Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Ağaçkakanların Beyinlerini Koruyan Dilleri Nasıl Evrimleşti?

Ağaçkakanların Uzun Dilleri, Kafatası Etrafına Sarılmış Halde Bulunur!

Ağaçkakanların Beyinlerini Koruyan Dilleri Nasıl Evrimleşti? Earth Touch News Network
13 dakika
8,442
  • Kuş Anatomisi
  • Evrimsel Biyoloji

Yaratılışçılığa inanan bir takım insanlar ve organizasyonlar, son zamanlarda kurdukları web siteleri aracılığıyla ağaçkakanın "evrimle var olamayacak" bir organizma örneği olduğu çığırtkanlığını yapmaktalar. İddialarını savunmak için ağaçkakanın fizyolojisi, bilhassa da şaşırtıcı derecede uzun olan dili hakkında ya çarpıtılmış ya da yanlış olduğu apaçık ortada olan birçok bilgi sunmaktadırlar. Bu yazımızda, bilimsel olmayan bir görüş olan yaratılışçılığa inananların bütün bu yanlış iddialarının doğrularını sunacağız.

Herkesçe iyi bilinen ağaçkakanlar (Picidae ailesi), eşsiz anatomileri sayesinde sıra dışı ekolojik nişlerden istifade edebilirler. Bu aileye mensup türlerin bir çoğu, böcek veya diğer avlarla beslenirler. Bu avlara ulaşabilmek için, sert ve çürümemiş ağaçlarda delikler açmalarına yardımcı olan enteresan adaptasyonlardan faydalanırlar. Bu adaptasyonların en etkileyici olanı ağaçkakanın dilidir.

Tüm Reklamları Kapat

Yapısı gereği kaslı olan insan dilinin aksine, kuşların dilleri hyoid kemiği denilen, kıkırdak ve kemik iskeletle sağlam bir biçimde desteklenir. Tüm yüksek yapılı omurgalıların öyle ya da böyle hyoidleri vardır; siz de işaret ve baş parmağınızla gırtlağınızın üst kısmında bulunan U-şeklindeki hyoid kemiğinin "boynuzlarını" hissedebilirsiniz. Bizdeki hyoidler gırtlağımız ile dilimizdeki belli başlı kasları bağlama görevi görürler.

Bununla birlikte kuşların Y-biçimli hyoid kemikleri dillerinin ucuna kadar uzanır. "Y"nin çatalı, gırtlağın hemen önünde yer alır. Hyoid kaslarının büyük bir kısmının bağlı olduğu yer, tam da burasıdır. Hyoid "boynuzları" denilen iki uzun yapı bu kısımdan çıkıp, alt çeneden başlayan ve açılı kasların içeri doğru girmeleri için bir boşluk oluştururlar. Hyoid boynuzları, bazı ağaçkakan türlerinde kafanın üst tarafına doğru uzandığı, bazılarında ise göz çukuru, hatta burun boşluğuna doğru gittiği için, ürkütücü bir görünüme sahiptir.

Tüm Reklamları Kapat

Ağaçkakan dilinin "iskeletinin" bu sıra dışı anatomisinden ötürü yaratılışçılar, işlevi bulunan ara türlerin (geçiş türlerinin) şans eseri mutasyonlarla evrimleşemeyeeceğini ileri sürmüşlerdir. Onlara göre bu iskelet, evrimle var olamayacak kadar tuhaftır.

Görsel 1: Kuzey Sarı Ağaç Kakanı (Colaptes auratus)
Görsel 1: Kuzey Sarı Ağaç Kakanı (Colaptes auratus)

Ancak karmaşıklığından ötürü evrimleşemeyeceği iddia edilen her örnek gibi, bu örnekte de hiçbir bilimsel temeli bulunmayan bir iddia ile karşı karşıya olduğumuz söylenebilir. Ağaçkakanların tuhaf dilleri, aslında tüm kuşlarda bulunan anatomik bir yapının, evrimsel süreçte meydana gelen mutasyonlar ve diğer çeşitlilik mekanizmalarından kaynaklı çeşitliliğin, doğal seçilim vasıtasıyla seçilmesi sonucu evrimleşebilecek organlara harika bir örnektir! Yani yaratılışçıların ağaçkakan dilinin evrimiyle ilgili iddiaları tamamen hatalıdır. Öncelikle gelin bu kişilerin iddialarına bir bakalım:

Yaratılışçı İddialar

Yaratılışı savunan birçok internet sitesi ve yazı, ağaçkakan dilinin "sağ burun deliğine bağlı olduğunu" iddia ediyor. Örneğin Answers in Genesis (Tekvin'den Cevaplar), çocuklara yönelik şöyle "bilgilerle" dolu CD'ler satıyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Ayrıca eğer en başta ağaçkakanın dili, aynı sıradan kuşlara olduğu gibi, gaganın arka tarafına bağlıysa ağaçkakan diliyle ilgili o eşsiz düzenleme nasıl evrimleşmiş olabilir ki? Dil, sağ burun deliğine girmeyi nasıl başarır? Eğer o bağ birdenbire gaganın arkasından sağ burun deliğine atlamış olsa, dil çok kısa kalırdı. Ve tüm bu geçiş süreci boyunca dil ağaçkakanın ağaç içlerindeki börtü böceğe ulaşıp bunları yiyerek hayatta kalmasına yetecek kadar uzun olur muydu?

Diğer yaratılışçılar ise bu dilin burun boşluğunun "arkasından" çıktığını iddia ediyor. Örneğin Creationism.org sitesinin ve "Answers to my Evolutionist Friends" (Evrimci Arkadaşlarıma Cevaplar) adında bir kitabın yazarı, ağaçkakanla ilgili şöyle söylüyor:

Evrimciler, ağaçkakanların dilleri gagalarından dışarı çıkan normal kuşlardan evrimleştikleri kanısına sahiptirler. Bu ufak mutasyon senaryosu ise, ağaçkakanın gagasından ortaya çıkmış olamaz; çünkü dil kuşun hayatta kalma şansını arttırmadığı gibi, geriye döndükten sonra tam turunu tamamlamadığı sürece hiç bir işe de yaramayacaktır. Yalnızca evrimin son adımının yani dilin gagaya geri girmesinin hayati önemi vardır. Daha açık ifade etmek gerekirse burun deliğinin içinde arkaya bakar şekilde sabitlenmiş olan bir dil kemikleriyle birlikte boynu dolanıp tekrar gagasının içindeki yerine dönemediği ve yiyeceği almak için olabildiğince uzanamadığı zaman hayati anlamda büyük dezavantaj olurdu.

Straight-talk.net isimli yaratılışçı sitede ise şöyle deniyor:

Pek çok kuşun diliyle gagası hemen hemen aynı uzunluktadır. Ağaçkakanın dili ise evrimcilerin biraz kafasını karıştırmıştır. Ağaçkakan beslenmek için tünellerdeki larvaları aradığından dili de gagasının ucundan çok daha ileri uzayabilir. Bazı ağaçkakan türlerinin dili diğer canlılarda olduğu gibi boğazdan ağıza doğru gelmez. Avrupa Yeşil Ağaçkakanı'nın dili, boğazına inip boynunun gerisinden geçip kafatasının arkasından, derinin altından geçer ve gözlerinin arasına gelip tam üstünde göz çukurunun altına yerleşir. Bazı ağaç kakanlarda dil gözlerin arasından geçip kafatasından çıkar ve burun deliklerinin tekinden gagaya girer.

Ağaçkakan Dillerinin Evrimiyle İlgili Gerçekler Neler?

Ağaçkakanın hyoid kemiğiyle vücudunun geri kalanı arasındaki asıl bağlantılar, hyoid kemiğini alt çeneye, gırtlak kıkırdağına ve kafatasının (tepesine değil) alt kısmına bağlayan kaslar ve kıkırdaktır - ki bunlar da diğer kuşların hepsinde görülen aynı yapı biçimidir.

Görsel 2: Ağaçkakanın hyoid kemiği ve kafatası. Canlı bir kuşta iki uzun boynuz kafanın iki yanını sarar ve nazal boşluğa yerleşir.
Görsel 2: Ağaçkakanın hyoid kemiği ve kafatası. Canlı bir kuşta iki uzun boynuz kafanın iki yanını sarar ve nazal boşluğa yerleşir.

Birkaç ayrı türün yetişkinlerinde görülen hyoid boynuzları, zaman içinde ileri doğru uzayıp yukarıdan nazal boşluğa girer; ama yine de hyoid kemiği ve dilin başlangıç noktası kesinlikle nazal boşluk değildir. Kuş dili, destek görevi gören bir yapı olarak çalışan hyoid boynuzları da dahil olmak üzere hyoid kemiğinin ön ve arka kısımlarını iyice sarar. Farklı kuş türlerinin hyoid kemiği uzunlukları çok çeşitli olmalarına rağmen fonksiyon açısından benzerdirler.

Aşağıdaki görselde A harfiyle gösterilen tavuk, ağaçkakan ile doğrudan hiçbir alakası olmayan, titizlikle incelenmiş kuşa bir örnek teşkil ederken, ağaçkakan hyoidlerinin olmazsa olmaz özelliklerinin tümüne sahiptir (ağaçkakan anatomisi B harfiyle gösterilmektedir.) 

Tüm Reklamları Kapat

Görsel 3: (A) Tavuk (Gallus gallus,solda) ve (B) Kızıl başlı Ağaçkakan'nın (Melanerpes carolinus, sağda) çene kemiği ile tavuğun hyonid kemiği. Tavuk hyonid kemiğiyle ağaçkakan hyonidini karşılaştırın. Hyonid boynuzlarının etrafını sarıp çeneye bağlanan branchiomandibularis kaslarına (Mbm) dikkat edin. Bu bağlar ağaçkakanda da aynıdır ancak boynuzlar ile Mbm kasları daha uzundur.
Görsel 3: (A) Tavuk (Gallus gallus,solda) ve (B) Kızıl başlı Ağaçkakan'nın (Melanerpes carolinus, sağda) çene kemiği ile tavuğun hyonid kemiği. Tavuk hyonid kemiğiyle ağaçkakan hyonidini karşılaştırın. Hyonid boynuzlarının etrafını sarıp çeneye bağlanan branchiomandibularis kaslarına (Mbm) dikkat edin. Bu bağlar ağaçkakanda da aynıdır ancak boynuzlar ile Mbm kasları daha uzundur.

Tavuğun hyoid boynuzları ile bunların içinde bulundukları yüzü kaplayan kılıf (fascia vaginalis-Fvg) gırtlağın her iki tarafından geriye doğru uzanır, ardından tavuğun kulaklarının arkasından kıvrılıp kafasının arkasına geçer (yukarıdaki görselde A harfiyle gösteriliyor). Bu kılıf içinde boynuzların geliştiği kaygan sıvı dolu bir keseden meydana gelir. Bu kaygan sıvı da dilin içeri çekilirken ya da dışarı uzatılırken boynuzların yukarı aşağı hareket etmelerine olanak sağlar.

Kılıf ve boynuzlar arasında bir takım esnek bağlar vardır; fakat bunlar kesinlikle kafatasına "bağlı" değildir. Hyoid boynuzlarına çok yakın bir yere bağlı olup "kılıfın" içinden geçen Branchiomanibularis kaslarının bağlarının (görselde "Mbm" denmiştir) çene kemiğinin ortasına tutunuşuna dikkat edin (görselde bu bağlara "Mbma" ve "Mbmp" denmiştir). Bunlar boynuzları aşağı kaydırıp kafatasına karşı sabitleyen ve dolayısıyla sert kuş dilini uzatan kaslardır.

Bu yüzden kuşun hyoid kasının çifte boynuzu, alt çeneden başlayan kaslar için sadece bir birleşme yeri görevi görür. Bu kasların kasılması, boynuzları ve tüm hyoid kemiklerini ileriye, kafatasına doğru çekerken, dili de ağızdan dışarı bir mızrak gibi iter.

Bu kavram anlaşıldıktan sonra, genel olarak yapıda veya fonksiyonda başka hiçbir değişiklik yapmaksızın, hyoid boynuzlar ve bağlı kasların uzatılmasının, kuşun dilini daha da uzatarak ağzından çok daha ileriye fırlatırcasına çıkarmasında etkili olduğu görülür.

Tüm Reklamları Kapat

Aslında yavru ağaçkakan büyürken başına gelen tam olarak budur: Ağaçkakan yavrusu yumurtadan çıktığında hyoid kemikleri, aynı tavukta olduğu gibi, yalnızca kulaklarının arkasındadır. Yavru büyüdükçe kılıf, boynuzlar ve kas da uzar, ileri doğru gelişip başın üzerinde kıvrılarak nazal boşluğa girer.

Görsel 4: Kısa (solda) ve uzun dilli (sağda)ağaçkakan kafa tası ve hyoid kemiği. Kestane rengi çizgiler dil uzanırken branchiomandibularis kasının (Mbm) hareketini gösterir. Mbm'nin çene kemiğine bağlanışı mor renkle gösterilmiştir. Şekil 3'teki
Görsel 4: Kısa (solda) ve uzun dilli (sağda)ağaçkakan kafa tası ve hyoid kemiği. Kestane rengi çizgiler dil uzanırken branchiomandibularis kasının (Mbm) hareketini gösterir. Mbm'nin çene kemiğine bağlanışı mor renkle gösterilmiştir. Şekil 3'teki "mbm", "mbma" ve "mbmp" birleşme yerlerini karşılaştırın. Yeşil oklar Mbm'nin kısalması sırasında hyoid kemiğini hareketinin yönünü gösterir. Daha uzun boynuzları olan kuşlar hareketsiz haldeyken kaslar bir hayli gevşektir ve Mbm'nin kasılmasıyla dil dışarı çıkarken gerilip kafatasına doğru çekilirler. Bu sayede bazı türlerde uç kısım dışarı fazla çıkmayabilir.

Tavuk hyoid kemiğinin boynuzuyla (Görsel 3) yetişkin ağaçkakandaki boynuzu karşılaştırın (Görsel 4 ve Görsel 5.1). Ağaçkakan boynuzları çok daha uzun oldukları halde, her ikisinde de iki kemik ile aynı tavukta olduğu gibi epibranchial'ın ucunda minik bir kıkırdakla birleştiğine dikkat edin (ceratobrancials ve epibrancials). Tavuktaki urohyale kemiğinin (UH) varlığı gibi bir kaç küçük morfolojik değişiklik olsa da genel olarak homoloji gayet açıktır.

Daha önce de anlattığımız gibi, yumurtadan yeni çıkmış sarı ağaçkakanın (ve diğer uzun dilli ağaçkakanların) hyoid kemiği boynuzları daha kısadır (Görsel 5.2) ve diğer kısa dilli ağaç kakan türleriyle (Görsel 5.3) kıyaslandıkları zaman hyoid boynuzlarının ötücü pek çok kuş türünden daha uzun olduğu görülür.

Görsel 5: 1) Colaptes auratus yetişkinine ait hyoid. 2) Yeni doğmuş Colaptes auratus türüne ait hyoid. 3) Syphyrapicus varius nuchalis yetişkinine ait hyoid.
Görsel 5: 1) Colaptes auratus yetişkinine ait hyoid. 2) Yeni doğmuş Colaptes auratus türüne ait hyoid. 3) Syphyrapicus varius nuchalis yetişkinine ait hyoid.

Sarı ağaçkakan büyüdükçe, hyoid kemiği boynuzları da ileriye, kafanın üst kısmına doğru uzayıp nazal mukozun kılıfla birleştiği nazal boşluğa girer. Yavru ağaçkakanın anne ve babası tarafından beslendiği ve uzun bir dilin buna mani olacağı göz önüne alınırsa, bu adaptasyonun evrimleşmesi son derece mantıklıdır.

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı
Gelecek Nasıl Gelecek - Bilim, Geleceğimiz Hakkında Ne Biliyor?

Ünlü fizikçi Jim Al-Khalili’nin zaman makinesine hoş geldiniz.

Kendi kendini tamir eden bisikletlere, yoldan elektrik üreten sürücüsüz otomobillere, hava şartlarına göre kendini ayarlayan giysilere hazır mısınız? İlaçlarınızın sizin DNA’nıza özel tasarlandığı bir dünya mı, yoksa yaşanabilir bir uzay mı sizi heyecanlandırır? Yapay zekânın bizden tüm işlerimizi devraldığı bir dünyaya ne dersiniz?

Gelecek Nasıl Gelecek’te, alanında söz sahibi uzmanlar önden gidip keşfe çıkarak insanlığın hayli olası yarınına ışık tutuyor. Kuantum bilgisayarları ve sentetik biyoloji gibi dudak uçuklatan teknolojilerden, iklim değişikliği ve enerji sorunu gibi hassas konulara uzanıyor; sürücüsüz araçların kaza anında kimin hayatını kurtarmaya programlanacağı ya da tedavisi imkansız bir hastalığa yakalanma riskinizi öğrenmek isteyip istememe gibi ikilemleri sorgulatıyor; totaliter “Büyük Birader” yerine trilyonlarca dijital “küçük birader” tarafından izlenmek bizi ürkütmeli mi gibi politik sorulara dair öngörülerde bulunuyorlar. Her şeyin internete bağlandığı bir gelecekte su ısıtıcınızın hack’lenmesiyle evinizin “kontrolünü kaybetmek” gibi tuhaf riskleri anlatıyor, “kıyameti yaşamış” bir dünyada nasıl hayatta kalıp uygarlığı baştan inşa edebileceğimizle ilgili sorulara ufkumuzu genişletecek cevaplar veriyorlar.

Gelecek dendiğinde bilimkurgunun ötesini merak edenler için, devrim yaratacak atılımların şablonları bu zihin açıcı gelecek kılavuzunda.

Devamını Göster
₺85.00
Gelecek Nasıl Gelecek - Bilim, Geleceğimiz Hakkında Ne Biliyor?

Böylesine bir değişikliğin gerçekleşmesi için fazla bir genetik değişikliğe gerek yoktur. Yeni bir yapıya ihtiyaç duyulmaz, mevcut yapıyı uzatmak için (nadiren de olsa) büyüme süresi uzar.

Ağaçkakan Dili Nasıl Evrimleşti?

Çok eski ağaçkakan türleri ağaçların derinliklerinde börtü böcek aramaya başladıklarında, hyoid kemiği boynuzu olan türler avlarını yakalamak için dillerini uzatabildikleri için bedenen daha avantajlı konuma geldiler.

Bazı ağaçkakan türlerinin uzun dile ihtiyacı yoktur ve dolayısıyla da hyoid kemiği boynuzun kısaltan genler seçilmiştir. Örneğin bir diğer ağaçkakan türü ağaçlarda delikler açar ve kısa dilini kullanarak ağacın gövdesinden sızan özü (ve üzerine yapışan böcekleri) yer.

Farklı ağaçkakan türlerinde çok ilginç başka adaptasyonlara rastlanmaktadır. Örneği bazı türlerde, gaganın ağaca vurduğu andaki şoku emmek için kasılan kasların yanı sıra, bazı kemiklerle kafa tasının arasında da eklemler evrimleşmiştir. Kuvvetli bir boyun, kuyruk tüyü kasları ve kalem gibi sivri bir gaga da bazı türlerde görülen diğer darbe adaptasyonlarındandır.

Ağaçkakan Dili Evrimi Çürütür mü?

Dil hakkında yanlış bilgiler veren aynı yaratılışçı kaynaklar, ağaçkakanların geçirdiği bir çok adaptasyonun evrime karşı bir argüman yarattığını iddia etmekteler. Tüm bu adaptasyonların "aynı zamanda" meydana gelmesi gerektiğini, aksi takdirde hiçbir işe yaramayacaklarını ifade ederler. Elbette bu tarz bir argüman günümüze kadar gelen ağaçkakanların bu adaptasyonları ya hiç yaşamadıkları ya da düşük oranda adaptasyon geçirdikleri gerçeğini göz ardı etmektedir. Darwin, Türlerin Kökeni'nde şöyle yazıyor:

Türlerin Kökeni'ni ele aldığımız zaman, organik varlıkların karşılıklı benzerliklerini, embriyolojik ilişkileri, coğrafi dağılımları, jeolojik ardıllıkları ile diğer hususları yansıtan bir doğa bilimcinin türlerin kendi başlarına bağımsız olarak yaratılmayıp, diğer türlerden türedikleri sonucuna varması gayet makul geliyor. Yine de, sağlam temellere dayanmış olsa bile, bu türden bir sonuca varmak bu dünya üzerinde var olan sayısız türün bizlerin hayranlığını kazanacak kadar mükemmel bir yapı ve birlikte bir uyuma ulaşmak için nasıl bir değişimden geçtiği gözler önüne serilmediği sürece hiç de tatmin edici olmayacaktır. Doğa bilimciler sürekli tek mümkün ihtimal olarak iklim, yiyecek, vs. gibi harici unsurlardan bahsederler. Bundan sonra göreceğimiz üzere pek de rağbet edilmeyen bir kanıya göre bu doğru olabilir; ama bunu sadece ayakları, kuyruğu ve ağaç kabuklarının altından böcekleri yakalamasına yarayan, hayranlık uyandırıcı bir adaptasyon geçirmiş olan dilinin yapısı gibi harici unsurlara bağlamak çok saçma olur. 

Örneğin sarı ağaçkakan toprağın ya da yumuşak kabukların altındaki avını almak için uzun dilini kullanır. Birkaç şok emici adaptasyon geçirmiştir ve yerden beslenmeyi tercih eder, ya da çürümüş tahta ve kabukları ufalamak gibi ağaçkakan familyası dışındaki kuş türlerinde gözlemlenecek davranışlar sergiler.

Gaga vuruşlar için uygunluk bakımından az gelişmişten çok gelişmiş kafatası yapısına geçiş sürecini günümüz ağaçkakanlarının farklı türlerinde (birbiriyle ilişkili tür gruplarında) görmekteyiz. John James Audubon, "Birds of America" adlı eserinde, hayatta olan farklı ağaçkakan türlerinin hyoid boynuz uzunluklarındaki ufak derecelendirmeleri tanımlar:

Farklı Amerikan ağaçkakanlarının -ki haliyle bazıları dillerini diğerlerinden çok daha fazla uzatma gücüne sahiptir- hyoid kemiği boynuzlarının uzanma derecesinin çok tuhaf bir sıralaması vardır. Dolayısıyla: Picus varius'un (Sarı Karınlı Ağaçkakan) hyoid kemiği boynuzlarının ucu yalnızca beyinciğin üst kenarına ya da oksipital alanın ortasına gelir. Picus pubescens'de gözün ortasının karşı noktasından ileri geçmezler. Picus principalis'de göz çukurunu hemen ön kısmına ya da sağ burun deliğinin 1/2 inç uzağına gelirler. Picus pileatus'ta göz çukurunun ön kısmıyla burun deliğinin ortasına kadar uzanırlar. Picus erythrocephalus'da gaganın tabanına 3/12 inç yaklaşırlar. Picus tridactylus'da alt çene kemiği çıkıntısının tabanına ulaşırlar. Picus auratus'ta (Kuzey Sarı Ağaçkakanı), sağ nazal zarının tabanına yetişirler. Picus canadensis'de altta kalan gözün ortasının tam karşında yer alan sağ göz çukurunun etrafında kavislenirler. Son olarak Picus villosus'ta gelişimlerinin en üst seviyesine ulaşırlar ve buradaki şekillerde de görüldüğü üzere sağ göz çukurunun çevresinden dolanıp gözün arka açı seviyesine erişir. [Not: Audabon'un kullanmış olduğu latince adların birçoğu mevcut kullanım ve sınıflandırmayı yansıtmamaktadır.]

Sanki ötücü kuşlarla ağaçkakanlar arasında bir karışım gibi olan ve yine ağaçkakan ailesinden olan boyun buranlar ile cüce ağaçkakanlar, uzun bir dile sahip olmak gibi, ağaçkakanlara özgü evrimsel değişimleri taşımaktadırlar. Fakat sert kuyruk tüyleri ya da kat'i bir gaga vuruş uzmanlıkları yoktur. Yani adeta yaşayan bir ara geçiş türüdürler ve bu ara basamakların doğal süreçlerle evrimleşebileceğini gözlerimiz önüne sermektedirler. Bu kuşların, bugün belli bir alanda uzmanlaşmış olan ağaçkakanların atası sayılan türe benzedikleri düşünülmektedir.

Sonuç

Uzun lafın kısası, ağaçkakanların ilginç dilleri, pek de fazla ara basamağa veya büyük sıçramalara ihtiyaç olmaksızın, halihazırda kuşların dil anatomisinde meydana gelecek ufak değişimlerle rahatlıkla evrimleşebilir. Dahası, olası ara basamaklara özgü olması gereken özellikleri taşıyan türler, günümüzde bile yaşamaktadır. Bu türlere bakarak, ağaçkakanların dillerinin nasıl evrimleştiğini anlamak mümkündür. Ağaçkakan dillerinin evrimsel biyolojiyle açıklanamayacağı iddiasında bulunan kişi ve kurumlar, bilimsel gerçeklerden bihaberdirler ve dikkate alınmamalıdırlar.

Alıntı Yap
Okundu Olarak İşaretle
0
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 9
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 6
  • Muhteşem! 5
  • İnanılmaz 4
  • Bilim Budur! 3
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Talk Origins | Arşiv Bağlantısı
  • K. L. Moore. (1999). Clinically Oriented Anatomy. Yayınevi: Lippincott, Williams, and Wilkins.
  • W. R. Goodge. (1972). Anatomical Evidence For Phylogenetic Relationships Among Woodpecker. The Auk, sf: 65-85. | Arşiv Bağlantısı
  • L. L. Short. (Müze Sergisi, 1982). Woodpeckers Of The World. Not: Delaware Museum of Natural History.
  • D. G. Homberger, et al. (1989). Morphology Of The Lingual Apparatus Of The Domestic Chicken, Gallus Gallus, With Special Attention To The Structure Of The Fasciae. American Journal of Anatomy, sf: 217-257. | Arşiv Bağlantısı
  • F. A. Lucas. (Bülten, 1895). The Tongues Of Woodpeckers. Not: U.S. Dept. of Agriculture Division of Ornithology and Mammalogy.
  • W. J. Bock. (2010). Functional And Evolutionary Morphology Of Woodpeckers. The Ostrich, sf: 23-31. | Arşiv Bağlantısı
  • L. L. Short. (1973). "Woodpecking" By A Red-Throated Barbet.. The Auk, sf: 909-910. | Arşiv Bağlantısı
  • V. C. Kirby. (1980). An Adaptive Modification In The Ribs Of Woodpeckers And Piculets (Picidae). The Auk, sf: 521-532. | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 29/01/2023 02:25:21 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8013

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Böcekler
Antibiyotik
Ergen
Maske Takmak
Canlı
Grip
Ekonomi
Yiyecek
Evrim Teorisi
Koruma
Yeme
Yapay Zeka
İspat Yükü
Yok Oluş
Avrupa
Atom
Kütle
Hekim
Nöron
Sahtebilim
Bakteri
Böcek
Klinik Mikrobiyoloji
Antik
Nükleik Asit
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Alıntı Yap
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
R. Erulaş, et al. Ağaçkakanların Beyinlerini Koruyan Dilleri Nasıl Evrimleşti?. (20 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 29 Ocak 2023. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/8013
Erulaş, R., Bakırcı, Ç. M. (2019, October 20). Ağaçkakanların Beyinlerini Koruyan Dilleri Nasıl Evrimleşti?. Evrim Ağacı. Retrieved January 29, 2023. from https://evrimagaci.org/s/8013
R. Erulaş, et al. “Ağaçkakanların Beyinlerini Koruyan Dilleri Nasıl Evrimleşti?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 20 Oct. 2019, https://evrimagaci.org/s/8013.
Erulaş, Ruhiye. Bakırcı, Çağrı Mert. “Ağaçkakanların Beyinlerini Koruyan Dilleri Nasıl Evrimleşti?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, October 20, 2019. https://evrimagaci.org/s/8013.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'ndaki reklamları, bütçenize uygun bir şekilde, kendi seçtiğiniz bir süre boyunca kapatabilirsiniz. Tek yapmanız gereken, kaç ay boyunca kapatmak istediğinizi aşağıdaki kutuya girip tek seferlik ödemenizi tamamlamak:

10₺/ay
x
ay
= 30
3 Aylık Reklamsız Deneyimi Başlat
Evrim Ağacı'nda ücretsiz üyelik oluşturan ve sitemizi üye girişi yaparak kullanan kullanıcılarımızdaki reklamların %50 daha az olduğunu, Kreosus/Patreon/YouTube destekçilerimizinse sitemizi tamamen reklamsız kullanabildiğini biliyor muydunuz? Size uygun seçeneği aşağıdan seçebilirsiniz:
Evrim Ağacı Destekçilerine Katıl
Zaten Kreosus/Patreon/Youtube Destekçisiyim
Reklamsız Deneyim
Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Moderatöre Bildir

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya size sunulan (oylama gibi) diğer araçlar ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Öncül Ekle
Sonuç Ekle
Mantık Hatası Seç
Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.