Tardigradlar, Toplanın: Bu Sefer Uluslararası Uzay İstasyonu'na Gidiyoruz!

Tardigradlar, Toplanın: Bu Sefer Uluslararası Uzay İstasyonu'na Gidiyoruz! Eye of Science
3 dakika
762 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 4 ay öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Sitemizde şimdiye kadar tardigradların pek çok dayanıklılık özelliğine ve bu özelliklerinin keşfi ile yapılmış pek çok çalışmadan bahsettik. Kaçınılmaz bir şekilde bu çalışmalardan en merak uyandırıcı olanlar, Tardigradlar ve Uzay başlığı altındaki yazılarımızdı. Tardigradlar hakkındaki tüm yazılarımıza buradan ulaşabilirsiniz.

2019 senesinde tardigradları içeren yepyeni bir uzay misyonu ile karşılaşmıştık. Bu uzay misyonunda tardigradlar, artık düşük dünya yörüngesindeki deneyler ile sınırlı kalmayıp Ay yüzeyine yerleştirilecekti. Ne yazık ki İsrail tarafından yürütülen Ay Misyonu'nda Beresheet adlı uzay aracının iniş takımlarında meydana gelen arızadan dolayı araç, Ay yüzeyine çakıldı.

Elbette ki böylesine bir senaryo ile kimse karşılaşmak istemezdi, fakat taşımış olduğu canlılar böylesine bir senaryodan kurtulabilecek belki de tek hayvan türü olarak karşımıza çıkmaktaydı. Beresheet'in içerisinde Ay yüzeyine çarpan tardigradlar, tam anlamı ile "Ay yüzeyine saçılmışlardı", ancak saçılan tardigradların dahil oldukları deney düzeneği gereği, etrafları bir çeşit reçine ile kaplanmış, desikasyona (sudan arındırma) uğratılmış ve uzuvları geri çekilmiş fıçı (tun) formundaydılar. Kriptobiyoz adı verilen bu durum, tardigradların hareket etme, üreme ve beslenme gibi davranışları sergilemelerine engel olmaktaydı. Bu nedenle tardigradlar Ay'ı henüz işgal edemese de Ay yüzeyindeki abiyotik koşullara (pH, basınç, UV, sıcaklık vb.) dayanarak, Ay yüzeyine yapılacak ikinci bir sefer ile toplanıp Dünya'da yeniden hayat bulabilirler.

Reklamı Kapat

Bir önceki paragrafta dile getirdiğimiz hayatta kalma ihtimali, haberi duyan herkesin aklında tek bir soru belirmesine sebep olmuştu: Tardigradlar bu felaketten sağ kurtulabilirler miydi? Birçok tardigradalog, konuyla ilgili verdikleri demeçlerde, tardigradların bu tür bir felaketten sağ çıkabilme ihtimali olan tek hayvan grubu olduğunu dile getirdiler. Çarpışmanın ardından yaklaşık 2 sene geçti ve kimse henüz tardigradları oradan almaya gitmedi. Bu sorunun ilerleyen yıllarda cevap bulması bekleniyor, fakat bu soru cevaplanana kadar, araştırmacılar yepyeni bir uzay misyonu için tardigradları yeniden göreve çağırıyorlar.

SpaceX'in 3 Haziran 2021'de Uluslararası Uzay İstasyonu'na gönderdiği Falcon 9 roketinde yaklaşık 5000 adet tardigrad bulunuyordu. Anlaşılacağı üzere mikrometrik boyutları olan küçük arkadaşlarımız tardigradlar, 2019 senesinden sonra yeniden uzaya yelken açıyor. 22. kargo ikmal misyonunda Hücre Bilimi-04 adı verilen deney düzeneğinde, bu defa tardigradların uzay stresine karşı göstereceği direncin genetik izleri keşfedilmek isteniyor.

Son zamanlarda tardigradlar ile ilgili yapılan çalışmaların birçoğu, dayanıklılıklarını sağlayan gen bölgelerinin tespitine ve bu genlerin tespitinin ardından farklı canlılara aktarımına dayanmaktadır. Haliyle uzay şartlarının tardigrad genleri üzerindeki etkisinin keşfi yapıldığında uzay araştırmalarında bir dönüm noktası olacağı öngörülmektedir. Konuyla ilgili olarak baş araştırmacı Thomas Boothby şöyle diyor:

Uzay, Dünya'daki koşullara evrimleşmiş insanlar da dahil olmak üzere organizmalar için gerçekten zorlu bir ortam olabilir. Yapmak istediğimiz şeylerden biri, tardigradların bu ortamlarda nasıl hayatta kaldıkları, çoğaldıkları ve kullandıkları hileler hakkında bir şeyler öğrenip öğrenemeyeceğimizi ve onları astronotları korumak için uyarlayıp uyarlayamayacağımızı anlamaktır.

Tardigradların yer aldığı Hücre Bilimi-04 adı verilen deney düzeneği, aslında birden fazla amaca sahiptir. Bunları şöyle sıralayabiliriz:

  • Amaç 1: Uluslararası Uzay İstasyonu'nda tardigradları bekleyen zorlu koşullarda, tardigrad nesillerinin gen ekspresyonlarındaki (genin ifade edilmesi) değişiklikleri tespit etmek.
  • Amaç 2: Uzay seyahati sırasında indüklenen gen ekspresyonundaki değişiklikleri tespit etmek ve Dünya'da yer alan kontrol grubundan farklılıklarını tespit etmek.
  • Amaç 3: Uzun süreli uzay seyahatindeki çevresel streslerin toleransına yönelik oluşacak cevapları ve bu cevapları oluşturacak aday genlerin tespitine yönelik fonksiyonel deneyler yapmak.

Tardigradların günümüzde yer almış olduğu deneylere bakıldığında, bu deneylerin çok da uzun bir geçmişe sahip olmadığı ve yaklaşık son 10-15 yıllık bir periyot içerisinde olup bittiği gerçeği ile karşı karşıya kalıyoruz. Bunun başlıca sebebi, tardigradların keşfinden sonra onlar üzerinde yapılacak herhangi bir deneyin ekonomik değerinin olmadığının düşünülmesiydi. Şimdiyse tardigradlarla yapılacak yeni deneyler, bizlere yepyeni araştırmaların ve olanakların kapısını aralayacak perspektifler sunabilecek potansiyele sahiptir. Böylesine dayanıklılık özellikleri gösteren canlıların tespiti, tüm insan popülasyonu için elzem bir konumda yer alabilir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Sonuç

Bu tür deneyler ile beraber biyoçeşitlilik adını verdiğimiz, Dünya üzerinde bizler ile birlikte yaşamlarını devam ettirmekte olan tüm canlıların önemini bir kez daha anlamakta ve onları korumamız gerektiği gerçeği ile bir kez yüzleşmekteyiz. Çünkü muhtemelen henüz keşfedilmemiş yüzlerce, hatta binlerce canlı türü, daha temiz bir Dünya için bizlere yepyeni perspektifler sunabilecek bilgileri beraberinde barındırıyor. Sadece bu da değil; tardigrad örneğinde olduğu gibi bazı türler, bize gezegenimizin ötesinin anahtarını da verebilir. Bu yüzden çevreyle barışık olmalı ve tıpkı bizler gibi çevrenin bir üyesi olan canlılara saygı duymalı, onları daha yakından tanımaya çalışmalıyız.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 6
  • Bilim Budur! 4
  • Tebrikler! 2
  • Güldürdü 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Umut Verici! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • A. Guzman. Spacex’s 22Nd Commercial Resupply Mission To Space Station. (20 Mayıs 2021). Alındığı Tarih: 07 Haziran 2021. Alındığı Yer: NASA | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 19/10/2021 15:18:29 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10540

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Savunma
Alzheimer
Uçak
Enzim
Uçuş
Çalışma
Dünya Dışı Yaşam
Dağılım
Veri
Bilim İnsanları
Albert Einstein
Memeli
Ses Kaydı
Koruma
Hekim
Yakınsak Evrim
Dna
Ağız
Hamilelik
Modern
Fizik
Safsata
Koronavirüs
Organ
Yas
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın