İnsan ve Maymunlarda 2. Kromozom: Diğer Maymun Türleriyle Akrabalığa Yönelik Tartışmaya Yer Bırakmayan Kanıt!

Yazdır İnsan ve Maymunlarda 2. Kromozom: Diğer Maymun Türleriyle Akrabalığa Yönelik Tartışmaya Yer Bırakmayan Kanıt!

21. yüzyılın içerisinde hızla ilerlerken, sizce de bu "maymun meselesini" arkamızda bırakma vakti gelmedi mi? Evet, muhtemelen bir aslandan, kaplandan, kartaldan, vb. yüceltilmiş hayvanlardan geliyor veya onlarla daha yakın akraba olsaydık, bu tartışmaların bir çoğunu yaşamıyor olacaktık ya da çoktan arkamızda bırakmıştık. Ancak söz konusu "şapşal maymunlar" olduğu zaman, kabul etmek güç geliyor. İlk etapta böyle bir tepkinin verilmesi son derece anlaşılırdır; ancak bu tepkinin uzatılması kabul edilebilir değildir. Evren'de evrensel bir hız sınırı olduğunu öğrenmek sizi derin bir hayal kırıklığına uğratabilir; ancak inatla ayak direyip "Hayır, ışık hızı geçilebilirdir, fizikçiler yalan söylüyor." diyemezsiniz, demezsiniz. Aynı şey, biyologlar için geçerlidir. Tüm biyologlar bir araya gelip yalan söylemeye karar verecek olsa bile, genler yalan söylemez. Eğer ki milyonlarca fizyolojik, anatomik, genetik, paleontolojik, morfolojik kanıt size yetmiyorsa (ki bu sizin probleminizdir, bilimin değil), kromozomlarımızın anlattığı hikayeyi kabul etmek zorundasınız: 

En yakın kuzenlerimizin 48, bizim 46 kromozomumuzun olması, evrimsel süreçte bir yerlerde atalarımızdaki 48 kromozom içerisindeki 2 tanesinin birbirine kaynamak zorunda olduğunu göstermektedir. Aksi takdirde bu kromozom sayısı farkı izah edilemez. Yani ya evrimin öngördüğü akrabalık ilişkisi dahilinde hücrelerimizin içerisinde birbirine kaynamış gibi gözüken kromozomlar bulmamız gerekir, ya da insanın diğer maymunlarla en yakın akraba olduğu iddiasında bir hata var demektir. Bilim insanları, bunu "evrimin geçmek zorunda olduğu en büyük sınav" olarak tanımlamıştır. Ve bilin bakalım? Evrim, bunu alnının akıyla, tartışmaya yer bırakmaksızın geçmiştir: 

Şempanzelerde, gorillerde ve orangutanlarda 2A ve 2B olarak isimlendirilen iki ayrı kromozom, insanda birbirine kaynamıştır ve tek bir kromozomdur. Bizdeki bu kromozom, "2. Kromozom" olarak bilinir. Bu öyle hikayeden bir bulgu ya da evrimi doğru gibi göstermek için uydurulan bir iddia değildir! Her kromozomun en uç kısmında telomerler, orta kısmında ise sentromer adı verilen özel gen grupları bulunur. Görselde verdiğimiz 2A ve 2B kromozomlarında bunu görürüz. Uçtaki kırmızılar, telomerlerdir. Ortadaki maviler ise sentromerler. Hiçbir kromozomda bu dizgi bozulmaz. Örneğin insanın diğer tüm kromozomları bu şekildedir. "Tesadüfe bakın" ki 2. kromozomumuz hariç! 2. kromozomumuz, görselde sağ tarafta verdiğimiz gibi "anormal" (ancak evrim tarafından öngörülen) şekildedir: Atalarımızdaki iki kromozomun evrimsel süreçte kaynaşmasıyla oluşan bu kromozomun uçlarında telomerler vardır, her iki uç ile orta kısım arasında, hiç olmaması gereken yerde bir çift sentromer (maviler) vardır. Dahası, orta kısımda hiç olmaması gereken bir yerde, kaynaşmadan ötürü yaklaşık 2 kat uzun bir telomer bölgesi vardır! Hem de şempanze, goril ve orangutanlardaki 2A ve 2B kromozomları daha yakından incelendiğinde, gerçekten de bunların üzerinde bulunan genlerin görevlerinin, bizim 2. kromozomumuzdakiyle tıpatıp aynı olduğu görülmüştür; yani bizdeki 2. kromozomun, başka bir kaynaşma ya da hatanın ürünü olması mümkün değildir! Hem de bu kromozomdaki hatalı sentromerler ve ortadaki telomerler, yine evrimin öngördüğü gibi, işlevsiz hale geldikleri için körelmişlerdir ve artık iş göremezler! Yani tek bir kromozom, evrimin neredeyse tüm öngörülerini doğrulamaktadır!

