Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Sözlü İletişim Düşüşte: Her Yıl Yaklaşık 120.000 Kelime Daha Az Konuşuyoruz

Missouri-Kansas City ve Arizona üniversitelerinden araştırmacıların yürüttüğü kapsamlı bir çalışma, insanların günden güne daha az konuştuğunu ve dijitalleşmenin sosyal etkileşimlerimizi temelden değiştirdiğini ortaya koyuyor.

3 dakika
301
Sözlü İletişim Düşüşte: Her Yıl Yaklaşık 120.000 Kelime Daha Az Konuşuyoruz BBC Science Focus Magazine
Sözlü İletişim Düşüşte: Her Yıl Yaklaşık 120.000 Kelime Daha Az Konuşuyoruz
Tüm Reklamları Kapat

Bu Makalede Neler Öğreneceksiniz?

  • 2005 yılından itibaren insanların günlük konuşma kelime sayısı yıllık ortalama 338 kelime azalarak, sosyal etkileşimde önemli bir düşüş yaşanmıştır.
  • Gençler, özellikle 25 yaş altındakiler, teknolojiyi yoğun kullanmaları nedeniyle sözlü iletişimde daha keskin bir azalma göstermektedir.
  • Sözlü iletişimin azalması, dijital iletişimin artışıyla bağlantılı olabilir ancak yazılı iletişimin sosyal faydaları sözlü iletişimle eşdeğer olup olmadığı henüz bilinmemektedir.

Missouri-Kansas City Üniversitesi (İng: "University of Missouri-Kansas City") ve Arizona Üniversitesi araştırmacılarının yayımladığı yeni bir çalışmaya göre, sözlü iletişimin giderek azaldığı bir döneme tanık oluyoruz.

Araştırmacıların elde ettiği verilere göre, 2005 yılından bu yana ortalama bir insan her yıl bir önceki yıla kıyasla daha az konuşuyor. Araştırma verileri, insanların günde ortalama 338 kelime daha az sarf ettiğini gösteriyor.

Bu durumun, kişi başına yılda yaklaşık 120.000 kelimelik bir kayba denk geldiğini ve binlerce kayıp insan etkileşimini temsil ettiğini söyleyebiliriz. Çalışmanın baş yazarı olan ve Missouri-Kansas City Üniversitesinde dilbilim ile psikoloji alanında yardımcı doçent olarak görev yapan Dr. Valeria Pfeifer, bu kademeli değişimi şu sözlerle açıkladı:

Tüm Reklamları Kapat

Gündelik davranışlardaki küçük değişiklikler zamanla birikir. Sözlü konuşmalardaki kademeli düşüş günden güne fark edilmeyebilir; ancak uzun yıllar içinde insanların birbirleriyle bağ kurma biçimini değiştirebilir.

Konuşulan Kelime Sayısındaki ('lik Kayıp

Araştırma sonuçlarını genel olarak değerlendirdiğimizde, 2005 ile 2019 yılları arasında konuşulan kelime sayısında ( oranında çarpıcı bir düşüş yaşandığını görüyoruz. Dr. Pfeifer, bu istatistiğin sosyal yaşamlarımız üzerindeki potansiyel etkisini şu şekilde özetledi:

Daha az konuşmak, başkalarıyla bağ kurmak için daha az zaman harcamak anlamına gelir. Eğer insanlar daha az sohbet ediyorsa, hem sosyal etkileşimin sağladığı anlık duygusal faydaları hem de güçlü ilişkiler sürdürmenin getirdiği uzun vadeli faydaları kaybediyor olabilirler.

Dr. Pfeifer ve çalışmanın ortak yazarı olan Arizona Üniversitesi psikologlarından Prof. Dr. Matthias Mehl, bu sonuçlara ulaşmak için ABD, Avrupa ve Avustralya'da 14 yıl boyunca toplanan 22 farklı çalışmanın verilerini analiz ettiler.

Tüm Reklamları Kapat

Bahsi geçen bu çalışmaların bir parçası olarak araştırmacılar, yaşları 10 ile 94 arasında değişen 2.000'den fazla kişinin günlük yaşamlarını sürdürürken kaydedilen ses verilerini detaylı bir şekilde incelediler.

Gençler Arasındaki Düşüş Çok Daha Belirgin

Yapılan analizler, söz konusu düşüşün yaşa bağlı olarak bazı farklılıklar gösterdiğini de ortaya koyuyor. İncelenen zaman diliminde tüm yaş grupları bu düşüşten etkilenmiş olsa da bilhassa 25 yaş ve altındaki katılımcıların konuşma sürelerinde çok daha keskin bir azalma yaşandığını görüyoruz.

Araştırmacılar, bu daha belirgin düşüşün gençlerin teknolojiyi çok daha yoğun bir şekilde kullanmalarıyla doğrudan ilişkili olabileceğini belirtiyorlar.

Dr. Pfeifer, sözlü iletişimin neden azaldığını ellerindeki verilerle kesin olarak belirleyemediklerini ifade ediyor. Ancak araştırmanın kapsadığı 2005 ile 2019 yılları arasındaki dönemin, mesajlaşma uygulamalarının, e-postaların ve sosyal medyanın yükseliş dönemiyle birebir örtüştüğüne dikkat çekiyor. Bu bulgu, kaybolan bazı sohbetlerin artık dijital mecralara taşındığı anlamına gelebilir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Aslında maddi destek istememizin nedeni çok basit: Çünkü Evrim Ağacı, bizim tek mesleğimiz, tek gelir kaynağımız. Birçoklarının aksine bizler, sosyal medyada gördüğünüz makale ve videolarımızı hobi olarak, mesleğimizden arta kalan zamanlarda yapmıyoruz. Dolayısıyla bu işi sürdürebilmek için gelir elde etmemiz gerekiyor.

Bunda elbette ki hiçbir sakınca yok; kimin, ne şartlar altında yayın yapmayı seçtiği büyük oranda bir tercih meselesi. Ne var ki biz, eğer ana mesleklerimizi icra edecek olursak (yani kendi mesleğimiz doğrultusunda bir iş sahibi olursak) Evrim Ağacı'na zaman ayıramayacağımızı, ayakta tutamayacağımızı biliyoruz. Çünkü az sonra detaylarını vereceğimiz üzere, Evrim Ağacı sosyal medyada denk geldiğiniz makale ve videolardan çok daha büyük, kapsamlı ve aşırı zaman alan bir bilim platformu projesi. Bu nedenle bizler, meslek olarak Evrim Ağacı'nı seçtik.

Eğer hem Evrim Ağacı'ndan hayatımızı idame ettirecek, mesleklerimizi bırakmayı en azından kısmen meşrulaştıracak ve mantıklı kılacak kadar bir gelir kaynağı elde edemezsek, mecburen Evrim Ağacı'nı bırakıp, kendi mesleklerimize döneceğiz. Ama bunu istemiyoruz ve bu nedenle didiniyoruz.

Klavye üzerinden yapılan yazışmaların, yüz yüze konuşmalarla aynı sosyal faydaları sağlayıp sağlamadığı konusunun ise hâlâ belirsizliğini koruduğunu görüyoruz. Dr. Pfeifer, bu konudaki bilimsel boşluğu şu sözlerle dile getirdi:

Yazılı sohbetlerin, sözlü sohbetlerle aynı sosyal faydaları sağlayıp sağlamadığı hâlâ ucu açık bir sorudur ve gelecekteki araştırmaların ele alması gereken önemli bir konudur.

Dijitalleşmenin İnsan Doğasına Etkisi

Bilim dünyası olarak dijital iletişimin üzerimizdeki tam etkilerini henüz bütünüyle aydınlatabilmiş değiliz. Ses tonu, konuşma zamanlaması veya anlık duygusal ipuçları yerine yazılı metinlere ve emojilere giderek daha fazla bel bağlamamızın uzun vadedeki sonuçlarını anlamak için çok daha kapsamlı çalışmalara ihtiyacımız var.

İnsanlığın köklü evrimsel geçmişine atıfta bulunan Dr. Pfeifer, araştırmanın genel değerlendirmesini şu şekilde tamamladı:

İnsanlar 200.000 yıldan uzun bir süredir sözlü dile bel bağlıyor ve daha fazla dijital iletişime doğru yaşanan bu kaymanın sosyal bedelleri olup olmadığını henüz bilmiyoruz. Bulgularımız, hem sözlü hem de yazılı iletişimin yalnızlık duygusunu, insan sağlığını ve genel refahımızı nasıl etkilediğini çok daha iyi anlamamız gerektiğinin altını çiziyor.

Evrim Ağacı, sizlerin sayesinde bağımsız bir bilim iletişim platformu olmaya devam edecek!

Evrim Ağacı'nda tek bir hedefimiz var: Bilimsel gerçekleri en doğru, tarafsız ve kolay anlaşılır şekilde Türkiye'ye ulaştırmak. Ancak tahmin edebileceğiniz gibi Türkiye'de bilim anlatmak hiç kolay bir iş değil; hele ki bir yandan ekonomik bir hayatta kalma mücadelesi verirken...

O nedenle sizin desteklerinize ihtiyacımız var. Eğer yazılarımızı okuyanların %1'i bize bütçesinin elverdiği kadar destek olmayı seçseydi, bir daha tek bir reklam göstermeden Evrim Ağacı'nın bütün bilim iletişimi faaliyetlerini sürdürebilirdik. Bir düşünün: sadece %1'i...

O %1'i inşa etmemize yardım eder misiniz? Evrim Ağacı Premium üyesi olarak, ekibimizin size ve Türkiye'ye bilimi daha etkili ve profesyonel bir şekilde ulaştırmamızı mümkün kılmış olacaksınız. Ayrıca size olan minnetimizin bir ifadesi olarak, çok sayıda ayrıcalığa erişim sağlayacaksınız.

Avantajlarımız
"Maddi Destekçi" Rozeti
Reklamsız Deneyim
%10 Daha Fazla UP Kazanımı
Özel İçeriklere Erişim
+5 Quiz Oluşturma Hakkı
Özel Profil Görünümü
+1 İçerik Boostlama Hakkı
ve Daha Fazlası İçin...
Aylık
Tek Sefer
Destek Ol
₺50/Aylık
Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
Özetini Oku
9
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

Makalelerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu makalemizle ilgili merak ettiğin bir şey mi var? Buraya tıklayarak sorabilirsin.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu Makale Sana Ne Hissettirdi?
  • Bilim Budur! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 15/04/2026 22:45:56 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/22696

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Gündem
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Size Özel
Makaleler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Geçmiş ve Notlar
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
İşaretle
Göz Attım
Site Ayarları

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.

[Site ayalarına git...]
Bu Yazıdaki Hareketleri
Daha Fazla göster
Tüm Okuma Geçmişin
Daha Fazla göster
0/10000
Kaydet
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
-. [email protected], et al. Sözlü İletişim Düşüşte: Her Yıl Yaklaşık 120.000 Kelime Daha Az Konuşuyoruz. (13 Nisan 2026). Alındığı Tarih: 15 Nisan 2026. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/22696
[email protected], -., Görür, F., Ağacı, E. (2026, April 13). Sözlü İletişim Düşüşte: Her Yıl Yaklaşık 120.000 Kelime Daha Az Konuşuyoruz. Evrim Ağacı. Retrieved April 15, 2026. from https://evrimagaci.org/s/22696
-. [email protected], et al. “Sözlü İletişim Düşüşte: Her Yıl Yaklaşık 120.000 Kelime Daha Az Konuşuyoruz.” Edited by Evrim Ağacı. Translated by Ferit Görür, Evrim Ağacı, 13 Apr. 2026, https://evrimagaci.org/s/22696.
[email protected], ---. Görür, Ferit. Ağacı, Evrim. “Sözlü İletişim Düşüşte: Her Yıl Yaklaşık 120.000 Kelime Daha Az Konuşuyoruz.” Edited by Evrim Ağacı. Translated by Ferit Görür. Evrim Ağacı, April 13, 2026. https://evrimagaci.org/s/22696.
Keşfet
Ara
Yakında
Sohbet
Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
"Geleceği tahmin etmenin en kolay yolu, onu icat etmektir."
Alan Kay
Kapak Görseli Seç
Videodan otomatik olarak çıkartılan karelerden birini seçin.
Kareler yükleniyor…
Videoyu kaydırarak istediğiniz kareyi seçin.
0:00 / 0:00
Kendi kapak görselinizi yükleyin. Görsel otomatik olarak kırpılacaktır.
Görseli sürükleyin veya tıklayın PNG, JPG veya WEBP (Maks. 10MB)