Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

SARS-CoV-2 Taşıyıcılarının %86'sı Fark Edilmiyor Olabilir!

COVID-19 Salgınının En Büyük Sebebi, Taşıyıcıların Neredeyse Hiçbirinin Fark Edilemiyor Olması Olabilir!

SARS-CoV-2 Taşıyıcılarının %86'sı Fark Edilmiyor Olabilir! The Economist
COVID-19'la mücadelede Çin ileri teknoloji sürveyans araçlarını kullanıyor.
3 dakika
6,316
Tüm Reklamları Kapat

Science dergisinde yayımlanan 16 Mart tarihli bir makaleye göre SARS-CoV2 pozitif kişilerin çok küçük bir kısmı fark ediliyor olabilir. Çin, ABD ve İngiltere'den yedi araştırmacının künyesini taşıyan makaleye göre, fark edilmeyen vakalar virüsün küresel düzeyde hızlı yayılımını açıklıyor.

Araştırmacıların Çin'deki 375 şehir için 10 Ocak - 23 Ocak tarihleri arasındaki vaka sayıları, kitlesel hareketlilik, hastalığın kuluçka dönemi, bulaştırıcılık süresi gibi birçok parametreyi bir araya getirdikleri ve salgının yayılımıyla uyumlu çeşitli matematiksel modellerden ulaştıkları sonuçları klinik çalışmalardan elde edilen verilerle kıyaslayarak ulaştıkları sonuçlara göre, fark edilmeyen virüs taşıyıcıları, fark edilenlerden kat kat fazla. Öyle ki, gerçekte enfekte insanların ancak %14'ünün fark edilebildiği tahmin ediliyor.

Araştırmada elde edilen sonuçlarda hastalığın temel bulaşıcılık kat sayısı (R0) 2,38 olarak hesaplanırken araştırmacılar bunun diğer çalışmalarda elde edilen 2,2 değerine çok yakın olduğuna dikkat çekiyorlar. Diğer yandan hastalığın kuluçka süresi ve bulaştırıcılık süreleri sırasıyla 3,69 ve 3,48 gün olarak hesaplanmış ve bunlar da klinik saha çalışmalarıyla uyumlu görünüyor. Ayrıca bu sonuçlara göre, daha önceden de tespit edildiği gibi, kısmen nadir de olsa virüs, hastalık semptomlar ortaya çıkmadan önce de bulaşabiliyor.

Tüm Reklamları Kapat

Tüm enfekte kişilerin "kayıt altına alınmış, enfeksiyon bulguları gösterenler" ve "kayıt altına alınmayanlar" olarak iki kategoride modellenebileceği öne sürülen çalışmada 10 Ocak - 23 Ocak aralığı ise bu dönemde Çin'deki kurumsal ve sosyal kısıtlamaların çok az olması nedeniyle tercih edildi.

Araştırmada kayıt altına alınmamış ve birçoğu enfeksiyon bulgusu göstermediği tahmin edilen vakaların kayıt altında alınmış hastaların %55'i kadar bulaştırıcılık gösterdiği belirtiliyor. Bu bilgi, enfeksiyon bulgusu göstermeyen olgular için bulaştırıcılık riskini neredeyse yarı yarıya azaltıyor gibi görünse de aslında kayıt altına alınmamış kişilerin toplam sayısı göz önüne alındığında tablo daha korkutucu bir hâle geliyor:

(..) çok daha büyük sayıları nedeniyle kayıt altına alınmamış enfeksiyonlar kayıt altına alınmışların %79'unun kaynağıydı.

Ayrıca bu vakaların fark edilip izole edilmelerinin önemi üzerinde de duruluyor:

Kayıt altına alınmamış vakalar çıkarıldığında tüm Çin'deki kaydedilmiş vaka sayısının %78,8 ve Wuhan'daki kaydedilmiş vakaların %66,1 azalacağı sonucuna ulaşıyoruz.

Çalışmada ayrıca 23 Ocak'tan sonrası, yani Çin'de geniş kapsamlı önlemler alındıktan sonraki dönem için de modelleme önerileri sunuluyor. Modelleme önerilerinde sosyal mesafelendirme ve kişisel karantina gibi koruyucu davranış alışkanlıkları, Çin'deki seyahat kısıtlamaları, maske tedariği, toplumsal farkındalık gibi birçok salgın baskılama uygulamaları hesaba katıldı. Araştırmacılar, alınan önlemler sonrası kayıt altına alınmış hastaların efektif üreme katsayısının (Re) kademeli olarak 0,99'a kadar düşmüş olabileceği tahmininde bulunuyorlar.

Tüm Reklamları Kapat

Bu önemli bir sayı çünkü hastalığın efektif üreme katsayısının 1'in altına düşürülmesi sağlık sistemlerini zorlayan yeni vaka yükünün hafifletilmesi için kritik bir eşik. Hastalığın kuluçka ve bulaştırıcılık süresinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik olmazken bulaştırma katsayılarının ve kayıt altına alınma oranlarının ciddi şekilde artmasının bunda etkili olduğu düşünülüyor.

Sonuç

Araştırmacılar bu şekilde bazı önemli soruları yanıtladıklarını düşünüyorlar. Öncelikle, makaleye göre küresel bir salgın oluşmasında kayıt altına alınmamış, muhtemelen hastalık bulgusu göstermeyen veya çok az gösteren enfekte kişilerin büyük bir pay sahibi oldukları şüphesi doğrulanıyor.

İkincisi, hastalığa karşı sağlık otoritelerince tavsiye edilen sosyal ve kurumsal önlemlerin işe yararlığı, Çin'deki 375 şehirden elde edilen önlemler öncesi ve sonrasını gösteren verilerle adeta sınanarak kanıtlanmış oluyor.

Üçüncüsü de, son günlerde Dünya Sağlık Örgütü'nün resmî olarak vurguladığı testlerin arttırılması önerisi makale yazarlarınca tasdik ediliyor ve test uygulanan insan sayısının artmasının ve enfekte kişilerin kayıt altına alınmasının salgının sınırlandırılmasında ne kadar önemli olduğu vurgulanıyor.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
7
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 11
  • Bilim Budur! 3
  • Muhteşem! 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Korkutucu! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Üzücü! 1
  • Grrr... *@$# 1
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Science | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 21/07/2024 03:42:23 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8371

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Basınç
Hominid
Kimya Tarihi
Mühendislik
Genel Görelilik Teorisi
Uçak
Skeptisizm
Protein
Homeostasis
Argüman
Araç
Teleskop
Yer
Teyit
Deniz
Karanlık Enerji
Araştırmacılar
Anksiyete
Kilometre
Nötron Yıldızı
Cinsel Yönelim
Bağışıklık Sistemi
Özel Görelilik
Uzay Aracı
Parçacık
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
R. Li, et al. SARS-CoV-2 Taşıyıcılarının %86'sı Fark Edilmiyor Olabilir!. (22 Mart 2020). Alındığı Tarih: 21 Temmuz 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/8371
Li, R., Karaca, B., Bakırcı, Ç. M. (2020, March 22). SARS-CoV-2 Taşıyıcılarının %86'sı Fark Edilmiyor Olabilir!. Evrim Ağacı. Retrieved July 21, 2024. from https://evrimagaci.org/s/8371
R. Li, et al. “SARS-CoV-2 Taşıyıcılarının %86'sı Fark Edilmiyor Olabilir!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 22 Mar. 2020, https://evrimagaci.org/s/8371.
Li, Ruiyin. Karaca, Bilgehan. Bakırcı, Çağrı Mert. “SARS-CoV-2 Taşıyıcılarının %86'sı Fark Edilmiyor Olabilir!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, March 22, 2020. https://evrimagaci.org/s/8371.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close