Yani evrimsel biyologlar, daha önceki verilerin işaret ettiği "insan-şempanze akrabalığı"nı nihai bir sınava tabi tutmuşlardır ve "iddiaları eğer ki doğruysa, olması gereken ve bulmalarını bekledikleri" bir bulguyu öngörmüşlerdir. Bir bilimin gücü, öngörü isabetliliği ile anlaşılır. Fiziğin net bir şekidle çalıştığını, bir topu duvara her fırlattığınızda aynı davranışı tekrar etmesinden ve bunun fiziksel hesaplamalara neredeyse birebir uymasından anlarsınız. Biyolohji ve evrim de böyledir: her öngörü, gerçeğe neredeyse tıpatıp uygun şekilde doğrulanmaktadır. İnsan ve şempanze kromozomları da, bu tartışmayı nihai olarak noktalandırmıştır. Tıpkı Tiktaalik fosilinin keşfinde ve daha nice evrimsel biyoloji temelli keşifte olduğu gibi, burada da evrimin öngörüsü %100 isabetle doğrulanmıştır. 

Şimdi düşünmemiz gereken, şempanzelerle kuzen olup olmadığımız değil, kuzenlerimize hak ettikleri saygıyı gösterip göstermediğimizdir. Yani sorun, onların bize layık olup olmadığı değil; bizim onlara layık olup olmadığımızdır. Tek evimiz olan Dünya'ya ve orijinal sahiplerine yaptığımız işkence ve katliamlar düşünülecek olursa, bu işte pek de iyi bir çizgide olduğumuzu söyleyemeyiz.

Maymun meselesi ve "maymun"un ne demek olduğunu, insanın maymundan mı geldiğini, yoksa sadece kuzen mi olduğunu bu akrabalık ilişkilerini ve terminolojiyi daha derinlemesine öğrenmek için kitabımızışu yazımızı, şu videomuzu ve bu makalemizi tavsiye ederiz. 

Not: Kromozomlar sayılırken genellikle 22+cinsiyet kromozomu (veya şempanzelerde 23+cinsiyet kromozomu) üzerinden sayılır. Dolayısıyla burada sözü edilen 2. kromozomdan vücudunuzda 1 çift (2 adet) vardır. Kaynaşmayı 46 kromozom üzerinden düşünecekseniz, 2 çiftin kaynaştığını düşünebilirsiniz; ancak aslen bir çift, kopyalanırken kaynaşmıştır ve dolayısıyla kopyalanma tamamlandığında 2 adet kaynamış kromozom oluşmuştur. Dikkat ederseniz ana görselde kromozomlar tek olarak gösterilmiştir, çiftleriyle değil.

Kaynaklar ve İleri Okuma:

  1. Science
  2. Proceedings of the National Academy of Sciences
  3. Human Genetics
  4. Evolution Pages
0 Yorum

Giriş




Tavsiye Edilenler

Bilim Eğlencelidir!

En Aktif Yazanlar

İnsan Türüyle İlgili Gerçekler