Karıncaların İlginç Dünyası: Panda Karıncası Nedir?

Ot Yemekten Hoşlanmayan Dev Avcı Karıncalar Çekirge Avlıyor!

Karıncaların İlginç Dünyası: Panda Karıncası Nedir? YouTube
 ŞuleÖlez 2. Yazar Şule Ölez
4 dakika
29,767 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Evrim Ağacı Akademi: Canlıların Envai Çeşitliliği Yazı Dizisi

Bu yazı, Canlıların Envai Çeşitliliği yazı dizisinin 3. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Biyoloji Budur: Canlı Dünyasının Bilimi - Ernst Walter Mayr" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Bu ilginç görünümlü canlı, Mutillidae ailesine ait bir türdür. Normalde, parlak kızıl veya turuncu renklerinden ötürü bu canlılar kadife karıncaları olarak bilinirler. Ancak bazı türleri siyah-beyaz, gümüş, altın, vb. renklerde olabilirler. İşte bu canlıların siyah-beyaz olanlarına "panda karıncası" adı verilir.

Euspinolia militaris olarak bilinen bu türe (ve genel olarak ailesine) "karınca" denmesine ve karıncaya benzemelerine rağmen aslında karınca değillerdir; kanatsız bir yabanarısı türüdürler. Gerçek karıncaların aksine Mutillidae ailesinin işçileri, dronları ve kraliçeleri bulunmaz. Böyle bir iş bölümü ve cinsiyet ayrımı olmamakla birlikte, Vespoidea süperailesindeki diğer karıncalar gibi haplodiploit cinsiyet belirleme sistemlerine sahiptirler.

Bu parlak ve net renklere sahip olmalarının nedeni, bu renklerin aposematik sinyaller veriyor olmasıdır: yani avcılarını uyarıcıdırlar. Karıncalar, bu parlak renklerle çok açık bir mesaj verirler: "Çok güçlü ve acı veren bir iğnem var, ona göre!" Kimi zaman bu acı verici iğnelerinden ötürü "inek öldüren" olarak da bilinirler.

Reklamı Kapat

Türün en ayırt edici özelliklerinden bir diğeri, vücut parçalarını birbirine sürterek çıkardıkları seslerdir. Çekirgelerin de meşhur seslerinin altında yatan sebep olan bu stridülasyon davranışı ile ilgili daha fazla bilgiyi buradaki yazımızdan alabilirsiniz. Panda karıncalarında bu davranış özellikle saldırı altındayken artar.

Fotoğrafta ağzında bir mikroçip taşıyan bir tahta karıncasının mikroskop altındaki görüntüsü görülmektedir. Bu harika kare, Brandon Broll tarafından hazırlanan Mikrokozmos isimli kitaptaki karelerden biridir. Peki karınca o mikroçiple ne yapacak?
Fotoğrafta ağzında bir mikroçip taşıyan bir tahta karıncasının mikroskop altındaki görüntüsü görülmektedir. Bu harika kare, Brandon Broll tarafından hazırlanan Mikrokozmos isimli kitaptaki karelerden biridir. Peki karınca o mikroçiple ne yapacak?
Brandon Broll

Renk Değiştiren Karıncalar!

Hindistan'da yaşayan Mohamed Babu, aşağıdaki fotoğrafları eşinin süt içen karıncaların beyazlamasını fark ettikten sonra yaptığı renklendiricili şekerli sıvılarla karıncaları besledikten sonra elde etti.

Gerçekten de, bazı tür karıncalar sıvı tükettikten sonra, şeffaf dış iskeletleri sebebiyle sıvının rengini alırlar. Bu yüzden, renkli sıvıları içtikten sonra da bu hoş ve garip renkleri alabilirler.

Karınca ve Kakunaları

Camponotus ocreatus türü bir karınca, kakunalarıyla birlikte kameraya poz veriyor:

Alex Wild

Türe ait çok fazla bir bilgi yok. Genellikle kısmen gölgeleri bölgelerde, kuzey yamaçlarında ve kayalıklı balçık topraklarda bulunuyor. Yetişkinler, yavrular ve dişilerde ayırt edici kılsı yapılar bulunmuyor. Tür bugüne kadar ABD'nin güney eylaletlerinde ve Meksika'da görüldü.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Dev Avcı Karıncalar!

Alışılagelmiş avcılar arasında aslanlar, kaplanlar, köpek balıkları ve kartallar gibi canlılar yer alır. Peki ya böcekler? 

Dinoponera australis olarak bilinen bu tür, Dev Tropik Karıncası olarak da anılır. 28 milimetre boyuyla, bilinen en büyük karıncalardan birisidir ve tropik ormanlarda çok bol miktarda bulunur. Ancak genellikle büyük yırtıcılar doğada sayıca daha az bulunurlar. Besin piramidinden hatırlayacak olursanız, üretici canlılar piramidin en altında, en fazla sayıda bireye sahipken, avcılar piramidin en üzerinde bulunan yırtıcılar en az sayıdadırlar. Ancak bu karıncalar, bu kuralı ihlal ediyor gibi gözükmektedir.

Yapılan incelemeler, Arjantin'in Iguazu Şelaleri etrafında, 10.000 metrekarelik alanda 2.5 kilogram karınca olduğunu tespit etti. Bu miktar, aynı alandaki her türlü kemirgenin toplam biyokütlesine eşit! Bu karıncalar, hem otçulları, hem de etçilleri tüketiyorlar; yani tam bir üst düzey avcılar. Bu canlılar otlardan pek hoşlanmıyorlar, daha çok tırtılları ve çekirgeleri avlıyorlar.

Evrimsel süreçte bu devasa biyokütleye, normalin üstünde bir çalışkanlık göstererek ulaştıkları tespit edildi. Yani karıncaların çalışkanlığı bir kere de evrim tarafından tasdik edilmiş oluyor. Normalde üst düzey avcıların sınırlı olmasının nedeni, avlandıktan sonra genelde tembellik yapıyor olmalarıdır. Ancak bu karıncalar asla durmadan besin toplamayı sürdürürler, bu sayede bu kadar yüksek bir biyokütleyi karşılayacak kadar enerjiye ulaşabilirler.

Reklamı Kapat

Zırhlı Karıncalar Arası Mücadele

Fotoğrafta karıncalar arasındaki en zırhlı ve güçlü iki tür bir arada görülüyor. Her ne kadar ikisi de son derece güçlü olsa da, karşı karşıya geldiklerinde bir tanesi avcı, diğeri av durumuna düşmek zorunda. Hangisinin kazanacağını ise öngörmek mümkün değil.

Alex Wild

Ancak bu fotoğrafı çeken Alex Wild, bu seferlik kazananın Nomamyrmex esenbeckii türü olan, tank benzeri bir zırha sahip ordu karıncası (Ecitoninae alt ailesi) olduğunu söylüyor. Kaybeden tarafsa, yine güçlü bir zırha sahip olan, Pheidole cinsi bir karınca. İkisi de savaşçı karıncalar arasında bulunuyor.

Karıncalar ve Formik Asit

Karıncaların bazı alt türleri, mantar hastalığına yakalanan yavrularını ve yuvadaşlarını yalayarak sporları ağzında depolayıp sonra bu sporları bir yumak halinde tükürerek mekanik yöntemle temizler. Ya da kimyasal yöntem kullanarak hasta bireylerin üzerine zehirli bir sıvı yayar, böylece mantarları öldürür.

Zehir bezlerinde üretilen ve karıncaların arka taraflarındaki asit deliğinden salgılanan bu sıvı, ağırlıklı olarak formik asitten oluşur. Bu nedenle formik asit, adını Latincede “karınca” anlamına gelen “Formica”dan almıştır.

Reklamı Kapat

Karıncalar bu zehirli sıvıyı doğrudan hasta yavru ve yuvadaşlarının üzerine püskürtür, bazen de asit deliğini yalayarak zehiri ağzına alır, temizleme işleminde bu sıvıyı hasta bireylerin üzerine yayar. Bu sırada kendi ağızlarını ve ağızlarındaki spor yumaklarını da dezenfekte eder.

Çoğu insan topluluklarının doğru düzgün temizlik ve dezenfeksiyon önlemlerine sahip olmadığı, diğerlerinin de ancak son birkaç yüzyıldır bunlardan yararlandığı düşünülürse, karınca gibi böceklerin milyonlarca yıldır bu kuralları uygulaması düşündürücüdür.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 13
  • İnanılmaz 9
  • Muhteşem! 4
  • Bilim Budur! 3
  • Korkutucu! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Umut Verici! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Wikipedia. Euspinolia Militaris. (05 Mayıs 2019). Alındığı Tarih: 15 Mayıs 2019. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
  • G. Pearson. Giant Predatory Ants. (10 Nisan 2014). Alındığı Tarih: 21 Ekim 2019. Alındığı Yer: Wired | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı Akademi: Canlıların Envai Çeşitliliği Yazı Dizisi

Bu yazı, Canlıların Envai Çeşitliliği yazı dizisinin 3. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Biyoloji Budur: Canlı Dünyasının Bilimi - Ernst Walter Mayr" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 17/09/2021 18:33:58 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1666

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Virüs
Saç
Mars
Genom
Bilim
Kimyasal Bağ
Onkoloji
Foton
Bitkiler
Görüş
Bakteri
Doğa
İnsanın Evrimi
Mers
Arı
Allah
Akciğer
Modern
Meteor
Üreme
Oyun Teorisi
Bilişsel
Beyaz
Sahtebilim
Şehir Hastanesi
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın