Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Bir Türün Milyonlarca Yıl Boyunca Evrimleşmediği İddiası

Bir Türün Milyonlarca Yıl Boyunca Evrimleşmediği İddiası Pixabay
12 dakika
9,740
  • Evrimsel Biyoloji
Evrim Ağacı Akademi: Bilim Dışı İddialara Bilimsel Cevaplar Yazı Dizisi

Bu yazı, Bilim Dışı İddialara Bilimsel Cevaplar yazı dizisinin 8. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Kızım Sana Söylüyorum Gelinim Sen Anla: Alabama Eyaleti Eğitim Müdürlüğü'ne..." başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Bu yazımızda ele alacağımız sorun, kimi türlerin rastgele seçilmiş bir süre boyunca evrimleşmediği iddiasıyla ilgilidir. Evrimle ilgili tartışmalarda bu argümana sıklıkla rastlanır. Genel formu şu şekildedir:

Köpek balıkları 250 milyon yıldır evrimleşmemiştir.

Tüm Reklamları Kapat

Timsahlar, 200 milyon yıldır aynıdır, hiç evrimleşmemişlerdir.

"Hamam böcekleri 400 milyon yıldır günümüzdekiyle aynı şekilde var olmuşlardır, Evrim yalandır!"

Tüm Reklamları Kapat

Bu noktada birkaç temel bilgiyi kısa kısa verelim, sonra derinine inelim:

1) Dünya üzerinde, milyonlarla ifade edilen yıl sayısı içerisinde evrimleşmeyen tek bir tür dahi bulunamamıştır. Bildiğimiz tüm türler, mutlaka evrimleşmişlerdir!

2) Evrim, bir doğa yasasıdır; bu yasaya aykırı gelebilen insan da dahil tek bir tür bulunmamaktadır. Her canlı evrimleşmiştir, evrimleşmektedir, evrimleşecektir.

Reklam
NordPass Ücretsiz şifre yöneticisi ile eksiksiz dijital güvenlik
  • Şifrelerinizi, kredi kartlarınızı ve kişisel bilgilerinizi güvenle depolayın.
  • İnternet sitelerine giriş bilgilerinizi tek tıkla yükleyin ve yeni şifreleri kolayca kaydedin.
  • Şifreniz çalınırsa, anlık bildirimler alın.
Fırsatı Yakalayın
30 günlük para iadesi garantisi

Bu iki noktanın anlaşılması, evrimle ilgili tartışmalardan ziyade, evrimin bir bilim dalı olarak anlaşılması açısından önem arz etmektedir. Evrim, canlıların tercihen parçası oldukları bir süreç değildir. Nasıl ki fiziksel her cisim kütleçekiminden öyle veya böyle etkilenmektedir; biyolojik olan her varlık da evrimden öyle veya böyle etkilenmek zorundadır. Elbette, kimi zaman türler, bulundukları çevre itibariyle veya ekolojik zincirin üst basamaklarına ulaşabildikleri için daha az değişim gösterebilirler. Ancak daha az değişmek, evrimleşmemek demek değildir! İşte bu kritik nokta, söz konusu bilim dışı argümanların en temel hatasıdır.

Şimdi, bu iki nokta etrafında argümanlarımızı ilerletelim. Ancak öncelikle, evrim karşıtlarının yukarıda sıraladığımız farklı hayvanların milyonlarca yıldır evrimleşmediği iddialarını desteklemek için sundukları örnekleri de verelim, çünkü argümanlarımızın ilerletilmesinde önemli rol oynayacaklar:

Bakın, 250 milyon yıl öncesine ait bir timsah. Tıpatıp aynısı günümüzdekiyle!

Bu hamam böceği, tek bir muzun içerisinde, Afrika'dan geldi, onu da araştırdık Uğur Bey, 400 milyon yıldır aynı, evrimleşmemiş yahu!

İşte burada 200 milyon yıl öncesine ait bir köpek balığı, aha burada da Jaws. Bakın, tıpatıp aynı mı? Aynı. Ee, daha neyin evriminden bahsediyorsunuz?

Tüm Reklamları Kapat

İşte bu tabloyu ele alacak olursak, sorunun kaynağını çok net olarak görebiliriz. Biraz irdeleyelim:

İlk olarak, evrimsel biyoloji bir bilim dalıdır. Türkiye'de evrim eğitimi konusunda neredeyse 10 yılımızı harcamış bir ekip olarak, bize kalırsa evrim tartışmalarının en büyük sıkıntısı budur: İnsanlar, evrimi kahvehanelerde tartışacak kadar "ayağa düşürmüşlerdir". Bir bilim dalı üzerine sohbet etmekte hiçbir sakınca yoktur; ancak bu, bilimsel meselelerde yargılara varmak veya insanları yargılara varmaya itmek, kamplara bölmek, vb. amaçlarla yapılıyorsa, konunun bilimsellikten uzaklaşmasına neden olur. Gerçeklere erişebilme yetisini köreltir. Elbette bunlar, bilimi zedelemez. Bilimsel gerçekler, bizim onlarla ilgili inandıklarımızdan veya bildiklerimizden bağımsızdır. Gerçek, gerçektir. Ancak medya ve bilim karşıtları aracılığıyla yapılan bilim karşıtı propaganda, bilimin halka ulaşmasına ciddi bir şekilde gölge düşürmektedir ve engel olmaktadır. 

İşte bu durumla paralel olarak, televizyonlarda veya süslü kitaplarla halkın şahsi duygularını manipülasyon yoluyla bilimin gelişimini engellemeye çalışan kimseler, herhangi bir akademik arka plana sahip olmaksızın, fosilleri veya herhangi bir bilimsel araştırmanın sonuçlarını, bilim insanlarının kendilerinden bile daha başarılı ve ayrıntılı inceleyip, analiz edip, anlayıp daha sonra da insanlara aktarabileceklerini ve hatta araştırmalar içerisindeki hataları tespit edebileceklerini düşünmektedirler. İşte bu, "bilmediğini bilmemek" şeklinde tanımlayabileceğimiz, cehaletin en tehlikeli, en zarar verici, en vahşi boyutudur. Ne yazık ki pek çok kurum ve kuruluşun bu kişilerin paralarının ve destekçilerinin etkisi altında olması, bilimin halkın anlayacağı şekilde anlatılmasına engel olmaktadır.

Bu kişiler, televizyonlarda bu fosilleri veya araştırma sonuçlarını yorumlayarak, insanlar üzerinde "Bunu siz de yapabilirsiniz, herkes yapabilir." gibi bir imaj oluşturmaktadırlar. Bu sebeple insanlar, hiçbir bilimsel bilgiye sahip olmadan, oldukça ayrıntılı olduğunu sandıkları, halbuki içi tamamen boş fikirler üretmekte ve bunları umursamazca bilime karşı sunmaktadırlar. Evet, bilim herkesin yapabileceği bir şeydir; buna şüphe yok. Ancak bunun bir metodolojisi vardır ve buna uyulması tartışılmaz bir şarttır. Akademik kurumlarda uzun yıllar ayrıntılı ve derinlemesine bir eğitim almadan (ve hatta kimi zaman aldıktan sonra bile) bilimin herhangi bir dalı hakkında bilim insanlarının açıklamalarından daha üstünmüş gibi açıklamalar yapmak, cehaletin birincil göstergesidir.

Tüm Reklamları Kapat

Dolayısıyla burada almamız gereken ders şudur: Eğer herhangi bir bilimsel geçmişe, akademik arkaplana, araştırma geçmişine ve benzeri bilimsel çalışmalara sahip değilsek; bilimsel araştırmalar ya da veriler hakkında yargılayıcı argümanlar üretmemiz kesinlikle yanlış olacaktır. Elbette ki bir araştırmayı okuyup, kendi bilgi süzgecimizden geçirebiliriz ve kendimizce aklımıza yatan yerlerini kabul edip, anlamadıklarımızı açıkta bırakabilir ya da kimi zaman reddedebiliriz. Ancak şunu her zaman aklımızda bulundurmamız gerekir: Bizlerin bilimsel bir açıklamayı anlamaması, açıklamanın gerçek olmadığı anlamına gelmez; bizim anlama kabiliyetimizin ya da konu hakkındaki bilgi dağarcığımızın kıt olduğu anlamına gelir.

Yani, elbette kendi analizlerimizi, sorgulamalarımızı ve araştırmalarımızı yapmalıyız. Ancak bizim "yargılayıcı argüman" olarak tanımladığımız ve bilimsel bir araştırmayı okuduktan sonra "Yok ya, bu böyle olamaz, çünkü çok karışık, anlamıyorum." gibi bir argüman üretmek kesinlikle hatalı olacaktır. Hele ki bu argümanı başkalarına yaymaya çalışmak, o televizyon, radyo ve internet araçları üzerinden halkın cehaletini körükleyip, şahsi inançlarını manipüle eden cahillerin konumuna düşmemize sebep olur. Bunun yerine, tarafsız ve bilimsel bir yaklaşım sergileyerek: "Bu aklıma yatmadı; ancak anlamıyor olmam, verilen bilgilerin hatalı olduğu anlamına gelmez. Daha fazla araştırma yapmalıyım." şeklinde bir çıkarıma ulaşmamız gerekir. Hatta tüm araştırmalarımız sonucunda hala anlamadıysak ve bilimsel araştırmalar bizim düşündüklerimizin aksini gösteriyorsa; yine yargılayıcı bir sonuca varamayız. Gerekirse, bu alanda bir üniversite bitirmemiz ve konuda akademik bir ünvana sahip olmamız gerekir. Ancak ondan sonra, kapsamlı araştırmalar ve deneylerle, bilimsel metodun gösterdiği çizgide ilerleyerek kendi görüşlerimizi ortaya koyan, yargılayıcı argümanlar üretebiliriz. 

Canlılar Neden Bu Süre Zarfında Evrimleşmek Zorundadırlar?

Şimdi, bu genel açıklamalardan sonra, başlığımıza dönelim:

Yukarıda da iki maddede toparladığımız gibi, şimdiye kadar asla evrimleşmeyen/evrimleşmemiş bir canlı keşfedilmemiştir ve Dünya üzerindeki her bir canlı organizma, Evrim yasasına ve dolayısıyla Evrim Mekanizmaları'na istisnasız tabidir. Tabii, bulunulan ortama ve koşullara göre bu mekanizmaların işleyiş hızları ve miktarları farklılık gösterebilir. Farklı türler, farklı zamanlarda, farklı çevre ve koşullarda, farklı hızlarda evrimleşebilirler. Ancak evrimleşmeyen hiçbir canlı yoktur.

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı
Yeni Bir Toplum Felsefesi

Yeni materyalizmin temsilcilerinden Meksikalı filozof, sanatçı, çağımızın özgün düşünürlerinden Manuel De Landa, Yeni Bir Toplum Felsefesi’nde ufuk açıcı bir toplumsal ontoloji geliştiriyor.

Toplumsal süreçleri “birey” ve “toplum” benzeri şeyleştirilmiş genellikler bakımından düşünmeyen, aynı şekilde mikro ve makro olmak üzere iki sabit düzeyde gerçekleştiği fikrini altüst eden bir yeni ontolojidir bu. Kitapta tanımlanan gerçekçi toplumsal ontoloji, kişilerden devasa ulus-devletlere dek çeşitlilik barındıran toplumsal varlıkları, tarihsel süreçler aracılığıyla inşa edilmiş öbekleşmeler biçiminde ele alıyor. Her ne kadar Fransız düşünür Gilles Deleuze’ün öbekleşme kuramından hareket etse de, bu yaklaşım onun zorluklarını ve eksikliklerini irdeleyerek genişleten ve onu bir adım öteye taşıyan, toplumsal gerçekçiliğin kusurlarını bertaraf etmeye imkân tanıyan “yeni bir öbekleşme kuramı”nın temel fikirlerini ve kavramlarını barındırıyor. Bu kitabın ekseninde Deleuze’ün yanı sıra, Max Weber, Fernand Braudel, Michel Foucault, Pierre Bourdieu, Erving Goffman gibi düşünürler de yer alıyor.

Yeni Bir Toplum Felsefesi özgün olduğu kadar derinlikli bir modern toplum analizidir; en önemlisi de indirgemeciliğe, özcülüğe ve şeyleştirmeye kökten bir karşı çıkıştır.

Devamını Göster
₺64.00
Yeni Bir Toplum Felsefesi

Şu yazımızda, neden türlerin evrimleşme hızlarının farklı olduğuna ayrıntılı bir şekilde değinmiştik, bu noktada, bu yazımızı okumanızda fayda görüyoruz:

https://www.facebook.com/note.php?note_id=168204866570930

O yazımızda değinmediğimiz bir noktayı ele alacak olursak:

Bazı hayvanlar, besin zincirlerinin en üstünde oldukları için, Evrim Mekanizmaları, yukarıda da belirttiğimiz gibi üzerlerinde farklı işleyebilir. Bu da onların farklı hızlarda evrimleşmelerine sebep olabilir. Bunun en güzel üç örneği köpek balıkları, timsahlar ve insanlardır. İnsanlar, genellikle timsah ve köpek balıklarını ana besin kaynağı olarak kullanmadıkları için, bu üçlü birbiriyle eş düzeyde sayılabilirler, besin zincirleri birbiriyle çakışmaz ve birbirlerinden bağımsız olarak avlanan ve yaşayan üç hayvan türü olarak ele alınabilir. Bu türler, besin zincirinin en üstündedirler ve avcıları genellikle bulunmaz (kendi türleri içerisindeki rekabet haricinde). Bu da, üzerlerinde avcı baskısının sıfıra yakın olmasına sebep olmaktadır. Avcı baskısı, Doğal Seçilim'in en güçlü tetikleyicilerinden biridir. Bunun kalkması, Evrim'in en hızlı işleyen seçilim mekanizmalarından birinin, bir miktar devre dışı bırakacaktır.

Öte yandan av baskısı halen bu türlerin üzerinde etkimektedir. İnsanı ayrı bir kenara bırakacak olursak (vahşi yaşamın dışında bulunduğu için), vahşi doğada avlanmak durumunda olan timsah ve köpek balıklarının avlanma zorunlulukları, onlar üzerinde ciddi bir seçilim baskısı oluşturmaktadır. Çünkü avlarının miktar ve yoğunluğunda meydana gelebilecek değişimler, doğrudan bu türleri etkileyecek ve çoğu durumda, nesiller içerisindeki evrimlerini tetikleyebilecektir. Yani besin zincirinin en üzerindeki türlerde bile halen seçilim ve evrim baskısı bulunmaktadır. Üstelik unutmamak gerekir ki Evrim'e sebep olan 10'dan fazla mekanizma keşfedilmiştir ve bunların bir çoğu bireylerin kendilerinden bağımsız, çevresel baskılardır (bkz: Evrim Mekanizmaları yazı dizisi)

İşte bu sebeple, besin zincirinin en altından, en üstüne kadar her canlı, her hayvan, her bitki, her mantar, her bakteri, her arke ve her protista mutlaka ama mutlaka belirli zaman zarflarında evrim geçirmektedirler. Bu, bilim camiasında tartışılır bir konu bile değildir; çünkü Evrim yasası doğada her an işlemektedir ve bu yasanın içeriğindeki mekanizmalar etkisi altında canlılar her nesilde değişime tabidirler. Dediğimiz gibi bu yasayı çiğneyebilen tek bir tür bile keşfedilememiştir.

Burada bir noktaya dikkat çekmek önem arz ediyor: eğer zaman dilimi yeterince kısıtlanırsa, elbette Evrim'i görmek zorlaşacaktır. Örneğin 2 sene içerisinde bir türün evrimi ele alınacak olursa, 2 senede pek çok tür nesil bile atlayamayacağı için Evrim gözlenemeyecek ya da sadece genetik düzeyde ufak ve önemsiz değişimler gözlenecektir (ki bu Evrim değil, varyasyondur; varyasyonların seçilimi sonucu Evrim oluşur, ancak 2 sene gibi kısa zaman dilimlerinde bu seçilimin gerçekleşmesi için gerekli zaman tanınmamış olur). Eğer zaman dilimi bin yıla, on bin yıla çıkarılırsa, görülecek farklılıklar gerek genetik boyutta, gerek morfolojik boyutta daha fazla olacaktır. Yine de, bu zaman diliminde de kimi türler çok farklılaşacak, kimisi görünüşte neredeyse hiç farklılaşmayacaktır. Bu demek değildir ki bu farklılaşmamış gibi görünenler Evrim geçirmezler. Evrim, moleküler düzeyden makro düzeye kadar her boyutta olabilir. Dışarıdan farklılaşmamış gibi görünen bir canlının genetik malzemesi oldukça farklılaşmış olabilir. Son olarak, eğer zaman dilimi çok geniş aralıklarda tutulursa, kesinlikle net bir şekilde Evrim gözlenecektir (tabii yukarıda açıkladığımız algıda seçicilik tabanlı maskelemeleri göz ardı ediyoruz; bu kişilerin iddia ettiği canlılar da elbette evrimleşmiştir; bunların evrimlerine farklı yazılarımızda değindik, değineceğiz).

Hele ki 200-400 milyon yıl gibi aralıklardan bahsedip de, bir türün evrimleşmediğini iddia etmek, çok bariz bir şekilde cehalet göstergesidir: 250 milyon yıl öncesinde Dünya'nın kendisi bile bugünkünden çok farklıydı. Günümüzden sırasıyla 250 milyon yıl önce, 205 milyon yıl önce, 140 milyon yıl önce ve 65 milyon yıl önce devasa kitlesel yok oluşlar yaşandı, çoğunca Dünya üzerindeki canlıların %90'ı civarı yok oldu. Dünya defalarca Buzul Çağı'na girdi ve yüz binlerce yıl boyunca Dünya'daki iklim alt üst oldu. Sadece bu büyük ölçekli çevresel değişimler bile göz önüne alındığında, 250 milyon yıl içerisinde herhangi bir canlının evrim geçirmeyeceğini iddia etmek sadece cahillik değil, aptallıktır da. 

Öyleyse Bu İnsanların İddiaları Neye Dayanıyor?

Bu, konunun anlaşılmasındaki kritik sorudur. Bir kaynağın doğruluğunu keşfedebilmek kadar, yanlışlığını fark edebilmenin de yolu, kaynağın bakış açısını anlamaktan geçer. Zaten piyasada ayağa düşmüş Evrim Karşıtları'nın bayağı iddialarının dayanakları üç aşağı beş yukarı bellidir ve bilimden anlayan kimseler için bu iddiaların kökenleri net bir şekilde bilinmektedir, bunlara girmeyeceğiz. Ancak bu insanları, bu cehalete sürükleyen önemli bir nokta vardır ve kökeni, "cehalet" sözcüğünün kelime anlamında yatmaktadır: bilgi eksikliği ya da yokluğu.

Bu kimseler, bir bilimsel veriyi (fosil kaydı, araştırma sonucu, keşif, vs.) değerlendirecek niteliklere sahip olmadıkları için, günlük yaşantıda kullandıkları sıradan ve genellikle bilim dışı olan bakış açılarını, bilimsel konuları akılları sıra aydınlatmakta kullanmaktadırlar. Örneğin, kabaca iki cismin benzerliği hakkında edinilmiş bilgilerini, milyonlarca yıl öncesine ait bir fosilin kemikleriyle, günümüzde kanlı canlı yaşayan bir türün bir bireyinin genel görüntüsüyle kıyaslamaktadırlar.

Tüm Reklamları Kapat

Bu yaklaşımın bilim dışı olduğunu anlatma yolları sınırsızdır; ancak bize kalırsa en önemli iki noktası bilimsel cehalet (ki bunu yukarıda yeterince açıkladık) ve algıda seçiciliktir.

Birey, özellikle de bilim dışı kaynakların arkası kesilmez çarpıtmaları ve bilgiliymişçesine yaptıkları maskeli yorumların etkisi altında, manipülatörün göstermeye çalıştığı her şeyi, esasında görmese de, gördüğünü zannedecektir. Birbirine genel hatlarıyla benzeyen ve hatta kimi zaman benzemeyen iki cisim yan yana koyulursa ve bir kişi, diğerini ortaya koyulan cisimlerin benzerliği konusunda ikna etmeye çalışırsa, algıda seçiciliğin de etkisi altında bu kişi kolayca manipülatöre kanacaktır. Hele ki bu ikna edilmeye çalışılan kişi, karşısındakinin söylediklerine inanmaya meyilliyse (ortak kültür, inançlar ve düşünce bunun arkasında yatan en temel sebeptir), algıda seçicilik çok daha etkili bir şekilde işleyecektir.

Ancak burada atlanılan nokta, bilimsel verilerin günlük bakış açısıyla değerlendirilemeyeceğidir. Bir fosilin incelenmesi için onlarca farklı metot uygulanmakta ve çok farklı açılardan kemiklerin özelliklerine yaklaşılmaktadır. Eğer bir kişi, basit bir şekilde kaba hatların benzerliğinden yola çıkarak bir türün iddia ettiği sayıda milyon yıl boyunca değişmediğini ileri sürmesi, hem bilime, hem bilim insanlarına, hem de insan zekasına açık bir hakarettir. Bu, bilim tarafından kabul edilemez bir yaklaşımdır.

İşte bu yüzden, eğer ki bir kişi size bir türün milyonlarca yıldır değişmediğini iddia ediyorsa ve elinde sadece bir fosil ile yaşayan bir canlıya ait bir fotoğraf varsa ve bu ikisini kıyaslamanızı istiyorsa, o kişiye söylemeniz gereken şey bellidir: "Ben kimim ki ve benim akademik geçmişim nedir ki, bu kıyaslamayı yapabileyim?" Çünkü sizin herhangi bir bilimsel bilgiye ya da akademik geçmişe dayanmadan yapacağınız her bir çıkarım, herhangi bir tıbbi ya da cerrahi geçmişe sahip olmadan bir hasta üzerinde ameliyat yapmanıza benzer. Nasıl ki bilginiz olmadığı için böyle bir işi yapmayı hayal bile etmiyorsanız, aynı derecede karmaşık ve gelişmiş bir bilim olan Evrimsel Biyoloji hakkında çıkarımlar yapmadan önce de, bu kadar net bir şekilde tarafsızlığınızı ve -mümkünse- bilgisizliğinizi kabul etmelisiniz. Bu bir erdemdir, bir zayıflık belirtisi değil. Tabii eğer belirli bir bilgi birikiminiz varsa ve bu bilgilerinizi bilimsel yöntemlerle ortaya koyabilecekseniz (makaleler, deneyler, araştırmalar, vs.), bunları ileri sürmekten çekinmeyiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Uzun lafın kısası, bilimi öğrenmeye çalışmak bir insanın gerçeklere ulaşmak için yapabileceği en kıymetli yatırımdır. Kesinlikle, çok genç yaştan insanlara bilimsel sorgulama teknikleri aşılanmalı ve bilimsel kaynaklara erişimleri sağlanmalıdır. Ancak bir kimsenin bilim hakkında yargılayıcı sonuçlara varması veya yargılayıcı argümanlar üretebilmesi için, bu konunun eğitimini alması, bu konuda belli bir geçmişe sahip olması, bu konuda araştırmalar yürütmüş olması ve mümkünse bu konuda takdir edilir bir başarıya veya saygınlığa sahip olması gerekmektedir. Yoksa, her parası ve şahsi inancı olan insan televizyonlara çıkıp, videolar hazırlayıp, insanların şahsi duygu ve inançlarını manipüle edici ve bilimi aşağılayıcı yayınlar yaparlarsa ve bilimden uzak halk, bu kişilerin iddialarına kanarlarsa başlığımızda verdiğimiz ve yazı içerisine açıkladığımız gülünç, bayağı ve açıkçası lakayıt iddialar ortaya çıkacaktır; bilimin onlarca yıl önce cevaplayıp bir kenara koyduğu ve yeni araştırmalara yelken açtığı konular tekrar tekrar gündeme getirilerek insanlar oyalanacaktır. İşte Evrim Ağacı olarak biz, bu yazılarımız sayesinde bu tekrarların önüne geçmek, bu anlamsız tartışmalara bilimsel bir son nokta koymak ve insanlarımızı günümüz modern bilimiyle eş seviyeye getirmeye çalışmaktayız. 

