Puan Ver
1
Puan Ver

Işık hızına çıktığımızda sadece aldığımız yol artmaz mı, neden zamanda değişim oluyor?

An herkes için ve her yerde andır. Yol=hız×zaman zaman burda ışık hızına çok fazla anlam yüklemiyor muyuz :)

3
Onur Deniz 1
3 Cevap

Onur mantığın doğru fakat kabulun yanlış. An herkes için aynı değil, eğer öyle olsaydı zaman mutlak olurdu, herkes heryerde her anı aynı algılardı ve ışık hızının hiçbir özelliği olmazdı.

Bu bakış açısı Einstein'a kadar doğru kabul edilmiş bakış açısı: Zaman mutlaktır, ve an her yerde herkese aynıdır. Bu sebeple de ben iki olayın aynı anda olduğunu gözlemlersem her yerdeki herkes bu iki olayın aynı anda olduğuna hemfikir olacaktır.Einstein'ın İzafiyet kuramı ile bu bakış açısı değişti. Örneğin ben iki olayın aynı anda olduğunu gözlemliyorsam, bana göre hareket eden bir başkası bu olayların farklı zamanlarda olduğunu gözlemleyebilir; bunları matematiksel olarak gösterebiliyoruz. Zaman kavramının mutlaklığını yitirdiği bu bakış açısında her gözlemcinin hemfikir olacağı tek şey ışık hızının kendisi oluyor. Yani Newton fiziğinde zaman herkesin hemfikir olduğu mutlak bir değerdi, Einstein fiziğindeyse ışık hızının değeri herkesin hemfikir olduğu mutlak değer.Lafla anlatılınca garip gelse de matematiksel olarak tamamen tutarlı ve mantıklı. Üstelik matematiksel olarak yine gösterebiliriz ki başka bir olasılık yok: Ya Einstein ya da Newton fiziği yapmamız gerekiyor bu bakış açısında.Bir başka deyişle, Newton fiziğinde herkesin hızını aynı ölçeceği bir cismin hızı ancak sonsuzdur. Bunu şöyle ispatlayalım. Farzedelim ki herkesin hızını aynı ölçebileceği cismin hızı x olsun. Ben bu cismin hızını x ölçüyorsam, bana göre y hızıyla hareket eden biri bu cismin hızını x+y ölçecektir. Bu iki değerin aynı olmasının tek yolu x'in sonsuz olmasıdır.Eğer herkesin ölçeceği cismin hızı sonlu olsun dersek de Einstein fiziği ortaya çıkıyor, bu da ışık hızı işte. Işık hızı da bu yüzden çok özel. Yukardaki ispatımızın Einstein fiziğinde çalışmamasının sebebi ise hızları İzafiyet teorisinde direk toplayamıyoruz, yani benim x hızıyla gittiğini gördüğüm cisimi bana göre y hızıyla giden biri x+y hızıyla görmüyor, onun hesabı başka.

1
Işık hızı ile ekstra bir bilgi olarak da kütle maalesef ışık hızına çıkamaması durumu,evet  ışık hızına yaklaştırmak mümkün lakin kütle sonsuz olması gibi bir durum var ki hız ve zaman kavramı gözlemci için söylenen bir fiziki durumdur. Yani iki noktanın birbirlerine göre gözlemsel değişimdir, Anlar herkes için aynıdır, ancak gözlemci için zamanda ileri veya geri gözlem yapmak mümkündür.biz 4 boyutlu bir evren içindeyiz zaman uzayın birbirinden ayrı olmadığı bir boyuttayız. dolasıyla zaman ve hareket bir biribirlerini etkilemesi mantık olarak zaten kaçınılmaz bir durum.
1

Kaynaklar

  1. Uzay Zaman ve Işık Hızı en azından görsel açıdan yayrlı bir belgeseldir.

Lorentz vb. denklemler sonucu elde edilen veriye göre;

Işık hızı değişmez kabul edilir. Yani siz ışık hızına yaklaştıkça ışık hızı gene sabit kalır. Bunu anlatmak için soru üzerinden gideceğim.

Ay yüzeyinde iki kişi, bir roket ve bir de el feneri olduğunu varsayalım.

Ay yüzeyinden roket kaldırılıyor ve aynı anda ay yüzeyinden el feneri açılıyor.

Şimdi eğer ay yüzeyindeki adamın bakış açısı ile bakacak olursak el fenerinden çıkan ışığın hızı ışık hızına eşittir. Ve roketin içindeki adamın bakış açısı ile bakacak olursak da fenerden çıkan ışığın hızının ışık hızına eşit olması gerekir.  Yani roket kalkıştan sonra belli bir mesafe alacak değil mi. Ve aynı zamanda el fenerinden çıkan ışık da belli bir mesafe alacak. Üçüncü kişi bakış açısı ile bakarsak el fenerinden çıkan ışığın gittiği mesafe belli ve sabittir değil mi. Peki o zaman (ışığın reelde aldığı yol - roketin gittiği mesafe  == X1) diyelim. (X1 == roketin yol aldığı zaman * ışık hızı) olması gerekir. Işık hızı sabit olduğu için zamanın azalması gerekir çünkü ışığın reelde aldığı yoldan roketin gittiği mesafeyi çıkardık yani yol azaldı.

Normal denklem;

ışığın reelde aldığı yol == Xı

roketin aldığı yol == Xr

ışık hızı == c

normalde geçen süre == t1

roketin yol aldığı zaman == t2

(Xı == c * t1)

(Xı - Xr == c * t2)

Anlattığım örneğin videosuna youtube'da Khan Academy üzerinden ulaşabilirsiniz orada lorentz denklemleri ile çözümü var.

0
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Şansı en az hak edenler, onu en çok arzularlar.”
Moliere
Geri Bildirim Gönder