Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

"Ne En Güçlü Olan Tür Hayatta Kalır, Ne de En Zeki Olan... Değişime En Çok Adapte Olabilendir, Hayatta Kalan!" Sözü Kime Ait?

Darwin'e Ait Olduğu İddia Edilen "Ne En Güçlü Olan Tür Hayatta Kalır, Ne de En Zeki Olan... Değişime En Çok Adapte Olabilendir, Hayatta Kalan!" Sözünün Doğruluğu Hakkında Bir İnceleme...

"Ne En Güçlü Olan Tür Hayatta Kalır, Ne de En Zeki Olan... Değişime En Çok Adapte Olabilendir, Hayatta Kalan!" Sözü Kime Ait? The Guardian
Charles Darwin
7 dakika
65,676
  • Evrimsel Biyoloji
  • Edebi Sözler ve Alıntılar

İddia

Darwin, meşhur bir şekilde şöyle demiştir: "Ne en güçlü olan tür hayatta kalır, ne de en zeki olan... Değişime en çok adapte olabilendir, hayatta kalan!"

Gerçek mi?

Hatalı Atıf
Hatalı Atıf

Söz Gerçekte Kime Ait?

1963'te Leon C. Megginson, Charles Darwin'in fikirlerini yorumlayan bir pasaj içeren bir konuşma yaptı. Megginson, Darwin'in sözlerini aktardığını iddia etmedi. Yine de, zaman içinde, bu aşamalı süreçte bu pasaj basitleştirildi, kısaltıldı, değiştirildi ve doğrudan Darwin'e atfedildi.

Sözün Kökeni

Aşağıdaki ifade sıklıkla ünlü bilim insanı Charles Darwin'e atfedilmektedir. Ne en güçlü olan tür hayatta kalır, ne de en zeki olan. Değişime en çok adapte olabilendir, hayatta kalan. Aynı temel ifadenin kısaltılmış versiyonları da Darwin'e atfedilmektedir.

Bu Reklamı Kapat

İşte üç örnek:

  • "Ne en güçlü olan tür hayatta kalır, ne de en zeki olan; değişime en açık olandır, hayatta kalan."
  • "Hayatta kalacak olanlar, en güçlü ya da en zeki değildir; daha ziyade, değişimi en iyi yönetebilenlerdir."
  • "Hayatta kalan, türlerin en güçlüsünden ziyade değişime en çok adapte olabilenidir."

Bazen bu sözün, Darwin'in çığır açan kitabı Türlerin Kökeni'nde yer aldığı söylenir, ancak kitapta böyle bir cümle bulunmamaktadır.

Bu Reklamı Kapat

Bilgiler

Charles Darwin'in bu ifadeyi söylediğine veya yazdığına dair elle tutulur bir kanıt yoktur. Cambridge Üniversitesi'ndeki "Darwin'in Yazışmaları Projesi" üzerinde çalışan bilim insanları, Darwin'in sözleri konusunda hatırı sayılır uzmanlıklara sahiptir. Charles Darwin tarafından yazılan ve ona gönderilen mektuplardan oluşan önemli bir veritabanı oluşturdular. Projenin web sitesinde yer alan bir makalede "Darwin'in asla söylemediği 6 şey" mercek altına alınıyor.

Quote Investigator sitesi tarafından yapılan bir araştırmada, bulabildikleri en eski kanıt, 1963 yılında Güneybatı Sosyal Bilimler Derneği Kongresinde Leon C. Megginson (Louisiana Eyalet Üniversitesi İşletme profesörü) tarafından yapılan bir konuşmada ortaya çıktı. Konuşması derneğin üç aylık dergisinde yayımlandı. Megginson, Darwin'in Türlerin Kökeni adlı eserinin ana hatlarını oluşturan düşüncenin kendine has yorumunu sundu. Megginson tırnak işaretleri kullanmadı ve ifade bir nebze tekrar niteliğindeydi. Bu sözler metne kalın harflerle eklendi:

Evet, değişim doğanın temel yasasıdır. Ancak zaman içinde yapılan değişiklikler bireyleri ve kurumları farklı biçimde etkiler. Darwin'in Türlerin Kökeni'ne göre, ne en güçlü olan tür hayatta kalır, ne de en zeki olan; değişime en iyi adapte olabilendir hayatta kalan. Bu teorik kavramı kendimize uygulayınca, hayatta kalabilen uygarlığın kendisini içinde bulduğu fiziksel, sosyal, politik, ahlaki ve manevi çevreye uyum sağlayabilen uygarlık olduğunu söyleyebiliriz.

Muhtemelen Megginson'un sözleri, zaman içinde değiştirilerek doğrudan Charles Darwin'e atfedildi. Bu, hatalı atıf üretimi olarak düşünülebilir: A kişisi B kişisinin görüşünü özetler, kısaltır, yeniden ifade eder. Daha sonraki bir zamanda, bu yeni ifade doğrudan B kişisine atfedilir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Sözün Kökenlerinin Kronolojisi

1964'te Megginson Petroleum Management (Tr.: "Petrol Yönetimi") dergisinde bir makale yayınladı ve metnin başlangıç cümleleri 1963'te Darwin hakkında yaptığı konuşmanın metnine çok benziyordu. Megginson, tırnak işaretleri kullanmadı, ancak "Charles Darwin (...) diyor" ifadesini kullandı. Orijinal metinde 3 nokta vardı.

Charles Darwin, Türlerin Kökeni'nde, (...) "Ne en zeki olan hayatta kalır, ne en güçlü olan; hayatta kalan değişime adapte olabilen ve içinde bulunduğu çevredeki değişime en iyi uyum sağlayabilendir diyor.

1968'de Kamal S. Sayegh tarafından Oil and Arab Regional Development (Tr.: "Arap Bölgesel Gelişimi ve Petrol") kitabı yayınlandı ve ilk bölümde yazılanlar, Petroleum Management dergisinde yayınlanan yazının görece kısa versiyonuydu. İlginç bir şekilde bu pasaj doğrudan Darwin alıntısı olarak sunuldu.

Ne en zeki olan hayatta kalır, ne en güçlü olan; hayatta kalan, değişime adapte olabilen ve içinde bulunduğu çevredeki değişime en iyi uyum sağlayabilendir. - Charles Darwin

1982'de "Kültürel Sinerjiyi Yönetme" başlıklı uluslararası yönetimin zorlukları hakkındaki bir ders kitabının müzakere ile ilgili bir bölümü, Darwin'e atfedilen alıntıların bir versiyonunu içeriyordu. İfade, iki küçük değişiklik dışında, 1968'teki örnekle aynıydı: iyelik eki atıldı ve "ve" yerine "veya" yazıldı.

Ne en zeki olan tür hayatta kalır, ne en güçlü olan; hayatta kalan, değişime adapte olabilen veya içinde bulunduğu çevredeki değişime en iyi uyum sağlayabilendir. - Charles Darwin

1983 yılında Harvard Üniversitesi Asya Merkezi tarafından Çin ve Charles Darwin başlıklı bir monografi yayımlandı. Yazar, bu monografide, Darwin'in fikirlerinin 1800'lerin sonlarında ve 1900'lerin başında Çin'deki reformistler ve devrimciler tarafından yorumlanmasını ve yanlış yorumlanmasını ele aldı. Uyum yeteneğini vurgulayan özlü bir özdeyiş sunuldu, ancak tırnak işaretleri kullanılmadı ve kelimeler doğrudan Darwin'e atfedilmedi.

I Nai'nin eksiksiz batılılaşma argümanı aslında hayatta kalmak için Taocu-Darwinist bir programdı. En iyi olan, en çok adapte olabilendir, en güçlü olan değil.

1985'te Bankers Monthly (Tr: "Bankerler Aylık Dergisi"), Darwin'e atfedilen bir alıntı yayımladı. İfade, 1982 örneğinin basitleştirilmiş ve kısaltılmış bir versiyonuydu ve “en zeki” ifadesi silindi.

Bu Reklamı Kapat

Darwin'in bir sözünü hatırlamakta fayda var. "Hayatta kalan, türlerin en güçlüsünden ziyade değişime en çok adapte olabilenidir."

1987'de ABD'deki bir meclis oturumunda konuşan bir kişi, sözün bir örneğini kullandı ve garip bir şekilde kelimeleri tanınmış avukat Clarence Darrow'a atfetti. İfade, 1982 örneğinin basitleştirilmiş ve kısaltılmış bir ifadesiydi ve "en zeki" ifadesi, "en akıllı" ile değiştirildi.

Her şeyin ilki olmak, basitçe daha sonrakilerin sembolü olduğunuz anlamına gelir. Clarence Darrow bir keresinde şöyle demişti: "Ne türlerin en güçlüsüdür hayatta kalan, ne de en akıllısı. Bundan ziyade, değişime en çok adapte olabilendir hayatta kalan."

1999'da USA Today Gazetesi, yukarıda yer alan 1987'deki versiyonuna benzer bir örneği Darwin'e atfetti.

Ne türlerin en güçlüsüdür hayatta kalan, ne de en akıllısı. Değişime en çok adapte olabilendir hayatta kalan. - Charles Darwin, İngiliz doğabilimci.

2008 yılında Cambridge Üniversitesi'nden bir bilim tarihçisi olan John van Wyhe, The Guardian gazetesinde Darwin'e atfedilen hatalı atıfları içeren bir köşe yazısı yazdı.

Darwin'e atfedilen birçok alıntı var. Muhtemelen en yaygın olanı "Ne en güçlü olan tür hayatta kalır, ne de en zeki olan. Değişime en açık olandır, hayatta kalan.". Bu akılda kalıcı ifadenin farklı versiyonları, birçok kitabı internet sitesini süslemekte. Ama bu söz kesinlikle Darwin tarafından yazılmadı. Başkalarının Darwin hakkındaki sözlerine inanmak ve ona hatalı atıf yapmak için artık herhangi bir mazeret kalmadı, çünkü tüm yayınları ücretsiz olarak darwin-online.org.uk sitesinde mevcut.

2009 yılında biyolojide yüksek lisans öğrencisi olan Nick Matzke, bu sözün kaynağını araştırdı ve daha önce bu yazıda ayrıntılı olarak açıklanan 1963, 1964 ve 1982 tarihli ana alıntıları tespit etti. "Darwin'in Yazışmaları Projesi", Matzke'ye bu ifadenin kaynağını açıklamaya yardımcı olduğu için bir ödül verdi.

Bu Reklamı Kapat

Söz, Ne Kadar İsabetli?

Aslında sözün kime atfedilmiş olduğundan bağımsız olarak, sözün içeriğinin ne anlattığına ve bilimsel anlamda herhangi bir değer taşıyıp taşımadığına odaklanmak öğretici olabilir.

Evrim, her ne kadar sadece bununla ilgili olmasa bile, Herbert Spencer'ın meşhur "en uyumlunun hayatta kalması" lafıyla ilişkilendirilmiştir. Bunda çok büyük bir sorun yok; ancak daha fenası, bu söz kimi zaman "en güçlünün hayatta kalması" olarak yorumlanmaktadır. İşte sorun, burada başlamaktadır.

Evrimsel biyolojide fiziksel güç, tek başına tamamen anlamsızdır ve genel evrimsel süreci tanımlamakta kullanılamaz. Fakat bundan yola çıkan bazı kişiler, evrimsel biyolojinin bu çarpık yorumunu siyasi ideolojilerine alet ederek Sosyal Darwinizm olarak bilinen bir ideolojiyi savunmuşlardır. Kötüye kullanılan her bilim dalında olduğu gibi, evrimsel biyoloji de bu kötüye kullanımdan payını almış ve bilim karşıtları tarafından bu hatalı yorum, yaygın bir anti-evrim propaganda aracına dönüştürülmüştür.

Bu hatalı yorumun bir diğer uzantısı da, evrimin zeka ile ilgili olduğuna yönelik algıdır. İnsan, zekası sayesinde birçok "sıra dışı" başarıya ulaşabildiği için, evrimin amacının daha zeki canlılar üretmek olduğuna yönelik, yukarıdaki ile eşit derecede hatalı bir yorum ortaya çıkmıştır.

Bu Reklamı Kapat

Buna bağlı olarak, evrimin sadece "güç" veya "zeka" ile ilgili olmadığını vurgulamak isteyen kişiler, yukarıdaki sözü popülerleştirmiş olabilirler. Bu açıdan bakıldığında, söz konusu yaklaşım oldukça isabetlidir. Evrim, sadece güç veya zeka ile ilgili değildir; içinde bulunulan ortamda en uyumlu olmayı sağlayan özellikler her ne ise, onlar seçilecek ve çoğaltılacaktır. Bu, başka ortamlarda dezavantajlı olabilecek özellikler bile olabilir! Dolayısıyla evrimi sadece güce veya zekaya indirgemek hatalıdır.

Sonuç

Sonuç olarak, 1963'te Leon C. Megginson, Charles Darwin'in fikirlerini yorumlayan bir pasaj içeren bir konuşma yaptı. Megginson, Darwin'in sözlerini aktardığını iddia etmedi. Yine de, zaman içinde, bu aşamalı süreçte bu pasaj basitleştirildi, kısaltıldı, değiştirildi ve doğrudan Darwin'e atfedildi. Söz, Darwin'e ait olmasa bile, anlam bakımından isabetli olduğu söylenebilir.

Okundu Olarak İşaretle

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 26
  • Merak Uyandırıcı! 17
  • Bilim Budur! 9
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 6
  • Umut Verici! 6
  • Muhteşem! 5
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Q. Investigator. It Is Not The Strongest Of The Species That Survives But The Most Adaptable. (4 Mayıs 2014). Alındığı Tarih: 4 Mayıs 2020. Alındığı Yer: Quote Investigator | Arşiv Bağlantısı
  • Darwin Correspondence Project. Six Things Darwin Never Said – And One He Did. (18 Aralık 2009). Alındığı Tarih: 4 Mayıs 2020. Alındığı Yer: Darwin Correspondence Project | Arşiv Bağlantısı
  • L. C. Megginson. (1963). Presidential Address Delivered At The Southwestern Social Science Association Convention In San Antonio, Texas, April 12, 1963. Southwestern Social Science Quarterly, sf: 3-4. | Arşiv Bağlantısı
  • L. C. Megginson. (1964). Key To Competition Is Management. Not: Petroleum Engineer Publishing Company.
  • K. S. Sayegh. (1968). Oil And Arab Regional Development. Yayınevi: Frederick A. Praeger, New York.
  • J. R. Pusey. (1983). China And Charles Darwin. Yayınevi: Harvard University Asia Center, Cambridge, Massachusetts.
  • T. Glasscock. (Dergi, 1985). Back To Cash Equity In Real Estate Finance. Not: Bankers Monthly.
  • J. E. Stallworth. (ABD Senato Duruşması, 1987). Improving The Quality Of Life For The Black Elderly: Challenges And Opportunities.
  • USA Today. (Gazete, 1999). Gns Millennium Special. Not: USA Today.
  • J. van Wyhe. It Ain't Necessarily So.... (9 Şubat 2008). Alındığı Tarih: 4 Mayıs 2020. Alındığı Yer: The Guardian | Arşiv Bağlantısı
  • N. Matzke. Survival Of The Pithiest. (3 Eylül 2009). Alındığı Tarih: 4 Mayıs 2020. Alındığı Yer: Panda's Thumb | Arşiv Bağlantısı
Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/09/2022 06:48:43 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8641

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Pandemi
Kas
2019-Ncov
Yapay
Nükleik Asit
Yüksek
Makina
Hava
Lipit
Beyin
Gözlem
Evrenin Genişlemesi
Ortak Ata
Karanlık Enerji
Botanik
Aslan
Kilometre
Haber
Beslenme Bilimi
Sayı
Genetik Müdahale
Komplo
Patojen
Yas
Karar
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve en iyi cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.