Valentina Tereşkova: Uzaya Çıkan İlk Kadın!

Valentina Tereşkova: Uzaya Çıkan İlk Kadın! BBC
10 dakika
956 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Valentina Vladimirnova Tereşkova (İng: "Valentina Vladimirovna Tereshkova", Rus: "Валентина Владимировна Терешкова") uzaya çıkan ilk kadındır. 1963 yılında bu yolculuğu yaptığında sadece 26 yaşındaydı ve bu, onun ilk ve tek uzay yolculuğu oldu. Hayatının geri kalanını bu başarıdan kaynaklı doğan diplomatik sorumlulukları geçirse de uzaya geri dönme heyecanını hiçbir zaman yitirmemiştir: 2013 yılında, 76 yaşındayken, Mars'a tek yönlü bile olsa bir yolculuk için gönüllü olduğunu söylemiştir. Tereşkova'nın uzay yolculuğuysa, 16 Haziran 1963'te Vostok 6 fırlatıldığında, şu sözlerle başlamıştır:

Hey gökyüzü, şapkanı çıkar. Yoldayım!

Çocukluğu ve Eğitim Hayatı

Vladimir Tereşkova ve Elena Fyodorovna Tereşkova'nın üç çocuğundan ikincisi olarak, 6 Mart 1937'de Rusya'nın batısındaki Bolshoye Maslennikovo köyünde dünyaya geldi. Daha iki yaşındayken, babasını İkinci Dünya Savaşı'nda kaybetti. Annesi, bir tekstil fabrikasında çalışarak aileyi geçindirdi. Kardeşleri Vladimir ve Ludmilla çok küçüktü, dolayısıyla Valentina'nın evde annesine yardım etmesi gerekiyordu ve bu nedenle 10 yaşına kadar okula gidemedi; 16 yaşında bir lastik fabrikasında, 17 yaşında da tekstil fabrikasında çalışmaya başladı.

Çalışırken aynı zamanda eğitimine devam ediyordu. Ancak şartlar oldukça zordu: Okula gitmeden, posta yoluyla verilen dersleri alıyordu. Böylece hem çalışıyor ve aile bütçesine katkı sağlayabiliyordu hem de okuyordu. Epey zorlandığını belirtse de Hafif Sanayi Teknik Okulu'ndan mezun olmayı başardı. Fabrikada işçiyken Genç Komünist Birliği’ne katıldı ve heyecanlı karakteri sayesinde kısa sürede Komünist Parti üyeliğine ilerledi. Bu sırada mühendislik okurken yazdığı “Yörüngesel Uçaklar İçin Motorların Frenlenmesi” başlıklı tezi, "üstün nitelikli tez" seçildi.

Reklamı Kapat

1961'de Sovyetler Birliği'nin Genç Komünist Birliği ("Konsomol") sekreterliğine atandı ve Yaroslavl Hava Sporları Kulübü'ne katıldıktan sonra, paraşütle atlama ile ilgilenmeye başladı. 22 yaşındayken ilk paraşütle atlayışını gerçekleştirdi. Gökyüzüne olan sevgisi paraşütle atlama ile başlayan Tereşkova, bu sevdasını şöyle açıklamıştı:

Havayı hissetmek için paraşüt ipini çekmeden önce mümkün olduğunca uzun süre beklemeyi öğrendim; 40 saniye, 50 saniye... Gerçekten düşmüyor; tüm bedeninizde oluşan histen muazzam bir haz duyuyorsunuz. Bu harika bir his!

Spıutnik 1 ilk insan yapımı uzay uydusu, Yuri Gagarin ise 1961'de uzaya çıkan ilk insan olduktan sonra, Tereşkova da bundan hayli etkilendi ve Sovyet Uzay Programı için gönüllü oldu. Pilotluk deneyimi olmamasına rağmen, 126 paraşüt atlayışı olması nedeniyle programa kabul edildi. O zamanlar kozmonotlar, Dünya'ya dönerken, uzay kapsülü yere çarpmadan saniyeler önce kapsüllerinden paraşütle atlamak zorundaydılar. Tereşkova, bu iş için biçilmiş kaftandı!

1962'de Sovyet uzay programına kozmonot olarak eğitim almak üzere seçildi. 1950'lerin sonlarında başlayan ve 1960'larda devam eden, Amerika Birleşik Devletleri ve Sovyetler Birliği arasındaki Uzay Yarışı’nda Sovyetler, uzaya bir kadın göndererek bu yarıştaki önderliklerini devam ettirmek istiyordu. Yuri Gagarin’in 12 Nisan 1961'deki ilk uzay yolculuğu, Sovyetler Birliği'ne bu yarışta halihazırda liderlik sağlamıştı.

Tereşkova Nasıl Kozmonot Oldu?

Başarılı bir paraşütçü olan Tereşkova, Vostok uzay uçuşunun en zorlu prosedürlerinden biri olan 20.000 fit yükseklikte, kapsülden zorunlu fırlatmanın üstesinden gelmek için iyi bir donanıma sahipti. Şubat 1962'de diğer üç kadın paraşütçü ve bir kadın pilotla birlikte kozmonot olmak için yoğun eğitime başlamak üzere uzay programına seçildi.

Valentina Tereşkova, trampolin üzerinde eğitimine devam ederken.
Valentina Tereşkova, trampolin üzerinde eğitimine devam ederken.
Bird in Flight

Diğer dört kadınla birlikte, uzun süre yalnız kalmaya ve sıfır yer çekimi koşullarına nasıl tepki vereceklerini belirleyen testleri içeren 18 aylık bir eğitim aldılar. Ağırlıksız uçuşlar, yalıtım testleri, santrifüj testleri, roket teorisi, 120 kez paraşütle atlama ve Mig savaş uçaklarında pilot eğitimleri, verilen eğitimler arasındaydı. Eğitim, 70ºC sıcaklıkta ve %30 nemde bir uçuş giysisiyle kalınan termal bir odayı da içeriyordu. Adaylar; 30 yaş, 70 kilogram ve 1,70 cm boyun altındaki 400 kadın arasından seçilmişti. Kilo ve boy sınırlaması, Vostok uzay aracının boyutunun ancak bu boyutlardaki bireylere izin vermesinden kaynaklıydı. Takım arkadaşlarından Zhanna Yorkina, Tereşkova'yı anlatıyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Üslerimizin önünde her zaman haklarımızı savundu. Mesela programın başında dikenli tellerin arkasındaymışız gibi yaşıyorduk. Moskova yakınlarında yaşıyorduk, ama sadece Moskovalılar'ın ailelerini görmek için eğitim kampından ayrılmasına izin veriliyordu. Ben ve Tereşkova sıkıldık ve Moskova'ya gitmek için izin istedik. "Niçin? Ne almak istiyorsunuz?" dediler. Bir keresinde, Valentina Tereşkova kontrolünü kaybetti ve şu sözleri söyledi: "İç çamaşırı! Satın almak istediğimiz şey bu!" dedi ve bu şekilde izin aldık.

Tereşkova'nın Uzay Yolculuğu

Tereşkova 1963'te, Vostok programında, Vostok 5 ve Vostok 6 uzay araçlarını içeren ikili uçuşta yer almak üzere seçilmişti. 14 Haziran 1963'te Vostok 5, kozmonot Valeri Bykovsky ile birlikte uzaya fırlatıldı.

16 Haziran 1963'teki fırlatma gününde Tereşkova, kendinden emin bir şekilde Vostok 6 uzay aracına doğru yürüdü. Ancak kabine ulaştığında, çok fazla heyecanlandı ve kalp atış hızı dakikada 140 atışa kadar çıktı. Yuri Gagarin, Tereşkova'nın fırlatılmasından birkaç saat önce Baikonur'da şunları söylüyor:

Uçuş için çok iyi hazırlanmış. Sadece uzayda uçmakla kalmayacak, uzay aracını erkek kozmonotlarla aynı şekilde yönetecek. İndiğinde kimin görevlerini tamamlamada daha iyi olduğunu karşılaştıracağız.

