Terör Örgütü Propagandası (TMK 7/2) suçu ve kanunilik ilkesi çerçevesinde suç analizi
Bu yazıda Terör Örgütü Propagandası (TMK 7/2) suçunu, hukuktaki kanunilik ilkesi çerçevesinde incelemesi sağlanmıştır.
- Blog Yazısı
GİRİŞ
Hukuk devleti anlayışının temel taşlarından biri, kanunilik ilkesidir (nullum crimen, nulla poena sine lege – kanunsuz suç ve ceza olmaz). Bu ilke, yalnızca ceza hukuku alanında değil, idare hukukunda da vazgeçilmez bir prensip olarak kabul edilir. Kanunilik ilkesi, bireylerin hangi eylemlerin suç teşkil ettiğini ve bunlara uygulanacak yaptırımları önceden bilmesini güvence altına alır. İdari makamlar, kamu hizmetine girme hakkı gibi temel haklara müdahale ederken, keyfi davranamaz ve yalnızca yasaların açıkça çizdiği sınırlar içinde hareket etmek zorundadır.
Bu çalışmanın amacı, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun (TMK) 7/2. maddesinde düzenlenen “Terör Örgütü Propagandası Yapmak” suçunun, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun (DMK) 48/A-5 maddesinde yer alan ve affa uğrasalar dahi memuriyete kalıcı engel teşkil eden katalog suçlar arasında bulunmadığını; bu suçun katalog suçlarla eş tutulmasının hem kanunilik ilkesine hem de hukukun temel mantığına aykırı olduğunu açık ve net bir şekilde ortaya koymaktır.
BÖLÜM 1: KANUNİLİK İLKESİ VE DMK 48/A-5’İN SINIRLI NİTELİĞİ
Anayasa’nın 38. maddesi, suç ve cezalarda kanunilik ilkesini güvence altına alır ve ceza normlarının kıyas veya genişletici yorum yoluyla kapsamının artırılamayacağını hükme bağlar. Bu ilke, yalnızca yargı için değil, idari makamlar için de bağlayıcıdır. DMK 48/A-5 maddesi ise, memuriyete girişte mutlak ve kalıcı bir engel teşkil eden suçları tek tek sayarak bir “numerus clausus” (sınırlı sayı) listesi oluşturmuştur. Dolayısıyla, bu listede yer almayan bir suç, ne kadar ağır veya tehlikeli olursa olsun, yorum veya kıyas yoluyla bu kapsama dahil edilemez.
İdarenin ve yargının görevi, kanun koyucunun belirlediği sınırları aşmak değil, mevcut yasa metnine sadık kalarak hareket etmektir. Bu sınırın ihlali, hem yasama yetkisinin gaspı hem de hukuk güvenliğinin ortadan kalkması anlamına gelir.
BÖLÜM 2: DMK 48/A-5 KATALOG SUÇLARININ ANALİZİ
DMK 48/A-5 maddesinde sayılan suçlar, memuriyete girişte mutlak ve kalıcı engel oluşturan fiilleri kapsamaktadır. Kanun koyucunun amacı, devletin varlığına, anayasal düzene veya kamu hizmetinin gerektirdiği dürüstlük ve güven ilkesine doğrudan zarar veren fiilleri seçmektir. Bu suçları tek tek incelediğimizde, TMK 7/2’deki propaganda suçunun bu sınıflamanın hiçbir kategorisine uymadığı görülmektedir.
A) Devletin Güvenliğine Karşı Suçlar (TCK 302-308)
Bu suçlar, devletin egemenliği, bağımsızlığı ve toprak bütünlüğüne yönelik somut, maddi eylemleri cezalandırır. Propaganda suçu ise düşünce veya ifade düzeyinde kalır ve TCK’daki bu suçların maddi unsurlarını içermez.
B) Anayasal Düzene Karşı Suçlar (TCK 309-316)
Aslında maddi destek istememizin nedeni çok basit: Çünkü Evrim Ağacı, bizim tek mesleğimiz, tek gelir kaynağımız. Birçoklarının aksine bizler, sosyal medyada gördüğünüz makale ve videolarımızı hobi olarak, mesleğimizden arta kalan zamanlarda yapmıyoruz. Dolayısıyla bu işi sürdürebilmek için gelir elde etmemiz gerekiyor.
Bunda elbette ki hiçbir sakınca yok; kimin, ne şartlar altında yayın yapmayı seçtiği büyük oranda bir tercih meselesi. Ne var ki biz, eğer ana mesleklerimizi icra edecek olursak (yani kendi mesleğimiz doğrultusunda bir iş sahibi olursak) Evrim Ağacı'na zaman ayıramayacağımızı, ayakta tutamayacağımızı biliyoruz. Çünkü az sonra detaylarını vereceğimiz üzere, Evrim Ağacı sosyal medyada denk geldiğiniz makale ve videolardan çok daha büyük, kapsamlı ve aşırı zaman alan bir bilim platformu projesi. Bu nedenle bizler, meslek olarak Evrim Ağacı'nı seçtik.
Eğer hem Evrim Ağacı'ndan hayatımızı idame ettirecek, mesleklerimizi bırakmayı en azından kısmen meşrulaştıracak ve mantıklı kılacak kadar bir gelir kaynağı elde edemezsek, mecburen Evrim Ağacı'nı bırakıp, kendi mesleklerimize döneceğiz. Ama bunu istemiyoruz ve bu nedenle didiniyoruz.
Bu suçların ortak unsuru, anayasal düzeni ortadan kaldırmak için cebir ve şiddet kullanılmasıdır. TMK 7/2’deki propaganda suçu ise fiilen cebir ve şiddet içermemekte, yalnızca örgütün şiddet veya cebir yöntemlerini övme veya meşru gösterme amacını kapsamaktadır. Bu nedenle anayasal düzeni ortadan kaldırmaya yönelik TCK suçları ile aynı kategoriye sokulamaz.
C) Diğer Katalog Suçlar
Milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar, zimmet, rüşvet, hırsızlık ve benzeri suçlar somut maddi veya ekonomik çıkar odaklı fiillerdir. TMK 7/2’deki propaganda suçu, bu suçların hiçbiriyle örtüşmemektedir.
BÖLÜM 3: TMK 7/2 SUÇUNUN KATALOG DIŞI OLMASI VE YARGITAY İÇTİHATLARI
TMK 7/2’deki propaganda suçu, kendine özgü bir suç tipidir ve Yargıtay içtihatları da bu suçun DMK 48/A-5’te sayılan ağır suçlardan bağımsız olduğunu net bir şekilde ortaya koymaktadır. Yargıtay, propaganda suçunu tek başına örgüt üyeliği veya örgüt faaliyeti çerçevesindeki bir suç olarak değerlendirmemekte; bu suçu sui generis (kendine özgü) bir suç olarak kabul etmektedir.
Bu nedenle, bir idari makamın veya mahkemenin propaganda suçunu yorum yoluyla DMK 48/A-5 kapsamına dahil etmesi, hukuki dayanaktan yoksun ve yetki aşımı niteliğindedir.
BÖLÜM 4: HATALI DEĞERLENDİRMENİN SONUÇLARI
TMK 7/2 suçunu DMK 48/A-5 kapsamında değerlendirmek;
Kıyas yasağının ihlali: Kanunda sayılmayan bir suçu yorum yoluyla listeye dahil etmek, kıyas yasağını çiğnemektir.
Hukuki güvenliğin zedelenmesi: Bireyler hangi eylemin hangi sonuç doğuracağını kanundan öğrenmelidir; aksi durum belirsizlik yaratır.
Ölçülülük ve masumiyet karinesi ihlali: Geçici engel, yorum yoluyla kalıcı hale getirilirse, hukukun temel ilkeleri çiğnenmiş olur.
BÖLÜM 5: DOĞRU HUKUKİ UYGULAMA
TMK 7/2 suçundan mahkûmiyetin memuriyete etkisi, DMK 48/A-5 üzerinden değil, aynı maddenin diğer fıkraları, özellikle de “Kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olmamak” şartı üzerinden değerlendirilmelidir.
Cezanın süresi belirleyici: Bir yıl veya daha fazla hapis cezası memuriyete geçici engel teşkil eder.
Engelin geçici niteliği: DMK 48/A-5’teki gibi kalıcı değildir.
Engelin kaldırılması: Memnu hakların iadesi ile engel tamamen ortadan kalkabilir.
SONUÇ VE TALEP
Özetle, TMK 7/2’deki Terör Örgütü Propagandası suçu, DMK 48/A-5’in numerus clausus kapsamındaki katalog suçlarından biri değildir. Bu suçun yorum yoluyla bu listeye dahil edilmesi, kanunilik ilkesine ve hukukun temel mantığına aykırıdır.
Bu nedenle; TMK 7/2 suçundan kaynaklanan memuriyet engeli, yalnızca bir yıl ve üzeri hapis cezasına bağlı olarak geçici bir süre için söz konusu olabilir ve memnu hakların iadesi ile tamamen ortadan kaldırılabilir.
- 2
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 05/04/2026 03:25:46 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/21349
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.