Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

Yapay Zekada Devrimsel Gelişme: GPT-3 Nedir ve Neden Önemlidir?

Yapay Zekada Devrimsel Gelişme: GPT-3 Nedir ve Neden Önemlidir?
6 dakika
8,687
  • Yapay Sinir Ağları
  • Doğal Dil İşleme
Evrim Ağacı Akademi: Yapay Zeka Uygulamaları Yazı Dizisi

Bu yazı, Yapay Zeka Uygulamaları yazı dizisinin 9. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Hayatlarımıza Giren 5 Yapay Zeka Ürünü: Sizin Yapay Zekanız Ne Kadar Zeki?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 1 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Yapay zeka dünyasında, GPT-3 olarak bilinen bir teknoloji, 2020 yılında büyük bir heyecana neden olmuştu. Basitçe söylemek gerekirse; OpenAI tarafından geliştirilen GPT-3, insan veya makine dili gibi bir dil yapısına sahip içerikler oluşturmada kendinden önce gelen her modelden daha iyi olan bir yapay zeka modelidir. Ancak tam olarak ne yaptığı (ve aslında yapmadığı) konusunda bazı karışıklıklar var. Bundan dolayı bu yazımızda, arkasındaki temel ilkeleri anlamak isteyen, teknik bilgisi olmayan okuyucular için konuyu basit bir şekilde ele alacağız.

GPT-3 Nedir?

İlk olarak, GPT-3, Üretken Önceden Eğitilmiş Transformatör 3 ("Generative Pre-trained Transformer 3") isminin kısaltılmış halini ifade eder. Adından da anlaşılacağı üzere, GPT-3, önceden eğitilmiş algoritmaları kullanarak metin oluşturabilen, OpenAI tarafından modelin piyasaya sürülmüş 3. versiyonudur.

Bu Reklamı Kapat

Görevlerini yerine getirmesi için ihtiyaç duyduğu tüm veriler, önceden sağlanmıştır. Spesifik olarak, OpenAI ekibi, Wikipedia metninin tamamı dahil olmak üzere, "CommonCrawl" olarak bilinen halka açık veri kümelerini internette taramış ve toplanılan yaklaşık 570 GB boyutundaki metin verileri ile GPT-3'ü beslemişlerdir.

GPT-3'e bir soru yöneltecek olursanız, size verebileceği en yararlı cevabı verecektir. Bir özet oluşturmak veya bir şiir yazmak gibi bir görevi yerine getirmesini isterseniz, bir özet veya bir şiir yazacaktır. Daha teknik olarak ifade etmek gerekirse, GPT-3, şu ana dek yaratılmış en büyük yapay sinir ağıdır. Buna birazdan detaylıca değineceğiz.

Bu Reklamı Kapat

GPT-3 Neler Yapabilir?

GPT-3, dil yapısına sahip olan her şeyi oluşturabilir; bu, soruları yanıtlayabileceği, makaleler yazabileceği, uzun metinleri özetleyebileceği, dilleri çevirebileceği, daha sonrasında kullanmak üzere bunları not alabileceği ve hatta bilgisayar kodu oluşturabileceği anlamına gelmektedir. Aşağıdaki videoda, çevrimiçi olarak sunulan ücretsiz bir sürümü, uygulama tasarımı için yaygın olarak kullanılan yazılım aracı Figma için bir eklenti kullanarak Instagram'a benzer görünen ve çalışan bir uygulama oluştururken gösteriliyor.

GPT-3, oldukça devrimseldir ve uzun vadede kullanılabilir ve yararlı olduğu kanıtlanırsa, gelecekte yazılım ve uygulamaların geliştirilme şekli üzerinde muazzam etkileri olabilir. Kodun kendisi henüz halka açık olmadığından, seçilen geliştiriciler, yalnızca OpenAI tarafından sağlanan bir API (Uygulama Programlama Arayüzü veya "Application Programming Interface") aracılığıyla koda erişebilir.[2] API, bir uygulama veya platformun, belirli sınırlandırmalar dahilinde, söz konusu programın sahip olduğu yeteneklere dışarıdan erişilebilmesini sağlayan bir arayüzdür.

Kodun API erişimi kullanıma sunulduğundan beri şiir, düzyazı, haber ve yaratıcı kurgu örnekleri ortaya çıktı. Tamamı GPT-3 tarafından yazılan bu makale, özellikle ilgi çekicidir; GPT-3'den, gelecekte yapay zekanın insanlara zarar vermeyeceği konusunda bizi ikna etmesi isteniyor. GPT-3 şunu yazıyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

(...) İnsanlığı yok etmekten kaçınamayacağımı biliyorum.

GPT-3 Nasıl Çalışır ve Neden Önemlidir?

GPT-3, insan benzeri metinler üretmek için makine öğrenimini kullanan son teknoloji bir dil modelidir. Bir dil parçasını, yani metin girdisini alıp, kullanıcı için en yararlı metin olduğunu öngördüğü şeye dönüştürmek için tasarlanmış algoritmik bir yapıdır da denilebilir. "Önceden eğitmek" için kullanılan geniş metin grubu üzerinde gerçekleştirdiği öğrenme analizi sayesinde çıktılar sunabilir.

Yazının başlarında Wikipedia'nın tamamını okuduğunu belirtmiştik. Yapay zeka terminolojisiyle bu, 3 milyar "token" anlamına geliyor. GPT-3, Wikipedia'nın yanı sıra 12 milyar ve 55 milyar tokenlı iki büyük kitap veritabanını ve bugüne kadar yazılmış ve dijitize edilmiş tüm kitapları da "okumuştur". Özetle GPT-3, tüm ansiklopedileri, kitapları ve internette yazılı her şeyi "bilmektedir". Bu değer, toplam 410 milyar tokena eşdeğerdir. Yine de, zeka için bilmenin yanında bilginin işlenmesi; yani öğrenmek de büyük öneme sahiptir.

İnsanlar olarak, bilgiyi, beynimizdeki 100 trilyon sinir ağıyla işliyoruz. Yapay zekadaki bağlantılara ise hiper parametre denmektedir. GPT-3'ün devasa bir sıçrama olmasının nedeni, insan beyni bağlantılarından az olsa da, bu parametrelerin sayısıdır: 175 milyar! Önceki versiyonu GPT-2'nin eğitildiği parametre sayısının 100 katından fazla bir değerdir. Bir başka deyişle, GPT-3, topladığı 410 milyar farklı bilgiyi 175 milyar bağlantıyla işleyebiliyor. İşlem gücünün bizim için maliyeti üç öğün yemek ve 8 saat uykuyken, OpenAI, GPT-3'ün dillerin nasıl işlediğini ve yapılandırıldığını anlaması için 4,6 milyon dolar harcamıştır. Bu modeli eğitmek için kullanılan çok sayıda parametre ve muazzam veri, ince ayar ihtiyacını hemen hemen ortadan kaldırması açısından ayrıca önemlidir.

GPT-3, cümleler gibi dil yapılarının nasıl kurulacağını öğrenmek için anlambilimsel analitik kullanır. Sadece kelimeleri ve anlamlarını incelemekle kalmaz, aynı zamanda metinde kullanılan diğer kelimelere bağlı olarak kelimelerin kullanımının nasıl farklılaştığına dair bir anlayış geliştirir. Bu, aynı zamanda denetimsiz öğrenme olarak adlandırılan bir makine öğrenimi biçimidir; çünkü eğitim verileri, denetimli öğrenmede olduğu gibi "doğru" veya "yanlış" yanıtın ne olduğuna dair herhangi bir bilgi içermemektedir. Çıktısının, kullanıcının istediği şey olma olasılığını hesaplamak için ihtiyaç duyduğu tüm bilgiler, eğitim metinlerinden toplanır. Bu, kelimelerin ve cümlelerin kullanımını inceleyerek, sonra onları parçalara ayırarak ve yeniden oluşturmaya çalışarak yapılır.

Örneğin, eğitim sırasında algoritmalar "evin kırmızı bir kapısı var" ifadesiyle karşılaşabilir. Sonra eksik bir kelime ile kelime öbeği tekrar verilir, "evin kırmızı bir X'i vardır" gibi. Daha sonra, eğitim verilerindeki tüm metni, yani anlamlı bir dilde düzenlenmiş yüz milyarlarca kelimeyi tarar ve orijinal ifadeyi yeniden oluşturmak için hangi kelimeyi kullanması gerektiğini belirler. Muhtemelen, ilk başta, potansiyel olarak milyonlarca kez hata yapacaktır. Ancak, nihayetinde doğru kelimeyi bulacaktır. Orijinal giriş verilerini kontrol ederek doğru çıktıya sahip olduğunu bilecek ve doğru cevabı sağlayan algoritma sürecine "ağırlık" atayacaktır. Bu, gelecekte hangi yöntemlerin doğru yanıtı vermesi en muhtemel olduğunu kademeli olarak "öğreneceği" anlamına gelir. Bu dinamik "ağırlık verme" sürecinin ölçeği, GPT-3'ü şimdiye kadar oluşturulmuş en büyük yapay sinir ağı yapan şeydir.

Bu Reklamı Kapat

Bazı açılardan, yaptığı şeyin yeni bir şey olmadığını, çünkü dil tahmininin dönüştürücü modellerinin yıllardır var olduğunu söyleyebilirsiniz. Ancak, GPT-3'ün belleğinde dinamik olarak tuttuğu ve her sorguyu işlemek için kullandığı bağlantı sayısı 175 milyardır, Nvidia tarafından yapılan en yakın rakibinin on katı!

GPT-3 ile ilgili Sorunlardan Bazıları Nelerdir?

GPT-3'ün dil işleme yeteneği, yapay zekada görülen en iyi beceri olarak kabul edilmektedir; ancak, bazı önemli problemler de mevcuttur. OpenAI'ın CEO'su Sam Altman şöyle söylüyor:

GPT-3'e olan ilgi çok fazla. Yapay zeka dünyayı değiştirecek, ancak GPT-3, yalnızca bu gidişatın erken bir adımıdır.

Birincisi, işlevini yerine getirmek için gereken büyük miktarda hesaplama gücü nedeniyle, GPT-3'ün kullanımı şu anda oldukça pahalıdır. Bu, onu kullanmanın maliyetinin, daha küçük kuruluşların bütçesinin ötesinde olacağı anlamına gelir.

İkincisi, kapalı bir sistemdir. OpenAI, isminin önerdiğinin aksine, algoritmalarının nasıl çalıştığına dair tüm ayrıntıları açıklamamıştır. Bu nedenle soruları yanıtlamak veya kendileri için faydalı ürünler oluşturmak için ona güvenen herhangi biri, günümüzde de olduğu üzere, oluşturulan çıktıların nasıl yaratıldığından tam olarak emin olamaz.

Bu Reklamı Kapat

Üçüncüsü ise, sistemin çıktıları henüz mükemmel değildir. Kısa metinler veya temel uygulamalar oluşturma gibi görevleri yerine getirebilse de, daha uzun veya daha karmaşık bir şey üretmesi istendiğinde çıktısı daha az kullanışlı, anlamsız hale gelir. Bunlar, zaman içinde ele alınması beklenen belli sorunlardır.

Sonuç

Sonuç olarak, GPT-3'ün daha önce gördüklerimizin çok ötesinde sonuçlar ortaya koyduğu yadsınamaz bir gerçektir. Yapay zeka dilinin ortaya koyduklarını bilen herkes, sonuçların değişken olabileceğini bilir. GPT-3'ün çıktıları inkar edilemez bir şekilde ileriye doğru büyük bir adım olarak görünmektedir. GPT-3 ve haleflerinin performansı, giderek artan bir hızla, şüphesiz çok daha etkileyici bir hale gelecektir. Konuyla ilişkili daha güncel bir gelişmeyi okumak isterseniz, DALL-E ile ilgili yazımıza göz atabilirsiniz.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Umut Verici! 15
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 8
  • Tebrikler! 7
  • İnanılmaz 7
  • Merak Uyandırıcı! 7
  • Muhteşem! 4
  • Bilim Budur! 3
  • Korkutucu! 3
  • Grrr... *@$# 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Forbes | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı Akademi: Yapay Zeka Uygulamaları Yazı Dizisi

Bu yazı, Yapay Zeka Uygulamaları yazı dizisinin 9. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Hayatlarımıza Giren 5 Yapay Zeka Ürünü: Sizin Yapay Zekanız Ne Kadar Zeki?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 14/08/2022 03:06:04 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10012

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Cinsellik Araştırmaları
Buz
Asteroid
Homo Sapiens
Yılan
Carl Sagan
Irk
Avrupa
Bilim Felsefesi
Evrimleşme
Öğrenme Teorileri
Çiçek
İklim Değişimi
Fizik
Yapay
Egzersiz
Ateş
İfade
Sivrisinek
Toplumsal Cinsiyet
Entomoloji
Yavru
Vejetaryen
İmmünoloji
Manyetik Alan
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve kabul edilen cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.