Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Şempanzelerde, Dilin Evrimine Dair İpuçları Bulundu: Şempanzeler, İnsanların Konuşma Ritmine Benzer Şekilde Sesler Çıkarıyor!

Şempanzelerde, Dilin Evrimine Dair İpuçları Bulundu: Şempanzeler, İnsanların Konuşma Ritmine Benzer Şekilde Sesler Çıkarıyor!
maymunlar
unsplash
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, Futurity isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu haber 4 ay öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Şempanzelerin iletişimine dair yeni bir çalışma, insan konuşmasının evrimine dair en umut verici teorilerden birini destekliyor.

Konuşmanın evrimi, evrimde en uzun süre gizemini korumuş bulmacalardan biridir. Araştırmacıların, maymunların da ağız açma-kapama örüntülerinin, insanların konuştukları dillerdeki gibi hızlı bir şekilde art arda geldiğini birkaç sene önce göstermeleriyle birlikte, olası çözüm ipuçları ortaya çıkmaya başladı.

Bu, dil evriminin şimdiye kadar ortaya koyduğu bilimsel gizemin çoğunu ortadan kaldırıyor.

Biology Letters’taki yeni makalede araştırmacılar, konuşma evrimi bilmecesinin olası çözümüne doğru kritik bir adım olarak, şempanzelerin dudak şapırdatma/kıpırdatma ritimlerinin, konuşmaya benzer bir işaret sergilediğini ortaya koydular.

Dünya üzerindeki her dilde olduğu gibi, maymun dudak kıpırtıları da saniyede 5 döngülü bir ritim meydana getirmektedir (5Hz). Bu mutlak ritim, diğer bir primat türü olan gibonların şarkısında ve orangutanların ünlü ve ünsüz harflere benzeyen seslenişlerinde de tespit edilmiştir.

Goriller, bonobolar ve şempanzeler gibi insanla daha çok ilişkilendirilebilen Afrika maymunlarında herhangi kanıt olmaması, bu teorinin inandırıcılığının gecikmesine yol açmaktaydı.

Şimdi ise araştırmacılar, dört şempanze topluluğundan elde ettikleri verileri kullanarak, bunların da keza insan konuşmasıyla benzer ritme sahip ağız sinyalleri ürettiklerini doğruladılar.

Bulgular, primatların ağız sinyalleri ritminin evriminde 5 Hz ritminin sürekliliğini gösteriyor. Ve evrimin, primatların ağız sinyallerini ses sistemlerine ve daha sonra da konuşmaya dönüştürdüğünü kanıtlıyor.

Bilim insanları, Afrika’nın insana en çok benzeyen büyük maymunlarının iletişim sinyallerinin ritimleri üzerinde hiç çalışmamışlardı. Araştırmacılar, şempanzelerin birbirini “tımar ederken” ortaya çıkardıkları dudak kıpırtılarının ritmini incelediklerinde, şempanzelerin dudaklarını, konuşma benzeri olarak, 4.15 Hz frekansında kıpırdattıklarını buldular.

Araştırmacılar, Edinburg ile Leipzig Hayvanat Bahçesi’nden ve her ikisi de Uganda’da bulunan Kanyawara ve Waibira vahşi toplulukları olmak üzere ikisi hayvanat bahçesinde ikisi de doğal yaşamda olan dört gruba ait video kayıtlarından elde edilen verileri kullandılar. Warwick Üniversitesi psikoloji bölümünden Adriano Lameira şöyle diyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Elde ettiğimiz sonuçlar, konuşulan dilin, türümüzün atalarında zaten mevcut olan ve diğer primatlar ve hominidler tarafından da kullanılan "malzemelerin" kullanılarak bir araya getirildiğini kanıtlamaktadır. Bu, dil evrimine dair bilimsel sırrın çoğunu ortadan kaldırıyor. Konuya dair bilgi eksikliğimizin bir sebebinin de büyük maymun kuzenlerimizin vokal ve bilişsel kapasitelerini göz ardı etmemizden kaynaklandığına emin olabiliriz.

Şempanze popülasyonları arasındaki ritmde belirgin farklılıklar bulmuş olmamız da bunların, maymun kuzenlerimize sıklıkla atfedilen otomatik ve basmakalıp sinyaller olmadığını düşündürüyor. Bunun yerine, ciddiyetle düşünmemiz gereken şey, tıpkı insanlarda olduğu gibi, bireysel farklılıkların, sosyal düzenin ve çevresel faktörlerin, şempanzelerin birbirleriyle nasıl “konuşacağı” konusunda etkili olabileceğidir.

Lameira’ya göre, araştırmayı sürdürülürlerse, yeni ipuçları kesinlikle kendilerini açığa çıkaracaktır. Artık bu, sözkonusu değerli toplulukları doğal alanlarında korumak için politik ve sosyal gücü yönlendirme ve bilim insanlarının daha ileriye bakmasını sağlamak için olanaklar tanıma meselesidir.

İşbu çalışmaya, St Andrews Üniversitesi’nden, York Üniversitesi’nden ve Warwick Üniversitesi’nden pek çok araştırmacı katkıda bulunmuştur.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 20
  • İnanılmaz 7
  • Umut Verici! 7
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 5
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Muhteşem! 3
  • Bilim Budur! 2
  • Grrr... *@$# 1
  • İğrenç! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Futurity | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 29/10/2020 11:08:11 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8931

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Bilim İnsanı
Uterus
Habercilik
Su Ayısı
Sars Virüsü
Müzik
Yaşlılık
Robot
Bakteri
Biliş
Maskeler
Mars
Korku
Atom
Diyet
Zihin
Kalp
Mers
Evrimsel Süreç
Savunma
Kedi
Gezegen
Oyun Teorisi
Bilim Felsefesi
Müfredat
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“İnsanlara karşı işleyebileceğimiz en büyük suç, onlardan nefret etmek değil, onları umursamamaktır. Umursamazlık, insan dışılığın özüdür.”
George Bernard Shaw
Geri Bildirim Gönder