Tüm Reklamları Kapat

Yarı İkizlik: Anne Tarafı Aynı, Baba Tarafı Yarı Aynı Olan Sıra Dışı İkizler!

2dk
Yarı İkizlik: Anne Tarafı Aynı, Baba Tarafı Yarı Aynı Olan Sıra Dışı İkizler!
Tüm Reklamları Kapat

Bu Makalede Neler Öğreneceksin?

Bu bölümü yapay zekâ hazırlar.
  • İkizlikte yeni keşfedilen 'yarı ikiz' türü, bir yumurtanın iki sperm tarafından döllenmesiyle oluşur ve genetik olarak tek ve çift yumurta ikizlerinin arasında yer alır.
  • Bu nadir durumda, ikizlerin genetik yapıları farklıdır; biri hermafrodit (interseks) olarak belirlenmiş ve cinsiyet kromozomlarının oranları farklılık göstermektedir.
  • Araştırmalar, iki spermin bir yumurtayı dölleyebileceğini ve bu olayın genetik çeşitliliğe katkıda bulunabileceğini göstererek ikizlik ve cinsiyet gelişimi anlayışımızı genişletmektedir.

Günümüzde iki temel ikizlik tipi vardır: tek yumurta ve çift yumurta ikizleri. Yeni araştırmalar üçüncü tip bir ikizlik üzerinde duruyor. Dünyaya yeni gelen ikizlerin, birinin anatomik olarak erkek diğerinin cinsel olarak belirsiz genital bölgeye sahip olmasının bilim dünyasının dikkatini çekmesi, bu olağanüstü ikizliğin hikayesinin başladığı yer.

Araştırmacılar bir ilk olarak, ikizlerin anneden aldıkları DNA’nın eş, babadan aldıkları DNA’nın ise sadece yarısının ortak olarak paylaşıldığını belirlediler. Bu ikizlere “yarı ikiz” deniyor; yani tek bir sperm tarafından döllenen bir yumurtanın ikiye bölünmesiyle oluşan tek yumurta ikizleri ile, iki ayrı yumurtanın iki ayrı sperm tarafından döllenmesi sonucu oluşan çift yumurta ikizlerinin arasında bir yerlerde bulunuyorlar. Araştırmanın öncüsü Dr. Vivienne Souter, "yarı ikizlik" teriminin bize bunun nasıl oluştuğuna dair bir fikir verdiğini söylese de, bu terimin fazlasıyla basitleştirilmiş bir terim olduğunu vurguluyor.

Human Genetics dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, iki sperm bir yumurtayı dölleyerek ikizleri oluşturdu. Bu olağan dışı olay popülasyonda 1% oranında görülüyor ve bu şekilde oluşan embriyoların büyük bir çoğunluğu yaşamazlar (ki üç set kromozomları olduğu için bunlara triploidler denir). Yale Üniversitesi kadın hastalıkları ve doğum anabilim dalı profesörü Dr. Mary Jane Minkin şöyle diyor:

Tüm Reklamları Kapat
Bu olay, iki spermin bir yumurtaya girebileceğini onaylıyor. Normalde böyle bir durumda hücre ölür, ancak şu bir gerçek: Tıpta ve biyolojide asla, asla demeyin!

Araştırmada Souter ve ekibi, asıl ikizlik olayının gerçekleştiği zamana bağlı olarak, bunun iki şekilde gerçekleşebileceğini ortaya koyuyorlar. Birinci seçenek, yumurtanın ayrılma olmadan bölünmesi ve iki sperm tarafından döllenmesidir. Minkin, döllenme gerçekleşmeden yumurta bölünmesinin çok nadir gerçekleştiğini söylüyor.

Gerçekleşmesi daha mümkün olan ikinci seçenek ise, yumurtanın iki sperm hücresiyle birleşerek triploid bir hücre oluşturması. Ardından, iki hücreli evrede, her bir spermden farklı kromozomlar aktarıldı –veya kromozom sayısını ayarlamak için bir şeyler gerçekleşti, diyor. Souter şöyle diyor:

Bunu açıklayabilecek daha çok sayıda potansiyel mekanizma var, fakat ne yazık ki bilemiyoruz. Bizim bildiğimiz, anneden ortak genetik katılımın, babadan ise farklı genetik katılımın olduğudur. Yumurtanın X, spermlerin birinin X diğerinin Y kromozomunu taşıdığını düşünüyoruz. Çok daha karmaşık bir yapının olması da muhtemel. Bu sadece basitleştirilmiş bir açıklama.

İkizlerin cinsiyet kromozomlarına (XX, XY) farklı oranlarda sahip olmalarından, farklı bir genetik yapıya sahip olduklarını anlıyoruz. Genetik testlerin yapılmasıyla, 5% XY ve 95% XX kromozomlarına sahip olan ikiz A, hermafrodit olarak belirlendi. Buna karşılık ikiz B’nin, 50% XX ve 50% XY kromozomlarını taşıyan bir erkek olduğu ortaya kondu. UCLA’daki insan genetiği ve üroloji profesörü Dr. Eric Vilain bunu şöyle anlatıyor:

Erkek olmak için 100% Y kromozomuna ihtiyacınız yok. Eğer genlerinizde 15%’ten fazla Y kromozomuna sahipseniz, bu erkek bir birey olacağınızı belirtir.

İkiz A’nın cinsiyeti belirsiz; çünkü Y kromozomu taşıyan hücre sayısı ikizini erkekleştirecek seviyede değildi. Vilain şöyle diyor:

Tüm Reklamları Kapat
Aslına bakarsanız muğlaklık ikizlerin her ikisi için de geçerli, fakat sadece bir tanesi genital açıdan muğlak.

Vilain ayrıca insanların hermafrodit teriminden vazgeçip, onun yerine interseks terimini kullanması gerektiğinden bahsediyor (E.N.: Bu konuda daha fazla bilgiyi buradan alabilirsiniz.)

Souter, biyolog Michael Golubovsky bu tarz bir ikizlik durumunu bir süredir öngörüyordu, onlara seskuizigot [E.N.: Latincede sesqui- ön eki "bir buçuk" anlamına gelir] adını vermişti ve bazı potansiyel mekanizmaları ortaya çıkartmıştı.

Onun bu tarz bir ikizliği açıklaması ve bu ikizliğin cinsel gelişim karmaşasıyla bağlantısı olabileceğini öngörmüş olması gerçekten çok ilginç.

Bu olay ne sıklıkla meydana geliyor? Vilain şöyle yanıtlıyor:

Benim tahminimce bu çok nadir bir olay. Fakat düşündüğümüzden çok daha sık gerçekleşiyor olabilir.
Rastgele Yazıya Git
62
Alt Başlıklar
MAKALE SONRASI

Bu makale üzerine konuşmaya devam et

Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.

Bilimsel bir hata mı gördün?
Bu Makale Sana Ne Hissettirdi?
  • İnanılmaz
    İnanılmaz
    30
  • Tebrikler!
    Tebrikler!
    11
  • Mmm... Çok sapyoseksüel!
    Mmm... Çok sapyoseksüel!
    7
  • Merak Uyandırıcı!
    Merak Uyandırıcı!
    6
  • Bilim Budur!
    Bilim Budur!
    5
  • Muhteşem!
    Muhteşem!
    3
  • Güldürdü
    Güldürdü
    1
  • Umut Verici!
    Umut Verici!
    1
  • Üzücü!
    Üzücü!
    1
  • Grrr... *@$#
    Grrr... *@$#
    0
  • İğrenç!
    İğrenç!
    0
  • Korkutucu!
    Korkutucu!
    0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Time | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?

Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 26.10.2026 08:43:51 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/800

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.

Keşfetmeye Devam Et