Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

Kasık Fıtığı Nedir? Nasıl Tedavi Edilir?

Kasık Fıtığı Evrimsel Bir Miras Olabilir mi?

Kasık Fıtığı Nedir? Nasıl Tedavi Edilir? İnguinal herni
İnguinal herni oluşumna neden olan barsağın potansiyel zayıf noktadan fıtıklaşması.
6 dakika
3,652
  • Cerrahi
Tıbbi İçerik Uyarısı

Bu içerik tıp ve sağlık ile ilişkilidir. Sadece bilgi amaçlı olarak hazırlanmıştır. Bireysel bir tıbbi tavsiye olarak görülmemelidir. Evrim Ağacı'ndaki hiçbir içerik; profesyonel bir hekim tarafından verilen tıbbi tavsiyelerin, konulan bir teşhisin veya önerilen bir tedavinin yerini alacak biçimde kullanılmamalıdır.

Daha Fazla Bilgi Al
Inguinal Hernia
  • Türkçe Adı Kasık Fıtığı
  • İngilizce Adı Inguinal Hernia
  • Latince Adı Inguinal Hernia
  • ICD K40

Kasık fıtığı (inguinal herni), hem erişkinlerde hem çocuklarda en yaygın olan ve sıklıkla cerrahi müdahale gerektiren bir fıtık tipidir. Bulunduğu anatomik bölgedeki zayıf noktalara göre fıtık ismi değişir. Kasık, göbek, bel, boyun fıtığı gibi isimlerle tarif edilebilmektedir. Aynı hastalığın farklı türde alt başlıkları olarak bilinse de bulunduğu anatomik bölgeye göre semptomları ve tedavileri birbirine benzemeyen birçok fıtık çeşidi mevcuttur. Bu fıtık çeşitlerinden birisi olan kasık fıtığı, bu kadar yaygın ve toplum arasında iyi bilinen bir hastalık olmasına rağmen, oluşum mekanizması ve evrimsel gelişim süreci ile alakalı henüz aydınlatılamamış yönleri de bulunan ilgi çekici tıbbi konulardan birisi olma özelliğini korumaktadır.[1]

Yunanca tomurcuk, şişlik anlamına gelen "hernios" kelimesinde türetilen herni, organ ve dokuların, onları çevreleyen duvardaki boşluktan anormal şekilde sarkması veya dışarı doğru çıkıntı yapması olarak tanımlanabilir. Vücudun diğer kısımlarında olduğu gibi karın içerisinde de bulunan zayıf anatomik bölgeler ve özellikle erkek üreme organlarının embriyolojik süreçte yer değişimine aracılık eden inguinal bölge, kasık fıtığının olduğu yerdir.[2]

Bu Reklamı Kapat

Çocukluk çağında görülen inguinal herni, fetal dönemde karın içerisinde olan testislerin doğuma yakın bir sürede inguinal kanal denilen anatomik bölgeden geçerek skrotuma inmesinden sonra kapanması gereken periton kalıntısı olan prosesus vaginalisin kapanmayarak, karın içi yapıların inguinal kanaldan geçerek sarkması şeklinde olmaktadır.[3] Çocuklarda görülen inguinal herni, esas olarak testisin inişi ile ilgili olduğundan, erkek çocuklarda kızlara göre 5-20 kat daha fazla görülmektedir. İnguinal herni, genel olarak tüm çocukluk çağında %0,5-1 oranında erkek çocuklarda ise yaklaşık %5 oranında görülmektedir. İnguinal herni onarımı, Çocuk Cerrahi kliniklerinde en sık yapılan cerrahi işlemdir.[4]

Belirti ve Semptomlar

Kasık hernilerinin çoğu belirti vermez. Ancak olası bazı belirtiler şu şekildedir:

Bu Reklamı Kapat

  • Erişkinde hastanın kendisi kasık bölgesinde olan şişliği fark edebilir, çocukta ise genellikle rutin doktor muayenesi esnasında veya aileler tarafından tesadüfen saptanır.
  • Kasık, skrotum veya kızlarda labiyada sıklıkla ağlama ve zorlama sırasında şişlik görülebilir.
  • Hasta hikayesi ve klinik muayene, tanının temelini oluşturur, şişlik halinde çekilmiş fotoğraflar günümüzde tanı konulmasına yardımcı olmaktadır.[6]

Etken Faktörler ve Risk Faktörleri

Kasık bölgesinde, her iki yanda yer alan, esas olarak erkek genital sistemi ile ilişkili olan inguinal kanal, silindirik bir yapıda olup üstte ve altta iki adet açıklığı mevcuttur. Kanalın içinden ilioinguinal sinir, erkeklerde spermatik kord, kadınlarda round ligamanı geçer. Prosesus vaginalis denilen embriyolojik kalıntı iç halkadan kanal içine doğru uzanan peritoneal bir divertiküldür. Kadınlardaki karşılığı Nuck kanalı olarak bilinir. Nuck kanalı kadınlarda overin pelvisteki son yerine ulaşmasında, prosesus vaginalis ise testisin inişinde etkilidir.[7]

