Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

Eski Mısır Hakkında 10 Mit

Eski Mısır Hakkında 10 Mit Pixabay
6 dakika
25,420
  • Tarih
  • Şüphecilik (Skeptisizm)

Eski Mısırlılar devam eden arkeolojik buluşlarla yetiştirilerek gizem ve entrikanın aurasıyla örtülmüştür. Ancak ne yazık ki Eski Mısır'ı yaygınlaştıran huşu aynı zamanda sayısız mit oluşturmuştur. Bu liste Eski Mısır hakkındaki en genel yanılgıları araştıracak ve ilginç olan birkaç konu dışı şeylerle beraber onların ileri kültürünün yeni yerleri aydınlatılacaktır.

1. Kleopatra Güzel Bir Kadındı

Eski Mısır'ın son firavunu olan Kleopatra VII her zaman kültürel bir figür olmuştur ve çekici güzelliğiyle ünlüdür. Bu düşünce Shakespeare'dan film direktörü Joseph L. Mankiewicz'e kadar herkes tarafından korunmuştur. Ancak, Roma paraları Kleopatra'nın erkeksi özelliklere sahip olduğunu göstermektedir: büyük bir burun, çıkıntılı bir çene ve kalın dudaklar - bunlar hiçbir kültürün güzel görünüşlerin modeli değildir. Diğer yandan ise beyinsiz bir insan değildi; çağdaş kaynaklar Kleopratra'nın fiziksel görünüşün tam aksine karizmatik ve zeki olduğunu belirtmektedir.

Bu Reklamı Kapat

2. Ölülere Duyulan Saplantı

Eski Mısırlıların piramitleri, mumyaları ve etkileyici tanrıları hakkında okurken kafayı Ölüm ile meşgul tuttukları sonucuna varılması pek de zor değildir. Hatta hiçbir şey bu gerçekten daha uzak olamazdı. Mısırlı işçilerin birbirlerini gömmesi aslında hayatı yüceleştirmenin bir yoluydu. Örnek olarak, mezarlarda işlenmiş çizimler çiftçiliğin, avcılığın ve balık tutmanın kutlamalarıydı. Daha da ilerisi, Mısırlılarla beraber gömülen pahalı aksesuarlar yaşamdan sonraki hayata ulaşmalarında yardımcı olmuştur ve böylece zorluk çekmeden mevcut işlerine orada devam edebilmektedirler. Mumyalamak cesetleri günlük yaşamda düşünüldüğü gibi canlı-görünümlü tutabilmek için yapılırdı. Açıkçası Mısırlılar ölüme değil yaşama karşı bir saplantı duyuyorlardı.

Lysippos (Albany Museum Grahamstwon, 2008)

3. Uzaylılar

Ne yazık ki bazıları Mısırlıların uzaylılarla iletişim kurduğuna halen inanmaktadırlar. Piramitlerin insan-üstü bir başarı olduğunu ve bazı duvar resimlerin uzaylıları gösterdiğini ileri sürerler. Bu basitçe Eski Mısırlıların mirasına hakaret etmektir. Giza'daki Büyük Piramit matematiksel açıdan muhteşem olsa da, inşaatı zamanında yaşayan zeki astronomların, bilim insanların ve mimarların ötesine değildi. Ve Büyük Piramit yaklaşık olarak 4000 senedir en yüksek yapı olarak kaldığı halde bu onun Mısırlıların uzaylılarla dost olduğu anlamına gelmemektedir; sadece hiçbir kültürün Mısırlılarla anıt inşa etmekle ta 19.yüzyıla kadar yarışmadığı anlamına gelmektedir. Alttaki görselde yer alan duvar resmi de bir uzaylı değil bir vazodur.

Bu Reklamı Kapat

4. Bütünüyle Keşfedilmiştir

Bazıları Eski Mısır hakkında her şeyi bulduğumuzu ve Mısır Bilimin (Egyptology) ölü ve gömülü bir konu olduğunu sanmaktadır. Bu doğru değildir. Hala Eski Mısır hakkında büyüleyici şeyler keşfedilmektedir ve medeniyetlerin üzerine yeni ışınlar saçılmaktadır. Mesela Büyük Piramitten bir ''solar gemisi'' çıkarılmaktadır. Bu solar gemi ölü firavunların Güneş Tanrısı Ra'ya karanlıkların tanrısı olan Apep ile yaptığı sonsuz savaşında eşlik etmesini sağladığı söylenmektedir. Her akşam, Ra solar gemisine binerek Apep ile savaşmaya gider ve şafak vaktinde de zaferi elde edip gökyüzünde gezinmektedir.

5. Hiyeroglifler

İnsanlar Eski Mısırlıların hiyeroglifleri icat ettiğini sanmaktadır. Ancak, büyük ihtimalle ilkel hiyeroglifler Mısır'a Batı Asyalı işgalciler tarafından getirilmiştir. Yılanların ve bedenden ayrılmış bacakların resimlerinden kaynaklanarak ortaya çıkan bir başka mit de hiyerogliflerinin lanetlerin ve büyülerin dili olduğudur. Gerçekte hiyeroglifler çoğu zaman zararsız yazıtlar ve tarihsel tasvirler için kullanılmıştır. Lanetler mezarlarda nadiren bulunur ve bulunanların çoğu da etkisizdir: ''Onun yılları azaltılacaktır'' ve ''Onun varisi olmayacaktır'' gibi. İlginçtir ki 1798 yılında Rosetta Taşı keşfedildiğinde ve tercüme edildiğinde birçok bilim insanı hiyerogliflerin bir alfabeyi oluşturan fonetik seslerin değil de resimler olduğuna inanmıştır.

6. Piramit Dekorasyonu

Birçok sayıda Eski Mısır mezarın ve sarayın içi hiyerogliflerle kaplıdır. Ancak mitin aksine, piramitler nispeten dekorasyon içermemektedir. Hatta yakın bir zamana kadar Giza'daki piramitlerin içi bütünüyle bezemesiz oluğu düşünülmüştür. Birkaç ay önce Büyük Piramidin içinde gizli bir kapının arkasında bulunan hiyerogliflerle bu varsayım geçersiz olmuştur. Bir de piramitler 4000 sene önce bütünüyle kireç taşı renginde değildi: bazı bölümler, içte bulunan sütunlar gibi, kırmızı ya da beyaza boyanmıştı. Bu basit boya ve gizlenen yazıtlar yine de piramitleri aşırı derecede sade göstermektedir; piramitlerin dünyanın en eski ve en bilinen taş yapılarından biri olması sahip olunan mimariden dolayıdır.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

7. Firavun Hizmetçilerini Öldürüyordu

Genel inanışta olduğu gibi Firavunlar öldüğü zaman onlarla beraber hizmetçileri de öldürülüp aynı mezarda gömülmüyorlardı, ancak birkaç istisna bulunmaktadır. Mısır'ın Birinci Hanedanlığında iki tane Firavun hizmetçilerin onlarla beraber gömülmesiyle tanınmaktadırlar. İnsanların genelleme eğiliminden dolayı bu yaklaşık olarak diğer 300 tane Firavun için de geçerli olduğu düşüncesi bir mit haline dönüşmüştür. Daha sonraki Firavunlar hizmetçilerin ölü yerine hayatta olmalarının daha kullanışlı olduğunu fark etmiş olmalılar, bu yüzden bunun yerine *''shabti''lerle beraber gömülmüşlerdir. Bunlar Firavunlara ölümden sonraki yaşamda yardım edebilmek için canlandırılabilen figürlerdi.

Serge Ottoviani

8. Piramitleri Köleler İnşa Etti

Mısır'daki piramitlerin köleler tarafından inşa edildiği fikri M.Ö. 5. yüzyılda bunu rapor eden Yunan tarihçisi Herodotus'tan beri etrafa yayılmıştır. Piramitleri inşa edenlerin kalıntıları Giza'daki piramitlerin yanında bulunan mezarlarda bulununca bunun doğru olmadığı anlaşılmıştır. Yüce Firavunların yakınında gömülmek en büyük onur idi ve böyle bir şey hiçbir zaman köleler için yapılmamıştır. Buna ek olarak, Giza'da ortaya çıkarılan büyük sayıda sığır kemikleri -Eski Mısır'da değerli bir yiyecekti- inşaat işçilerin temel gıdasıydı. Piramitleri inşa edenler Hollywood'un ya da İncil'in belirttiği gibi köleler değil, besbelli tecrübeli ustalar idi.

9. İsrailliler Köleleştirildi

Bu bir önceki mitin devamı niteliğindedir ve açıkçası hassas bir konudur. Ne yazık ki tarihsel gerçekler barındırdığı düşünülen İncil'in takipçileri olduğu halde Eski Mısır'da İsraillilerin köleleştirildiğine dair herhangi bir kanıt bulunamamıştır. Eski Mısırlıları eksiksiz kayıtlarına bakarak yeterince bilgi edinebildik, ancak hiçbir zaman bir ırkı köle olarak kullandıklarını ve 10 vebanın yaşanıldığını söylememişlerdir ve aynı zamanda milyonlarca İbranilerin Mısır'da ya da çölde yaşadığını gösteren herhangi bir arkeolojik bilgi bulunmamaktadır. Ayrıca, kaçan milyonlarca köle Mısır'ın ekonomisini yerle bir ederdi, ancak M.Ö. ikinci milenyum boyunca sözde ''Mısırdan Çıkışın'' (Exodus) yaşandığı söylenilen zamanda gelişmekteydi.

10. Firavunların Laneti

Firavun Tutankamun'un mezarını açanların felakete uğradıkları Lanet aşırıya kaçan medyanın ve kamusal duyarlılığının bir başarısıydı. Bahsedilen mite göre Tutankamun tarafından yerleştirilen Lanet sponsor olan Lord Carnarvon ve sefere katılan diğer kişilerin ölümüne sebep olmuştur. Bazıları mezarın içinde birikmiş olan tehlikeli mantarlar ya da gazların olduğunu belirten birkaç teori üretseler de, yaşanılan ölümlerin özel bir açıklamaya ihtiyacı yoktur. Bir düzine sene içerisinde mezarı açığa çıkaran 58 kişiden sadece 8'i hayatını kaybetmiştir. Seferin lideri Carter, yani lanetin en belirgin hedefi, 16 sene daha yaşamıştır. Yaşanılan diğer rastlantılar ise ''onay önyargısı'' (confirmation bias) idi: Seferde yaşanılan herhangi bir talihsizlik ile ölen bir kişi olursa bu Firavunların Laneti olarak algılanmaktadır. Bu Lanet insanların gerçekler yerine daha heyecan verici hikayelere inanma dürtüsünün olduğunu gösteren basit bir örnektir.

İngiliz arkeolog Howard Carter ve Mısırlı asistanı Krallar Vadisinde (Luxor, Mısır) firavun Tutankhamun'un lahitini inceliyorlar.
İngiliz arkeolog Howard Carter ve Mısırlı asistanı Krallar Vadisinde (Luxor, Mısır) firavun Tutankhamun'un lahitini inceliyorlar.
Harry Burton (Rue des Archives, Getty Images)

*Ç.N.: Shabti, ölenlerle beraber gömülen hizmetçi modelleridir.

Okundu Olarak İşaretle

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 7
  • Muhteşem! 3
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Listverse | Arşiv Bağlantısı
Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 28/09/2022 15:03:24 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1274

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Bilinç
Beslenme Bilimi
Müfredat
Periyodik Tablo
Kelebek
Psikiyatri
Biliş
Bilim İnsanı
Psikoloji
Güve
Çin
Manyetik
Kırmızı
Homeostasis
Mantık
Mitler Ve Gerçekler
Zehirli Mantar
Bebek Doğumu
Öğrenme Alanı
Adaptasyon
Büyük Patlama
Nörobiyoloji
Pandemi
Su
Bilişsel
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve en iyi cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.