Vostok 5 hala dünyanın yörüngesindeyken, Tereşkova, Vostok 6 ile uzaya fırlatıldığında iki uzay aracının farklı yörüngeleri vardı; ancak bir noktada birbirlerine 5 km yaklaşan iki kozmonotun kısa süre iletişimde bulunmalarına izin verildi. Bu, uzay görevleri için müthiş önemli bir adımdı. Ayrıca uzaydan Dünya'ya televizyon görüntüleri göndermeyi de başararak bir diğer önemli adımı tamamlamış oldular. Bu süreçte Tereşkova'nın uzay aracı otomatik bir kontrol sistemi tarafından yönlendirildi ve uçuş boyunca kontrolü tamamen eline almadı.

Tereşkova'nın uçtuğu Vostok 6 kapsülü, Londra'da Bilim Müzesi'nde sergilenirken. Tereşkova şöyle diyor: "Onunla her karşılaştığımda okşayıp 'merhaba sevgilim' diyorum."
Tereşkova'nın uçtuğu Vostok 6 kapsülü, Londra'da Bilim Müzesi'nde sergilenirken. Tereşkova şöyle diyor: "Onunla her karşılaştığımda okşayıp 'merhaba sevgilim' diyorum."
BBC

Telsiz çağrısındaki takma adı Chaika, yani Martı idi. Bugün bile Rusya halkı Tereşkova için bu takma adı kullanmaktadır. Uçuş süresi boyunca Tereşkova, kendini iyi hissettiğini söylemeye devam etti; ancak yörüngedeki üçüncü gününde yorgunluğunu saklamaya çalıştığı anlaşıldı. Tereşkova beklenmedik bir şekilde uykuya daldı ve Dünya ile bir durum çağrısını kaçırdı. Sürekli midesi bulanıyor, kusuyor ve planlanan bilimsel deneylerin hiçbirini gerçekleştiremiyordu.

Reklamı Kapat

Tereşkova, 70.8 saatte, yani üç günden daha kısa bir sürede 48 kez dünyayı turladı. Uzaya çıkan ilk insan Yuri Gagarin dünyayı 1 kez turlamıştı ve Tereşkova'dan önce uçan 4 Amerikalı astronot toplam 36 tur atmışlardı. Yani Tereşkova, bir rekoru daha kırmıştı. Yörüngedeyken Sovyet lideri Nikita Kruşçev ile konuştu. Kruşçev şunları söyledi:

Valentina, Sovyetler Birliği'nden bir kadının uzaya uçtuğu ve bu son teknoloji ekipmanlarını kullanan ilk kadın olduğun için mutlu ve gururluyum.

Vostok 6'nın İnişi

RT haber kanalına göre uzay aracının otomatik navigasyon yazılımındaki bir hata, geminin Dünya'dan uzaklaşmasına neden olmuştu. Tereşkova bunu fark etti ve Sovyet bilim insanları hızlı bir şekilde yeni bir iniş algoritması geliştirdiler.

19 Haziran'da, uzayda geçirdiği üç günden sonra Vostok 6, atmosfere yeniden girdi ve Tereşkova, 20.000 fit yükseklikten atladıktan sonra başarılı bir şekilde paraşütle Dünya'ya indi. Bykovsky ve Vostok 5 de birkaç saat sonra güvenli bir şekilde indiler.

Tereşkova, bugünkü Kazakistan-Moğolistan-Çin sınırına yakın olan Altay bölgesine inmişti. Uzay aracından fırlatıldıktan ve yere paraşütle indikten sonra, kaskından yüzünde oluşan kötü bir morluk ile çıkmış ve bilinçsiz bir haldeydi. Yerli köylüler tarafından bulunduğunda sunulan yemekleri kabul etti ve tüplü uzay erzakını köylülere dağıttı. Her iki eylem de Sovyet protokolüne aykırıydı. Tereşkova, kendisini hasta eden şeyin uzay yemeği olduğunu açıklamaya çalıştı, ama yöneticileri bu açıklamayı kabul etmedi.

Reklamı Kapat

Uçuştan Sonraki Hayatı

Uzay yolculuğundan döndükten sonra, Moskova'da resmi kutlamalar için kullanılan Kızıl Meydan'da Bykovsky ve Tereşkova için bir tören düzenlendi, Sovyetler Birliği Kahramanı unvanıyla onurlandırıldı. Birkaç yıl önce bir işçi iken, şimdi Sovyetler Birliği’nin kahramanı olarak görülüyordu. Başkanlık Divanı Başkanı Leonid Brejnev, Tereşkova'yı Lenin Nişanı ve Altın Yıldız Madalyası ile ödüllendirdi. Özgür Sovyet kadınlarının bir sembolü ve cinsiyet eşitliğinin kazanımlarının bir örneği olarak iyi niyet elçisi sıfatıyla dünyayı gezmeye başladı. Birleşmiş Milletler toplantısına katılan Tereşkova, dakikalarca ayakta alkışlandı. İnsanlara fırsatlar sağlandığında, ilk bakışta hiç beklemediğiniz kişilerin bile ne kadar büyük başarılara erişebileceğinin sembolü olmuştu. Birleşmiş Milletler, kendisine Barış Altın Madalyası'nı verdi.

Tereşkova'nın uçuşu, kadınların, uzayın fiziksel ve psikolojik streslerine karşı erkeklerle aynı dirence sahip olduklarını gösterdi. Yapılan testlerde, kadınların yer çekimi kuvvetine erkeklere göre daha dayanıklı olduğu görüldü.

Valentina Tereşkova, Gagarin ve Kruschev, Rus uzay aracı Vostok-5 ve Vostok-6'nın başarılı uçuşunu kutlarken.
Valentina Tereşkova, Gagarin ve Kruschev, Rus uzay aracı Vostok-5 ve Vostok-6'nın başarılı uçuşunu kutlarken.
RIA Novoski

Bu uzay yolculuğu, Tereşkova'nın ilk ve tek uzay yolculuğu olmuştu. Daha sonra test pilotu ve eğitmen olarak çalışmalarına devam etti. Ayrıca teknik bilimler alanında doktora yaptı. 3 Kasım 1963'te, kozmonot arkadaşı Andriyan Nikolayev ile evlendi. Yelena adını verdikleri bir kız çocukları oldu. Her ikisi de uzay yolculuğu yapmış ebeveynler oldukları için, Yelena tıbbi olarak ilgi konusu olmuştu. Bu da önemli bir detay, çünkü uzay uçuşlarının insanların üreme sistemlerini nasıl etkilediği o zamana kadar bilinmiyordu. Tereşkova, son derece sağlıklı bir yavru dünyaya getirerek, bu konuda da herhangi bir endişe olmadığını ispatlamış oldu. Yelena, sorunsuz bir hayat yaşadı ve tıp doktoru oldu. Tereşkova ise 1980'de eşinden boşandı.

Tereşkova ve Andriyan Nikolayev'in düğün töreni, 3 Kasım 1963
Tereşkova ve Andriyan Nikolayev'in düğün töreni, 3 Kasım 1963
Wikipedia

1969'da Zhukovsky Askeri Hava Akademisi'nden dereceyle mezun oldu. Komünist Parti'nin önde gelen üyelerinden biri oldu ve 1975'te Birleşmiş Milletler Uluslararası Kadınlar Yılı konferansı da dahil olmak üzere sayısız uluslararası etkinlikte Sovyetler Birliği'ni temsil etti. Aynı zamanda Ay'da onun adını taşıyan bir krater vardır.

Tereşkova, aynı zamanda cinsiyet eşitliği ve kültürel alanlarda da aktif halde çalıştı. Kadınların erkeklerle aynı haklara sahip olması ve eşitlik konusunda çabalar gösterdi. Ancak Tereşkova'dan sonra bir başka kadın kozmonotun uzay yolculuğu gerçekleştirmesi tam 19 yıl sürdü; bu süreçte birçok erkek kozmonotsa uzaya gönderildi. Örneğin Tereşkova ile birlikte eğitim alan kadın kozmonotların hiçbiri uzaya gönderilmedi. Tüm bunlara rağmen Tereşkova, günümüz standartlarına göre daha "geleneksel" denilebilecek bir eşitlik anlayışına sahipti. Örneğin 1970 yılında Amerikan dergisi Impact of Science on Society için yazdığı "Women in Space" başlıklı bir makalede, kadın ve bilim hakkındaki görüşlerini şöyle yazıyordu:

Bir kadının her zaman kadın kalması gerektiğine ve kadınsı olan hiçbir şeyin ona yabancı olmaması gerektiğine inanıyorum. Bir kadının bilim, kültür ya da herhangi bir alanda yaptığı hiçbir iş, ne kadar güç ve zorlu olursa olsun, onun eski "harika misyonu"yla ve annelik mutluluğuna duyduğu özlemle çelişemez. Aksine, hayatının bu iki yönü birbirini mükemmel şekilde tamamlayabilir.

Tereşkova, siyaset yoluyla fırsat eşitliği yaratma çabasından vazgeçmedi ve Yüksek Sovyet Başkanlığı üyeliği gibi birçok görevde bulundu. Sovyet Kadın Komitesi ve Uluslararası Kültür ve Dostluk Birliği ile Rusya Uluslararası İşbirliği Derneği'ne başkanlık etti. Sovyetler Birliği dağıldıktan sonra, 2003 yılında "general" rütbesi aldı ve Rusya Uluslararası Bilim ve Kültürel İşbirliği Merkezi'ne başkanlık etti. Rusya parlamentosu olan DUMA'da görev aldı.  

Agora Bilim Pazarı
Yaşanmaz Bir Dünya – Isınma Sonrasında Hayat

YILIN EN İYİ KİTABI SEÇKİLERİNDE
New Yorker • GQ • Time • Spectator

Durum çok kötü, sandığınızdan da beter. İklim değişikliğinin yavaş ilerlediği hikâyesi bir peri masalı, aslında hiç olmadığını anlatan masal kadar habis belki de. Ve eğer siz sadece deniz seviyesinin yükselmesinden endişeleniyorsanız, buzdağının yalnızca ucunu görüyorsunuz demektir.

Artan sıcaklıklar, kıtlık, sel baskınları, salgın hastalıklar, ormansızlaşma, buzulların erimesi, ekonomik gerileme ve bunların beraberinde getireceği yıkım… İşte başımıza geleceklerin kısa bir özeti. Ve hepsi de sandığımızdan daha hızlı gerçekleşecek. Eğer milyarca insanın yaşam şeklinde devrim niteliğinde bir değişiklik yapmazsak, içinde bulunduğumuz yüzyılın sonunda gezegenin çok büyük bir kesimi yaşanmaz hale gelecek, kalanında ise yaşam koşulları oldukça zorlayıcı olacak.

David Wallace-Wells, Guardian gazetesinin “çağı tanımlayan kitap” olarak nitelediği Yaşanmaz Bir Dünya’da son bilimsel çalışmalardan faydalanarak bizleri yakın geleceğimizle tanıştırıyor. O geleceğin, içinde yaşayanlara nasıl görüneceği –ısınmanın küresel politikayı nasıl dönüştüreceği, böyle bir dünyada teknolojinin ve doğanın ne anlama geleceği, kapitalizmin sürdürülebilirliği ve insanın ilerleyişinin tuttuğu yol– üzerine kafa yoruyor.

Yaşanmaz Bir Dünya aynı zamanda bir harekete geçme çağrısı. Dünya tarihi boyunca salınmış toplam karbon miktarının yarısından fazlasını son otuz yılda atmosfere bıraktığımızı düşünürsek, sadece bir kuşak içinde gezegeni bu hale getirmişiz demektir. Ve tüm bu felaketleri önleme sorumluluğu yine tek bir kuşağın omuzlarında. O kuşak, bizim kuşağımız.

“Çağı tanımlayan kitap.” Matt Haig, Guardian

Bilgiler ve Uyarılar:

  1. Bu ürün sipariş alındıktan 1-3 gün içinde postalanacaktır.
  2. Lütfen sipariş vermeden önce iade ve ürün değişikliği ile ilgili bilgilendirmemizi okuyunuz.
  3. Bu kampanya, Domingo Yayınevi tarafından Evrim Ağacı okurlarına sunulan fırsatlardan birisidir.
Devamını Göster
₺35.00 ₺38.00
Yaşanmaz Bir Dünya – Isınma Sonrasında Hayat

Valentina Tereşkova hâlâ sadece kendi ülkesinin kadınları için değil, dünyanın her yerinde yeni hedefler için çabalamak isteyen kadınlar için bir rol model olarak hizmet ediyor.

Tereşkova 2017'de.
Tereşkova 2017'de.
Wikipedia

Sonuç

Tereşkova'nın uzaya giden ilk kadın olmasından kaynaklı etkileri hâlâ devam etmektedir. Tüm Dünya'da bu ilk uçuş çeşitli şekillerde kutlanmakta ve evrensel bir sahiplenme söz konusu olmaktadır. Örneğin; 2017'de Londra'daki Bilim Müzesi, "Valentina Tereşkova: Uzaydaki İlk Kadın" adlı geçici bir sergi açmıştır. İngiliz televizyon kanalı BBC, 2014 yılında, ABD ve Sovyetler Birliği arasındaki uzay yarışlarını Sovyetlerin perspektifinden özetleyen "Kozmonotlar: Rusya Uzay Yarışını Nasıl Kazandı?" adlı bir belgesel yayınlamıştır.

Tereşkova, bu yazının hazırlandığı sırada 84 yaşındaydı ve bugünlerde basını pek sevmiyor ve neredeyse kamuoyuna hiç açıklama yapmıyor. Birkaç hayır kurumuna dahil olması ve birkaç yetimhaneyi desteklemesi dışında neler yaptığı hakkında çok az şey biliniyor. Nadir yapılan röportajlardan birinde, 76 yaşındayken, şunları söylüyor:

Elbette Mars'a gitmek bir rüya gibi. Orada bir yaşam olup olmadığını öğrenmek istiyorum, varsa bile yaşam neden bitti? Ne tür bir felaket oldu?
Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 9
  • Tebrikler! 5
  • Bilim Budur! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • History. Soviet Cosmonaut Valentina Tereshkova Becomes The First Woman In Space. (16 Haziran 2021). Alındığı Tarih: 16 Haziran 2021. Alındığı Yer: History | Arşiv Bağlantısı
  • Biography. Valentina Tereshkova. (27 Ağustos 2020). Alındığı Tarih: 16 Haziran 2021. Alındığı Yer: Biography | Arşiv Bağlantısı
  • T. Sharp. Valentina Tereshkova: First Woman In Space. (22 Ocak 2018). Alındığı Tarih: 16 Haziran 2021. Alındığı Yer: Space.com | Arşiv Bağlantısı
  • Salient Women. Biography Valentina Tereshkova, Russian Astronaut. (23 Haziran 2021). Alındığı Tarih: 23 Haziran 2021. Alındığı Yer: Salient Women | Arşiv Bağlantısı
  • U. Malashenko. The First Group Of Female Cosmonauts Were Trained To Conquer The Final Frontier. (12 Nisan 2019). Alındığı Tarih: 30 Haziran 2021. Alındığı Yer: Smithsonian Magazine | Arşiv Bağlantısı
  • Encylopedia World of Biography. Valentina Tereshkova Biography. (01 Temmuz 2021). Alındığı Tarih: 01 Temmuz 2021. Alındığı Yer: Encylopedia World of Biography | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 29/10/2021 01:11:18 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10595

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Kalp
Uçak
Sağlık Bakanlığı
Güneş
Uzay Aracı
Nükleik Asit
Eğilim
Uzay
Çalışma
Çekirdek
Hukuk
Yapay Zeka
Epistemik
Oyun
Hominidae
Viral Enfeksiyon
Vücut
Coğrafya
Ölüm
Maskeler
Genom
Klinik Mikrobiyoloji
Charles Darwin
İntihar
Galaksi
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın