Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Türkiye'nin Bilim Karnesi Yıldan Yıla Nasıl Değişti?

Türkiye'nin Bilim Karnesi Yıldan Yıla Nasıl Değişti?
4 dakika
6,074
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 11 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Tüm Reklamları Kapat

Dünya'nın en önde gelen bilim dergilerinden Nature, Dünya'nın bilim konusunda önde gelen ülkelerinin 2012'de kapsamlı bir bilim karnesini hazırladı. Her zaman olduğu gibi, ilgili sene içerisinde yayınlanan makale sayısı ve bu makalelerin, kendi alanlarında aldığı atıflara göre %1'lik dilime girip girememesine bağlı olarak yapılan kıyaslama, çarpıcı sonuçlar gösteriyor. Karnenin grafiğini büyük boyda görmek için fotoğrafın üzerine tıklayabilirsiniz.

Grafikteki her bir kutu 100 makaleye denk geliyor. Dolayısıyla her bir sıra 1000 makale, her bir katman ise 10.000 makale demek oluyor. Bu kutulardan maviyle işaretlenen kısmı, alınan atıflar bakımından %1'lik "üst düzey limiti"ne kaç makalenin girdiğini gösteriyor. 

Bu yüzde neyi ifade ediyor? Bir makalenin yayınlanması, o ülkenin "bilim üretebildiği" anlamına gelmemektedir. Makalenin içeriği, bilimsel saygınlığı, yayınlandığı derginin düzeyi, makalenin içeriğinin bilime olan katkısı, vb. kriterler çok çok önemlidir. Dolayısıyla sırf makale yayınlamış olmak isteyenler, sıradan dergilerde makalelerini yayınlayabilirler. Ancak bu makalenin değeri, bilime arz edildikten sonra anlaşılır. Eğer ki makale kıymetliyse, kısa sürede birçok atıf alarak (başka makalelerde içerikteki bilgiler kullanılarak) güçlenir. Eğer ki bir makalenin atıf sayısı düşükse, o makale muhtemelen değersiz ve işe yaramazdır (veya en azından ondan daha fazla atıfı hak eden, aynı alandan makaleler bulmak mümkündür). Dolayısıyla iş makale yazmakla bitmiyor.

Tüm Reklamları Kapat

Bu açıdan bakılacak olursa, 2012 senesi içerisinde Türkiye'de toplamda 19.396 makale yayınlanmıştır. Bunlardan yalnızca %0.47'lik kısmı, gerçekten çok sayıda atıf almıştır. Yani, yayınlanan 20000 civarı makaleden yalnızca 91 tanesi "gerçekten bilimsel değer taşıyan" düzeyde görülmektedir. Elbette gözden kaçan kıymetli makaleler de olabilir; ancak genelde bilimsel çalışmalar çok titizlikle yürütüldüğünden ve artık her şey dijital ortamda saklandığından ve arandığından, bir makalede anlatılanların gözden kaçması imkansıza yakındır. Zaten bir alanda yayınlanan makale, o alanda çalışanlar tarafından mutlaka bilinecektir.

Grafikte göze çarpan, yıllardır açık ara birinciliği koruyan Amerika Birleşik Devletleri'nden çıkan, 2012 yılında yayınlanan makale sayısı 311.975'tir. Bunların %1.19'u gerçekten çok sayıda atıf almıştır. Bu, 3712 makaleye denk gelmektedir. Bu sayı da, yayınlanan makale sayısına göre oldukça düşük görülebilir. Dolayısıyla Türkiye'nin bu açıdan pek de kötü durumda olmadığını düşünebiliriz.

Yayınlanan makale sayısının, çıkarılan değerli makale sayısına oranı bakımından göze çarpan ülkeler, %1.77 ile Danimarka, %1.66 ile Hollanda, %1.52 ile Avusturya, %1.33 ile Norveç, %1.28 ile Finlandiya, %1.22 ile İsveç'tir. Yani Kuzey Avrupa ülkeleri, az ama öz makale çıkarmaktadırlar.

Karnede gördüğümüz bir diğer dikkat çekici nokta, Amerika ve Avrupa dışı ülkelerdeki bilimsel hızlanmadır. 2011 yılına göre bilim alanında en büyük atılımı Suudi Arabistan yapmıştır ve %33.1'lik bir büyüme göstermiştir. Ancak yine de, %0.89 gibi düşük bir başarı oranına sahiptir; ancak tablo olumlu görünmektedir. Benzer şekilde, Çin de %13.4'lük bir büyüme göstermiştir; ancak başarı oranı %0.56'dır. Bunun haricinde Brezilya, Güney Kore ve Hindistan da büyüme gösteren ülkelerdir. Amerika Birleşik Devletleri de, azalan bir grafik çizmemekte, 2011 yılına göre bilimsel başarılarını arttırarak ilerlemektedir. Bunlar arasında, bilim ve teknoloji devlerinden görülen Japonya ise 2011 yılına göre %1.3'lük bir küçülme göstermiştir.

Tüm Reklamları Kapat

Aydınlık Gazetesi'nde 4 Mart 2015'te İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Emekli Öğretim Üyesi Prof. Dr. Altan Onat tarafından yazılan "Bilimde yerinde saydığımız algısı dahi yanıltıcı" başlıklı yazı, biraz daha güncel bilgiler de veriyor. 2000-2014 yılları arasında bilimsel yayınlarda Türkiye'nin denk geldiği bindelik dilimlerin değişimi aşağıdaki grafikte verilmiştir:

Bilimsel yayınlarda Türkiye’nin dünyadan aldığı binde payın yıllara göre seyri.
Bilimsel yayınlarda Türkiye’nin dünyadan aldığı binde payın yıllara göre seyri.
Aydınlık Gazetesi
Benzer milli gelir ve sosyoekonomik düzeyli 6 ülkenin, bilimsel yayınlar açısından son 12 yılda ikişer yıllık dönemlerdeki gelişmelerini gösteren grafik.
Benzer milli gelir ve sosyoekonomik düzeyli 6 ülkenin, bilimsel yayınlar açısından son 12 yılda ikişer yıllık dönemlerdeki gelişmelerini gösteren grafik.
Aydınlık Gazetesi

Durumumuz içler acısı olmamakla birlikte, bu ülkelerin yüzlerce yıldır kat ettiği yolları aşabilmemiz için onlardan çok daha fazla çalışmamız gerekmektedir. Ancak genel olarak hem yönetimde, hem de halkta bu isteği görmek zordur. Zira temel bilimlere verilen değer her geçen gün azalmakta, bilim sadece top-tüfek üretimine indirgenmektedir. Bu düşünce tarzıyla, bu grafiklerin tek anlamı, üniversitelerdeki akademisyenlerin didinip durdukları; ancak potansiyellerinin çok altında verim alabiliyor olmalarıdır. Dahası, her geçen senede yerinde saymaktan gerilemeye doğru bir evrimleşme süreci geçirdiğimiz görülmektedir. Eğer Türkiye bir an önce bilimsel çalışmaların önemini anlamazsa, hızlı bir girdaba kapılarak geçmişin karanlıklarına gömülecektir.

Türkiye'de bilimin desteklenmesi, hayati önem taşımaktadır.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
16
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Üzücü! 8
  • Tebrikler! 4
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Grrr... *@$# 1
  • Korkutucu! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • R. Von Noorden. 366 Days: 2012 In Review. (19 Aralık 2012). Alındığı Tarih: 15 Şubat 2020. Alındığı Yer: Nature | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 21/04/2024 01:53:35 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/919

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Hava
Uyku
Kütle
Yas
Çeşitlilik
Kanat
Yeni Koronavirüs
Bebek Doğumu
Neandertal
Diş Hekimi
Yeni Doğan
Konuşma
Sosyal
Bilimkurgu
Kuantum
Kalıtım
Epidemik
Goril
Eğilim
Çeviri
Epistemoloji
Ornitoloji
Amerika Birleşik Devletleri
Göğüs
Yaşanabilir Gezegen
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
Ç. M. Bakırcı. Türkiye'nin Bilim Karnesi Yıldan Yıla Nasıl Değişti?. (12 Ocak 2013). Alındığı Tarih: 21 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/919
Bakırcı, Ç. M. (2013, January 12). Türkiye'nin Bilim Karnesi Yıldan Yıla Nasıl Değişti?. Evrim Ağacı. Retrieved April 21, 2024. from https://evrimagaci.org/s/919
Ç. M. Bakırcı. “Türkiye'nin Bilim Karnesi Yıldan Yıla Nasıl Değişti?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 12 Jan. 2013, https://evrimagaci.org/s/919.
Bakırcı, Çağrı Mert. “Türkiye'nin Bilim Karnesi Yıldan Yıla Nasıl Değişti?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, January 12, 2013. https://evrimagaci.org/s/919.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close