Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Hafniyum

Hafniyum Nedir? Özellikleri Nelerdir ve Nerelerde Kullanılır?

Hafniyum Wikipedia
Hafniyum
3 dakika
1,635
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 72. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Hidrojen" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Tüm Reklamları Kapat

Özellikler

Hafniyum, "Hf" sembolü ile gösterilen ve atom numarası 72 olan kimyasal bir elementtir. Parlak, gümüşi gri renge sahip olan hafniyum, kimyasal olarak zirkonyuma benzer ve birçok zirkonyum mineralinde bulunur. Hafniyum periyodik tablonun 4. grubunda bulunur. Hafniyum, yer kabuğunda milyonda üç parça kadar dağılır ve zirkonyuma kıyasla zirkonyum minerallerinde yüzde birkaç oranında bulunur.

Fiziksel Özellikler

Hafniyum, çok sünek olan parlak, gümüşi gri bir metaldir. Erime noktası yaklaşık 2.150°C (3,900°F) ve kaynama noktası yaklaşık 5,400°C (9,700°F) şeklinde ölçülmüştür. Yoğunluğu santimetre küp başına 13.1 gramdır.

Hafniyumun en ilgi çekici fiziksel özelliği, nötronlara nasıl tepki verdiğidir. Bir nötron, bir atomun çekirdeğinde bulunan çok küçük bir parçacıktır. Nötronlar, nükleer fisyon reaksiyonlarının meydana gelmesi için kullanılır. Bir nötron, uranyum atomu gibi büyük bir atoma çarptığında nükleer fisyon reaksiyonları gerçekleşir. Nötron, atomun parçalanmasını sağlar. Bu süreçte büyük miktarda enerji açığa çıkar. Bu enerji elektriğe dönüştürülebilir.

Nükleer fisyondan elektrik elde etmek için fisyon reaksiyonu dikkatlice kontrol edilmelidir. Bunun için nötron sayısı da yakından kontrol edilmelidir. Hafniyum, nötronları emme gücüne sahiptir. Bu sebeple fisyon reaksiyonunun ne kadar hızlı gerçekleştiğini kontrol eden çubuklarda kullanılır.

Tüm Reklamları Kapat

Bu özellik, hafniyumun zirkonyumdan farklı olduğu birkaç özellikten biridir. Hafniyum nötronları absorbe etmede çok iyi iken zirkonyum, nötronları neredeyse hiç absorbe etmez. Nötronlar onun içinden geçer. Nükleer santrallerde hem hafniyum hem de zirkonyum kullanılmaktadır.

Kimyasal Özellikler

Zirkonyum gibi, hafniyum da çok reaktif değildir. Havadaki oksijen ile kolayca birleşmez, su veya soğuk asitlerle reaksiyona girmez. Bununla birlikte, sıcak asitlerle daha aktif olabilir.

Bulunma Sıklığı ve Üretimi

Hafniyum, yer kabuğunda orta derecede yaygın bulunan bir elementtir. Bolluğunun milyonda yaklaşık 5 parça olduğu tahmin edilmektedir. Bu da onu brom, uranyum veya kalay kadar bol yapar. Hafniyum, nükleer santrallerde kullanılmaktadır. Hafniyum, her zaman yeryüzünde zirkonyum cevherleri ile birlikte bulunur. Bu cevherlerin en yaygın olanları zirkon ve baddeleyittir.

