Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Cinsel Akışkanlık Nedir? Cinsel Kimlik ve Cinsel Yönelimler, Ömür İçinde Değişebilir mi?

Cinsel Kimlikler, Sandığınız Kadar Katı ve Stabil Olmayabilir!

Cinsel Akışkanlık Nedir? Cinsel Kimlik ve Cinsel Yönelimler, Ömür İçinde Değişebilir mi? Pixabay
15 dakika
15,797
Evrim Ağacı Akademi: Cinsiyetler, Üreme ve Cinsellik Yazı Dizisi

Bu yazı, Cinsiyetler, Üreme ve Cinsellik yazı dizisinin 16. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Cinsiyetlerin Evrimi: Cinsiyetler Neden, Ne Zaman, Nasıl Evrimleşti?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Cinsel akışkanlık (İng: "sexual fluidity"), bir kişinin cinselliğinde veya cinsel kimliğinde yaşanan 1 veya daha fazla sayıdaki değişime verilen isimdir. Her ne kadar bazı kişiler için cinsel kimlik ömür boyunca değişmiyor gibi gözükse de, bazı kişilerin (özellikle de kadınların) cinsel kimliğinin ömür içerisinde değişmeye daha meyilli olduğunu gösteren bazı bulgular bulunmaktadır.[1], [2], [3], [4], [5] Bu durum, bilim dünyasının cinsel yönelimlerin doğasını anlama çabasının sürdüğünü göstermektedir.

Geleneksel yaklaşımlar her ne kadar cinsel yönelimleri biyolojik olarak belirlenmiş, doğuştan gelen ve değiştirilemez kategoriler olarak kabul etse de son yıllarda bu yaklaşımların cinsel yönelimlerin doğasını açıklamakta yetersiz kaldığı iddiaları güç kazanmaktadır.[6] Özellikle de var olan cinsel yönelim kategorilerine göre sınıflandırılamayan, sınıflandırılsa da bu kategorilere uygun cinsel davranış setlerini sergileyemeyen/sürdüremeyen ya da kendisini ait hissettiği kategoriyi zaman içinde değiştirmek isteyen insanların varlığı, geleneksel yaklaşımların açıklamaları dışında bir açıklama ihtiyacı hissettirmektedir.

Tüm Reklamları Kapat

Cinsel akışkanlık, geleneksel yaklaşımların cinsel yönelimlere ilişkin cevap veremediği sorulara cevap verme iddiasında olan bu açıklamalardan birisidir. Ancak cinsel akışkanlık ile ilişkili cinsel yönelim değişimlerinin, psikoterapi veya şok terapisi gibi zorlama yoluyla değişim olmadığı, bu yöntemlerle cinsel yönelimin değiştirilemeyeceği ve bu tür dış baskıların çok ciddi sorunlara neden olabileceği hatırlatılmalıdır.[5], [7] Burada söz edeceğimiz cinsel akışkanlık, tamamen doğal biyolojik ve psikolojik süreçlere dayalı bir değişimdir ve kişinin kendi gelişiminin bir parçası olarak yaşanmaktadır.[8], [9], [10]

Cinsel Akışkanlık (Sexual Fluidity) Nedir?

Psikolog Lisa M. Diamond tarafından kavramsallaştırılan cinsel akışkanlık, bağlamsal etkiler sonucunda kişinin cinsel tepkisinde ortaya çıkan değişim kapasitesini tanımlamaktadır.[11], [12], [13] Buna ek olarak cinsel akışkanlık, kişinin cinsel yönelimi ile cinsel davranışları ve ifadeleri arasında uyumsuzluğun görüldüğü durumları ifade etmektedir.[14]

Tüm Reklamları Kapat

2000'li yıllarda heteroseksüel olmayan 80 kadını yıllar yılı inceleyen Diamond, grup içinde cinsel kimlik değişiminin oldukça yaygın olduğunu, ama bunun genellikle büyük sıçramalar ile değil, komşu cinsel kimlik kategorileri arasında (örneğin lezbiyenlikten biseksüelliğe geçiş veya tam tersi gibi) olduğunu fark etti. İstisnasız olarak her kadında bir miktar cinsel his değişimi olmuştu; ancak bunların büyük bir kısmı nispeten küçük değişimlerdi (Kinsey Skalası'nda sadece 1 puan civarında bir değişime karşılık geliyordu). Ayrıca kadınların akışkanlık menzili, cinsel yönelimleriyle sınırlı gibiydi (yani eşcinsel bir kadın, heteroseksüel olmuyordu); ancak o aralıkta akışkanlık oldukça belirgindi.[1]

Dolayısıyla Diamond, cinsel olarak kimi ya da neyi çekici bulduğunuzun, içinde bulunduğunuz duruma göre değiştiğini ileri sürmüştür. Örneğin siz, heteroseksüel olabilirsiniz; ama öyle bir an gelir ki heteroseksüel kimliğinize uymayacak şekilde bir hemcinsinize karşı cinsel çekim gösterebilirsiniz (tabii bunu 1 ve 0 gibi iki durum olarak değerlendirmemek gerekiyor; bu nedenle insanların Kinsey Skalası gibi süreğen bir skalada cinsel yönelime sahip olduklarını anlamak gerekiyor). Aynı durum homoseksüeller için de geçerlidir.

Ayrıca bu cinsel çekimin kapsamı, zaman ve mekana göre değişkendir. Örneğin hissettiğiniz çekim, davranışa hiç dökülmeyen bir uyarılma olabileceği gibi; cinsel bir dokunuş, öpücük veya doğrudan seks biçiminde de ifade edilebilir. Bu, ilk başta kulağa garip gelse de aşağıda sonuçlarını özetleyeceğimiz araştırmalar, bu tarz durumlarla karşılaşanların hiç de az olmadığını göstermeye yetecektir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Burada önemli bir nokta şudur: "Cinsel akışkanlık" kavramını ortaya atan Diamond’un da bizzat belirttiği gibi, kavrama ilişkin sınırlar henüz net olarak çizilebilmiş değildir.[15] Cinsel akışkanlık görece yeni bir kavram oluğu için tanımı, kapsamı ve nedenleri üzerine tartışmalar devam etmektedir. Yine de bu belirsizlik, elimizde şimdiden pek çok soruya cevap veren bir kavram olduğu gerçeğini değiştirmemektedir.

Cinsel Yönelim Bir Tercih Değildir ve İsteğe Göre Değiştirilemez!

Ek olarak şu da net bir şekilde vurgulanmalıdır: Cinsel yönelim bir tercih değildir ve cinsel akışkanlık teorisi, cinsel yönelimin bir tercih olduğunu iddia etmemektedir.[16], [17], [18] Amerikan Psikiyatri Derneği'ne göre cinsel yönelim bazı kişiler için ömür boyu içgüdüsel, süreğen ve sabit olabilir; ancak bazı kişiler için cinsel yönelim akışkandır ve zaman içinde değişebilir.[19] Amerikan Psikoloji Derneği'ne göreyse cinsel yönelim içgüdüseldir; ancak cinsel yönelim kimliği zaman içinde değişebilir.[20]

Cinsel yönelimi belirleyen faktörler henüz net olarak anlaşılamamıştır; ancak genetik, hormonal, sosyal ve kültürel etmenler üzerinde durulmaktadır.[18], [21], [22] Şu ana kadar yapılan çalışmalar, cinsel yönelimin genetik, hormonal ve çevresel faktörlerin bir karışımı ile belirlendiğine işaret etmektedir.[1], [16], [18], [22] Dolayısıyla bu faktörler arasındaki etkileşimler bireyin ömrü boyunca değiştiğinde, cinsel yönelimin de zamanla değişebilmesi ihtimali ortaya çıkmaktadır - ki bu açıklama, insan toplumlarında gördüğümüz birçok cinsel davranışın izahını yapmamızı sağlamakta ve bu nedenle iyi bir teori sunmaktadır.

Örneğin 2012 yılında yayınlanan ve uzun zaman aralıklarını inceleyen uzamsal bir çalışmada, 6 yıllık bir periyot içinde insanların cinsel yöneliminin daha ziyade sabit kalmaya meyilli olduğu ve değişimlerin daha azınlıkta olduğu keşfedilmiştir (ki beklendik olan, "yaygın" durum da budur).[23] Ancak aynı çalışmada, değişimlerin gerçekten de yaşandığı gözlenmiş, bu değişimlerin daha sıklıkla heteroseksüel kadınlarda yaşandığı tespit edilmiştir. Bu durum, kadın cinselliğinin erkek cinselliğinden daha akışkan olabileceğine işaret etmektedir. Bu da kadınların erotik plastisitesinin, yani erotizm konusunda farklı kalıplar arasında geçiş yapma yeteneklerinin daha yüksek olmasıyla izah edilebilir.[24] Buna bağlı olarak, cinsel akışkanlık yaygın olarak biseksüellik, lezbiyenlik ve geylik gibi cinsel yönelimler ile bir arada araştırılmaktadır.

Cinsel Akışkanlık ve Biseksüellik Arasındaki Fark

Bu noktada, kişinin, duruma göre hemcinsi veya karşı cins hoşlanmasının biseksüellik olarak bilinen ve zaten geleneksel yaklaşımlarda da bulunan cinsel yönelim ile kategorize edilip edilemeyeceği sorulabilir. Burada cinsel akışkanlığı biseksüellikten ayırmak için bir kez daha Diamond’a başvurabiliriz: Diamond, biseksüelliğin yaşam boyu devam eden bir örüntüyü tarif ettiğini vurgularken, cinsel akışkanlık kavramının ise durumsal olduğunun altını çizmektedir.[25]

Tüm Reklamları Kapat

Diamond, 2009 yılında yayınladığı Sexual Fluidity kitabında kadın cinselliğinin o dönemde oturmuş anlayışla izah edilemeyeceğini, örneğin kadınların birbirine olan cinsel ilgisinin sadece biseksüellik gibi bir terimle kavranamayacağını ileri sürmüştür. Heteroseksüel olmayan 100 diğer kişiyle yaptığı 10 yıla yayılan bir çalışmada, bu kadınların sergilediği cinsel davranışların biseksüel olarak ifade edilemeyeceğini görmüştür. Dolayısıyla eşcinsellerin cinselliğiyle ilgili daha geniş bir teori geliştirmemiz gerektiğini ileri sürmektedir.[26] Bu kitap, Amerikan Psikoloji Derneği'nin 44. Birimi tarafından 2009 LGBT Sorunları Ayrıcalıklı Kitap Ödülü'ne layık görülmüştür.

Diamond'un tespitlerini bir örnekle detaylandıralım: Örneğin bir barda öpüşen iki heteroseksüel kadın düşünelim. Bu davranış biçimine gerçekten de (özellikle üniversiteli kadınlar arasında) sıkça rastlandığı gösterilmiştir.[27] Bu durum, pek çok araştırmaya konu olmuştur. Bir barda öpüşen iki heteroseksüel kadın, aslında "biseksüel" midir, yoksa bu durum bir cinsel akışkanlık örneği midir?

Bu davranışın arkasında yatan motivasyonu araştıran çalışmalarda, doğrudan bu davranışı sergilediğini ifade eden heteroseksüel kadınlarla görüşülmüştür. Elde edilen bulgulardan bir tanesi, bu kadınların cinsel yönelimlerini sorgulamadığını göstermiştir.[28] Yani bu kadınlar, heteroseksüel olduklarını ifade ediyorlar ve bu davranışın heteroseksüelliklerine zarar vermediğini düşünüyorlar.

Bu davranışın ardında yatan temel motivasyonlara dair de çıkarımlarda bulunulmuştur.[27] Çalışmaya göre, bu davranışın sergilenmesini tetikleyen 4 sosyal bağlam bulunmaktadır:

Tüm Reklamları Kapat

  1. Sosyal baskı: Kadınlardan birbiriyle öpüşmelerini talep etmek, onlara meydan okumak veya bunu yapmaları için onlara bağırmak, kadınların öpüşme ihtimalini artırmıştır.
  2. Alkol: Alkollü partilerde bu davranışın sergilenmesi daha olasıdır.
  3. Heteroseksizm: Kadınlar, bu tür bir davranışın heteroseksüel kadınlar için "norm" olduğunu düşünmektedirler; yani onlara göre bu, eşcinsel bir davranış değildir.
  4. "Üniversitede olur bunlar.": Kadınlara göre üniversite yılları, başa herhangi bir iş açmaksızın bu tür cinsel deneyimlerde bulunmak için uygun bir zamandır.

Bunların üzerine, 7 farklı bireysel motivasyon da tanımlanmıştır:

  1. Erkeklerin Dikkatini Çekmek: Kadınlar, partideki erkeklerin dikkatini olumlu yönde çekmek için öpüşmeyi seçmektedir.
  2. Eğlencesine: Bulundukları partiyi daha eğlenceli hâle getirmek için öpüşmeyi seçmektedirler.
  3. "Çünkü sarhoştum.": Sarhoş olmak, öpüşmek için bir motivasyon olabilmektedir (bir bahane değil).
  4. Kadınlar Arası Bağlanma: İyi bir arkadaş ile hoş bir deneyim yaşamak adına öpüşülebilmektedir.
  5. Cinsel Deney: Bir diğer kadınla öpüşmenin nasıl hissettirdiğini deneyimlemek isteyebilmektedirler.
  6. Şok Değeri: Ortamdaki diğer kişileri hayrete düşürmek ve karakter-dışı bir davranış sergileyerek onlardan bir reaksiyon alabilmek için öpüşebilmektedirler.
  7. Araçsal Davranış: Ortamda erkeklerin kontrolünde olan bir şeyi ele geçirmek için öpüşebilmektedirler.

Bunlar, katılımcıların kendi ifadelerine dayanan nedenlerdir. Buradaki davranışın içinde bulunulan duruma göre şekillendiği ve kişinin kendisini ait hissettiği cinsel yönelim kimliği ile çeliştiği görülebilmektedir. Öyleyse bu davranışı "cinsel akışkanlık" olarak kabul etmemiz gerekmektedir. Çünkü bir biseksüel, her durumda biseksüeldir: O şekilde doğmuştur ve o kalıplarda kalacaktır. Biseksüel bir kadın, hemcinsini içsel arzusuna göre öper ya da öpmez. Kendisini biseksüel olarak ifade eder ve davranışı ile kimliği arasında bir çelişki söz konusu olmaz. Gerçekten de 2 ayrı çalışma, biseksüelliğin eşcinsellik ve heteroseksüellik haricinde kalan 3. bir cinsel yönelim grubu olduğunu doğrulamaktadır.[29], [30]

Diamond'a göre geleneksel cinsel yönelim modellerinde tanımlanan eşcinsel cinselliği, sabittir ve gelişimin erken evrelerinde oturur.[31] Buna göre cinsel yönelim, erkeklerde daha sabit bir şekilde oturmuş bir cinsel pusula görevi görürken (yani erkek cinselliği, erkeği düzenli ve sürekli bir şekilde hemcinsi veya karşı cins tarafından cinsel uyarılmaya yönlendirebilirken), kadınlardaki cinsel yönelimler bu şekilde çalışmıyor gibi gözükmektedir. Buna bağlı olarak kadınlarda eşcinsel cinsellik, erkek eşcinselliğinden farklıdır ve bunu kapsayan bir teoriye ihtiyaç vardır.[14]

Evrimsel psikologlar, bu cinsellik farkını üreme avantajıyla izah etmektedirler: Kadınlar, birbirlerinin annelik katkısına yönelik adaptasyonlarını tetikleyerek, üreme başarılarını artırıyor olabilirler. Bu görüşe göre kadınlar, her iki cinsiyetle de romantik bağlar kurarak, yavrularının hayatta kalma başarısını artırırlar.[32]

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı
The Coffee Belt New Year Blend Kahve 250 gr.

Yeni yıla özel, nitelikli ve nefis bir kahve; The Coffee Belt New Year Blend
The Coffee Belt New Year Blend, çok sevilen 4 farklı ve seçkin kahve çekirdeğinin orta derecede kavrulup titizlikle harmanlamasıyla elde edildi.

Tadım notları : Kurutulmuş meyveler, şeftali çekirdeği, yoğun aroma ve ipeksi bir yudum ile nefis bir kahve deneyimi yaşayabilirsiniz. Kahveniz sıcakken ve hafif soğuduğunda değişen tatları hissedersiniz.

Saklama Koşulları
Serin, kuru ve nemsiz alanda muhafaza ediniz.
UYARI: Bu ürün, müşterilerimizin tercihine göre özel olarak öğütülerek (veya hiç öğütülmeden) temin edilmektedir; yani müşteri talebine özel olarak hazırlanmaktadır. Bu nedenle lütfen sipariş notlarına talep ettiğiniz öğütme türünü ekleyiniz:

  1. Çekirdek (Öğütme İstemiyorum)
  2. Filtre Kahve Makinesi,
  3. Espresso (Öğütülmüş),
  4. French Press,
  5. Moka Pot,
  6. Hario V60,
  7. Aeropress,
  8. Metal Filtre,
  9. Chemex – Pour Over.

Tercih belirtilmemesi halinde öğütülmemiş çekirdekler gönderilecektir ve tarafınızdan öğütülmesi veya değirmen olan bir yerde öğüttürülmesi gerekecektir.

Devamını Göster
₺115.00
The Coffee Belt New Year Blend Kahve 250 gr.

Öte yandan sosyal yapısalcı görüş, cinsel arzuların kültürel ve psikososyal süreçlerin bir sonucu olduğunu ve erkekler ile kadınlar arasındaki sosyalleşme farklarının cinsel yönelimleri etkilediğini ileri sürmektedir.[33] Erkek cinselliği genellikle fiziksel faktörler etrafında şekillenmektedir; kadın cinselliği ise sosyokültürel faktörler etrafında şekillenmektedir ve bu da kadınları değişime daha açık hale getirmektedir. Örneğin 1970'lerde kadınların yaşadığı cinsel devrim, medya ve siyasi kültür gibi modere edici faktörler altında cinsel yönelim kimliğinin değişkenliğinin bariz bir göstergesidir.[23] Örneğin Batı kültürlerinde kadınların hem kadın hem de erkeklere daha canayakın ve duygusal olarak şefkatli davranmasının beklenmesi, onların cinsel akışkanlıklarını etkiliyor olabilir.[34]

Cinsel Akışkanlık Örnekleri ve Yaygınlığı

Araştırmacılar, üniversitelilerin barlardaki etkileşimi dışında kişilerin cinsel yönelimleri ile cinsel tepkileri arasındaki çelişkinin sık görüldüğü bazı diğer koşulları da tespit etmiş durumdadır. Örneğin düşük eğitim seviyesine ve sosyoekonomik düzeye sahip kadınlar arasında yapılan çalışmalarda da cinsel akışkanlık davranışları bildirilmiştir.[35] Diğer bir örnekte ise grup seks deneyimlerinde hemcinsi ile karşılıklı cinsel dokunuşlarda bulunan heteroseksüel bir erkek, bu duruma rağmen heteroseksüel kimliğinde ısrar edebilmektedir.[36] Hapishane gibi hemcinslerin birlikte kapatıldığı yerler, çocukluk döneminde akranlar arası ilk cinsel etkileşimler, para ile seks yapılan durumlar da yine cinsel akışkanlık davranışlarının sıkça gözlendiği alanlardır.[37]

Hapishaneler, grup seks deneyimleri gibi örnekler her ne kadar az rastlanan durumlarda ortaya çıkan tepkilermiş gibi görünse de, cinsel akışkanlık davranışları bu örneklerin dışında, daha olağan durumlarda da gözlenebilmektedir. Hem heteroseksüellerle hem de homoseksüellerle yürütülen çalışmalar cinsel akışkanlığın "anormal" durumlarda ortaya çıkan bir tepki değil, insan cinselliğinin olağan bir parçası olduğuna dair veriler sunmaktadır.[38]

Henüz doğrudan cinsel akışkanlığın yaygınlığını tespit etmek için gerçekleştirilmiş geniş örneklemli çalışmalar yoktur. Ancak çeşitli ülkelerin ulusal boyutta kayıt altına aldığı cinsel istatistikleri takip ederek yürütülen çalışmalarda kişilerin cinsel kimlikleri ile cinsel tepkileri arasındaki uyumsuzluklar ve zaman içerisinde değiştirilen cinsel yönelim etiketleri tespit edilebilmektedir.[11]

Amerika, Fransa, İsveç ve Norveç gibi çeşitli ülkelerden elde edilen bulgular da cinsel akışkanlığın kültürler arası geçerliliğine ve yaygınlığına işaret etmektedir.[39], [40], [41], [42] Örneğin ABD'deki bir çalışmada, 2.560 katılımcının %2'si 10 yıllık bir periyotta cinsel yönelim değişimi bildirmiştir (bunların %0.78'i erkek, %1.36'sı kadındır). Ayrıca kendini lezbiyen olarak tanımlayanların %63.6'sı, biseksüel kadınların %64.7'si, gey erkeklerin %9.52'si, biseksüel erkeklerin %47'si cinsel akışkanlık bildirmiştir.[43] Bu değişimler çoğunlukla ergenlikte ve genç yetişkinlikte görülmektedir, sonrasındaysa kademeli olarak azalmaktadır (ama sıfıra inmemektedir).[44], [45]

Cinsel Akışkanlık ve Deneysel Bulgular

Cinsel akışkanlığa ilişkin deneysel çalışmaların sayısı ise henüz oldukça yetersizdir. Buna sebep olan iki durumdan bahsedilebilir. İlki daha önce de belirtildiği gibi, kavramın görece yeni bir kavram olmasıdır. Diğeri ve belki de daha önemli olanı ise cinsel akışkanlığın deneysel olarak çalışılmasının zorluğudur. Kişinin cinsel yönelimiyle uyumsuz cinsel tepkiler verebileceği ortamların deneysel olarak yaratılması tahmin edersiniz ki kolay değildir.

Yine de bu noktada, birisi yakın zamanda Türkiye’de gerçekleştirilmiş iki deneysel çalışmadan bahsedilebilir. Bu çalışmaların ilkinde bir grup araştırmacı heteroseksüellerden ve homoseksüellerden oluşan katılımcılarına çeşitli erotik filmler izlettirmiştir ve katılımcıların cinsel uyarılmalarını kayıt altına almıştır.[46] Sonuçlar hem heteroseksüel hem de homoseksüel erkeklerin yönelimleriyle tutarlı tepkiler verdiğini göstermektedir. Yani heteroseksüel erkekler, kadınların yer altığı filmlerden, homoseksüel erkekler ise erkeklerin yer aldığı filmlerden uyarılmıştır.

Ancak kadınlar için durum ilginçtir: Hem heteroseksüel hem de homoseksüel kadınlar, filmde yer alan aktörlerin cinsiyeti ne olursa olsun cinsel bir uyarılma göstermişlerdir. Hatta o kadar ki kadınlar sadece bonobo maymunlarının yer aldığı bir erotik filmden bile uyarılmışlardır. Buna göre, bir heteroseksüel kadının, kadınların erotik davranışlarından etkilenmesi, bir homoseksüel kadının ise erkeklerin erotik davranışlarından etkilenmesi kadınların cinsel tepkilerinde akışkan oldukları yönünde yorumlanabilir. Erkeklerde ise bu çalışmada akışkan davranışlara rastlanmamıştır.

Burada cinsel akışkanlık davranışlarında kadınlar ve erkekler arasında bir farklılaşma olup olmadığını araştıran çalışmaların şimdiye kadar bu soruya net bir cevap veremediğini belirtmek gerekir. Şimdiye kadar yürütülen çalışmalar bazen farklılıklara rastlamıştır, bazen ise bu farklılıklar bulunamamıştır.[47], [39] Dolayısıyla konuyla ilgili daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.

Cinsel akışkanlıkla ilgili yakın zamanda Türkiye’de gerçekleştirilen deneysel bir çalışmada ise heteroseksüel katılımcılara bilgisayar ortamında yaratılmış cinsiyeti belirsiz yüzlerin fotoğrafları gösterilmiştir.[48] Katılımcıların bir kısmına bu fotoğrafların erkeklere ait olduğu bilgisi verilirken diğer kısmına ise fotoğrafların kadınlara ait oluğu bilgisi verilmiştir. Katılımcılardan fotoğrafta gördükleri kişilere ilişkin cinsel tepkilerini ifade edecek kimi sorulara cevap vermeleri istenmiştir (örneğin, "Fotoğrafta görmüş olduğunuz kişiyle öpüşür müsünüz?"). Katılımcıların cevapları, fotoğrafın cinsiyet etiketine göre değişse de heteroseksüel olduğunu ifade eden katılımcılar arasında hemcinslerine ilişkin cinsel tepkiler veren katılımcılar sayısı oldukça yüksektir. Heteroseksüel bir katılımcı fotoğrafta görmüş olduğu hemcinsine ilişkin neden cinsel bir eylemde (örneğin öpüşmek) bulunmak istediği sorusunun cevabı ise, yine cinsel akışkanlık kavramı etrafında verilmiştir.

Tüm Reklamları Kapat

Cinsel Akışkanlığın Evrimsel Açıklamaları

Cinsel akışkanlık eğer iddia edildiği gibi insan cinselliğinin olağan bir parçası ise, bu parçayı ortaya çıkartan evrimsel koşulların neler olabileceğine dair düşünülmesi gerekir. Bu başlık altında cinsel akışkanlığı açıklama gayretinde olan üç evrimsel yaklaşımdan bahsedilecektir.

Bunlardan ilki üvey-ebeveynlik hipotezi (İng: "alloparenting hypothesis") olarak bilinen bir hipotezdir.[49] Üvey-ebeveynlik hipotezi, bir yavrunun yetiştirilmesinde ortaya çıkabilen eksik ebeveyn yatırımına odaklanır. Buna göre, eğer bir ebeveyn çocuk yetiştirmede üzerine düşeni yeterince yapmıyorsa diğer ebeveyn bu eksikliği gidermek için başkalarının yardımını arayabilir ve bu duruma bağlı olarak ortaya çıkan eşcinsel yakınlaşmalar çocuğun hayatta kalma şansını artırabilir.

İkinci açıklama ise çok eşliliğe odaklanır.[50] Bu açıklama, insanların evrimsel süreçte kurduğu çok eşli ilişkilerde, aynı cinsiyetten eşler arası rekabetin önlenmesi için cinsel akışkanlığın ortaya çıkmış olabileceğini savunur.

Konuyla ilgili son açıklama ise, cinsel akışkanlık kavramını ortaya atan Diamond’un kendisinden gelmektedir. Diamond’a göre, cinsel akışkanlığın mutlaka evrimsel süreçte adaptif bir özelliğe sahip olması gerekmez. Cinsel akışkanlık başka çeşitli adaptif mekanizmaların sebep olduğu bir evrimsel yan ürün (İng: "by-product") olabilir.[51]

Tüm Reklamları Kapat

Cinsel Akışkanlığın Yansımaları

Cinsel akışkanlık kavramı, cinsiyet kimliklerinin değişmez kategorilerden oluştuğu fikrine meydan okumaktadır. Bu durum, heteroseksüellik haricindeki cinsel yönelimleri dışlayan geleneksel yaklaşımları olduğu kadar, cinsel yönelimlerin biyolojik, doğuştan gelen, değiştirilemez kategoriler oluğu iddiası ile hak mücadelesi veren LGBT+ topluluklarını da kimi durumda rahatsız edebilmektedir.[52] Çünkü akışkanlık kavramı, sadece heteroseksüellik için değil, diğer cinsel yönelimler içinde geçerlidir ve tüm cinsel yönelim kategorilerinin durumsal ve geçici olduğunu iddia eder. Günümüzde LGBT+ komünitesinin verdiği ana mücadele, heteroseksüel olmamanın da heteroseksüel olmak gibi doğuştan geldiği ve sonradan değiştirilemeyeceği argümanı üzerine kuruludur. Eğer cinsel akışkanlık doğruysa, heteroseksüellerin değişmezliği kadar eşcinsellerin değişmezliği de sorgulanır olacaktır.[53]

Öte yandan, LGBT+ mücadelesinin ana talebinin, biyolojik temeller ne olursa olsun LGBT+ olanların da heteroseksüeller ile eşit imkân ve fırsatlara sahip olması, bu konuda hiçbir ayrımcılık uygulanmamasıdır. Dolayısıyla cinsel akışkanlığın, LGBT+ mücadelesinin sosyolojik temeline hiçbir engel teşkil etmediği açıktır. Ayrıca cinsel akışkanlığın, cinsel yönelimleri kökten reddeden bir yapısı olmadığını anlamak da önemlidir - her ne kadar bunun cinsel yönelimlerle ilişkisi araştırılmaya devam eden bir konu olsa da.[11]

Buradan hareketle cinsel akışkanlığın sağlık, politika ve gündelik yaşam gibi pek çok alanda doğrudan bir etkiye sahip olacağı öngörülebilir. Bu nedenle bu olgunun anlamı ve önemi anlaşılmalı ve bu sahadaki araştırmalara ağırlık verilmelidir.

Alıntı Yap
Okundu Olarak İşaretle
Evrim Ağacı Akademi: Cinsiyetler, Üreme ve Cinsellik Yazı Dizisi

Bu yazı, Cinsiyetler, Üreme ve Cinsellik yazı dizisinin 16. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Cinsiyetlerin Evrimi: Cinsiyetler Neden, Ne Zaman, Nasıl Evrimleşti?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
31
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 39
  • Merak Uyandırıcı! 14
  • Muhteşem! 12
  • Umut Verici! 10
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 8
  • İnanılmaz 7
  • Bilim Budur! 5
  • Güldürdü 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ^ a b c J. M. Bailey, et al. (2016). Sexual Orientation, Controversy, And Science:. Psychological Science in the Public Interest, sf: 45-101. doi: 10.1177/1529100616637616. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. J. Schwartz. (2011). Handbook Of Identity Theory And Research. ISBN: 9781441979889. Yayınevi: Springer Science+Business Media.
  • ^ D. Coon, et al. (2012). Introduction To Psychology: Gateways To Mind And Behavior [With Concept Maps And Reviews]. ISBN: 9781111833633. Yayınevi: Cengage Learning.
  • ^ E. Anderson, et al. (2016). The Changing Dynamics Of Bisexual Men's Lives. ISBN: 9783319294124. Yayınevi: Springer.
  • ^ a b American Psychological Association (APA). (2011). Guidelines For Psychological Practice With Lesbian, Gay, And Bisexual Clients.. American Psychological Association, sf: 10-42. doi: 10.1037/a0024659. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ A. P. Bell, et al. (1981). Sexual Preference: Its Development In Men And Women. Yayınevi: Bloomington: Indiana University Press.
  • ^ Royal College of Psychiatrists. Royal College Of Psychiatrists' Statement On Sexual Orientation. (1 Mart 2014). Alındığı Tarih: 19 Eylül 2021. Alındığı Yer: Royal College of Psychiatrists | Arşiv Bağlantısı
  • ^ K. Sinclair. (2013). About Whoever. ISBN: 9780981450513. Yayınevi: Karen Sinclair.
  • ^ M. . Rosario, et al. (2010). Sexual Identity Development Among Lesbian, Gay, And Bisexual Youths: Consistency And Change Over Time. Journal of Sex Research, sf: 46-58. doi: 10.1080/00224490609552298. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ M. W. Ross, et al. (2003). Concordance Between Sexual Behavior And Sexual Identity In Street Outreach Samples Of Four Racial/Ethnic Groups. Ovid Technologies (Wolters Kluwer Health), sf: 110-113. doi: 10.1097/00007435-200302000-00003. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ a b c L. M. Diamond. (2016). Sexual Fluidity In Male And Females. Current Sexual Health Reports, sf: 249-256. doi: 10.1007/s11930-016-0092-z. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ W. Weiten, et al. (2016). Psychology Applied To Modern Life: Adjustment In The 21St Century. ISBN: 9781337517072. Yayınevi: Cengage Learning.
  • ^ R. L. Crooks, et al. (2016). Our Sexuality. ISBN: 9781305887428. Yayınevi: Cengage Learning.
  • ^ a b L. M. Diamond. (2012). The Desire Disorder In Research On Sexual Orientation In Women: Contributions Of Dynamical Systems Theory. Archives of Sexual Behavior, sf: 73-83. doi: 10.1007/s10508-012-9909-7. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. M. Diamond. (2021). The New Genetic Evidence On Same-Gender Sexuality: Implications For Sexual Fluidity And Multiple Forms Of Sexual Diversity. The Journal of Sex Research, sf: 818-837. doi: 10.1080/00224499.2021.1879721. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ a b B. L. Frankowski. (2004). Sexual Orientation And Adolescents. Pediatrics, sf: 1827-1832. doi: 10.1542/peds.113.6.1827. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ G. Kersey-Matusiak. (2012). Delivering Culturally Competent Nursing Care. ISBN: 9780826193810. Yayınevi: Springer Publishing Company.
  • ^ a b c M. A. Lamanna, et al. (2014). Marriages, Families, And Relationships: Making Choices In A Diverse Society. ISBN: 9781305176898. Yayınevi: Cengage Learning.
  • ^ American Psychiatric Association. Screening Assessment Question 2: Sexual Orientation. (28 Aralık 2014). Alındığı Tarih: 19 Eylül 2021. Alındığı Yer: American Psychiatric Association | Arşiv Bağlantısı
  • ^ American Psychological Association. Report Of The American Psychological Association Task Force On Appropriate Therapeutic Responses To Sexual Orientation. (1 Ağustos 2009). Alındığı Tarih: 19 Eylül 2021. Alındığı Yer: American Psychological Association | Arşiv Bağlantısı
  • ^ APA. Sexual Orientation & Homosexuality. (19 Eylül 2021). Alındığı Tarih: 19 Eylül 2021. Alındığı Yer: APA | Arşiv Bağlantısı
  • ^ a b G. W. Stuart. (2014). Principles And Practice Of Psychiatric Nursing. ISBN: 9780323294126. Yayınevi: Mosby.
  • ^ a b R. C. Savin-Williams, et al. (2012). Prevalence And Stability Of Self-Reported Sexual Orientation Identity During Young Adulthood. Archives of Sexual Behavior, sf: 103-110. doi: 10.1007/s10508-012-9913-y. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ R. F. Baumeister. (2005). Gender Differences In Erotic Plasticity: The Female Sex Drive As Socially Flexible And Responsive.. American Psychological Association, sf: 347-374. doi: 10.1037/0033-2909.126.3.347. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. M. Diamond, et al. (2017). Stability Of Sexual Attractions Across Different Timescales: The Roles Of Bisexuality And Gender. Archives of Sexual Behavior, sf: 193-204. doi: 10.1007/s10508-016-0860-x. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. Diamond. (2008). Sexual Fluidity: Understanding Women's Love And Desire. ISBN: 9780674026247. Yayınevi: Harvard University Press.
  • ^ a b M. R. Yost, et al. (2011). Girls Gone Wild? Heterosexual Women’s Same-Sex Encounters At College Parties. Psychology of Women Quarterly, sf: 7-24. doi: 10.1177/0361684311414818. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. J. Rupp, et al. (2013). Queer Women In The Hookup Scene: Beyond The Closet?. Gender & Society, sf: 212-235. doi: 10.1177/0891243213510782. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. M. Diamond. (2008). Female Bisexuality From Adolescence To Adulthood: Results From A 10-Year Longitudinal Study.. American Psychological Association, sf: 5-14. doi: 10.1037/0012-1649.44.1.5. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ K. K. Kinnish, et al. (2005). Sex Differences In The Flexibility Of Sexual Orientation: A Multidimensional Retrospective Assessment. Archives of Sexual Behavior, sf: 173-183. doi: 10.1007/s10508-005-1795-9. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. M. Diamond. (2005). Was It A Phase? Young Women's Relinquishment Of Lesbian/Bisexual Identities Over A 5-Year Period.. American Psychological Association, sf: 352-364. doi: 10.1037/0022-3514.84.2.352. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ B. X. Kuhle, et al. (2013). Born Both Ways: The Alloparenting Hypothesis For Sexual Fluidity In Women:. Evolutionary Psychology, sf: 147470491301100. doi: 10.1177/147470491301100202. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ D. L. Tolman, et al. (2001). Desegregating Sexuality Research: Cultural And Biological Perspectives On Gender And Desire. Annual Review of Sex Research. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ P. C. R. Rust. (2000). Bisexuality: A Contemporary Paradox For Women. Journal of Social Issues, sf: 205-221. doi: 10.1111/0022-4537.00161. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ J. Budnick. (2016). “Straight Girls Kissing”?: Understanding Same-Gender Sexuality Beyond The Elite College Campus. Gender & Society, sf: 745-768. doi: 10.1177/0891243216657511. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. Kirkman, et al. (2015). Midlife Relationship Diversity, Sexual Fluidity, Wellbeing And Sexual Health From A Rural Perspective. Rural Society, sf: 266-281. doi: 10.1080/10371656.2015.1099272. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ M. S. Kimmel. (2012). The Gender Of Desire: Essays On Male Sexuality.. Yayınevi: SUNY Press.
  • ^ L. M. Diamond. (2008). Sexual Fluidity. Yayınevi: Harvard University Press.
  • ^ a b S. L. Katz-Wise. (2014). Sexual Fluidity In Young Adult Women And Men: Associations With Sexual Orientation And Sexual Identity Development. Psychology & Sexuality, sf: 189-208. doi: 10.1080/19419899.2013.876445. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ B. Lhomond, et al. (2014). A Multidimensional Measure Of Sexual Orientation, Use Of Psychoactive Substances, And Depression: Results Of A National Survey On Sexual Behavior In France. Archives of Sexual Behavior, sf: 607-619. doi: 10.1007/s10508-013-0124-y. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ G. . Priebe, et al. (2013). Operationalization Of Three Dimensions Of Sexual Orientation In A National Survey Of Late Adolescents. Journal of Sex Research, sf: 727-738. doi: 10.1080/00224499.2012.713147. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ E. Gulløy, et al. (2010). Sexual Identity And Living Conditions: Evaluation Of The Relevance Of Living Conditions And Data Collection.. Yayınevi: Statistics Norway.
  • ^ S. E. Mock, et al. (2012). Stability And Change In Sexual Orientation Identity Over A 10-Year Period In Adulthood. Archives of Sexual Behavior, sf: 641-648. doi: 10.1007/s10508-011-9761-1. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ D. F. Alwin, et al. (1991). Aging, Cohorts, And The Stability Of Sociopolitical Orientations Over The Life Span. American Journal of Sociology, sf: 169-195. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ J. A. Krosnick, et al. (2005). Aging And Susceptibility To Attitude Change.. American Psychological Association, sf: 416-425. doi: 10.1037/0022-3514.57.3.416. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ M. L. Chivers, et al. (2007). Gender And Sexual Orientation Differences In Sexual Response To Sexual Activities Versus Gender Of Actors In Sexual Films.. American Psychological Association, sf: 1108-1121. doi: 10.1037/0022-3514.93.6.1108. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ N. Dickson, et al. (2013). Stability And Change In Same-Sex Attraction, Experience, And Identity By Sex And Age In A New Zealand Birth Cohort. Archives of Sexual Behavior, sf: 753-763. doi: 10.1007/s10508-012-0063-z. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ E. Kozan, et al. (2021). Yüzlere Atanan Cinsiyet Etiketlerinin Cinsel Çekicilik Algısı Üzerindeki Etkisi. Nesne Psikoloji Dergisi. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ B. X. Kuhle, et al. (2013). Born Both Ways: The Alloparenting Hypothesis For Sexual Fluidity In Women. Evolutionary Psychology. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. Kanazawa. (2017). Possible Evolutionary Origins Of Human Female Sexual Fluidity. Biological Reviews, sf: 1251-1274. doi: 10.1111/brv.12278. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ L. M. Diamond. (2008). The Evolution Of Plasticity In Female-Female Desire. Journal of Psychology & Human Sexuality, sf: 245-274. doi: 10.1300/J056v18n04_01. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. Weber. (2012). What’s Wrong With Be(Com)Ing Queer? Biological Determinism As Discursive Queer Hegemony:. Sexualities, sf: 679-701. doi: 10.1177/1363460712446275. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ T. Ring. Exploring The Umbrella: Bisexuality And Fluidity. (11 Şubat 2014). Alındığı Tarih: 19 Eylül 2021. Alındığı Yer: Advocate.com | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 01/02/2023 03:15:07 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10996

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Galaksi
Gıda Güvenliği
Sosyal
Hızlı
Ölümden Sonra Yaşam
Stephen Hawking
Evrim Kuramı
Doğa Olayları
Filogenetik
Köpekbalığı
Müfredat
Ortak Ata
Dünya
Sosyal Mesafelendirme
Sürüngen
Evrimsel Biyoloji
Oyun
Evrim Teorisi
Sağlık Bakanlığı
Yumurtalık
Manyetik
Yanlış
Egzersiz
İyi
Entomoloji
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Alıntı Yap
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
E. Kozan, et al. Cinsel Akışkanlık Nedir? Cinsel Kimlik ve Cinsel Yönelimler, Ömür İçinde Değişebilir mi?. (19 Eylül 2021). Alındığı Tarih: 1 Şubat 2023. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/10996
Kozan, E., Bakırcı, Ç. M. (2021, September 19). Cinsel Akışkanlık Nedir? Cinsel Kimlik ve Cinsel Yönelimler, Ömür İçinde Değişebilir mi?. Evrim Ağacı. Retrieved February 01, 2023. from https://evrimagaci.org/s/10996
E. Kozan, et al. “Cinsel Akışkanlık Nedir? Cinsel Kimlik ve Cinsel Yönelimler, Ömür İçinde Değişebilir mi?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 19 Sep. 2021, https://evrimagaci.org/s/10996.
Kozan, Erdal. Bakırcı, Çağrı Mert. “Cinsel Akışkanlık Nedir? Cinsel Kimlik ve Cinsel Yönelimler, Ömür İçinde Değişebilir mi?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, September 19, 2021. https://evrimagaci.org/s/10996.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'ndaki reklamları, bütçenize uygun bir şekilde, kendi seçtiğiniz bir süre boyunca kapatabilirsiniz. Tek yapmanız gereken, kaç ay boyunca kapatmak istediğinizi aşağıdaki kutuya girip tek seferlik ödemenizi tamamlamak:

10₺/ay
x
ay
= 30
3 Aylık Reklamsız Deneyimi Başlat
Evrim Ağacı'nda ücretsiz üyelik oluşturan ve sitemizi üye girişi yaparak kullanan kullanıcılarımızdaki reklamların %50 daha az olduğunu, Kreosus/Patreon/YouTube destekçilerimizinse sitemizi tamamen reklamsız kullanabildiğini biliyor muydunuz? Size uygun seçeneği aşağıdan seçebilirsiniz:
Evrim Ağacı Destekçilerine Katıl
Zaten Kreosus/Patreon/Youtube Destekçisiyim
Reklamsız Deneyim
Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Moderatöre Bildir

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya size sunulan (oylama gibi) diğer araçlar ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Öncül Ekle
Sonuç Ekle
Mantık Hatası Seç
Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.