılmış süreler boyunca değişimini inceleyen bilim insanları, bugüne kadar birçok teknik yöntem geliştirmeyi başardılar. Örneğin sizin de ücretsiz olarak erişebileceğiniz GPlates isimli yazılım, jeologların levha tektoniği rekonstrüksiyonlarını ve ilişkili diğer verileri uzun zaman aralıklarında incelemek için kullandıkları bir programdır.

Tüm Reklamları Kapat

Bu programı kullanan paleontolog Ian Webster, Antik Dünya adını verdiği bir dijital projeye imza atarak, Dünya üzerinde gireceğiniz herhangi bir adresin milyonlarca yıl önce nerede yer aldığını görebileceğiniz bir sistem geliştirdi.

Dinozorların son dönemlerinde (66 milyon yıl önce) Ankara.
Dinozorların son dönemlerinde (66 milyon yıl önce) Ankara.
Ancient Earth

Bu sistem, jeolog ve paleocoğrafyacı Christopher Scotese tarafından geliştirilen bir diğer jeolojik modele ve haritaya dayanıyor. Bu model, son 750 milyon yılda tektonik levhaların nasıl değiştiğini gösteriyor. Bu dönem, Dünya'daki ilk yeşil alglerin evrimleşmeye başladığı döneme denk geliyor. Webster, bu çalışmasıyla ilgili olarak şunları söylüyor:

Bu çalışma, çevremizin dinamik ve değişebilir olduğunu gösteriyor. Dünya'mızın tarihi, algılayabileceğimizden bile uzun. Levha tektoniğinin ve kıtaların günümüzdeki dizilimi, bir zamanlama hatasından ibaret.

Söylemek istediği şu: Kıtaların ve levhaların günümüzdeki dizilenişinin özel bir anlamı yok. Eğer bundan 400 milyon yıl sonra evrimleşmiş bir tür olsaydık, muhtemelen bundan çok daha farklı görünümlü kıtalara yayılmaya çalışıyor olacaktık. Benzer şekilde, bundan 100 milyon yıl önce evrimleşmiş olsaydık, bambaşka bir Dünya'da yaşıyor olacaktık.

240 milyon yıl önce Ankara
240 milyon yıl önce Ankara
Ancient Earth

Program, günümüzdeki bir coğrafi noktanın milyonlarca yıl önceki Dünya üzerindeki konumunu bulabilmek için, kullanıcıdan aldığı yer bilgisini, geçmişe dönük modellere yerleştiriyor ve en olası konumu tespit etmeye çalışıyor.

Tüm Reklamları Kapat

Uygulamanın güzel bir diğer tarafı ise, girilen coğrafi bölgenin etrafında ne tür dinozorlar yaşadığını söyleyebiliyor olması. Webster, şöyle söylüyor:

Bu harita, karmaşık ve ilginç bilimsel veriyi interaktif ve kolay kullanılabilir bir şekilde sunuyor. Öğretmenler, profesörler ve Dünya'nın tarihiyle ve bilimle ilgilenen diğer herkes bundan faydalanabilir. Amacım, bilime olan ilgiyi ve dünyamız ile onun geçmişini daha iyi anlamak için her gün çalışan bilim insanlarına olan saygıyı pekiştirebilmek.

Siteye buradan gidebilirsiniz.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
48
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 25
  • Tebrikler! 18
  • Merak Uyandırıcı! 18
  • Bilim Budur! 12
  • İnanılmaz 8
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 3
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 15/07/2024 23:49:10 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9304

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Ses Kaydı
Konuşma
Yakınsak Evrim
Depresyon
Bilim İnsanları
Sürüngen
Kuyruksuz Maymun
Google
Paleontoloji
Yaşamın Başlangıcı
Isı
Diş Gelişimi
Yüksek
Nüfus
Haber
Oksijen
Bilgi Felsefesi
İmmünoloji
Toprak
Şehir
Kök Hücre
Dinozorlar
Kuyruk
Türlerin Kökeni
Molekül
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
Ç. M. Bakırcı. Evinizin Bulunduğu Toprakların, Günümüzden 750 Milyon Yıl Önce Nerede Olduğunu Görün!. (8 Eylül 2020). Alındığı Tarih: 15 Temmuz 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/9304
Bakırcı, Ç. M. (2020, September 08). Evinizin Bulunduğu Toprakların, Günümüzden 750 Milyon Yıl Önce Nerede Olduğunu Görün!. Evrim Ağacı. Retrieved July 15, 2024. from https://evrimagaci.org/s/9304
Ç. M. Bakırcı. “Evinizin Bulunduğu Toprakların, Günümüzden 750 Milyon Yıl Önce Nerede Olduğunu Görün!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 08 Sep. 2020, https://evrimagaci.org/s/9304.
Bakırcı, Çağrı Mert. “Evinizin Bulunduğu Toprakların, Günümüzden 750 Milyon Yıl Önce Nerede Olduğunu Görün!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, September 08, 2020. https://evrimagaci.org/s/9304.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close