Bilim dünyasının içerisinde olan birisi için dahi, bir bilginin doğruluğundan emin olmak bazen gerçekten çok zaman alıcı olabiliyor. Gerçek hayatta öyle tuhaf bilgilerle karşılaşıyoruz ki, bu bilgiden emin olmak için harcanacak efor, onu uyduranların beş saniyelik çabasının yanında manasız bir arayışa dönüşebiliyor. Bu nedenle birçok sahte bilimci, sırf iddialarını güçlü göstermek için peşi sıra bir sürü iddiada bulunur. Amaç basittir; hangi birine odaklanacağınızı, hangi birini doğrulayacağınızı şaşırır, bu mücadeleden kaçınırsınız.

Halbuki iddiayı çürütmeniz gerekmez, iddialarını doğrulaması gerekenler onlardır. Fakat birçok kişi bu iddialara doğrudan inandığı için, bunun önüne geçmek adına bizlerin bu tür dezenformasyonları çürütmesi gerekebiliyor. Lakin, doğru şekilde analiz yapmak, bilgi olmasa dahi, bunların önüne geçebilir.

Ota Benga, 1883 (veya 1884) yılında doğmuş ve 20 Mart 1916 yılında intihar ederek ölmüş, bugünkü Kongo Demokratik Cumhuriyeti (o zamanki "Kongo Özgür Devleti") topraklarında yaşamış siyahi bir Mbuti pigmesidir. Mbuti insanları Kongo'da yaşayan yerli bir kabiledir ve pigmedirler; yani popülasyonlarının boy ortalaması 150 santimetrenin altındadır.

Bu kabileden olan Ota Benga'yı meşhur yapan konu ise, 1904 yılında ABD'nin Missouri Eyaleti'nin St. Louis kentinde düzenlenen Louisiana Alım-Satım Sergisi'nde, sonrasındaysa 1906 yılında Bronx Hayvanat Bahçesi'nde açılan ve büyük tartışmalar yaratan "İnsanat Bahçesi"nde sergilenmesidir.

Charles Darwin, modern bilimin en büyük isimlerinden birisidir. Geliştirdiği Evrim Teorisi sayesinde, insanlık tarihinde ilk defa tür çeşitliliğini bilimsel olarak, bütüncül ve sistematik bir şekilde açıklamayı başaran bir izah geliştirmeyi başarmıştır. Onun bıraktığı bilimsel miras, günümüzde tarımdan mühendisliğe, kimyadan ekonomiye, psikolojiden sosyolojiye kadar sayısız bilim dalında kullanılmaktadır.

Buna rağmen, Darwin'in ölüm nedeni kesin değildir. Bu ilk etapta kulağa "komplo teorisi" benzeri bir açıklama gibi gelse de, Darwin'in ölüm nedeni yaygın olarak konjestif kalp yetmezliği olarak belirtilir. Bu, ileri yaşından ötürü anlaşılır bir ölüm nedenidir; Darwin öldüğünde 73 yaşındaydı. Ancak bilim insanları, Darwin'in kalp yetmezliğini tetikleyen unsurun, ömrü boyunca mücadele ettiği bir hastalık olabileceğinden kuşkulanıyorlar.

NASA her ne kadar Ay'a insan götürüp getirmek konusunda muazzam başarılara imza atmış ve tam 6 defa Ay'a başarıyla insan indirmiş olsa da, ABD'nin genel bir sorununu kendi astronotlarına yansıtmanın önüne geçememiş ve onların görev sonrası zihinsel sağlıklarını takip etmemiştir.

2009 yılında Time dergisinin ortaya çıkardığı gibi, astronotlar her ne kadar görev öncesinde çok sıkı denetimlerden geçirildilerse de, görevler sonrasında aynı şekilde takip edilmemişlerdir. Leeds Metropolitan Üniversitesi Psikoloji Bölümü'nden Dr. Steve Taylor şöyle söylüyor:

Dünya genelinde su kıtlığı, 21. yüzyılın en acil sorunlarından biri olarak ortaya çıkmaktadır. İklim değişikliği, nehirleri ve akiferleri benzeri görülmemiş aşırı durumlara itmekte, kuraklıklar ve seller şiddetlenmekte, nüfus artışı ve ekonomik gelişmeyle birlikte tatlı su talebi artmaktadır.

Ancak Water Resources Research dergisinde yayınlanan yeni bir araştırma, genellikle göz ardı edilen bir demografik değişim olan doğum oranlarının düşmesi ve yaşam beklentisinin artması sonucu toplumların yaşlanmasının, küresel su talebi üzerinde şaşırtıcı derecede büyük bir etkiye sahip olabileceğini ve bu yüzyılın ortasına kadar su çekimini %31'e kadar azaltabileceğini ortaya koyuyor.

Küresel iklim değişikliği, aslında adından da anlaşılabileceği gibi, Dünya çapındaki iklimin, küresel bir boyutta değişmesi demek. Bu ismi vermemizin 2 nedeni var: İlki, küresel ve yerel ayrımı. İklim, belli bir yerel bölgede, örneğin Güney Amerika kıtasında değişiyor olsaydı; bu küresel bir iklim değişikliği olmazdı. Bilim insanları tarafından insanlık tarihinin en büyük sorunu olarak gösterilen Küresel İklim Değişikliği ise, Dünya'nın tamamını etkiliyor. İkinci neden ise, "iklim" ile "hava durumu" arasındaki farkı vurgulamak. Hava durumu, bizim günlük veya haftalık olarak deneyimlediğimiz, kısa vadeli hava olaylarına verilen isim. "Bugün hava yağmurlu." ya da "Bu hafta çok sıcak olacak." dediğimizde iklimden değil, hava durumundan söz ederiz. İklim, hem daha kapsamlı bir sözcük, hem de daha uzun vadeli bir sözcük. İklim, hava durumuna göre daha kapsamlı bir kavram, çünkü her hava durumu, iklimin bir parçasıdır; ancak her iklimsel değişim, hava durumunun bir parçası olmak zorunda değildir. Ayrıca iklim daha uzun vadeli bir kavram, çünkü iklimsel değişimleri gözlemek için günlük değişimlere bakmak yeterli değil. Kimi zaman aylara ve yıllara, kimi zamansa yüz binlerce yıla yayılan süreçleri incelemek gerekiyor. Küresel bir boyutta, uzun vadeli bir iklim analizi yaptığımızda gördüğümüz bir gerçek var: İklim, durmaksızın değişiyor. Korkutucu olan ise, bu değişimin tehlikeli bir hızda ve yönde olması... Gezegenimiz aşırı hızlı bir şekilde ısınıyor, yani sıcaklığı artıyor. Bu nedenle günümüzdeki Küresel İklim Değişikliği'nin yapısı, "Küresel Isınma" yönünde... Eğer ki aksi yönde olsaydı, "Küresel Soğuma" diyecektik mesela. Yani meşhur "Küresel Isınma" lafı, söz konusu iklim değişikliğinin yönünü belirliyor.

Burada şuna tekrar vurgu yapmak istiyorum: İnsanlar genellikle "Al işte, yazın hava ne kadar serin! Hani küresel olarak ısınıyorduk?" gibi fikirler ileri sürüyorlar. İşte bu insanlar, hava durumu ile iklimi birbirine karıştırıyorlar. Spesifik bir günde olanlar, iklim için doğrudan anlamlı olmayabilir. Bunun yerine, daha geniş zaman aralıklarına bakmak gerekir. Mesela, aşağıda verdiğim görseli bir inceleyin. Küresel sıcaklık ortalamaları, durmaksızın artıyor. Her yıl, "rekor sıcaklık yılı" oluyor. Eğer gerekli önlemleri almazsak, 2018 de, 2020 de, 2025 de emin olun rekorlar kıracak. Yalnız sorun, biz sıcaklık rekorlarını sayıp diz döverken, Dünya'nın dengesi durmaksızın alt üst oluyor. Buna kulak vermemiz şart!