3D yazıcı, bilgisayar ortamında oluşturulan tasarım dosyalarını alıp elle tutulur gerçek nesnelere çeviren bir tür makinedir. Çok çeşitli tipleri bulunsa da günümüzde en yaygın olarak kullanılanı Fused Deposition Modeling (FDM) tipi yazıcıdır. Bu tür yazıcılar basit bir şekilde, verilen plastik materyali alır ve sıcak bir uçta eriterek arzu ettiğiniz nesneyi katman katman yazarak bir bütün haline getirir. Bu yazıda yazıcılardan bahsederken FDM tipi olanları kast ediyor olacağız.

Öncelikle yapılması gereken, elde bir tasarım dosyasının bulunmasıdır. Bunu SolidWorks gibi CAD programları kullanarak kendiniz tasarlayabileceğiniz gibi, 3D tarayıcı kullanarak bir nesneyi taratarak da elde edebilirsiniz. Yani ya gerçek bir nesneyi taratmanız ya da sanal bir nesneyi kendiniz bilgisayarda oluşturmalısınız. Buna bir diğer alternatif ise başkalarının yaptığı tasarımları ilgili platformlarda (GrabCad, Thingiverse gibi) aratarak indirmektir. Özetle, elinizde bir tasarım dosyası bulunmalıdır. Dosyanın formatı ise STLolmalıdır.

Robert Koch, Alman doktor ve bakteriyologdur. 11 Aralık 1843 yılında Almanya’da Hannover yakınlarında doğmuştur. Göttingen Üniversitesi’nde tıp eğitimi görmüştür ve öğrencilik yıllarında, uterusun nöronal innervasyonu üzerine yaptığı çalışma ile araştırma ödülü kazanmıştır.

Tıp eğitimini tamamladıktan sonra bakteriyolojiye büyük ilgi duymuştur ve bu alanda çok önemli çalışmalar yapmıştır. Şarbon basili, tüberküloz basili, kolera gibi bakteriler Robert Koch’un üzerinde önemli araştırmalar yaptığı konulardandır. Üzerinde çalıştığı konular ve geliştirdiği araştırma metodolojileri, hastalıklar üzerinde bazı kriterler ortaya koymasını sağlamış; çalışmalarının ve deneyimlerinin sonucunda Koch Postulatları’nı geliştirmiştir.

Rüyaları anlamadan önce, "uyku" dediğimiz biyolojik olayın ne olduğunu, ne zaman, nasıl ve neden evrimleştiğini anlamamız gerekiyor. Bu yazı içinde o yazımıza bir miktar referans bulacaksınız; anlam bütünlüğü açısından öncelikle buradaki yazımızı okumanızı tavsiye ederiz.

Rüyalar, uykulardan söz edip de değinmeden geçemeyeceğimiz bir olgudur. Dolayısıyla bu konuda bazı temel bilgilere yer verip, konu hakkındaki bazı ilginç gerçeklerden bahsetmenin faydalı olacağını düşünüyoruz. Rüyalar öylesine ilgi çekici, öylesine ürkütücü ve öylesine etkilidir ki, insanlık tarihinde rüyalarla ilgili anlatı ve izlere Milattan Önce 3100’lü yıllarda Sümerlerde ve M.Ö. 2000’lerde Antik Mısır’da rastlayabiliyoruz. 

Pandemiyi önlemedeki en büyük umudumuz, COVID-19’a karşı başarılı bir aşı geliştirilmesi olarak görünüyor. Ancak başarılı bir aşının geliştirilmesi tek başına yeterli olmayacak. Bir aşının başarılı olup sürü bağışıklığının sağlanması için, toplumda yeterli sayıda insanın aşılanması gerekiyor. Bunun için aşı temini kadar, insanların aşı yaptırmaya karşı olan tutumları da önemli.

İnsanların neden bazı inanç ve fikirleri diğerlerinden daha çekici bulduğu, birçok evrimsel davranış bilimci gibi benim de hep ilgimi çekmiştir. Pandeminin başlangıcından beri birçok insanın yeni koronavirüsün kökeni hakkında farklı teorilere inandığını gözlemledim. Bu nedenle, Dokuz Eylül Üniversitesi'nden meslektaşım sosyal psikolog Mete Sefa Uysal ile birlikte, yeni koronavirüsün kökeni ve insanların potansiyel COVID-19 aşısı hakkındaki görüşleri üzerine bir araştırma yapmaya karar verdik. Türkiye'den 3936 katılımcıya ve Birleşik Krallık’tan 1088 katılımcıya potansiyel bir COVID-19 aşısına ilişkin aşı olma isteklerini ve virüsün kökenine yönelik inançlarını [doğal (örn. vahşi yaşamdan kaynaklanan) / yapay (örn. bir laboratuvarda üretilen) / emin değil)] sorduk.

Astronotların maaşları, arka planlarına bağlı olarak çok çeşitli değerler alabilmektedir. Örneğin NASA'nın sivil görevlileri (GS-11 ila GS-14 seviyesinde olanlar) aylık 5300$ ila 11.790$ civarında bir maaşa sahiptir. Askeri arka plana sahip olanlar (O4-O6 arası seviyeler) ise hizmet süresine bağlı olarak 6500-8650$ arası kazanmaktadır; ancak bu gruptakiler ek primler ve bonuslar almaktadır (beslenme için ayda 1100$, evleri için ayda 1600$, uçuş primleri için ek 200$, vb.).

Avrupa Uzay Ajansı ise astronotlarını A2, A4 gibi sınıflarlara ayırmakta ve aylık 6430$ ila 10550$ arası bir maaş ödemektedir. 

NASA'nın TESS uydusu (Transiting Exoplanet Survey Satellite, yani Geçiş Yapan Ötegezegen Tarama Uydusu), yıldızının yaşanabilir bölgesinde bulunan Dünya büyüklüğündeki ilk gezegeni keşfetmeyi başardı. TOI 700 d ismi verilen bu gezegenin keşfi müthiş bir başarı; çünkü bu, gezegenin üzerinde sıvı su bulunuyor olabileceği anlamına geliyor!

Söz konusu gezegen, Dünya'dan 100 ışık yılı uzakta, Dorado (Yunus) takımyıldızı içindeki TOI 700 isimli M-tipi cüce bir yıldız (bir "kırmızı cüce") etrafında dönüyor. TOI 700, Güneş'in kütle ve büyüklüğünün %40'ı civarında bir kütleye ve büyüklüğe sahip; yüzey sıcaklığı ise Güneş'in yarısı kadar. Oldukça parlak bir yıldız ve yapılan incelemeler etrafındaki gezegenleri tehdit edebilecek yıldız patlamalarının yaşanmadığını gösteriyor.

Evrimsel Psikoloji, insan davranışını çalışmaya yönelik sayısız biyolojik temelli yaklaşımdan biridir. Bilişsel psikologlarla birlikte evrim psikologları da, davranışlarımızın tümü olmasa bile büyük çoğunluğunun içsel psikolojik mekanizmalara başvurularak açıklanabileceğini savunmaktadırlar. Bu noktada evrim psikologlarını pek çok bilişsel psikologdan ayıran nokta, evrim psikologlarının ilgili içsel mekanizmaların, atalarımızın dünyaya yayılmasını, hayatta kalmasını ve üremesini sağlayan adaptasyonlar (yani doğal seçilimin ürünleri) olduğu görüşünü savunmalarıdır.

Evrimsel psikolojinin temel iddialarını anlayabilmek için, Evrimsel Biyoloji, Bilişsel Psikoloji, Bilim Felsefesi ve Zihin Felsefesi alanlarındaki belli kilit konseptleri anlamak gerekmektedir. Filozoflar Evrimsel Psikoloji alanına pek çok farklı sebepten dolayı ilgi duymaktadır. Örneğin bilim felsefecileri, özellikle de biyoloji felsefecileri açısından meseleye bakıldığında, evrimsel psikolojinin onlar için eleştirel bir hedef işlevi gördüğü söylenebilir.