Evrim Ağacı Logo Evrim Ağacı
Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Teknesyum

Teknesyum Nedir? Özellikleri Nelerdir ve Nerelerde Kullanılır?

Teknesyum
teknesyum
LiveScience
Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
3 dakika
422 Okunma Sayısı bionluk logo yazarlarınca hazırlandı.
Notlarım
Reklamı Kapat

Özellikler

Teknesyum, Tc sembolü ile gösterilen ve atom numarası 43 olan kimyasal bir elementtir. Periyodik tabloda 7. grup 5. periyotta yer alır. İzotopları tamamen radyoaktif olan, Tc-97'nin tamamen iyonize hali dışında hiçbiri kararlı olmayan en hafif hallerindedir.[1] Neredeyse tüm mevcut teknesyum elementleri sentetik olarak üretilir. Doğal bulunan teknesyum, uranyum cevheri ve toryum cevherinde kendiliğinden oluşan bir fisyon ürünü olup, en yaygın kaynak veya molibden cevherlerinde nötron yakalama ürünüdür.

Fiziksel özellikler

Teknesyum, genellikle gri bir toz olarak elde edilen, platine benzer gümüşi gri bir görünüme sahip radyoaktif bir metaldir.[2] Saf metalin kristal yapısı altıgen sıkı paketlidir. Atomik teknesyum 363,3 nm, 403,1 nm, 426,2 nm, 429,7 nm ve 485,3 nm dalga boylarında karakteristik emisyon çizgilerine sahiptir.[3]

Metal biçimi paramanyetiktir, yani manyetik dipolleri harici manyetik alanlarla hizalanır, ancak alan kaldırıldıktan sonra rastgele yönelimler alır.[4] Saf, metalik, tek kristal teknesyum, 7.46 K altındaki sıcaklıklarda tip-II süper iletken haline gelir.[6] Bu sıcaklığın altında teknesyum, niyobyum dışındaki diğer tüm elementlerden daha büyük, çok yüksek bir manyetik penetrasyon derinliğine sahiptir. [7]

Kimyasal özellikler

Teknesyum, renyum ve manganez arasında, periyodik tablonun yedinci grubunda yer almaktadır. Periyodik yasanın öngördüğü gibi, kimyasal özellikleri de bu iki element arasındadır. Bu ikisinden teknesyum, özellikle kimyasal eylemsizliği ve kovalent bağlar oluşturma eğilimi açısından renyuma daha çok benzer.[8] Manganezden farklı olarak, teknesyum kolayca katyonlar oluşturamaz. Teknesyumun en yaygın olanı +4, +5 ve +7 olmak üzere,+1'den +7'ye dokuz oksidasyon durumunda bulunur. [9]

Reklamı Kapat

Bulunma Sıklığı ve Üretimi

Metal, uranyum nükleer yakıtının fisyon tepkimesinde yüksek miktarlarda üretilir. Gri bir toz olarak elde edilir. İlk kimyagerler 43 numaralı elementi neden keşfedemedikleri konusundauzunca düşünmüşler fakat son zamanlarda yapılan çalışmalarda nedeni daha net anlaşılmıştır. İzotopları dünyanın yaşına kıyasla nispeten kısa ömürlüdür, bu nedenle dünya oluştuğunda mevcut olan teknesyum çoktan yok olmuştur. Teknesyum, S-, M- ve N- tipi yıldızların spektrumunda bulunmuştur. Bu bilgi, yıldızlarda ağır elementlerin üretimine dair yeni teorilere yol açmaktadır. 1962'de, izotoplarından biri olan Tc-99, nükleer reaktörlerde uranyumun bölünmesinden elde edilen bir ürün olarak üretildi. Bu nedenle yıllar içinde büyük miktarlarda üretilmiştir. Şu anda en çok var olan izotopu Tc-99'dur fakat kontaminasyon tehlikesi sebebiyle izolasyon kutusunda tutulmalıdır.

Uygulama ve Kullanım Alanları

Teknesyumun en kullanışlı izotopu teknesyum-99m'dir. Kısa yarılanma ömrüne sahiptir ve biyolojik olarak aktif birçok moleküle kimyasal olarak bağlanır, bu özellikler birçok tıbbi radyoaktif izotop testi için uygundur. Tc-99m, bir kalay bileşiği ile birleştirildiğinde kırmızı kan hücrelerine bağlanır ve bu nedenle dolaşım sistemi bozukluklarını haritalamak için kullanılabilir. Tc-99m içeren bir pirofosfat iyonu, hasar görmüş kalp kasında kalsiyum birikimlerine yapışarak kalp krizi sonrası hasarı ölçmek için kullanılır. Tc-99m'nin kükürt kolloidi dalak tarafından temizlenir ve bu organın yapısını görüntülemeyi mümkün kılar.

Renyum ve paladyum gibi teknesyum da bir katalizör görevi görebilir. İzopropil alkolün dehidrojenasyonu gibi bazı reaksiyonlar için, renyum veya paladyumdan çok daha etkili bir katalizördür.

