Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

COVID-19 Enfeksiyonu, Uzun Vadeli Beyin Sorunları Riskini Artırıyor!

COVID-19 Enfeksiyonu, Uzun Vadeli Beyin Sorunları Riskini Artırıyor!
5 dakika
666
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 1 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Eğer COVID-19 geçirdiyseniz, hala etkilerini beyninizde sürdürüyor olabilir. Yeni araştırmalar, virüs bulaşmış olanların, enfeksiyondan sonraki ilk yıl içinde bir dizi nörolojik durum geliştirme risklerinin arttığını gösteriyor. St. Louis'deki Washington Üniversitesi Tıp Fakültesi ve ABD Gazi İşleri St. Louis Sağlık sistemindeki federal sağlık verilerinin kapsamlı bir analizini yapan araştırmacılara göre; felç, bilişsel ve hafıza problemleri, depresyon, anksiyete ve migren, bu tür komplikasyonlar içerisinde yer alıyor.

Ayrıca COVID-sonrası beyin; titreme, istemsiz kas kasılmaları, epileptik nöbetler, işitme ve görme sorunların, denge ve koordinasyon güçlükleri ve Parkinson hastalığında yaşananlara benzer başka semptomlar gibi hareket bozuklukları ile ilişkili olabilir. Washington Üniversitesi'nde klinik epidemiyolog olan kıdemli yazar Ziyad El-Aly şöyle söylüyor:

Çalışmamız, COVID-19'un uzun vadeli nörolojik sonuçlarının kapsamlı bir değerlendirmesini sunuyor. Geçmiş çalışmalar, çoğunlukla hastanede yatan hastalarda daha dar bir nörolojik sonuç kümesini incelediler. Yoğun bakım ünitesine alınanlar da dâhil olmak üzere hem hastaneye yatan hem de yatmayan hastalar arasında, 44 beyin ve diğer sinir hastalıklarını değerlendirdik. Sonuçlar, COVID-19'un uzun vadeli zaralı etkilerini ortaya koydu. Bunlar, Uzun COVID'in kaçınılmaz parçaları. Virüs her zaman, bazı insanların düşündüğü kadar iyi huylu olmuyor.

Genel olarak COVID-19, dünya çapında 40 milyondan fazla yeni sinir hastalığı vakasına katkıda bulundu. COVID enfeksiyonu geçirmenin dışında, uzun süreli nörolojik problemler için belirli risk faktörleri nadir bulunuyor. Al-Aly şöyle söylüyor:

Tüm Reklamları Kapat

Daha önce sağlıklı olan ve hafif enfeksiyon geçiren bireylerde beyin problemleriyle karşılaşıyoruz. Genç ya da yaşlı, kadın ya da erkek veya ırkınızın ne olduğu önemli değil. Sigara içip içmediğiniz veya başka sağlıksız alışkanlıklarınız ya da koşullarınızın olup olmadığı da önemli değil.

Çalışmada çok az kişi COVID-19 için aşılanmıştı, çünkü aşılar çalışma süresi boyunca (Mart 2020'den Ocak 2021'in başlarına kadar) henüz yaygın olarak mevcut değildi. Veriler ayrıca; delta, omicron ve diğer COVID varyantlarından önce toplandı.

Nature Medicine'da yayınlanan ve Al-Aly öncülüğünde yapılan önceki bir çalışma, aşıların, beyin problemlerini yaklaşık %20'lik bir oranla azalttığını buldu.[1] Al-Aly şöyle söylüyor:

Aşı olmak kesinlikle çok önemli. Ancak bu uzun vadeli sinir hastalıklarına karşı tam koruma sağlamadıklarını anlamak da önemli.

Çalışma Nasıl Yapıldı?

Araştırmacılar, ülkenin en büyük entegre sağlık sistemi olan ABD Gazi İşleri Bakanlığı tarafından tutulan bir veritabanında, yaklaşık 14 milyon tanımlanmamış tıbbi kaydı analiz ettiler. Her yaştan, ırktan ve cinsiyetten hasta bulunuyordu.

1 Mart 2020'den 15 Ocak 2021'e kadar, COVID pozitif çıkan ve enfeksiyondan sonraki ilk 30 gün hayatta kalan 154.00 kişiden kontrollü bir veri seti oluşturdular. COVID-19 veri setindeki nörolojik sonuçları, virüs bulaşmamış diğer iki grup insanla karşılaştırmak için istatistiksel modelleme kullanıldı. Aynı zaman aralığında COVID kapmayan 5.6 milyonu aşkın bir kontrol grubu ve virüs dünya çapında milyonları etkilemeden çok önceyi (Mart 2018- 31 Kasım 2019) kapsayan 5.8 milyonluk bir kontrol grubu, bu iki kontrol grubuna oluşturuyordu.

Tüm Reklamları Kapat

Araştırmacılar bir yıl boyunca beyin sağlığını incelediler. Nörolojik durumlar, virüs bulaşmamış olanlara kıyasla COVID-19 olanlarda %7 daha fazla meydana geldi. Bu yüzden ABD'deki COVID-19 vakalarının sayısına göre değerlendirildiğinde, virüsle ilişkili beyin bozukluğu yaşayan yaklaşık 6.6 milyon insana denk geliyor.

SARS-CoV-2, Sinir Sistemini Alt Üst Ediyor!

Halk dilinde "bilinç bulanıklığı" olarak adlandırılan hafıza problemleri, COVID'in uzun vadeli, beyinle ilişkili en yaygın semptomları arasında. Kontrol gruplarındakilerle karşılaştırılınca virüse yaklanan kişilerin, %77 daha fazla hafıza problemi geliştirme riski bulunuyor. Al-Aly şöyle söylüyor:

Bu sorunlar bazı insanlarda çözülebilir, ancak diğerlerinde de devam edebilir. Bu noktada, sorunları devam edenlerin iyileşen insanlara oranı bilinmiyor.

İlginç bir şekilde araştırmacılar, virüsle enfekte olanlar arasında Alzheimer hastalığı riskinin arttığını belirtti. Kontrol gruplarına kıyasla, COVID-19 olanlarda 1000 kişi başına fazladan 2 Alzheimer vakası düşüyordu. Al-Aly şöyle söylüyor:

COVID-19'u olan birinin, birdenbire Alzheimer hastası olması pek olası değil. Alzheimer'ın ortaya çıkması yıllarca sürüyor. Ancak, Alzheimer'a yatkınlığı olan insanların, COVID etkileri ile hastalığı daha hızlı geliştirdiklerinden şüpheleniyoruz. Nadir bir durum; ama endişe verici.

Ayrıca, kontrol gruplarına kıyasla, virüse yakalanan kişilerin iskemik inme geçirme olasılığı %50 daha fazlaydı. İskemik inme, bir kan pıhtısı veya başka bir engel, bir aterin beyne kan ve oksijen sağlama yeteneğine engel olduğunda ortaya çıkmaktadır. Tüm inmelerin çoğunluğunu oluşturuyor ve konuşma zorluğuna, bilişsel karışıklığa, görme sorunlarına, vücudun bir tarafında his kaybına, kalıcı beyin hasarına, felce ve ölüme neden olabilmektedir. Al-Aly şöyle söylüyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Diğer araştırmacılar tarafından, SARS-CoV-2'nin kan damarlarının zarına saldırıp sonrasında inme veya nöbeti tetikleyebileceğini gösteren, fare ve insanlar üzerine çalışmalar yapıldı. Risk faktörü olmayan birinin aniden nasıl felç geçirebileceğini açıklamaya yardımcı oluyor.

Genel olarak enfekte olmayanlara kıyasla, COVID-19 geçiren kişilerin epilepsi veya nöbet geçirme olasılığı %80, anksiyete veya depresyon gibi zihinsel sağlık bozuklukları geliştirme olasılığı %43, hafif ila şiddetli baş ağrısı yaşama olasılığı % 35 ve hareket bozukluklarıyla karşılaşma olasılığı% 42 daha fazlaydı. Sonuncusu; istemsiz kas kasılmaları, titreme ve diğer Parkinson benzeri semptomları içeriyor.

COVID-19 hastalarının bulanık görme, kuruluk ve retina iltihabı gibi göz problemlerine sahip olma olasılıkları da %30 daha fazlaydı. Ayrıca, %22 daha fazla tinnitus veya kulak çınlaması gibi işitme anormallikleri geliştirme olasılıkları bulunuyordu.

Sonuç

Al-Aly şöyle söylüyor:

Çalışmamız, enfeksiyondan bir yıl sonra COVID-19'un nörolojik sonuçlarının kapsamlı bir açıklamasını sağlayarak bu artan kanıtlara katkıda bulunuyor.

Uzamış COVID'in beyinde ve diğer sistemlerdeki etkileri, devam eden pandemiyi yönetmek ve COVID sonrası bir dünya için planlar geliştirmek üzere, hükümetlerin ve sağlık sistemlerinin politika, halk sağlığı ve önleme stratejileri geliştirme gereksinimini gösteriyor. Pandeminin geniş kapsamı göz önüne alındığında bu zorlukların aşılması, hızlı ve koordineli, ancak şu anda bu yok, küresel, ulusal ve bölgesel müdahele stratejileri gerektiriyor.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
27
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

Feragatname: Evrim Ağacı, doğrudan üniversiteler, akademik dergiler veya resmi bilim kurumları tarafından yayınlanan bu basın açıklamalarını temel editöryal düzenlemeden geçirmektedir; ancak açıklamaların isabetliliğinden sorumlu değildir. Basın açıklaması konusundaki sorularınızı aşağıdaki medya irtibat kişisine yöneltebilirsiniz.

Medya İrtibat

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 2
  • Korkutucu! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Muhteşem! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/04/2024 07:22:23 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/12547

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Kas
Foton
Diş Sorunları
Hormon
Güneş Sistemi
Üreme
Yatay Gen Transferi
Ekonomi
Buz
Haber
Halk Sağlığı
Kalıtım
Yörünge
Önyargı
Cinsel Yönelim
Depresyon
Hekim
Yaşlılık
Hindistan
Fotoğraf
Ufo
Yaşanabilir Gezegen
Egzersiz
Işık Hızı
Obstetrik
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. Küçükkıvanç, et al. COVID-19 Enfeksiyonu, Uzun Vadeli Beyin Sorunları Riskini Artırıyor!. (30 Ekim 2022). Alındığı Tarih: 25 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/12547
Küçükkıvanç, S., Bakırcı, Ç. M. (2022, October 30). COVID-19 Enfeksiyonu, Uzun Vadeli Beyin Sorunları Riskini Artırıyor!. Evrim Ağacı. Retrieved April 25, 2024. from https://evrimagaci.org/s/12547
S. Küçükkıvanç, et al. “COVID-19 Enfeksiyonu, Uzun Vadeli Beyin Sorunları Riskini Artırıyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 30 Oct. 2022, https://evrimagaci.org/s/12547.
Küçükkıvanç, Sena. Bakırcı, Çağrı Mert. “COVID-19 Enfeksiyonu, Uzun Vadeli Beyin Sorunları Riskini Artırıyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, October 30, 2022. https://evrimagaci.org/s/12547.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close