Facebook, Kullanıcılarının Düşüncelerini Aksiyona Dönüştürecek Bir Araç Geliştiriyor!

Facebook, Kullanıcılarının Düşüncelerini Aksiyona Dönüştürecek Bir Araç Geliştiriyor! Wired UK
4 dakika
9,806 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 9 ay öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Facebook gibi sosyal medya araçlarının modern demokrasilerdeki yeri giderek daha yoğun bir şekilde tartışılıyor. Aralık 2020'de, çalışanlara özel bir toplantıda alınan (ve BuzzFeed News'a sızdırılan) bir ses kaydı, Facebook'un tartışmalı teknolojilerine yenilerinin ekleneceğini gösteriyor.[1]

Bu tartışmalı teknolojilerden birisi, haber siteleri tarafından girilen haber içeriklerini otomatik olarak özetleyerek, yazıların başında noktalar halinde haberin özünü veren, TLDR adı verilen ve ismini İngilizcedeki "Too Long; Didn't Read" yani "Çok Uzundu, Okumadım" kısaltmasından alan bir teknoloji. Bu araç sayesinde okurlar, "haberlerin tamamını okumak zorunda kalmayacak". Bu, halihazırda içerikleri okumadan, sadece başlık ve kapaklarla fikir üreten kişilerin yoğunluğu göz önüne alındığında, oldukça şaibeli bir girişim. Ancak kullanıcıların zihinsel faaliyetlerini harekete çevirmeyi planlayan girişimlerinin yanında bu bir hiç.

Facebook, son dönemde yapay zeka araştırmalarına yatırımlarını arttırmış halde. Bu yatırımların orijinal amacı, Facebook'un teknolojiyle, halkla ilişkilerle ve etik sorunlarla ilgili problemlerini makinaların çözmesiydi. Mark Zuckerberg'e göre "mutlak adalete sahip olabilen" yapay zeka botları, Facebook'un içerik moderasyonuyla ilgili problemlerini kökünden çözebilirdi. Ancak son dönemde firmadan ayrılan üst düzey araştırmacıların neredeyse hiçbiri bu vizyona katılmıyor. Örneğin Aralık 2020'de istifasını sunan ve vatandaşlar arasında dürüstlüğü öne çıkaran ürün tasarımları geliştirmek konusunda uzmanlaşan Nick Inzucchi, şöyle diyor:[2]

Reklamı Kapat

Yapay zeka bizi kurtarmayacak. Şu anda Facebook'un vizyonu, CEO Mark Zuckerberg'ün sahip olduğu kusursuz, adil ve her şeye gücü yeten robotların, bir gün bütün insani ilişkileri doğru bir şekilde yönlendirebileceği yönünde. Bu, açıkça bir distopyadır; ancak firmanın vizyonuna öylesine derinlemesine işlemiştir ki, artık bunu fark etmez hale geldik.

Bu vizyonun bir uzantısı olarak Facebook, 2019 yılında 1 milyar dolar kadar ödeyerek, CTRL-labs isimli, nöral arayüz teknolojileri geliştiren bir firmayı satın aldı.[3] O dönemde Facebook'un arttırılmış gerçeklik müdürü Andrew Bosworth, "bu satın alma sonucunda yeni yaratıcı olasılıkların önünün açıldığını ve nihayetinde bunların birbirimize bağlanma biçimlerimizi değiştireceğini" söylemişti. Bu sırada CTRL-labs, bileğinizden aldığı sinyalleri bilgisayar kontrollerine dönüştüren bir bileklik üzerinde çalışıyordu.

The Verge

Satın almadan kısa bir süre sonra Facebook, bu teknolojiyi kullanarak "beyinden gelen, omurilikten geçen ve kolumuz ile bileklerimize ulaşan sinyalleri alıp, sonrasında bununla fiziksel faaliyetler gerçekleştirmemizi sağlayan" bir sensör geliştirdiklerini ilan ettiler. Bir diğer deyişle bu cihaz, beyindeki faaliyeti okuyup, harekete dönüştürebilecek. Nature Communications dergisinde yayınlanan bir makalede Facebook'tan uzmanlar, beyin aktivitesine dair sinyalleri anlık olarak toplayan ve kafaya takılan bir cihazın, kullanıcının söylediklerini yazıya çevirebildiklerini ilan ettiler.[7]O dönemde yayınlanan bir blog yazısında Facebook firması, şöyle diyordu:

Öyle bir dünya hayal edin ki, bugün telefonlarımızda var olan her türlü bilgi, eğlence ve faydalı araç, anında erişilebilir olsun. Hem de ellerinizi hiç kullanmadan!

Facebook Baş Teknoloji Müdürü (CTO) Mike Schroepfer, bu yapay zeka teknolojilerini kullanarak, aynı zamanda sanal bir nesneyi tutabileceğimizi veya bir video oyunundaki karakterleri kontrol edebileceğimizi söylüyor. Schroepfer, Facebook çalışanlarına özel toplantıda, şöyle diyor:

Hepimiz, geleceği görebilme ayrıcalığına sahibiz, çünkü onu inşa edenler biziz. (...) Ama bu geliştirmeleri yaparken, sorumluluklarımızın bilincinde olmalıyız ki halkın güvenini kazanabilelim ve daha da büyüme hakkına erişelim. Bunu doğru bir şekilde yapmak zorundayız, çünkü ancak bu sayede dünyanın dört bir yanındaki insanlar bu harika teknolojilere ulaşabilirler ve buna ulaşırken, hiçbir sorunla karşılaşmazlar.

Tahmin edebileceğiniz gibi bu araçlar, hem sosyal medya devine şüpheyle yaklaşan kişiler arasında, hem de Facebook ve Google gibi sitelerin geliştirdiği, gerçek içerik üreticilerinin emeğini hızlıca kısaltarak kullanıcıya sunan araçlarından ötürü gelir kaynakları iyice daralmış olan haberciler, içerik sunucuları ve daha nice üretici arasında öfkeyle karşılandı. Benzer bir durum, Google'ın dizininde bulunan ve başkalarına ait içerikleri, sadece arama kelimelerine bağlı olarak, arama sayfasında gösteren, dolayısıyla sitenin kendisine trafiği göndermeyen Google için de geçerli. Google, bu içerikleri üretmiyor olmasına rağmen, üreticilerin kısıtlı gelir kaynaklarına el koyacak biçimde ana arama sayfasında kullanıyor ve bu sırada reklam geliri elde etmeyi sürdürüyor.

Neyse ki Avustralya gibi bazı ülkelerde Facebook, haber kaynaklarına para ödemeye zorlandı ve bu tür yaptırımların gelecekte daha da artması bekleniyor.[4], [5] An itibariyle, yeryüzünde yaratılan bütün dijital içeriklerin pratik olarak %0'ını Facebook ve Google üretirken, yeryüzünde el değiştiren tüm reklam gelirlerinin %75'ini Facebook ve Google kazanıyor.[6]

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Bu gelişmelerin teknoloji devlerini hukuki ve etik olarak nasıl zora sokacağını zaman gösterecek. Ancak yüzeyde bu konularda endişeli gibi gözükseler de, özünde firmalar tam gazla geleceği inşa etmeyi sürdürüyorlar. Bu geleceğin özneleri olacak olan halkın bu gelecek inşasının ne düzeyde parçası olacağı ise belirgin değil.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Korkutucu! 5
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • Tebrikler! 2
  • Grrr... *@$# 2
  • Muhteşem! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Umut Verici! 1
  • Üzücü! 1
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ^ R. Mac. Facebook Is Developing A Tool To Summarize News Articles. (16 Aralık 2020). Alındığı Tarih: 09 Ocak 2021. Alındığı Yer: BuzzFeed News | Arşiv Bağlantısı
  • ^ R. Mac, et al. After The Us Election, Key People Are Leaving Facebook And Torching The Company In Departure Notes. (11 Aralık 2020). Alındığı Tarih: 09 Ocak 2021. Alındığı Yer: BuzzFeed News | Arşiv Bağlantısı
  • ^ A. Cuthbertson. Facebook Buys Mind-Reading Startup Ctrl-Labs For $1Bn. (24 Eylül 2019). Alındığı Tarih: 09 Ocak 2021. Alındığı Yer: The Independent | Arşiv Bağlantısı
  • ^ A. Meade. Australia Is Making Google And Facebook Pay For News: What Difference Will The Code Make?. (09 Aralık 2020). Alındığı Tarih: 09 Ocak 2021. Alındığı Yer: The Guardian | Arşiv Bağlantısı
  • ^ M. Isaac, et al. Facebook Calls Truce With Publishers As It Unveils Facebook News. (25 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 09 Ocak 2021. Alındığı Yer: The New York Times | Arşiv Bağlantısı
  • ^ V. Pickard. (2019). Democracy Without Journalism?. ISBN: 9780190946753. Yayınevi: Oxford University Press, USA.
  • ^ D. A. Moses, et al. (2019). Real-Time Decoding Of Question-And-Answer Speech Dialogue Using Human Cortical Activity. Nature Communications, sf: 1-14. doi: 10.1038/s41467-019-10994-4. | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/10/2021 07:54:17 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9925

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Duygu
Fosil
Kanser Tedavisi
Meyve
Hastalıkların Tedavisi
Alan
Felsefe
İntihar
Viral Enfeksiyon
Bilinç
Evrenin Genişlemesi
Uçma
Sayı
Karanlık
Sosyal Medya
Nörobilim
İmmünoloji
Devir
Cinsellik
Hayvanlar
Karadelik
Beslenme Davranışları
Canlılık
Çocuklar İçin Bilim
Obezite
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın