Amerikyum

Amerikyum Nedir? Özellikleri Nelerdir ve Nerelerde Kullanılır?

Amerikyum
Bir duman dedektöründeki Amerikyum konteynerinin fotoğrafı.
Wikimedia Commons
Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
2 dakika
203 Okunma Sayısı bionluk logo yazarlarınca hazırlandı.
Notlarım
Reklamı Kapat

Bu yazı, Periyodik Cetvel ve Elementler yazı dizisinin 96. yazısıdır. Dizinin ilk yazısına gitmek için buraya, dizideki tüm yazıları görmek için buraya tıklayınız. Yazı dizileri, EA Akademi'nin bir parçasıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

Amerikyum
  • İngilizce İsim Americium
  • Sembol Am
  • Atom Numarası 95
  • Grup N/A
  • Periyot 7
  • Oda Sıcaklığında Faz Katı
  • Elektron Konfigürasyonu 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d10 4p6 5s2 4d10 5p6 6s2 4f14 5d10 6p6 7s2 5f7
  • Semantik Elektron Konfigürasyonu [Rn] 5f7 7s2
Önemli Özellikler
  • Atom Kütlesi 243 Da ( Da)
  • Blok d
  • Kategori Aktinit
  • Görünüm Gümüşümsü beyaz
  • Atomik Yarıçap 175 pm
  • Kaynama Sıcaklığı 2880 K
  • Erime Sıcaklığı 1449 K
  • Yoğunluk (Oda Sıcaklığında) 12 g/cm3
Bulunma Sıklığı
  • Dünya Kabuğunda kg/kg
  • Şehir Toprağında kg/kg
  • Meteoritlerde 0 %
  • Deniz Suyunda kg/L
  • İnsan Vücudunda %
  • Güneş'te silisyuma göre mol oranı
  • Güneş Sistemi'nde silisyuma göre mol oranı
Elastik Özellikler
  • Kayma (Shear) Modülü GPa
  • Esneklik (Bulk) Modülü GPa
  • Poisson Oranı
  • Young Modülü GPa
Keşif Bilgileri
  • Keşfedildiği Ülke ABD
  • Keşfeden/Gözleyen ve Keşif/Gözlem Yılı G. T. Seaborg, R. A. James, O. Morgan ve A. Ghiorso, 1944
  • İzole Eden ve İzolasyon Yılı Glenn T. Seaborg,
  • Bu yazı, Evrim Ağacı'nın kimyasal elementlere dair bilgileri barındıran Periyodik Cetvel projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.

Özellikler

Amerikyum elementi, "Am" kısaltması ile gösterilir. Periyodik tablonun 7.periyodunun aktinitler grubunda yer almaktadır. Erime noktası 1449 K (1176°C veya 2149°F) ve kaynama noktası ise 2284 K (2011°C veya 3652°F) olarak ölçülmüştür. Oda koşullarında katı fazda bulunmaktadır.[1]

Amerikyum, radyoaktivitesi nedeniyle zararlı bir elementtir. Aynı zamanda kurşuna benzer bir yoğunluğa sahiptir. Gümüşümsü beyazlıkta ve oldukça radyoaktif bir metaldir. Oda sıcaklığında kuru havada yavaş yavaş kararmaktadır. Amerikyum, yarı ömürleri bilinen ve kütle numaraları 232 ile 247 arasında olan 14 izotopa sahiptir ancak oluşan bu izotoplar laboratuvar ortamlarında elde edilmektedir. Elementin doğal olarak oluşan izotopları yoktur.[2]

Bulunma Sıklığı ve Üretimi

Amerikyumun doğal kaynakları yoktur; ancak geçmişte uranyumun yüksek konsantrasyonlarda nükleer reaksiyonlara girebilmesi için mevcut olduğu düşünülmektedir.[3]

Uygulama ve Kullanım Alanları

Element ve izotopları, neredeyse tüm binalarda bulunan duman detektörleri ve gelecekteki uzay araçlarına güç sağlama potansiyeli dahil olmak üzere çok nadir ama önemli kullanım alanlarına sahiptir. İzotop 241Am, "iyonizasyon odası" duman detektörlerinde çok az miktarlarda kullanılmaktadır. 1 gram amerikum dioksit, üç milyondan fazla ev tipi duman detektörü için yeterli aktif madde sağlamaktadır. Amerikyum; tıp, bilim ve endüstride kullanılmak üzere taşınabilir bir gama ışınları ve alfa parçacıkları kaynağı olarak da kullanılır. Aynı zamanda, daha ağır elementler yapmak için nükleer araştırmalarda ana malzeme olarak kullanılır.[2]

Amerikyum-241 , çok çeşitli endüstriyel ölçüm uygulamaları ve belirli tiroid bozukluklarının teşhisi için faydalıdır. Petrol kuyularının üretim oranını ölçmek için dünya çapında kullanılmaktadır. Baskın ticari kullanım iyonizasyon tipi duman detektörlerindedir.

Am-241 -Be olarak bilinen amerikum-241 ve berilyum karışımı, makine ve ekipmanın tahribatsız testinde nötron kaynağı olarak ve cam endüstrisinde bir kalınlık ölçer olarak kullanılır.[4]

Tarihi

Amerikyum, kürüyum elementinden sonra keşfedildi. Bununla birlikte, Gabon, Oklo'daki doğal nükleer reaktörlerde milyonlarca yıldır üretildiği için Dünya'da bir zamanlar vardı. Bunların işlevi bir milyar yıl önce sona erdi ve en uzun ömürlü izotop, 7370 yıllık yarı ömre sahip amerikyum-247 olduğundan, bugüne kadar hiçbiri aktif halde kalamadı. Amerikyum ilk olarak 1944'te Chicago Üniversitesi'nde Glenn Seaborg, Ralph James, Leon Morgan ve Albert Ghiorso'dan oluşan bir ekip tarafından yapıldı. Element, bir nükleer reaktörde plütonyumun nötronlarla bombardımanıyla üretildi. Üretilen bu izotop americium-241 ve bunun yarılanma ömrü 432 yıldır.[5]

Etimolojisi

Amerikyum, ilk üretildiği yer Amerika olduğu için adını da bu ülkeden almıştır.[5]

Önlem ve Güven

Nükleer üretim ve nükleer kazalar sırasında amerikyum salınımı nedeniyle insanlar gıda, solunum veya cilt teması yoluyla daha yüksek konsantrasyonlarda amerikyuma maruz kalabilirler. Nükleer santrallerde çalışan insanlar ve nükleer santrallerin yakınında yaşayan insanlar daha yüksek oranlarda bu kimyasal elemente maruz kalabilirler. Amerikyum temasından dolayı organların zarar görmesi insanlar için pek olası değildir çünkü amerikyum organlarda sadece kısa bir süre birikebilmektedir.

Amerikyumun izotopları çevrede çok yavaş bozulur ve bunun sonucunda bitkilere ve hayvanlara zarar verebilirler. Hayvanlar aşırı derecede amerikyuma maruz kalmaları sonucunda akciğerler, karaciğer ve tiroit gibi organları zarar görebilmektedir.[3]

İlginç Bilgiler ve Diğer

Amerikalı araştırmacılar Norman Edelstein ve Lester Morss tarafından Radiochemistry and Nuclear Chemistry'de yayınlanan 1986 makalesine göre amerikyum, 15 aktinit metalinden biridir. Aktinit elementleri, atom numaraları 89'dan (aktinyum) 103'e (lavrensiyum) kadar değişir. Bu elementlerin tümü, olağandışı fiziksel özelliklere sahip radyoaktiflerdir.[6]

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 18/04/2021 05:58:47 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10110

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Aminoasit
Bakteriler
Önlem
Zihin
Alkol
Kalp
Hasta
Elektrokimya
Bebek
Beslenme Bilimi
Matematik
Sars-Cov-2 (Covid19 Koronavirüs Salgını)
Dünya Sağlık Örgütü
Yüz
Türlerin Kökeni
Duygu
Türkiye
Doğru
Video
Köpekbalığı
Burun
Bilgi Felsefesi
Protein
Hava
İspat Yükü
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku