Teknesyum

Teknesyum Nedir? Özellikleri Nelerdir ve Nerelerde Kullanılır?

Teknesyum
teknesyum
LiveScience
Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
3 dakika
1,102 Okunma Sayısı bionluk logo yazarlarınca hazırlandı.
Notlarım
Reklamı Kapat
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 44. yazısıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Teknesyum
  • İngilizce İsim Technetium
  • Sembol Tc
  • Atom Numarası 43
  • Grup 7
  • Periyot 5
  • Oda Sıcaklığında Faz Katı
  • Elektron Konfigürasyonu 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d10 4p6 5s2 4d5
  • Semantik Elektron Konfigürasyonu [Kr] 4d5 5s2
Önemli Özellikler
  • Atom Kütlesi 98 Da (0.00003000 Da)
  • Blok d
  • Kategori Geçiş metali
  • Görünüm Parlak gri metal
  • Atomik Yarıçap 135 pm
  • Kaynama Sıcaklığı 4538 K
  • Erime Sıcaklığı 2430 K
  • Yoğunluk (Oda Sıcaklığında) 11 g/cm3
Bulunma Sıklığı
  • Dünya Kabuğunda kg/kg
  • Şehir Toprağında 0.0000 kg/kg
  • Meteoritlerde 0 %
  • Deniz Suyunda kg/L
  • İnsan Vücudunda %
  • Güneş'te silisyuma göre mol oranı
  • Güneş Sistemi'nde silisyuma göre mol oranı
Elastik Özellikler
  • Kayma (Shear) Modülü GPa
  • Esneklik (Bulk) Modülü GPa
  • Poisson Oranı
  • Young Modülü GPa
Keşif Bilgileri
  • Keşfedildiği Ülke İtalya
  • Keşfeden/Gözleyen ve Keşif/Gözlem Yılı C. Perrier ve E. Segrè, 1937
  • İzole Eden ve İzolasyon Yılı C. Perrier ve E.Segrè, 1937
  • Bu yazı, Evrim Ağacı'nın kimyasal elementlere dair bilgileri barındıran Periyodik Cetvel projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.

Özellikler

Teknesyum, Tc sembolü ile gösterilen ve atom numarası 43 olan kimyasal bir elementtir. Periyodik tabloda 7. grup 5. periyotta yer alır. İzotopları tamamen radyoaktif olan, Tc-97'nin tamamen iyonize hali dışında hiçbiri kararlı olmayan en hafif hallerindedir.[1] Neredeyse tüm mevcut teknesyum elementleri sentetik olarak üretilir. Doğal bulunan teknesyum, uranyum cevheri ve toryum cevherinde kendiliğinden oluşan bir fisyon ürünü olup, en yaygın kaynak veya molibden cevherlerinde nötron yakalama ürünüdür.

Fiziksel özellikler

Teknesyum, genellikle gri bir toz olarak elde edilen, platine benzer gümüşi gri bir görünüme sahip radyoaktif bir metaldir.[2] Saf metalin kristal yapısı altıgen sıkı paketlidir. Atomik teknesyum 363,3 nm, 403,1 nm, 426,2 nm, 429,7 nm ve 485,3 nm dalga boylarında karakteristik emisyon çizgilerine sahiptir.[3]

Metal biçimi paramanyetiktir, yani manyetik dipolleri harici manyetik alanlarla hizalanır, ancak alan kaldırıldıktan sonra rastgele yönelimler alır.[4] Saf, metalik, tek kristal teknesyum, 7.46 K altındaki sıcaklıklarda tip-II süper iletken haline gelir.[6] Bu sıcaklığın altında teknesyum, niyobyum dışındaki diğer tüm elementlerden daha büyük, çok yüksek bir manyetik penetrasyon derinliğine sahiptir. [7]

Kimyasal özellikler

Teknesyum, renyum ve manganez arasında, periyodik tablonun yedinci grubunda yer almaktadır. Periyodik yasanın öngördüğü gibi, kimyasal özellikleri de bu iki element arasındadır. Bu ikisinden teknesyum, özellikle kimyasal eylemsizliği ve kovalent bağlar oluşturma eğilimi açısından renyuma daha çok benzer.[8] Manganezden farklı olarak, teknesyum kolayca katyonlar oluşturamaz. Teknesyumun en yaygın olanı +4, +5 ve +7 olmak üzere,+1'den +7'ye dokuz oksidasyon durumunda bulunur. [9]

Bulunma Sıklığı ve Üretimi

Metal, uranyum nükleer yakıtının fisyon tepkimesinde yüksek miktarlarda üretilir. Gri bir toz olarak elde edilir. İlk kimyagerler 43 numaralı elementi neden keşfedemedikleri konusundauzunca düşünmüşler fakat son zamanlarda yapılan çalışmalarda nedeni daha net anlaşılmıştır. İzotopları dünyanın yaşına kıyasla nispeten kısa ömürlüdür, bu nedenle dünya oluştuğunda mevcut olan teknesyum çoktan yok olmuştur. Teknesyum, S-, M- ve N- tipi yıldızların spektrumunda bulunmuştur. Bu bilgi, yıldızlarda ağır elementlerin üretimine dair yeni teorilere yol açmaktadır. 1962'de, izotoplarından biri olan Tc-99, nükleer reaktörlerde uranyumun bölünmesinden elde edilen bir ürün olarak üretildi. Bu nedenle yıllar içinde büyük miktarlarda üretilmiştir. Şu anda en çok var olan izotopu Tc-99'dur fakat kontaminasyon tehlikesi sebebiyle izolasyon kutusunda tutulmalıdır.

Uygulama ve Kullanım Alanları

Teknesyumun en kullanışlı izotopu teknesyum-99m'dir. Kısa yarılanma ömrüne sahiptir ve biyolojik olarak aktif birçok moleküle kimyasal olarak bağlanır, bu özellikler birçok tıbbi radyoaktif izotop testi için uygundur. Tc-99m, bir kalay bileşiği ile birleştirildiğinde kırmızı kan hücrelerine bağlanır ve bu nedenle dolaşım sistemi bozukluklarını haritalamak için kullanılabilir. Tc-99m içeren bir pirofosfat iyonu, hasar görmüş kalp kasında kalsiyum birikimlerine yapışarak kalp krizi sonrası hasarı ölçmek için kullanılır. Tc-99m'nin kükürt kolloidi dalak tarafından temizlenir ve bu organın yapısını görüntülemeyi mümkün kılar.

Renyum ve paladyum gibi teknesyum da bir katalizör görevi görebilir. İzopropil alkolün dehidrojenasyonu gibi bazı reaksiyonlar için, renyum veya paladyumdan çok daha etkili bir katalizördür.

Tarihi

Teknesyum kimyagerleri uzun bir süre meşgul etti, çünkü bulunamadı. Artık tüm izotoplarının radyoaktif olduğunu ve elementin herhangi bir mineral birikiminin Dünya'nın kabuğundan çoktan kaybolduğu bilinmekteydi. (En uzun ömürlü izotopun yarılanma ömrü 4 milyon yıldır.) Yine de bazı teknesyum atomları uranyumun nükleer fisyona girmesiyle üretilir ve bir ton uranyumda yaklaşık 1 miligram teknesyum bulunur. Teknesyum, 1937'de İtalya'da Emilio Segrè tarafından keşfedilmiştir. Kaliforniya'dan yüksek enerjili radyasyona maruz kalmış molibdenleri araştırdı ve teknesyumun mevcut olduğunu bularak ayırdı.

Etimolojisi

Teknesyum kelimesi, "yapay" anlamına gelen Yunanca teknesyumdan gelir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Önlem ve Güven

Teknesyumun Sağlığa Etkileri

Hafif karbonlu çeliklerin, 250oC'ye kadar sıcaklıklarda damıtılmış suda 55 ppm kadar KTcO4 ile etkili bir şekilde korunabileceği bildirilmektedir. Bu korozyon koruması, teknesyum radyoaktif olduğundan ve kapatılması gerektiğinden kapalı sistemlerle sınırlıdır. Bu seviyedeki aktivitenin yayılmasına izin verilmemelidir.Tc-99, kontaminasyonu tehlikelidir ve eldiven kutusunda tutulmalıdır.

Teknesyumun Çevresel Etkileri

Teknesyum, nükleer reaktörlerde üretildiğinden, istenmeyen radyoaktif atıkların gezegensel yükünün artmasına sebep olmaktadır. Tıbbi teşhiste kullanılmasıyla da bir miktar teknesyum doğaya atılır.

Okundu Olarak İşaretle

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

İlginizi Çekebilecek Sorular
Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 1
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ^ K. Takahashi, et al. (1987). Bound-State Beta Decay Of Highly Ionized Atoms. Physical Review C, sf: 1522. doi: 10.1103/PhysRevC.36.1522. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ D. R. Lide. (2004). Crc Handbook Of Chemistry And Physics, 85Th Edition. ISBN: 9780849304859. Yayınevi: CRC Press.
  • ^ D. R. Lide. (1995). Crc Handbook Of Chemistry And Physics. ISBN: 9780849305955. Yayınevi: CRC Press.
  • ^ S. J. Rimshaw, et al. The Encyclopedia Of The Chemical Elements : Hampel, Clifford A : Free Download, Borrow, And Streaming : Internet Archive. (28 Haziran 2010). Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Internet Archive | Arşiv Bağlantısı
  • K. Schwochau. (2021). Technetium: Chemistry And Radiopharmaceutical Applications. Proceedings of the 1968 Summer Study on Superconducting Devices and Accelerators. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ K. Schwochau. (2021). Technetium: Chemistry And Radiopharmaceutical Applications. Wiley-VCH. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. H. Autler. Technetium As A Material For Ac Superconductivity Applications. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Bnl | Arşiv Bağlantısı
  • ^ N. N. Greenwood, et al. (1997). Chemistry Of The Elements. ISBN: 9780750633659. Yayınevi: Butterworth-Heinemann. sf: 1044.
  • ^ R. Husted. Periodic Table Of Elements: Los Alamos National Laboratory. (15 Aralık 2003). Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: periodic.lanl.gov | Arşiv Bağlantısı
  • Encyclopedia Britannica. Technetium | Chemical Element. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Encyclopedia Britannica | Arşiv Bağlantısı
  • Lenntech. Technetium (Tc) - Chemical Properties, Health And Environmental Effects. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Lenntech | Arşiv Bağlantısı
  • Royal Society of Chemistry. Technetium - Element Information, Properties And Uses | Periodic Table. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Royal Society of Chemistry | Arşiv Bağlantısı
  • Wikipedia. Chemical Element With Atomic Number Of 43. (17 Mayıs 2001). Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 44. yazısıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 20/10/2021 20:48:53 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9856

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Retrovirüs
İnsanlık
Önlem
Sinir
Pandemik
Şüphecilik
Doğru
Alan
Uzay Görevleri
Biyolojik Antropoloji
Ölüm
Virüsler
Köpekbalığı
Normal Doğum
Besin Değeri
Farmakoloji
Periyodik Cetvel
Kimyasal Bağ
Ara Geçiş Türleri
Evren
Güve
Çekirdek
Darwin
Türlerin Kökeni
Çalışma
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın