Lavrensiyum

Lavrensiyum Nedir? Özellikleri Nelerdir ve Nerelerde Kullanılır?

Lavrensiyum Britannica
Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
2 dakika
523 Okunma Sayısı bionluk logo yazarlarınca hazırlandı.
Notlarım
Reklamı Kapat
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 104. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Hidrojen" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Lavrensiyum
  • İngilizce İsim Lawrencium
  • Sembol Lr
  • Atom Numarası 103
  • Grup 3
  • Periyot 7
  • Oda Sıcaklığında Faz Katı
  • Elektron Konfigürasyonu 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d10 4p6 5s2 4d10 5p6 6s2 4f14 5d10 6p6 7s2 5f14 7p1
  • Semantik Elektron Konfigürasyonu [Rn] 5f14 7s2 7p1
Önemli Özellikler
  • Atom Kütlesi 266 Da ( Da)
  • Blok d
  • Kategori Aktinit
  • Görünüm
  • Atomik Yarıçap pm
  • Kaynama Sıcaklığı K
  • Erime Sıcaklığı 1900 K
  • Yoğunluk (Oda Sıcaklığında) g/cm3
Bulunma Sıklığı
  • Dünya Kabuğunda kg/kg
  • Şehir Toprağında kg/kg
  • Meteoritlerde 0 %
  • Deniz Suyunda kg/L
  • İnsan Vücudunda %
  • Güneş'te silisyuma göre mol oranı
  • Güneş Sistemi'nde silisyuma göre mol oranı
Elastik Özellikler
  • Kayma (Shear) Modülü GPa
  • Esneklik (Bulk) Modülü GPa
  • Poisson Oranı
  • Young Modülü GPa
Keşif Bilgileri
  • Keşfedildiği Ülke ABD
  • Keşfeden/Gözleyen ve Keşif/Gözlem Yılı A. Ghiorso, T. Sikkeland, E. Larsh ve M. Latimer (Berkeley Radyasyon Labarotuvarı), 1961
  • İzole Eden ve İzolasyon Yılı Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı,
  • Bu yazı, Evrim Ağacı'nın kimyasal elementlere dair bilgileri barındıran Periyodik Cetvel projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.

Özellikler

Lavrensiyum, "Lr" sembolü (eski adıyla Lw) ile gösterilen ve atom numarası 103 olan sentetik bir kimyasal elementtir. Adı, birçok yapay radyoaktif elementi keşfetmek için kullanılan bir cihaz olan siklotronun mucidi Ernest Lawrence onuruna verilmiştir. Bir radyoaktif metal olan lavrensiyum on birinci geçiş elementidir ve aynı zamanda aktinid serisinin son üyesidir. Atom numarası 100'ün üzerinde olan tüm elementler gibi, lavrensiyum da sadece daha hafif elementleri yüklü partiküller ile bombardıman ederek partikül hızlandırıcılarda üretilebilir. Son yapılan araştırmalar sonucunda 14 lavrensiyum izotopu olduğu bulunmuştur. En kararlı olanı, 11 saatlik yarılanma ömrü ile 266Lr'dir. Ancak daha kısa ömürlü 260Lr (yarı ömür 2.7 dakika) daha büyük ölçekte üretilebildiği için kimyada daha yaygın olarak kullanılmaktadır.

Kimya deneyleri, lavrensiyumun periyodik tablodaki lutesyuma daha ağır bir homolog olarak davrandığını ve üç değerlikli bir element olduğunu doğrulamıştır. Bu nedenle, 7. periyot geçiş metallerinin ilki olarak da sınıflandırılabilir. Bununla birlikte, elektron konfigürasyonu periyodik tablodaki konumu için anormaldir ve homolog lutesyumunun s2d konfigürasyonu yerine bir s2p konfigürasyonuna sahiptir. Bu, lavrensiyumun periyodik tablodaki konumu için beklenenden daha uçucu olabileceği ve kurşununki ile karşılaştırılabilir kimyasal etkinliğe sahip olabileceği anlamına gelir.

1950'lerde, 1960'larda ve 1970'lerde, Sovyetler Birliği ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki laboratuvarlardan çeşitli kalitede lavrensiyum sentezine dair birçok iddia bulunmaktadır. Keşfin önceliği ve dolayısıyla elementin isimlendirilmesi Sovyet ve Amerikalı bilim insanları arasında tartışılmış ve Uluslararası Saf ve Uygulamalı Kimya Birliği (IUPAC) başlangıçta elementin resmi adı olarak lavensiyumu kesinleştirmiştir. Amerikan ekibinin keşfi 1997'de yeniden değerlendirilmiş ve her iki ekibe de keşif için ortak bir kredi verilmiştir, ancak öğenin adını değiştirmemiştir.

Bulunma Sıklığı ve Üretimi

Lavrensiyum yapay olarak üretilen ve doğada bulunmayan bir elementtir. Yalnızca küçük miktarlarda yapılmıştır. Doğrusal hızlandırıcıya yerleştirilmiş kaliforniyumun bor iyonları ile bombardımanıyla üretilebilir. Bu yöntem, birçok deneyde kullanılmış ve bu yolla birkaç farklı lavrensiyum izotopu üretilmiştir. Lavrensiyumun 14 izotopu bulunur ve bunlar arasında en kararlı olanı, yaklaşık 11 saatlik yarı ömürle 266Lr'dir. Ancak bu izotop, yalnızca daha ağır ve sentezlenmesi daha zor olan atomların yan ürünü olarak üretilebilir; dolayısıyla deneylerde genellikle ikinci en stabil izotop olan 262Lr kullanılır (yarılanma ömrü 3.6 saattir).

Uygulama ve Kullanım Alanları

Lavrensiyum yalnızca küçük miktarlarda üretildiğinden tek kullanımı bilimsel araştırma içindir.

Tarihi

Bu elementin tartışmalı bir keşif tarihi vardı. 1958'de Lawrence Berkeley Laboratuvarı (LBL) küriyumu azotla bombaladı ve element 103, izotop-257'yi elde etti. 1960 yılında, izotop-259 elde etme umuduyla kaliforniyumu borla bombaladılar, ancak elde edemediler. 1961'de küriyum borla bombalandı ve izotop-257 elde edildi.

1965'te Sovyetler Birliği'nin Ortak Nükleer Araştırma Enstitüsü (JINR) amerikyumu oksijenle başarılı bir şekilde bombaladı ve izotop-256 elde etti. Ayrıca LBL'nin çalışmasını kontrol ederek yanlış olduğunu iddia ettiler. LBL daha sonra buldukları izotopun izotop-258 olduğunu belirtti. Uluslararası Saf ve Uygulamalı Kimya Birliği, keşfi sebebiyle LBL'yi ödüllendirdi.

Etimolojisi

Lavrensiyum ismini, pek çok elementin keşfedilmesinde etkili olan siklotronun mucidi Ernest O. Lawrence'ten almaktadır.

Önlem ve Güven

Lavrensiyumun Sağlığa Etkileri

Lavrensiyum doğal olarak oluşamaz ve yer kabuğunda henüz bulunamamıştır. O kadar dengesizdir ki oluşan herhangi bir miktar diğer elementlere çok hızlı bir şekilde ayrışır. Bu nedenle, sağlık tehlikelerini göz önünde bulundurmak için hiçbir neden yoktur.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Lavrensiyumun Çevresel Etkileri

Kısa yarı ömrü nedeniyle, lavrensiyumun çevredeki etkilerini düşünmek için hiçbir neden yoktur.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Bilim Budur! 2
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 104. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Hidrojen" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 24/09/2021 17:34:28 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10208

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Botanik
Koruma
Sosyal
Devir
Orman
Mars
Uzay Aracı
İklim Değişimi
Kimyasal Bağ
Ara Geçiş Türleri
Sağlık
İstatistik
Saç
Köpekler
Tarih
Komplo Teorisi
Parazit
Hayatta Kalma
Dna
Evrim Teorisi
Bebek Doğumu
Yapay Seçilim
Doğa
Uterus
Yapay
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın