Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Alerjiler ve Evrim

Alerjiler ve Evrim Pixabay
4 dakika
3,680
Evrim Ağacı Akademi: İnsan Evriminde Özel Konular Yazı Dizisi

Bu yazı, İnsan Evriminde Özel Konular yazı dizisinin 38. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Gen Benzerliği (Genetik Benzerlik) Nedir? İnsan Genomu, Diğer Canlılara Ne Kadar Benzer?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Tüm Reklamları Kapat

Bu konu oldukça ilginç bir konudur, çünkü alerji, sadece insanlarda var olan bir durum değildir. İnsan da sıradan bir hayvan türü olduğu için, diğer hayvanların sayısız yönünü paylaştmaktadır; hatta insanın diğer hayvanlardan bir elin parmaklarını geçmeyecek kadar az sayıda farklılığı vardır. Alerji de bir istisna değildir. 

Alerji, bir tip aşırı-duyarlılık (hypersensitivity) sorunudur ve bağışıklık sisteminde meydana gelen bir hatadan kaynaklanan bir bozukluktur. Alerjik reaksiyonlar, normalde çevresel olarak zararsız olan ve alerjen adı verilen moleküllere vücudun verdiği bağışıklık tepkisidir. Bu tepkimelerin çoğu kazanılmış bağışıklığı ilgilendirir, vücudun alerjenlere tepkisi genellikle çok hızlı ve tahmin edilebilirdir. Alerji, 4 farklı hipersensitivite tipinden ilkidir ve Tip-1 Hipersensitivite olarak anılır. Pek çok sayıda alerji tipi bulunmaktadır: egzema, kurdeşen, bahar nezlesi, astım, yiyecek alerjileri ve bazı böceklerin salgı veya zehirlerine karşı tepki olarak doğan alerji tipleri, en yaygın örneklerdir. Bunlar, genellikle kaşınma, kızarma, öksürme, hapşurma, döküntüler, kırgınlık, halsizlik, nefes darlığı, burun kaşıntısı, gözlerde kızarma gibi belirtiler ile kendilerini gösterirler.  

Tüm Reklamları Kapat

Alerjiyle ilgili pek çok tıbbi bilgi vermek mümkündür; çünkü pek çok insanın hayatını oldukça ciddi bir şekilde ilgilendiren ve hakkında pek çok araştırma bulunan bir alandır. Ne var ki bizi her yerde kolaylıkla bulunabilecek bu tıbbi bilgilerden çok, hakkında bilgi bulunması daha zor olan "alerjinin evrimsel geçmişi" konusu ve bu konudaki araştırmalar ilgilendirmektedir.  

Bu konudaki en önemli çalışmalardan biri Biyoteknoloji ve Biyoloji Bilimleri Araştırmaları Konseyi tarafından desteklenen ve Dünya'nın en önde gelen üniversitelerinden olan King's College London'ın Hücre ve Moleküler Biyofizik Bölümü'nün Randall Bölüğü tarafından yapılan araştırmadır. Bu araştırma, tavuklarda bulunan bir molekülü incelemektedir. Çünkü bu molekül, insanlarda alerjik reaksiyonlara sebep olan antikorlarla çok büyük oranda benzerlik göstermektedir. Buna rağmen araştırmalarda, tavuklardaki proteinin, insanlardaki benzerinden çok daha farklı davrandığı ortaya çıkmıştır. Bilim insanları da bu farklılıklar üzerine giderek alerjik reaksiyonların evrimsel geçmişini mercek altına almışlardır.  

Tüm Reklamları Kapat

Ekipten Dr. Alex Taylor, araştırma sonuçlarını anlatırken, "Bu molekülün evrimsel bir geçmişi olduğunu bulmak büyüleyici. Bu tıpkı arka bahçenizdeki süs havuzunda bir sölekant [Evrimsel Biyoloji'nin en önemli bulgularından, Evrim'in en güzel örneklerinden olan ve uzun bir süre soyu tükendiği zannedilip sonradan varlıkları yeniden keşfedilen bir tür "yaşayan fosil"] bulmak gibi!" demiştir. Taylor, araştırmanın sonucunda insanlarda alerjiye sebep olan molekülün 160 milyon yıllık bir geçmişe sahip olduğunu bulduklarını belirtmektedir.  

Tavuklardaki IgY isimli bu protein, vücudumuzda alerjiye sebep olan antikor olan IgE isimli moleküle çok benzemektedir. Ayrıca IgE ile vücuda giren virüs ve bakterilerle mücadele eden bir diğer antikor olan IgG, büyük oranda ortak bir çalışma göstermektedirler. Bu ikilinin memelilerde son 160 milyon yıldır var olduğu bilinmektedir. Bu bilgi de, Ornitorenk (Platypus) üzerinde yapılan bir araştırma sonucu edinilmiştir. Ancak oldukça şaşırtıcı bir şekilde tavuklarda IgG antikoru bulunmaz ve IgY, hem kendi görevini, hem de IgG'nin görevini yerine getirir. 

Araştırmanın başını çeken Dr. Rosy Calvert ise, bu proteinlerin ortak bir kökene sahip olduğunu, bir noktada ise türleşme ve Evrim sayesinde ikiye ayrıldıklarını ve insanda da bu sebeple bu iki proteinin bulunduğunu açıklamaktadır.  

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Alerjilerin sebebi, IgE molekülünün beyaz kan hücrelerine aşırı güçlü bağlarla bağlanması ve bu sebeple savunma sistemimizin aşırı tepki vermesidir. Bilim insanları IgY'nin çalışma biçimine bakarak, bu molekülün de IgE gibi bir bağlanma karakteristiği olup olmadığını öğrenmek istemişlerdir. Araştırma sonucunda IgY'nin beyaz kan hücrelerine, insanlarda bulunan IgG proteini gibi, IgE'ye göre çok daha gevşek bağlandığını bulmuşlardır. Bu sebeple IgG, alerjik reaksiyonlarda rol oynamaz.  

Laboratuvarın başında bulunan Prof. Brian Sutton, bu proteinlerin evrimsel geçmişini şöyle açıklamaktadır: "Bir noktada, canlının belli bir virüse çok güçlü bir tepki vermesi gerekmiştir; çünkü bu tepkiyi veremeyenler kolayca elenmiş ve yok olmuşlardır. Bu da, atasal canlıda bulunan IgY proteini üzerinde çevresel bir baskıya sebep olmuştur. Bu sebeple, IgE gibi güçlü bağlara sahip bir proteine sahip olanlar avantajlı konuma geçmiş ve bu protein popülasyonlar arasında yaygınlaşmıştır. Günümüzde ise, o dönemlerde var olan hastalıklar bulunmadığından veya bağışıklık sistemimizce yok edilebildiğinden, bu proteinler 'aşırı hassas' halde kalmış ve alerji dediğimiz sorunlara yol açan güçlü bağ karakteristiklerini korumuşlardır.  

Yani alerjlerin oldukça uzun bir geçmişleri vardır ve bu geçmiş, insanlardan çok öncesine ve hatta herhangi bir maymundan bile çok öncesinde, 160 milyon yıl önceya dayanmaktadır. Alerjinin evrimsel geçmişi ile ilgili araştırmalar sürüyor olsa da, eldeki bulgular bile bize Evrimsel Biyoloji'nin açıklama gücünü göstermektedir. 

Teşekkür: Serhat Akıncı

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
Evrim Ağacı Akademi: İnsan Evriminde Özel Konular Yazı Dizisi

Bu yazı, İnsan Evriminde Özel Konular yazı dizisinin 38. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Gen Benzerliği (Genetik Benzerlik) Nedir? İnsan Genomu, Diğer Canlılara Ne Kadar Benzer?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
6
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 11
  • Bilim Budur! 5
  • Tebrikler! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Grrr... *@$# 2
  • Umut Verici! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Üzücü! 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Medicalnewstoday. Clues To How Humans Evolved Allergies Offered By Ancient Antibody Molecule. (14 Haziran 2008). Alındığı Tarih: 1 Kasım 2019. Alındığı Yer: Medicalnewstoday | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 28/02/2024 13:23:14 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/175

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Evrim Kuramı
Dağılım
Mantık Hatası
Mavi
Renk
Komplo
Dünya
Kuş
Doğa Olayları
Skeptisizm
Protein
Alzheimer
Doğal Seçilim
Karadelik
Goril
Kartal
Hava
Biyoçeşitlilik
Sürüngen
Erkek
Sinek
Uçuş
Bilinç
Nükleik Asit
Optik
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Bir Beyin Cerrahının Gözünden BEYNİN İÇİ! | Mehmet Çağlar Berk (Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi)
Bir Beyin Cerrahının Gözünden BEYNİN İÇİ! | Mehmet Çağlar Berk (Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi)
Alper Gezeravcı, Dünya'ya Dönüyor! (Ax-3 Görevi Ortak Yayını)
Alper Gezeravcı, Dünya'ya Dönüyor! (Ax-3 Görevi Ortak Yayını)
Et Yemek, Beyni Uyuşturuyor Olabilir mi?
Et Yemek, Beyni Uyuşturuyor Olabilir mi?
Filler Neden Farelerden Korkar?
Filler Neden Farelerden Korkar?
Hastalıklar Konusunda Google Sizi Nasıl Aldatıyor?
Hastalıklar Konusunda Google Sizi Nasıl Aldatıyor?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
Ç. M. Bakırcı. Alerjiler ve Evrim. (25 Temmuz 2011). Alındığı Tarih: 28 Şubat 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/175
Bakırcı, Ç. M. (2011, July 25). Alerjiler ve Evrim. Evrim Ağacı. Retrieved February 28, 2024. from https://evrimagaci.org/s/175
Ç. M. Bakırcı. “Alerjiler ve Evrim.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 25 Jul. 2011, https://evrimagaci.org/s/175.
Bakırcı, Çağrı Mert. “Alerjiler ve Evrim.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, July 25, 2011. https://evrimagaci.org/s/175.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close