Timsahlar ve Yakın Akrabalarının Evrimi

Yazdır Timsahlar ve Yakın Akrabalarının Evrimi

Merhaba arkadaşlar,

 

Belki bildiğiniz gibi, bazı bilim dışı kaynakların iddialarında sıklıkla başvurdukları bir argüman; timsahların ve hamamböceklerinin çok uzun milyon yıllardır "evrimleşmedikleri", dolayısıyla Evrim Kuramı'nın geçersiz olduğu yönündedir. Bir diğer yazımızda, hamamböceklerinin nasıl evrimleştiğini ayrıntısıyla ele almıştık, bu yazımızda da timsahlara değinmek istiyoruz. 

 

İlk olarak terimler hakkında bir bilgilendirme ile başlayacak olursak: daha en başından, timsahların da -doğal olarak- tüm diğer canlılar gibi doğanın evrim yasasına tabi olduğunu gösterir şekilde, her ne kadar gördüğümüz her sürüngen, pullu, uzun ve güçlü çenelere sahip, dört ayaklıya "timsah" desek de, aslında timsah sadece bir ailedir. 

 

Yukarıdaki kaba tanıma uyan canlılara timsahsı (crocodile) denir. Crocodilia, Kretase Dönemi'nde, günümüzden 84 milyon yıl önce evrimleşmiş büyük sürüngenler takımının genel adıdır. Bu takım altında, aligatörler (alligator), kaymanlar (caiman), timsahlar (crocodile) ve garyaller (gharial) aileleri bulunur. Genellikle bilim insanları "timsah" dedikleri zaman, gerçek anlamda timsahları kast eder; yani takımı değil, aileyi. Takım ve ailenin aynı İngilizce ada sahip olması kafa karışıklığının temel sebebidir. Ancak bu dört aileyi kapsayan takımın Latince adı Crocodilia iken, timsahgiller ya da krokodilgiller dediğimiz ailenin Latince adı Crocodylidae'dir. Biz bu yazmızda tüm timsahsılara, yani takımın geneline bir bakış atacağız. 

 

Timsahsı evrimi hakkında elimizde o kadar çok sayıda bulgu vardır ki, sadece bu takım bile Evrim'i hiç bilmeyen birine bu bilimi anlatmaya fazlasıyla yeter. Şimdi bu Evrim'e bir göz atalım:

 

Daha önce de belirttiğimiz gibi, krokodiller bir takım olarak günümüzden 84 milyon yıl önce en yakın kuzenlerinden ayrı yöne doğru evrimleşmeye başlamışlardır: kuşlar. Şaşırtıcı gelebilecek olsa da, günümüzde kuşların yaşayan en yakın akrabaları timsahsılardır. Bu iki grubun birleşimine Archosauria denir. Ancak günümüz yaşayan timsahsılarının esasında kuşlardan çok daha yakın akrabaları da olmuştur; ancak bunların tamamının soyu tükenmiştir. Bu kuzenleri de hesaba katarsak, günümüz timsahlarının (dolayısıyla kuşların da) en eski atasının (buna "taç grubu" denir; teknik bir terim, ayrıntıya gerek yok) günümüzden 220 milyon yıl önce yaşadığını görürüz. Yani timsahsılar, kuşlar ve timsahsıların soyu tükenmiş tüm akrabaları ve tüm bunların ataları, ya da basitçe bunların toplamına verilen isim olan Crurotarsi kladı, sürüngenlerden bir dal olarak 220 milyon yıl önce evrimleşmeye başlamıştır. 

 

Tahmin edilebileceği gibi, 220 milyon yıl öncesinden bu yana oldukça fazla durum değişmiştir. En basitinden Crurotarsi, kuşlar ve timsahsılar gibi iki tamamen alakasız fenotiplere sahip canlı grubuna evrimleşmiştir. Tabii bahsettiğimiz 220 milyon yıl oldukça uzun bir süredir ve bu evrime yeterli süreyi tanımaktadır. 

 

Timsahlar, sudan karaya çıkan amfibilerin soyundan evrimleşmiş olan sürüngenlerin bir parçasıdır. Aslında sürüngenler, karaya tam olarak adapte olmuş olsalar da, timsahsılar tekrar suya dönen, en azından yarı-sucul olarak yaşama dönen bir canlı grubudur. Vücut planları da bu amfibik yaşama son derece uyumlu olacak şekilde evrimleşmiştir ve bize sudan karaya çıkan canlıların yaklaşık olarak neye benzeyebileceği hakkında bilgi vermektedir. Gerçekten de, sonradan bulunan ve sudan karaya çıkışa ait net bir "ara geçiş türü" fosili olan Tiktaalik roseae timsahsıların uzun çeneleri göz ardı edilirse, büyük oranda bir timsaha benzer. Hem karada yürümek, hem suda yüzmek için adapte olmuş kısa ama güçlü bacaklar, yassı bir kafatası, uzun bir kuyruk, vb. Bu durum, bir memeli adaptasyonunda da görülmüştür: Sürüngenlerden evrimleşen memelilerden bir grup, tekrar suya dönecek şekilde evrim geçirmeye başlamış ve sonunda günümüz yunusları ve balinaları evrimleşmiştir. Bu evrimsel süreç içerisinde bir basamak olan Ambuloceitae ailesinin vücut planı tıpkı bir timsaha ya da Tiktaalik'e benzer. İşte bu, yakınsak evrim dediğimiz olaydır: bu canlıların her biri birbiriyle uzak akraba olmalarına rağmen, benzer çevre şartlarına, benzer evrimsel adaptasyonlar ile çözüm üretmişlerdir. 

 

Her ne kadar televizyonlardan timsahsıların saldırı haricinde hep sessiz sakin ve uyuyan hayvanlar olarak tanısak da, genel-geçer olarak bilinmeyen çok ilginç özellikleri vardır: örneğin timsahsılar "yarı-dik" bir postüre sahiptirler. Yani her ne kadar genellikle dört ayakları üzerinde dursalar ve vücutları sanki aksine izin vermezmiş gibi gelse de, özellikle avları üzerine koştukları zamanlarda gerekirse iki ayak üzerine geçici olarak kalkabilirler. Hatta bazı timsah türleri, dört nala koşu dediğimiz ve çitalar ile atlarda net olarak görülen, arka ve ön ayakların simetrik olarak ortada buluştuğu, hızlı koşuya uygun bir anatomiye sahiptirler. Bazı timsahsıların saate 16 km hızla koştuğu bile tespit edilmiştir ki bu timsah gibi ağır ve yere yakın, hantal bir canlı için çok yüksek bir sayıdır. 

 

A) Timsahsıların Evrimi

 

Bu türlerin Evrim Ağacı'nda adım adım ilerleyeceğiz; bu sebeple pek çok tür, cins ve aile göreceğiz. Öncelikle yol haritamızın anlaşılması açısından şöyle bir görsel eklemek istiyoruz:

 

Yukarıdaki görseldeki basamakların pek çoğu eksik, biz bunların aralarını da doldurarak, bilinen ara geçiş türlerinin pek çoğuna değinmek istiyoruz. Bir kısmını sadece isim ve görselle geçeceğiz, bir kısmını ise detaylandıracağız. Umarız takip etmesi kolay olacaktır. Basitçe, yukarıdaki ağaçta, yukarıdan aşağıya doğru ineceğiz. Her bir dal bittiğinde, bir alttaki dala geçeceğiz. Bu geçişleri yazı içerisinde zaten bildireceğiz. Öyleyse başlayalım:

 

Her ne kadar Crurotarsi 220 milyon yıl kadar önce sürüngenlerin altında dallanmaya başlamışsa da, timsahsı benzeri canlıların evrimleşmesi için 90 milyon yıl kadar geçmesi gerekmiştir. Tüm timsahsıların atası olan tür, günümüzden 130 milyon yıl önce evrimleşmiş olan Hylaeochampsa isimli bir türdür. Bu tür, "gerçek timsahsılar" denen Eusuchia'nın bilinen ilk örneğidir. Richard Owen tarafından 1874 yılında teşhis edilmiştir. 

 

Daha sonra, günümüzden 85 milyon yıl kadar önce evrimleşen Allodaposuchus Güney Avrupa'da yaşamış ve timsahsılara ait bir ara tür olan ikinci canlıdır. Kalıntıları Romanya'da bulunmuştur. Yaklaşık 3.5 metre uzunluğunda olduğu düşünülmektedir. 

 

 

Yukarıdaki fotoğrafta Hylaeochampsa ile Allodaposuchus türlerinin anatomik kıyaslamasını görmektesiniz.

 

B) Gavialoidea Kolu ve Evrimi

 

Bundan sonra, Allodaposuchus ile ayrılan diğer kol, günümüz timsahsılarına doğru evrimleşmeye başlamıştır. İlk olarak, günümüz garyallerine evrimleşecek olan Gavialoidea ile krokodiller ve alligatörleri kapsayan süper aile birbirinden ayrılarak evrimleşmeye başlamıştır. Gavialoidea'ya ait evrimsel sürece dair elimizde pek çok fosil bulunmaktadır. Bunlardan ilki olan Eothoracosaurus bilinen en eski Gavialoiddir. Fosilleri Mississippi'de bulunmuştur. Günümüzden 70 milyon yıl kadar önce evrimleşmiştir. 

 

 

Daha sonra, günümüzden yaklaşık 65 milyon yıl kadar önce Thoracosaurus evrimleşmiştir. Bu cinse ait iki farklı tür bulunmuştur. Bunlardan biri Kuzey Amerika'da, diğeri Avrupa'da yaşamıştır. Hatta daha sonradan yapılan araştırmalarla pek çok tür daha keşfedilmiş; ancak henüz bunların doğrulukları teşhis edilmemiştir.

 

Sonrasında, günümüzden 60 milyon yıl kadar önce, Argochampsa isimli cins evrimleşmiştir. Fosillerine Fas'ta ulaşılmıştır. Kafatası 43.3 santimetre uzunluğundadır ve uzun bir burun boşluğu bulunur. Burundaki kemikleri kaynaşmıştır, dişleri arasında bazı boşluklar vardır.

 

Günümüzden 56 milyon yıl kadar önce evrimleşen Eosuchus ise timsahsı evrimindeki bir diğer kuzen türdür. Fransa'da ve Amerika'da fosilleri keşfedilmiştir. Bunların iki farklı tür olduğu bilinmektedir. Oldukça sık iki ayağı üzerine kalkabildiği bilinmektedir.

 

 

Son olaraksa, günümüz garyallerini de içerisinde barındıran Gavilaidae ailesi evrimleşmiştir. Bu ailenin içerisinde 28 farklı tür evrimleşmiş; ancak ne yazık ki bunlardan sadece 1 tanesi, Gavialis gangeticus, günümüze kadar hayatta kalabilmiştir. Bu türlerin her birinin evrimsel açıdan önemi bulunur, dolayısıyla burada kısaca isimlerine değinmek istiyoruz:

 

Eogavialis africanus

Eogavialis andrewsi

Gavialis gangeticus

Aktiogavialis puertoricensis

Gryposuchus neogaeus

Gryposuchus jessei

Gryposuchus colombianus

Gryposuchus croizati

Ikanogavialis gameroi

Ikanogavialis papuensis

Siquisiquesuchus venezuelensis

Piscogavialis jugaliperforatus 

Hesperogavialis cruxenti

Kentisuchus toliapicus

Kentisuchus champsoides

Kentisuchus spenceri

Gavialosuchus eggenburgensis

Gavialosuchus americanus

Gavialosuchus carolinensis

Paratomistoma courti

Thecachampsa antiqua

Thecachampsa americanus

Thecachampsa caroliensis

Rhamphosuchus crassidens

Tomistoma schlegelii

Tomistoma lusitanicum

Tomistoma cairense

Toyotamaphimeia machikanensis

 

 

Yukarıda, günümüzde yaşayan tek Gavyal türü olan Gavialis gangeticus'un bir fotoğrafını görüyorsunuz.

 

Görüldüğü üzere elimizde bu aileye ait oldukça fazla tür bulunmaktadır. Şimdi, bu noktada bu aileyi bırakıp; Evrim Ağacı'nda geri tırmanıp, aligatörler ve timsahlara gidecek olan dalı ele alacağız. Şimdiye kadar incelediğimiz dalları aşağıdaki görselde işaretledik:

 

C) Brevirostrelerin (Aligatörler ve Timsahların) Evrimi

 

Eusuchia, yani tüm timsahsıların atasından gelen kol ikiye ayrılmıştır ve biri yukarıda açıkladığımız Gavialoidea'yı, diğer kol ise aligatörleri ve timsahların evrimleşeceği kolu oluşturmuştur. Aligatörler ve timsahların toplamına Brevirostre kladı denir. Ancak bahsettiğimiz ayrım gerçekleştikten sonra, ortak atadan Brevirostrelere giden koldaki ara türlerin de bazılarını bilmekteyiz. Bunlardan bahsedecek olursak:

 

İlk olarak, günümüzden 67 milyon yıl kadar önce evrimleşen Borealsuchus Kuzey Amerika'da yaşamıştır ve 1997 yılında keşfedilmiştir. Daha sonra yapılan araştırmalar sayesinde bu cinse ait tam 5 farklı tür ortaya çıkarılmıştır:

 

Borealsuchus sternbergi

Borealsuchus actutidentatus

Borealsuchus formidabilis

Borealsuchus griffithi

Borealsuchus wilsoni

 

Bunun sadece bir ara geçiş grubu olduğu düşünülürse, timsahların evrimine dair ne kadar farklı tür bildiğimiz anlaşılabilir.

 

Üstelik elimizdeki tek geçiş cinsi bu değildir. Daha sonradan, günümüzden 55 milyon yıl kadar önce evrimleşen Pristichampsus cinsi de aligatör ve timsahların atasından günümüzdeki versiyonlarına geçişte önemli bir ara basamak görevi görmektedir. Bu cinse pek çok isim verilmiştir; ancak şu andaki bu adı, "testere krokodili" demektir. Yaklaşık 3.5 metre olan bu cinse ait 3 farklı tür keşfedilmiştir:

 

Pristichampsus rollinatii

Pristichampsus vorax

Pristichampsus hengdongensis

 

Ne yazık ki bu ara türlerin hiçbirine ait örnekler günümüze ulaşamamıştır. Ancak bu türlere ait popülasyondan evrimleşen diğer bir grup, günümüz aligatörleri ve timsahlarına gelen kolu, yani Brevirostreleri evrimleştimiştir. 

 

Bu türe ait en önemli özelliklerden biri, ataları gibi halen iki ayak üzerine kalkabilmeleri hatta kimi durumda tam dik postüre sahip olabildikleridir. Yine televizyonlardan ve günlük yaşantımızdan hep yere yakın olarak sürünen timsahları bu şekilde görmek garip gelse de, Evrimsel Biyoloji sayesinde dinozorlardan evrimleşen timsahların yere bu kadar yapışık hale gelene kadar geçtikleri ara basamakları anlamak kolaylaşmaktadır. Dolayısıyla Evrim olmadan, bunlar anlaşılamaz. Anatomilerinden yola çıkılarak çizilmiş birkaç ilginç çizimi ve fosillerini paylaşalım:

 

 

Bahsettiğimiz bu ara türlerin cinslerinin Evrim Ağacı'ndaki yerleşimini aşağıda işaretledik:

 

Brevirostre, iki ana kola ayrılır: Alligatoridea ve Crocodyloidea.

 

D) Alligatoridea'nın Evrimi

 

Günümüz aligatörlerine kadar gelen evrimsel süreçteki pek çok türü de keşfetmiş bulunmaktayız. Bunlardan en eskilerinden bir tanesi, günümüzden 85 milyon yıl kadar önce evrimleşen Leidyosuchus canadensis isimli türdür. Kafatasınıny aklaşık 40 santimetre olduğu ve orta boylu bir aligatör benzeri bir krokodil olduğu bilinmektedir. Henüz tam olarak aligatör yapısında değildir. Leidyosuchus cinsine ait 6 farklı tür keşfedildiyse de, halen bunların doğrulukları test edilmediği için burada paylaşmıyoruz.

 

 

Daha sonraki basamak, Deinosuchus isimli bir cinstir. Bu cins, günümüzden 80 ila 73 milyon yıl önce evrimleşmiştir. Türkçe anlamı "berbat krokodil"dir. Hala tam olarak aligatör özellikleri görünmez; ancak aligatörlerin bilinen en yakın soyu tükenmiş kuzenidir. Bu cinse ait iki tür bilinmektedir:

 

Deinosuchus rugosus 

Deinosuchus riograndensis 

 

Bu türler, günümüz aligatörlerinden çok daha büyüktür; ancak evrimsel süreçte atalarından küçük olmaları, kademeli değişimi göstermektedir. Türlerin 12 metre uzunluğunda ve 8.5 ton ağırlığında olduğu bilinmektedir. Çok güçlü dişlere ve sert bir zırha sahiptir. 50 yıl kadar ömrü olduğu düşünülmektedir. Diyeti içerisinde büyük dinozorlar olduğu da bilinmektedir. Aşağıda türlere ait oldukça ilginç fotoğraflar görebilirsiniz:

 

 


 

Bu noktada, günümüzden 78 milyon yıl kadar önce, Deinosuchus ile ayrılan bir grup, bugün Globidonta dediğimiz ve kaymanlar ile aligatörleri barındıran grubu oluşturmuştur. Ancak günümüz aligatör ve kaymanlarına gelmeden önce, evrimsel süreçteki iki ara basamağı daha bilmekteyiz:

 

Stangerochampsa mccabei, günümüzden 65 milyon yıl kadar önce evrimleşmiştir ve giderek daha küçük canlılara doğru evrimin bir göstergesidir. Kafatası 20.03 santimetre uzunluğundadır. Hala tam olarak aligatör ya da kayman özellikleri görülmez; ancak bunlara en yakın olan akraba türlerden biridir.

 

Evrimsel süreçteki bir diğer basamak, Brachychampsa cinsidir. Bu cins, günümüzden 60 milyon yıl öncesine kadar yaşamıştır ve Kretase yok oluşundan sağ çıkabilen nadir karasal türlerdendir. Cinse ait 3 tür bilinmektedir ve ne yazık ki bunların hiçbiri de, diğer örnekler gibi günümüze kadar gelememiştir:

 

Brachychampsa montana

Brachychampsa perrugosus 

Brachychampsa sealeyi 

 

 

Daha sonra, bu koldan ayrılan bir grup, günümüz kaymanları ve aligatörlerini oluşturacak olan Alligatoridea koluna doğru evrimleşmiştir. Bu kolda birkaç tür sağ kalabilmiş, bir çoğunun ise soyu tükenmiştir. Evrimsel süreçte keşfedilen türlerin bir listesini yapacak olursak:

 

Leidyosuchus canadensis

Albertochampsa langstoni

Chrysochampsa mlynarskii

Hassiacosuchus haupti 

Navajosuchus mooki

Ceratosuchus burdoshi

Allognathosuchus polyodon

Allognathosuchus gracilis

Allognathosuchus heterodon

Allognathosuchus isolatus

Allognathosuchus wartheni

Allognathosuchus woutersi

Hispanochampsa muelleri

Arambourgia gaudryi

Procaimanoidea utahensis

Procaimanoidea kayi

Wannaganosuchus brachymanus

Krabisuchus siamogallicus

Alligator prenasalis

Alligator mcgrewi

Alligator olseni 

Alligator sinensis

Eoalligator chunyii

Eoalligator huiningensis

Alligator mefferdi 

Alligator mississippiensis

Necrosuchus

Eocaiman cavernensis

Paleosuchus palpebrosus

Paleosuchus trigonatus

Purussaurus brasiliensis

Purussaurus neivensis

Purussaurus mirandai

Mourasuchus amazonensis 

Mourasuchus atopus

Mourasuchus nativus

Orthogenysuchus olseni

Caiman yacare

Caiman crocodilus apaporiensis 

Caiman crocodilus fuscus 

Caiman lutescans

Caiman sorontans 

Caiman latirostris

Melanosuchus fisheri

Melanosuchus niger

 

Bu türlerden sadece 6 tanesi günümüze kadar gelebilmiştir, geri kalan hepsinin soyu tükenmiş ara türlerdir. Aşağıda sırasıyla bir Çin Aligatörü (Alligator sinensis), Amerika Aligatörü (Alligator mississippiensis) ve bir Kayman görüyorsunuz:

 

Aligatörler ve atalarının Evrim Ağacı'ndaki yerini şöyle gösterebiliriz:

 

D) Crocodyloidea'nın Evrimi

 

Son olarak, aligatörlerden ve timsahlar 80 milyon yıl önce ayrıldıktan sonra, bir kol yukarıda açıkladığımız aligatörleri ve kaymanları, diğer kol ise günümüz timsahlarını evrimleştirecek süreçlere girmiştir. 

 

Günümüz timsahlarına gelene kadar, 80 milyon yılda evrimleşen pek çok ara tür vardır ve biz bunların birçoğunu bilmekteyiz:

 

Bunlardan ilki, günümüzden 65 milyon yıl kadar önce evrimleşen Prodiplocynodon langi isimli türdür. 1892 yılında keşfedilmiştir. Aligatör kuzeni Diplocynodon ile birlikte Eosen Avrupası'nda yaşadığı düşünülmektedir. Kafatası kısa ve üçgen biçimlidir. Göz çukurları ve nazal açıklıkları oldukça geniştir. 

 

 

 

Daha sonra, günümüzden 65.5-40.4 milyon yıl önce evrimleşen Asiatosuchus cinsi gelmektedir. Bu cinse ait 6 tür bilinmektedir:

 

Asiatosuchus germanicus

Asiatosuchus grangeri

Asiatosuchus haeckeli

Asiatosuchus nanlingensis

Asiatosuchus volgensis

Asiatosuchus zajsanicus

 

 

Bundan sonra gelen tür ise Brachyuranochampsa cinsidir. Bu cinse ait de iki tür keşfedilmiştir:

 

Brachyuranochampsa eversolei

Brachyuranochampsa zangerli

 

Bu türler, günümüzden 46 milyon yıl kadar önce evrimleşmiştir. 

 

Son olarak, günümüz timsahlarından önceki bir diğer basamak Harpacochampsa camfieldensis isimli bir türdür. Bu tür, günümüzden 8 milyon yıl kadar önce evrimleşmiş ve 5 milyon yıl kadar önce yok olmuştur. Günümüz timsahlarının en yakın kuzenlerinden biridir. 

 

 

Bu kuzenlerinden ayrılan timsahlar ise Crocodylidae ailesini oluşturur. Bu ailede de pek çok cins ve tür bulunur:

 

Australosuchus clarkae

Baru darrowi

Baru huberi

Baru wickeni

Kambara murgonensis

Kambara implexidens

Kambara molnari

Kambara tarania

Mekosuchus inexpectans

Pallimnarchus pollens

Pallimnarchus gracilis

Quinkana fortirostum

Quinkana babarra

Quinkana timara

Quinkana meboldi

Trilophosuchus rachami

Volia athollandersoni

Volia vitiensis

Crocodylus acutus

Crocodylus cataphractus

Crocodylus intermedius

Crocodylus johnsoni

Crocodylus mindorensis

Crocodylus moreletii

Crocodylus niloticus

Crocodylus novaeguineae

Crocodylus palustris

Crocodylus porosus

Crocodylus rhombifer

Crocodylus siamensis

Osteolaemus tetraspis

Euthecodon arambourgi

Euthecodon nitriae

Euthecodon brumpti

Rimasuchus lloydi

Voay robustus

 

Bu türlerin bir kısmı günümüzde halen yaşamaktadır; ancak yaklaşık 20 tanesinin soyu tükenmiştir. Aşağıda bir Crocodylus johnsoni görmektesiniz:

 

Bir Osteolaemus tetraspis örneği:

 

Soyu tükenmiş olan bir Mekosuchus inexpectans örneği:

 

Evrim Ağacı'ndaki yerleri şöyle gösterilebilir:

 

E) Krokodillerin Evrimi'ndeki Önemli Ara Türler

 

Aşağıda, kronolojik sıraya bağlı kalmadan, isim sırasına göre yukarıda saymadığımız bazı çok önemli ara geçiş türlerini vermek istiyoruz. Yukarıdaki kısa Evrim Ağacı'na sığmayan pek çok tür olduğundan bahsetmiştik. Bunları burada vererek, timsahların son 200 milyon yıldır süren evrimine dair ne kadar çok ara tür bildiğimizi göstermek istiyoruz. Umarız faydalı olacaktır:

 

 

Araripesuchus: Karada avlanan, uzun bacaklı bir krokodil:

 

Baurusuchus: Kretase Güney Amerikası'nda yaşamış bir karasal krokodil. Dinozorlardan timsahlara geçişte çok önemli bir ara tür örneğidir:

 

Bernissartia: Kretase krokodillerinin en küçüklerinden biri.

 

 

 

Champsosaurus: Geç Kreatase Dönem'den krokodil-benzeri bir sürüngen.

 

Chimaerasuchus: Keşfedilen ilk vejetaryen krokodil.

 

 

 

Dakosaurus: Dinozor benzeri bir kafaya sahip, denizel krokodil.

 

 

 

Desmatosuchus: Balık benzeri bir kafaya sahip, krokodil benzeri bir arkozor.

 

 

Diplocynodon: Batı Avrupa'nın tarihöncesi bir aligatörü.

 

Doswellia: En eski krokodillerden biri.

 

Erpetosuchus: Tüm krokodillerin atası olduğu düşünülen küçük bir sürüngen.

 

Geosaurus: Yaşamının büyük çoğunluğunu suda geçiren bir krokodil.

 

 

Goniopholis: Geç Jurasik Dönem'de çok geniş bir alana yayılmış bir krokodil.

 

 

 

Gracilisuchus: Triyasik krokodilleri arasında dinozorlara en çok benzeyeni. Yoğun olarak iki ayak üzerinde yaşamaktadır.

 

 

 

Kaprosuchus: Çok büyük dişlere sahip bir krokodil.

 

 

Metriorhynchus: Jurasik Dönem'in en yaygın krokodillerinden biri.

 

Mystriosuchus: Modern garyallerin atası olduğu düşünülen bir tür.

 

 

Notosuchus: Domuz benzeri bir burna sahip, alışılmadık bir timsahsı türü.

 

Pakasuchus: Memeli benzeri dişlere sahip küçük bir krokodil.

 

Protosuchus: Erken dinozorları avlayan bir krokodil.

 

Purussaurus: Miyosen'de yaşamış dev bir kayman.

 

 

Quinkana: Karasal bir krokodil.

 

 

Rhamphosuchus: Yaşamış en büyük krokodillerden biri.

 

 

Rutiodon: Burun delikleri kafasının üzerinde bulunan krokodil-benzeri bir canlı.

 

Saltoposuchus: Hayatının büyük çoğunluğunu iki ayak üzerinde geçiren bir krokodil.

 

Sarcosuchus: Kretase Dönem'den büyük bir krokodil.

 

 

Simosuchus: Çok kısa bir kafatasına sahip bir krokodil.

 

 

Stagonolepis: Vejetaryan bir krokodil.

 

Steneosaurus: Mesozoyik Dönem'den, okyanuslarda yaşamış bir krokodil.

 

 

Stomatosuchus: Balinalar gibi filtreleyerek planktonlarla beslenen devasa bir krokodil.

 

Terrestrisuchus: Triyasik Dönem'in Tazısı olarak bilinen iki ayak üzerinde duran bir karasal krokodil.

 

 

Tek bir canlı grubuna ait bu kadar çok sayıda ara tür ve evrimsel ilişki açıklandıktan sonra, akıllarda herhangi başka bir soru işareti kalmayacağını umuyoruz.

 

Umarız faydalı olmuştur.

 

Saygılarımızla.

ÇMB (Evrim Ağacı)

6 Yorum