Uygulama ve Kullanım Alanları

Hafniyum, iyi bir nötron emicidir ve nükleer santrallerde kontrol çubukları yapmak için kullanılır. Aynı zamanda çok yüksek bir erime noktasına sahiptir ve bu nedenle plazma kaynak torçlarında kullanılır. Hafniyum, demir, titanyum ve niyobyum dahil olmak üzere çeşitli metallerle alaşımlanmıştır. Hafniyum oksit, mikroçiplerde elektrik yalıtkanı olarak kullanılırken, hafniyum katalizörleri polimerizasyon reaksiyonlarında kullanılmıştır.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Tarihi

1923'te Kopenhag Üniversitesi'nde George Charles de Hevesy ve Dirk Coster tarafından hafniyum keşfedildi. Bir Norveç zirkonu olan zirkonyum mineralinde bulundu, ancak onu zirkonyumdan ayırmanın çok zor olduğunu ve o güne kadar hafniyumun neden keşfedilmediğini açıkladı. Diğer zirkonyum mineralleri de Hevesy tarafından incelendi ve bazılarının %5 kadar hafniyum içerdiği buldu. Bu bulgu zirkonyumun atom ağırlığının yanlış olduğunu ve bunun belirlenebilmesi için hafniyum içermeyen materyalin üretilmesi gerektiği anlamına geliyordu. Hafniyumun ilk saf örneği 1925'te hafniyum tetra-iyodürün sıcak bir tungsten tel üzerinde ayrıştırılmasıyla yapıldı.

Etimolojisi

Hafniyum adı, Kopenhag'ın Latince adı olan "Hafnia"dan türetilmiştir.

Önlem ve Güven

Hafniyumun Sağlık Üzerindeki Etkileri

Hafniyum metali normalde sağlık sorunlarına neden olmaz, ancak tüm hafniyum bileşikleri toksik olarak kabul edilmelidir. Metal tozu yangın ve patlama tehlikesi oluşturur. Hafniyum ve bileşenlerine aşırı maruz kalma, gözlerde, deride ve mukozada hafif tahrişe neden olabilir.

Hafniyum metalinin bilinen bir toksisitesi yoktur. Metal suda, tuzlu solüsyonlarda veya vücut kimyasallarında tamamen çözünmez. Hafniyuma maruz kalma, soluma, yutma ve göz veya cilt teması yoluyla meydana gelebilir. İnsanlarda hafniyuma kronik maruz kalma belirtisi ve semptomları bildirilmemiştir.

Tüm Reklamları Kapat

Hafniyumun Çevresel Etkileri

Hafniyum bitkiler için herhangi bir tehdit oluşturmaz. Bitkiler, büyüdükleri topraktan az miktarda hafniyum alırlar.

Hayvanlar Üzerindeki Etkileri: Hafniyum metalinin toksisitesi veya tozuyla ilgili veriler yetersizdir. Hayvan çalışmaları, hafniyum bileşiklerinin göz, cilt ve mukoza zarı tahrişine ve karaciğer hasarına neden olduğunu göstermektedir. Herhangi bir olumsuz çevresel etki bildirilmemiştir.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
Evrim Ağacı Akademi: Periyodik Cetvel ve Elementler Yazı Dizisi

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 72. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Hidrojen" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
11
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 03/03/2024 15:27:30 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10079

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Madde
Görüş
Toplumsal Cinsiyet
Uzay Görevleri
Argüman
Plastik
Element
Akademi
Boyut
Çeviri
Video
Ağız
Moleküler Biyoloji
Elektron
Uzaylı
Hasta
Diş Hekimi
Kertenkele
Anksiyete
Meteor
Normal Doğum
Beslenme Davranışı
Ateş
Hastalık
Fotoğraf
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
"Domates Gribi" Hastalığı Neyin Nesi?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. Aslan, et al. Hafniyum. (29 Ocak 2021). Alındığı Tarih: 3 Mart 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/10079
Aslan, S., Bakırcı, Ç. M. (2021, January 29). Hafniyum. Evrim Ağacı. Retrieved March 03, 2024. from https://evrimagaci.org/s/10079
S. Aslan, et al. “Hafniyum.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 29 Jan. 2021, https://evrimagaci.org/s/10079.
Aslan, Sevcan. Bakırcı, Çağrı Mert. “Hafniyum.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, January 29, 2021. https://evrimagaci.org/s/10079.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close