Evrim Ağacı Logo Evrim Ağacı
Evrim Ağacı

Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar Evrimleşerek Tedaviye Direnç Gösteriyor!

Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar Evrimleşerek Tedaviye Direnç Gösteriyor! Gonore
Yazar Katherine Harmon
3 dakika
3,215 Okunma Sayısı
Notlarım

Amerika'nın en sık Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıkları (CYBH) olan klamidya ve bel soğukluğu (gonore), çoğunlukla tek doz oral antibiyotik ile hızla ve kolayca vücuttan temizlenebilmektedir. Fakat bu enfeksiyonlardan biri ciddi miktarda çoğalmakta ve tedaviden kaçacak bir yol bulmaktadır.

Yalnızca Amerika'da, her yıl 321.000'den daha fazla vaka rapor edilmektedir ve yıllık enfeksiyonların gerçek sayısı, pek çok kişide semptom görülmemesi sebebiyle muhtemelen daha fazladır. Gonoreyle mücadele eden antibiyotiklerin çıkmasıyla bu hastalık üzerindeki sosyal dışlanma son yüzyılın başlarında etkisini kaybetmiştir. Fakat tedavi edilmediğinde, günümüzde hala pelvik inflamasyonu, çeşitli gebelik komplikasyonları ve dişi kısırlığı yaratmaktadır. Enfeksiyonun varlığı HIV ile enfekte olma ihtimalini arttırmakta ve gebelerde kör bebek doğurma riskini yaratmaktadır.

Antibiyotikler çoğunlukla birkaç günlük rahatsızlığın ardından enfeksiyonu iyileştirmesine rağmen, enfeksiyona neden olan bakteri Neisseria gonorrhoeae sürekli medikal ajanları atlatacak şekilde evrimleşmektedir. Sülfonamidlerin 1940'larda tedavi etkisi kesilmiştir, penisilinler ve tetrasiklinler 1970'ler ve 80'lerde etkisini kaybetmiştir, florokuinolonlar 2007'de tedavi şablonundan çıkarılmıştır.

Sona kalan tek tedavi olan, sefalosporinler adı verilen antibiyotik sınıfının gonore enfeksiyonuna karşı dünya genelinde zayıfladığı görülmektedir. The Journal of the American Medical Association (JAMA) isimli dergide yayınlanan ve yeni bir çalışmaya dayanan çevrim içi makaleye göre, şu an bu direnç Kuzey Amerika'da büyük sayılara ulaştımış durumdadır.

Genel olarak gonore enfeksiyonuna karşı verilen oral bir antibiyotik olan “cefixime”e (bir sefalosporin) ilk direnç birkaç yıl önce Japonya'da tespit edildi. Bu gelişmeden sonra halk sağlığı yetkilileri bu olgunun Avrupa'ya ve Amerika'ya yayılmasını izlemeye başladılar.

Ontario Halk Sağlığı yetkililerinden Vanessa Allen tarafından yürütülen yeni bir çalışmada, cefixime ile gonore tedavisi bireyler incelenmektedir. Çalışma gereğince bu bireyler enfeksiyondan tamamen arındıklarının kontrolü için 2-4 hafta sonrasına ikinci bir muayeneye gelmelidirler. Bu çalışmada aynı zamanda hastaların ilk ziyaretlerinden bu yana enfeksiyona tekrar maruz kalıp kalmadıklarını da araştırmaktadır. Bu uygulama araştırmacıların, ilacın ne sıklıkla başarısız olduğu hakkında bilgi edinmelerini sağlamıştır.

113 tedavi gören ve kontrole gelen hastanın, % 6,77'sinin tedavisinin başarısız olduğu görülmüştür ve bu yaklaşık 15 hastadan 1'ine tekabul etmektedir. Bu çalışmada resmi olarak sefiksim dirençli gonorenin Kuzey Amerikaya geldiği gösterilmiştir.

Ayrıca CDC'nin CYBH'ı Önleme Departmanın'dan, Robert Kirkcaldy liderliğindeki diğer uzmanların hazırladığı JAMA'nın aynı sayısında yayınlanan “Onun gelişi büyük sorun yaratıyor; klinisyenler şimdi, iyi çalışılmış ve etkili yedek bir tedavi seçeneği olmayan sefalosporin dirençli N. gonorrhoeare ile yüzleşiyor” adlı makalede güvenilir bir ilaç adayının da olmadığı “antibiyotik musluğu kuruyor” benzetmesiyle belirtilmiştir.

Bu direnci takip edebilme yeteneğimiz, hızlı genetik tarama testlerinin çıkmasıyla aksamıştır. Geneleksel kültür testleri bakterinin bir kaç suşunu ve direnç probillerini analiz etmemizi sağlıyordu. Ancak hızlı genetik testler bizlere yalnızca, ekstra bilgi sağlamadan enfeksiyonun varlığını gösteriyor. 2007 yılında yapılan bir ankette Amerikadaki yaklaşık %5 laboratuvarın gonoreyi kültür yöntemiyle test ettiği görülmüştür. Ayrıca tedavi sonrası testler çoğu vakada önerilmemiştir.

Çalışmada kullanılan klinikteki yüzdeler genel gonore enfeksiyonu ortalamasından yüksek görünmektedir çünkü pek çok hasta cinsel tercih yönünden erkek-erkeğe seçimi yapmıştır ve bu popülasyon antibiyotik direncine daha eğilimlidir.

Daha önceki çalışmalar Amerikadaki vakalarda görülen genlerin sefiksim'e karşı antibiyotik direncine dikkat çekmiştir. Fakat bu çalışmanın sağladığı oranlar ise ilacın tedavide başarısız olduğunu göstermektedir.

Dünya genelinde artan bu ilaç direncinden dolayı CDC artık doktorların tek antibiyotik reçete etmesini önermemektedir. Yeni tedavi yöntemi olarak tek doz enjeksiyon seftriakson ve 1 hafta sürecek oral azitromisin veya doksisiklin tedavisini önermektedir.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: NatureQ | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/02/2021 03:17:35 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/929

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Güncel
Karma
Agora
Instagram
Sinaps
Hava
2019-Ncov
Su
Nöron
Savunma
Kuş
Asteroid
Cinsiyet
Bağışıklık
Biyolojik Antropoloji
Homo Sapiens
Yağ
Ölüm
Evrimsel Süreç
Cinsiyet Araştırmaları
Çocuklar İçin Bilim
Çin
Plüton
Erkek
Büyük Patlama
Farmakoloji
Güve
Primatlar
Kelebek
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Soru Sor
Not Ekle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Limandaki bir gemi güvendedir. Ama gemilerin inşa edilme amacı bu değildir.”
John A. Shedd
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Takipçi UP İçerik Soru Cevap

Devamını Oku