Prosesus vaginalis ve nuck kanalı doğuma yakın bir sürede kapanmaya başlar, doğumda %90'ı açıktır. Çoğu ilk 6 ay içerisinde, geri kalanı 5 yaş civarında kapanır. Yetişkinlerde yapılan otopsi serilerinde ortalama %20 oranında prosesus vaginalisin açık kaldığı gösterilmiştir. Bu kişilerin hepsinde herni oluşumu görülmediği hesaba katılırsa herni oluşumunda başka faktörlerinde etkili olduğu varsayılmaktadır. Ana neden prosesus açıklığıdır, bu açıklık potansiyel hernidir. Karın içi organların bir kısmı bu açıklıktan girdiğinde herni oluşmaktadır.[4]

Herni gelişimine katkıda bulunan diğer faktörler arasında şunlar bulunur:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

  • İnmemiş testis;
  • Asit, ventriküloperitoneal şant gibi periton sıvısının artarak karın içi basıncın yükselmesi;
  • Bağ dokusu hastalıkları (Ehler-Danlos Sendromu, Hunter Hurler Sendromu, Marfan Sendromu);
  • Kronik solunum sistemi hastalıkları (Kistik Fibrozis gibi).

Teşhis Yöntemleri

İnguinal herni tanısı, hikaye ve fizik muayene ile konulabilir. Çoğu hastada şişlik öyküsü mevcuttur. Muayene esnasında herni kesesi görülebilir. Ailenin yada kişinin gösterdiği fotoğraf ile de tanı konulabilir. Bazı şüpheli durumlarda muayene ile tespit edilemediğinde ultrasonografi ile prosesus açıklığı gösterilebilir.

Tedaviler veya İdare Yöntemleri

İnguinal herni kendiliğinden düzelmez ve özellikle hayatın ilk aylarında yüksek boğulma (inkarserasyon) riski olduğu için cerrahi onarım gerekir. İnkarserasyon, kasık fıtığı için karşılaşılabilecek en ciddi sorundur. İnguinal halkanın ilk üç ayda genişleme özelliği zayıf olduğu için bu dönemde inkarserasyon riski en yüksektir. Çocuklarda ve erişkinde günübirlik cerrahi ile elektif şartlarda onarım yapılabilir.

Müddet Tahminleri (Prognoz)

Kasık fıtığı onarım yapıldıktan sonra nüks oranı oldukça düşüktür. Cerrahi başarı oranı %99'un üzerindedir. İnkarserasyon denilen boğulma riski olduğunda dolayı kasık fıtığı tanı konulduktan sonra mümkün olan en kısa süre içerisinde tedavi edilmelidir.

Görülme Sıklığı ve Dağılımı (Epidemiyoloji)

Çocukluk çağında hastalığın görülme sıklığı yaklaşık %1-5’dir. Erken doğan ve doğum kilosu küçük olan prematürelerde bu oran %30’a kadar çıkmaktadır. İnguinal herni erkeklerde 6 kat kadar daha sık görülmektedir. Hem erkek hem kadında %60 sağ, %30 sol, %10 da her iki tarafta görülmektedir.[1] İnguinal hernisi olan hastaların yaklaşık olarak %10'unda aile öyküsü pozitiftir.

Önlem Yöntemleri

İnguinal herni çocuklarda doğuştan gelen bir problem olup önleme yöntemi yoktur. Tanı konulduktan sonra boğulma riski neticesinde ciddi sorunlar olabileceğinden dolayı vakit kaybetmeden cerrahi olarak müdahale edilmelidir.

Bu Reklamı Kapat

Etimoloji

Yunanca tomurcuk, şişlik anlamına gelen “hernios” kelimesinde türetilmiş olup önce latinceye sonra ingiliceye hernia olarak geçmiştir. Latince "ruptur" de fıtık yerine kullanılmıştır. "Fıtık" kelimesi ise Arapça kökenli olup yırtık, sökük, yarılma anlamına gelmektedir.

Diğer Başlıklar

Tarihçe

İnguinal herni ile ilgli ilk yazılı bilgiler MÖ 1728-1686 yıllarındaki Babil kralı Hammurabi yasalarında ve MÖ 1600-1550 yıllarındaki Ebers pairüsünde yer alır. Fıtık tedavisine ait ilk bilgiler ise Hipocrates ile başlar. İlk tıbbi yazar olarak bilinen Aulus Cornelius Celcus (MÖ 25- MS 50), De Medicina isimli kitabında kasık bölgesinin anatomisi ve patolojisini yazmıştır. Heliodorus (MS 125), ilk herni operasyonunu yapan cerrah olarak bilinir.

Tarihsel gelişim süreci içerisinde özellikle 18. yüzyıldan itibaren modern tıbbın hızlı gelişimi ile alakalı olarak hastalığın oluşum mekanizmaları ve tedavisi ile alakalı bir çok yeni gelişme olmuştur. Antonio Scarpa, Pieter Camper, Antonio de Gimbernat, Hesselbach ve Cooper, inguinal herni ile ilgili halen kendi isimleri ile anılan anatomik tanımlamaları yapmış, Mitchell-Banks, Halsted, Bassini, Ferguson ve Shouldice gibi isimler ise hastalığın cerrahi onarımı ile ilgli yeni teknikler tarif etmiştir ve tedavide büyük mesafe alınmasına yardımcı olmuştur.

Günümüzde inguinal herni, tanımı ve tedavisi yönünden tıbbi olarak büyük bir sorun olmaktan çıkmıştır.[2]

Bu Reklamı Kapat

Evrimsel Tıp: Yakın Evrimsel Geçmişte Kasık Fıtığı

Bu ilgi çekici durumun insanlarda nasıl olduğu, evrimsel süreçte hangi aşamalarda bu sorunun günümüze taşındığı ile alakalı olarak literatürde yeterli sayıda tatmin edici bilimsel çalışmalar henüz mevcut değildir.

İnguinal herni oluşumunda esas neden, erkek çocuklarda prosesus vaginalis, kız çocuklarda ise Nuck kanalı denilen embriyolojik kalıntının açık kalması sebep olarak gösterilmektedir. Erişkin yaşlarda ise esas olarak bu bölgedeki bağ dokusu zayıflıklarının fıtık oluşumuna sebep olduğu bilinmektedir. Oluşumundaki farklılık nedeni ile çocuk ve erişkin kasık fıtığı onarımı da farklılık göstermektedir. Erişkinlerde match denilen yama ile onarım yapılırken çocuklada yama kullanılmadan onarım yapılmaktadır.[8]

Dört ayak üzerinde yaşamını sürdüren primatların zamanla iki ayak üzerinde hareket etmeye başlaması ile meydana gelen karın içi organların kasık bölgesine daha fazla basınç oluşturması ve bunun neticesinde ise bu bölgedeki anatomik yapıların yeterince güçlü kalamaması ile ilgili ortaya atılmış bazı teoriler olsa da henüz kanıtlanabilmiş değildir.[5] [2]

Öne sürülen bazı teorilere göre, Homo cinsi başta olmak üzere diğer primatlarda ve birçok dört ayaklı memelide, karın boşluğunun içinde arka rektus kası kılıfı yoktur. Bunun yerine, karın ön duvarında inguinal kanala kadar uzanan transversalis fasyası vardır. Bu anatomik oluşum, dört ayaklılar için yokuş yukarı çıkılmadığı sürece önemli bir avantaj sağlamaz. Bununla birlikte, dik yürümeye doğru olan evrimleşme sonucunda, insanlarda karın içi organların ağırlığının artması, yer çekimininde etkisi ile bu anatomik oluşumu zorlayarak zayıflamasına ve sonrasında ise fıtık oluşumuna sebep olur.[5]

Alt karın bölgesinde güçlü bir arka rektus kılıfının ve güçlü bir transversalis fasyasının olmamasının, insan evriminde önemli bir anatomik kusuru temsil ettiği düşünülmektedir.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 6
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • İnanılmaz 2
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Umut Verici! 1
  • Korkutucu! 1
  • Muhteşem! 0
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Sıkça Sorulan Sorular

Hayır çok ağlamakla kasık fıtığı olmaz ancak aşırı ağlamak karın içi basıncı artırarak oluşma potansiyeli olan bir yatkınlık varsa ortaya çıkma sürecini hızlandırabilir.

Hayır kasık fıtığı kendiliğinden geçmez, hem çocuk hem erişkinde cerrahi operasyonla onarılması gerekir.

Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 13/08/2022 15:17:49 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/12076

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Editör Seçkisi
Köpek
Özel Görelilik
Tespit
İklim Değişimi
Sosyal Medya
Dalga
Eşeyli Üreme
Bakteri
Küresel Salgın
Beslenme Davranışı
Kedigiller
Davranış
Yörünge
Haber
Arkeoloji
Coğrafya
Psikiyatri
Sahtebilim
Göğüs Hastalığı
Normal Doğum
Çocuklar
Lgbt
Bilgi Felsefesi
Maymun
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve kabul edilen cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.