Tarihi

Teknesyum kimyagerleri uzun bir süre meşgul etti, çünkü bulunamadı. Artık tüm izotoplarının radyoaktif olduğunu ve elementin herhangi bir mineral birikiminin Dünya'nın kabuğundan çoktan kaybolduğu bilinmekteydi. (En uzun ömürlü izotopun yarılanma ömrü 4 milyon yıldır.) Yine de bazı teknesyum atomları uranyumun nükleer fisyona girmesiyle üretilir ve bir ton uranyumda yaklaşık 1 miligram teknesyum bulunur. Teknesyum, 1937'de İtalya'da Emilio Segrè tarafından keşfedilmiştir. Kaliforniya'dan yüksek enerjili radyasyona maruz kalmış molibdenleri araştırdı ve teknesyumun mevcut olduğunu bularak ayırdı.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Etimolojisi

Teknesyum kelimesi, "yapay" anlamına gelen Yunanca teknesyumdan gelir.

Önlem ve Güven

Teknesyumun Sağlığa Etkileri

Hafif karbonlu çeliklerin, 250oC'ye kadar sıcaklıklarda damıtılmış suda 55 ppm kadar KTcO4 ile etkili bir şekilde korunabileceği bildirilmektedir. Bu korozyon koruması, teknesyum radyoaktif olduğundan ve kapatılması gerektiğinden kapalı sistemlerle sınırlıdır. Bu seviyedeki aktivitenin yayılmasına izin verilmemelidir.Tc-99, kontaminasyonu tehlikelidir ve eldiven kutusunda tutulmalıdır.

Teknesyumun Çevresel Etkileri

Teknesyum, nükleer reaktörlerde üretildiğinden, istenmeyen radyoaktif atıkların gezegensel yükünün artmasına sebep olmaktadır. Tıbbi teşhiste kullanılmasıyla da bir miktar teknesyum doğaya atılır.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ^ K. Takahashi, et al. (1987). Bound-State Beta Decay Of Highly Ionized Atoms. Physical Review C, sf: 1522. doi: 10.1103/PhysRevC.36.1522. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ D. R. Lide. (2004). Crc Handbook Of Chemistry And Physics, 85Th Edition. ISBN: 9780849304859. Yayınevi: CRC Press.
  • ^ D. R. Lide. (1995). Crc Handbook Of Chemistry And Physics. ISBN: 9780849305955. Yayınevi: CRC Press.
  • ^ S. J. Rimshaw, et al. The Encyclopedia Of The Chemical Elements : Hampel, Clifford A : Free Download, Borrow, And Streaming : Internet Archive. (28 Haziran 2010). Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Internet Archive | Arşiv Bağlantısı
  • K. Schwochau. (2021). Technetium: Chemistry And Radiopharmaceutical Applications. Proceedings of the 1968 Summer Study on Superconducting Devices and Accelerators. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ K. Schwochau. (2021). Technetium: Chemistry And Radiopharmaceutical Applications. Wiley-VCH. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. H. Autler. Technetium As A Material For Ac Superconductivity Applications. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Bnl | Arşiv Bağlantısı
  • ^ N. N. Greenwood, et al. (1997). Chemistry Of The Elements. ISBN: 9780750633659. Yayınevi: Butterworth-Heinemann. sf: 1044.
  • ^ R. Husted. Periodic Table Of Elements: Los Alamos National Laboratory. (15 Aralık 2003). Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: periodic.lanl.gov | Arşiv Bağlantısı
  • Encyclopedia Britannica. Technetium | Chemical Element. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Encyclopedia Britannica | Arşiv Bağlantısı
  • Lenntech. Technetium (Tc) - Chemical Properties, Health And Environmental Effects. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Lenntech | Arşiv Bağlantısı
  • Royal Society of Chemistry. Technetium - Element Information, Properties And Uses | Periodic Table. Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Royal Society of Chemistry | Arşiv Bağlantısı
  • Wikipedia. Chemical Element With Atomic Number Of 43. (17 Mayıs 2001). Alındığı Tarih: 04 Ocak 2021. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 26/01/2021 15:57:33 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9856

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Kuantum
Sars Mers
Fosil
Deney
Kozmoloji
Evrim Ağacı
Periyodik Cetvel
Gıda
Sanat
Test
Mikrop
Hamilelik
Sürüngen
Hayatta Kalma
Maske Takmak
Botanik
Epigenetik
Kozmik Mikrodalga Arkaplan Işıması (Cmb)
Uydu
Solunum
Aşı
Avrupa
Salgın
Zehir
Kanıt
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Reklamı Kapat
Soru Sor
Not Ekle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Evren dediğimiz kitap, yazıldığı dil ve harfler öğrenilmedikçe anlaşılamaz. Matematik dilinde yazılmış bu kitapta harfler üçgen, daire ve diğer geometrik şekillerdir. Bu dil ve harfleri öğrenmedikçe kitabın tek bir sözcüğünü bile anlayamaz, karanlık bir labirentte dolanıp dururuz.”
Galileo Galilei
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Takipçi UP İçerik Soru Cevap

Devamını Oku