Yunus Katili Virüs, Florida'ya Ulaştı ve Balinaları da Tehdit Ediyor!

Yunus Katili Virüs, Florida'ya Ulaştı ve Balinaları da Tehdit Ediyor!
Yazar Nidhi Subbaraman Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
2 dakika
903 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 7 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Temmuz 2013'te başlayan şişe burunlu yunus ölümleri, göç eden Atlantik sürüleri ile sürekli güneye doğru ilerledi ve şu an hastalıklı ve ölü yunuslar Florida’ya vurmaya başladı. Ölümlerin sorumlusu kızamık benzeri bir virüsün şu ana kadar 753 kurbanı var ve bu sayı artmakta. Bu da bunu bugüne kadar kaydedilen en kötü salgın yapmakta. Kısa süre önce bu virüs iki balina türünde de tespit edildi.

Karaya vurmuş ve çürümekte olan 3 kambur ve 2 cüce balina da ön dizileme sonucu yunus morbillovirüsü için pozitif sonuç vermişlerdir. NOAA araştırmacıları bu hayvanları aslında onlarda nadir görülen bu virüsün öldürüp öldürmediğini anlamak için daha fazla test yapıyorlar. NOAA Karaya Oturmuş Memelileri Kurtarma Ekibi’inden Teri Rowles şunları söylüyor: 

Çoğunun oldukça çürümüş durumda olduklarını, bunun da hastalığın hücredeki görünümlerini incelemelerini zorlaştı.

New York ve Delaware’de karaya oturan balina sayısı "biraz arttı"; ancak bunun bir salgın olup olmadığını söylemek için çok erken. Araştırmacılar 3 farklı deniz memelisi türünü daha virüs için test etti: Doğu Kıyısının farklı yerlerinde; Bayağı yunus, benekli yunus ve Grönland foklarından alınan örneklerde enfeksiyona rastlanmamıştır.

Reklamı Kapat

Bu arada virus, şişeburun sürülerinde etkisini sürdürmeye devam etmektedir. En son büyük kitlesel ölüm –NOAA’ca Alışılmadık Ölüm Olgusu olarak sınıflandırılmıştır- Ağustos 1987 ve Nisan 1988 arasında Atlantik kıyılarında 740 yunusu öldürmüştür. Rowles’a göre eğer bu yılki salgın da aynı yolu izlerse "henüz yarılamadığımız zaman çizelgesinde” hastalık sönmeye başlayacak. Ölü sayısı tarihsel çizgiyi çoktan geçti. Rowles şunları söylüyor: 

Yerli, göç etmeyen Florida şişeburunlu yunus sürüleri, yakın temas ya da paylaşılan hava yoluyla bulaşan bu virüse yakalanabilir.

Araştırmacılar yerli türlerin taşıyıcıların, göç edenlerle ne kadar etkileşime geçtiklerini araştırıyorlar; ancak virüsun bulaşmasını engelleyemiyorlar. Rowles devam ediyor: 

Büyük bir şişeburunlu yunus popülasyonuna ya da herhangi bir memeli deniz hayvanı türüne uygulanabilecek bir aşı bulunmuyor. Virüsün yayılmasını engellemenin ya da hastalığa yakalanmış hayvanların bunu ağır şekilde geçirmelerini önlemenin de bir yolu yok.

Yunus ölümlerini çalışan NOAA önderliğindeki araştırma işbirliği 2013 yılının Temmuz ayından beri tam hız çalışmaktadır. Ülke çapında sürdürülen operasyon devletin bilimadamları tarafından koordine ediliyor fakat bununla beraber yine ülke çapındaki üniversite labaratuvarlarını ve özel araştırma merkezlerini da kapsıyor.

Operasyon, devlet ödemelerinin durdurulduğu (government shutdown) 1-16 Kasım 2013 sırasında ufak pürüze takıldı, NOAA bilim adamları taze örnekleri yönlendirmek için işbaşında bulunamadılar. Elbette kitlesel ölümler beklemedi ve yerel istasyonları buzluklar dolusu ölü yunusla bıraktı.

İnsanların morbillivirüsünden etkilenmeleri pek olası değildir çünkü virüsler saldırdıkları konak organizmaya son derece özgüdür. Ancak morbillovirüsü yunusların bağışıklık sistemini zayıflatır ve ikincil bakteri ve mantar enfeksiyonlarına sebep olur. Bu ikincil enfeksiyonlar ise insanlarda o kadar seçici olmayabilir. 

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Eğer hala ölmemişlerse bu hayvanlar sahile vurduklarında sıkıntılı ve tıbbi yardıma ihtiyaç duyar halde oluyorlar. Rowles son olarak şunları söylüyor: 

Yapmaya çalıştığımız insanların onları suya geri itmelerine engel olmak.
Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Korkutucu! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: NBC News | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 16/09/2021 19:58:30 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1794

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Genetik Mühendisliği
Bağışıklık
Mantık
Okyanus
Hayvanlar Alemi
Komplo Teorisi
Evrim Kuramı
Müfredat
Fotosentez
Toplumsal Cinsiyet
Bilgisayar
Tahmin
Nükleotit
Zihin
Balık
Eşcinsellik
Bakteriler
İlaç
Doğum
Darwin
Genetik
Sinir Sistemi
Ekoloji
Taksonomi
Primatlar
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın