Toplumsal Hafıza Akımı ve Konforlu Cehalet
Toplumsal Hafıza Akımı ve Konforlu Cehalet
- Blog Yazısı
Toplumların en büyük sorunu her zaman bilgisizlik değildir.
Bazen insanlar gerçeği bilmedikleri için değil, bilmek istemedikleri için o hâlde kalırlar. Bilmek, rahat değildir.
Bir şeyi gerçekten anlamak; alışkanlıkları sorgulamayı, ezberleri bozmayı ve çoğu zaman insanın kendi düşüncelerine bile şüpheyle bakmasını gerektirir. Bu ise konforu bozar. O yüzden birçok insan, doğruyu aramak yerine kendini iyi hissettiren anlatılara tutunur.
İşte bu noktada konforlu cehalet dediğimiz şey ortaya çıkar.
Konforlu cehalet, bilinçli ya da yarı bilinçli bir tercihtir. İnsan, karşısına çıkan bilgiyi araştırmak yerine, kendisine uygun olanı kabul eder. Kolay olanı seçer. Çünkü kolay olan, sorgulama gerektirmez.
Bu durum yalnızca bireysel bir zayıflık değildir; aynı zamanda toplumsal bir alışkanlıktır. İnsanlar çoğu zaman düşünmekten çok, ait oldukları grubun düşüncesini tekrar eder. Böylece düşünmek yerine tekrar etmek yaygınlaşır.
Aslında maddi destek istememizin nedeni çok basit: Çünkü Evrim Ağacı, bizim tek mesleğimiz, tek gelir kaynağımız. Birçoklarının aksine bizler, sosyal medyada gördüğünüz makale ve videolarımızı hobi olarak, mesleğimizden arta kalan zamanlarda yapmıyoruz. Dolayısıyla bu işi sürdürebilmek için gelir elde etmemiz gerekiyor.
Bunda elbette ki hiçbir sakınca yok; kimin, ne şartlar altında yayın yapmayı seçtiği büyük oranda bir tercih meselesi. Ne var ki biz, eğer ana mesleklerimizi icra edecek olursak (yani kendi mesleğimiz doğrultusunda bir iş sahibi olursak) Evrim Ağacı'na zaman ayıramayacağımızı, ayakta tutamayacağımızı biliyoruz. Çünkü az sonra detaylarını vereceğimiz üzere, Evrim Ağacı sosyal medyada denk geldiğiniz makale ve videolardan çok daha büyük, kapsamlı ve aşırı zaman alan bir bilim platformu projesi. Bu nedenle bizler, meslek olarak Evrim Ağacı'nı seçtik.
Eğer hem Evrim Ağacı'ndan hayatımızı idame ettirecek, mesleklerimizi bırakmayı en azından kısmen meşrulaştıracak ve mantıklı kılacak kadar bir gelir kaynağı elde edemezsek, mecburen Evrim Ağacı'nı bırakıp, kendi mesleklerimize döneceğiz. Ama bunu istemiyoruz ve bu nedenle didiniyoruz.
Toplumsal Hafıza Akımı bu noktada önemli bir tespit yapar:
Toplumları yalnızca yanlış bilgi değil, rahatlatıcı inançlar da şekillendirir.
İnsan, her zaman doğru olanı değil; kendisini huzursuz etmeyecek olanı tercih eder.
Bu yüzden bazı anlatılar sorgulanmaz. Çünkü sorgulandığında çökecektir.
Konforlu cehalet tam olarak burada kendini korur.
İnsan, aslında bilmediğini bilir; ama o kapıyı açmamayı seçer.
Sonuç olarak mesele şudur:
Gerçeğin önündeki en büyük engel bazen yalan değil, insanın kendi konforudur.
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/04/2026 01:13:15 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/22815
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.