Bir nebze başarılı olabiliyorsak, ne mutlu bize.

Alıntı Yap
Okundu Olarak İşaretle
Evrim Ağacı Akademi: Bilim Dışı İddialara Bilimsel Cevaplar Yazı Dizisi

Bu yazı, Bilim Dışı İddialara Bilimsel Cevaplar yazı dizisinin 8. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Kızım Sana Söylüyorum Gelinim Sen Anla: Alabama Eyaleti Eğitim Müdürlüğü'ne..." başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
3
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Bilim Budur! 15
  • Tebrikler! 9
  • Muhteşem! 8
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 5
  • Umut Verici! 4
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Güldürdü 1
  • İnanılmaz 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 29/01/2023 17:56:34 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/261

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Savunma
Biyocoğrafya
Bitki
Yüzey
Uzay Aracı
Bitkiler
Yok Oluş
Virüs
Deniz
Covıd-19
Kanat
Eşeyli Üreme
Algı
Seçilim
Astrofotoğrafçılık
Mavi
Beyaz
Küresel
Karbonhidrat
Manyetik Alan
Bilgi Felsefesi
Diş Hekimi
Element
Genel Halk
Plastik
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Alıntı Yap
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
Ç. M. Bakırcı. Bir Türün Milyonlarca Yıl Boyunca Evrimleşmediği İddiası. (8 Ekim 2011). Alındığı Tarih: 29 Ocak 2023. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/261
Bakırcı, Ç. M. (2011, October 08). Bir Türün Milyonlarca Yıl Boyunca Evrimleşmediği İddiası. Evrim Ağacı. Retrieved January 29, 2023. from https://evrimagaci.org/s/261
Ç. M. Bakırcı. “Bir Türün Milyonlarca Yıl Boyunca Evrimleşmediği İddiası.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 08 Oct. 2011, https://evrimagaci.org/s/261.
Bakırcı, Çağrı Mert. “Bir Türün Milyonlarca Yıl Boyunca Evrimleşmediği İddiası.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, October 08, 2011. https://evrimagaci.org/s/261.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'ndaki reklamları, bütçenize uygun bir şekilde, kendi seçtiğiniz bir süre boyunca kapatabilirsiniz. Tek yapmanız gereken, kaç ay boyunca kapatmak istediğinizi aşağıdaki kutuya girip tek seferlik ödemenizi tamamlamak:

10₺/ay
x
ay
= 30
3 Aylık Reklamsız Deneyimi Başlat
Evrim Ağacı'nda ücretsiz üyelik oluşturan ve sitemizi üye girişi yaparak kullanan kullanıcılarımızdaki reklamların %50 daha az olduğunu, Kreosus/Patreon/YouTube destekçilerimizinse sitemizi tamamen reklamsız kullanabildiğini biliyor muydunuz? Size uygun seçeneği aşağıdan seçebilirsiniz:
Evrim Ağacı Destekçilerine Katıl
Zaten Kreosus/Patreon/Youtube Destekçisiyim
Reklamsız Deneyim
Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Moderatöre Bildir

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya size sunulan (oylama gibi) diğer araçlar ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Öncül Ekle
Sonuç Ekle
Mantık Hatası Seç
Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.