Bu Reklamı Kapat
Sorulara Dön
3

Big bang teorisine göre evrenin bir başlangıcı varsa, Evren ezelidir denebilir mi?

Büyük Patlama Teorisi'ni kabul eden Celal Şengör gibi ateist, deist veya agnostiklerin evrenin ezeli ve ebedi olduğunu söylemesi çelişki değil mi?
2,643 görüntülenme
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
7 Cevap
Cevap
Ufuk Derin
Ufuk Derin Öğrenci-Okur

Büyük Patlama aslında tam bir var oluş olayı sayılmaz. Evrenimizin (daha doğrusu uzay-zaman dokusunun) genişlemeye başladığı andır. Büyük Patlama'yı Tanrı'nın yaptığına inanıyorsanız sebepler zincirinin başındaki Tanrı da sonsuz (ezeli ve ebedi) olduğundan yine sonsuzluğa inanıyorsunuz zaten. Tanrı'nın nasıl oluştuğu sorgulandığında "ezeli ve ebedi" olduğu söyleniyorsa aynı olasılık maddesel form için de neden geçerli olmasın? Siz Tanrı'ya sonsuz dersiniz, başkası "maddesel form"a sonsuz der ve Tanrı yok der. Big bang bizim evrenimizin başlangıcı olabilir ama her şeyin başı olmak zorunda değildir. Büyük patlamanın atası (öncesindeki) "maddesel form" ezeli ve ebedi olabilir ve büyük patlama da ezeli ebedi bir döngü olabilir. Yani bu "maddesel form" büyük patlamalarla form değiştirse de ezeli ve ebedi olabilir. Bu form değiştirme de maddesel formun doğasından kaynaklanıyor olabilir. Bu sadece Tanrı'sız olasılıklardan biri.

Tanrı'sız olasılıkları da Tanrı'lı olasılıklar da bizim evrenimizin yasalarına bağlı olmak zorunda değil, evrenimizin yasaları evrenimizde geçerli. Biz burada "onun atasından", maddesel formdan bahsediyoruz.

Bu Reklamı Kapat

Not: Evrim Ağacı yazısında büyük patlama öncesi bildiğimiz anlamı ile uzay zaman olmadığı için "öncesi" demenin garip olduğunu belirtse de "siz doğmadan önce" "siz" yoktunuz ama atalarınız vardı. Burada da bahsettiğim odur. Hata gibi gözükmemesi için belirttim.

1,537 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Ç. M. Bakırcı. Büyük Patlama Nedir? Büyük Patlama Sırasında Neler Yaşandı?. (11 Haziran 2019). Alındığı Tarih: 20 Ağustos 2020. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
7
  • Raporla
Cevap
Ege Özmeral
Ege Özmeral Fizik Mezunu / Evrim Ağacı Yazarı
Orijinal Soru: Bing Bang teorisi evrenin ezeli olduğu görüşüyle çelişir mi ?

Evrenden neyi kast ettiğimize bağlı olarak çelişmek zorunda değil. Büyük Patlama Teorisi bize evrenin çok küçük ve sıcak bir alandan genişlemeye başladığını söyler. Birçok veri de bu teoriyi destekliyor lakin bu büyük patlamanın zamanın başlangıcı olması gerektiğini kesin bir şekilde ima etmiyor. BGV Teoremi mesela zamanın bir başlangıcı olması gerektiğini söylüyor gibi fakat birçok kişi bir kuantum kütle çekim kuramında durumun böyle olmayacağını iddia ediyor. Mesela fizikçi Sean Carroll ve din filozofu William Lane Craig'in evrenin başlangıcı olup olmadığına dair olan tartışmasını izleyebilisin.

461 görüntülenme
4
  • Raporla
Cevap
Göktuğ Çağlar
Göktuğ Çağlar Kimyagerim, Felsefe ve Bilim Yakın Dostlarımdır
Orijinal Soru: Büyük patlamadan önce zamanın olmayışı, patlamayı ve zamanı oluşturan bir yaratıcıya işaret midir?

Nedensellik, genel olarak nedensellik ilkesi olarak bilinen; olay ve olguların birbirine belirli bir şekilde bağlı olması, her sonucun bir nedeni olması ya da her sonucun bir nedene bağlanarak açıklanabilir olması ya da belli nedenlerin belirli sonuçları yaratacağı, aynı nedenlerin aynı koşullarda aynı sonuçları vereceği iddiasıdır.

Zaman ve mekan Big Bang ile ortata çıkmışsa, Evreni ortaya çıkaran nedenin zaman ve mekandan bağımsız olması gerekir, dolayısıyla zaman ve mekan üstü oluşta bir doğaüstülüğe yani bir yaratıcı üstün bilinci işaret edebilir.

Bu Reklamı Kapat

Ancak şöyle bir durum da var, Big Bang bir başlangıç ta olmayabilir yani belki de bu evrenlerin sürekli doğup yok olmasına dayanan bir süreçtir.

Ayrıca başlangıç kavramı da zaman dolayısıyla oluşturduğumuz yanılsama bir kavram olabilir, yani hiçlik durumu vardıysa şayet başlangıcı aramak mantıksız olabilir.

Bu Reklamı Kapat

Bir ikinci eleştiri de nedenselliğe, yani nedensiz bir ilk sonuç olabilir mi, nedenselliğe tümüyle güvenmelimiyiz, bu konu zaten tamamen felsefenin tartışma konusuna giriyor, yani net sorular şunlar ;

+Evrenin bir başlangıcı var mıdır?

+Eğer bir başlangıç varsa, başlama nedenine ihtiyaç var mıdır ?

+Evrenin başlangıç nedeni olmalı ise bu yaratıcıyı işaret eder mi ?

+Evren mutlak ise yani hep vardı ise yaratıcıya ya da başlangıca ihtiyaç var mıdır ?

Felsefede de hiçbir zaman net bir cevap yoktur, o derece ki Klasik Mantığın bile alternatifleri mevcuttur (Bulanık Mantık).

Yani bu soru felsefi bir soru olduğu için felsefi kavramları öğrenip düşünmek ve tartışmak gerekir, genel açıdan net bir cevap bulunmasa da kendi anlamını tatmin edersin.

Ben burada sana bu konudaki tartışmaları, alternatif teorileri göstermek istedim yani farklı bir bakış katmaya çalıştım, ancak şahsi fikrimi soracak olursan henüz agnostik olduğum hiçlik, sonsuzluk gibi bir kaç konudan birisi de bu konu, eğer çok kafana takıyorsa bu konuyu felsefi olarak araştırmanı öneririm, çünkü bilim de zaten felsefe sayesinde ortaya çıkmıştır, bazı sorular bilimi aşar ve felsefenin kolu her yere uzanır.

Genç Mühendisin de dediği gibi bu konuda net bir cevap yoktur ve cevabın olmaması yani bilinmezlik durumu bizi illaki üstün bir bilince götürmez.

106 görüntülenme
2
  • Raporla
Cevap
Hüseyin Ardal
Hüseyin Ardal Bilim sever
Orijinal Soru: Madde ezeli olabilir mi?

Öncelikle yanıtım bilimsel değil düşüncelerimdir. Ben de sizin gibi düşünüyorum madde hep vardı sonsuza kadar da olacak ,yokluk ,hiçlik kavramı insan tarafından oluşturulmuş düşünceler olduğu düşünüyorum.madde hep vardı ve hep olacak.boşluk diye bir şey yok.orda kesin bir şey var.Çünkü uzayın sonu yok gibi.

541 görüntülenme
1
  • Raporla
Cevap
Yusuf İğın
Yusuf İğın Araştırmacı

Merhabalar, ateizm ve teizm bir inanç meselesidir. Bu yüzden inançlar dayanak gösterilerek bilimsel teoriler savunulamaz. Fakat bilimsel teoriler inançlara dayanak olarak gösterilebilir. Kaynaktaki videoda Celal Bey’in savunduğu görüşü bulabilirsiniz. Big Bang teorisi ne kadar tutarlı olsa da henüz %100 bir doğruluk payına sahip değil ve çeşitli bilimsel teoriler dayanak gösterilerek bu teori dışında bir teori ortaya konabilir ve ileride görüşü desteklemek maksadıyla çeşitli bilimsel araştırmalara yönelinebilir. Ateizm de inanmamaya inanmak olduğundan makul ve sorgulanabilir bir şekilde sunulursa fikir, bağnazlık olmaz

1,069 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Youtube. (19 Ağustos 2020). Alındığı Tarih: 19 Ağustos 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
1
  • Raporla
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
İlginizi Çekebilecek Sorular
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Alıntı Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Bu Eseri Neden Tavsiye Ediyorsun?
Aşağıdaki kutuya, isimli neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin faydalı bulunması halinde Evrim Ağacı kullanıcılarından daha fazla UP kazanman mümkün olacak. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Tavsiye Et